Μάλιστα, ο Ρούμπιο πρόσθεσε ότι «ο Ιρανικός λαός θα μπορούσε να πάρει την τύχη του στα χέρια του».

«Η Αμερικανική διοίκηση δεν έχει αμφισβητήσει ποτέ το Κονγκρέσο, αλλά ο νόμος δεν απαιτεί να το ενημερώσουμε», ξεκαθάρισε στη συνέχεια ο Μάρκο Ρούμπιο. «Οι ΗΠΑ σε καμία περίπτωση δεν είχαν στ’οχο κάποιο σχολείο. από τη αντίθετη πλευρά ωστόσο πλήττουν συνεχώς αεροδρόμια, ξενοδοχεία, διηληστήρια πετρελαίου. Το Ιράν το κάνει σκόπιμα γιατί πρόκειται για τρομοκρατικό καθεστώς, είναι και οι ίδιοι τρομοκράτες».

«Στόχος μας είναι η καταστροφή των βαλλιστικών πυραύλων αλλά και να μην υπάρχει η υνατότητα παραγωγής πυρηνικών όπλων από το Ιράν. Οι επόμενες μέρες θα είναι ακόμη δρυμήτερες προς το Ιράν. Δεν ξέρω πότε ακριβώς θα εκπήρωθούν οι στόχοι μας», είπε ο Αμερικανός ΥΠΕΞ.

Σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση, ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας θα πραγματοποιήσει την επίσκεψη στις 2 και 3 Μαρτίου.

Κατά τη διάρκεια των επαφών του αναμένεται να τεθούν επίσης ευρύτερα περιφερειακά ζητήματα, μεταξύ των οποίων η κατάσταση στον Λίβανο, καθώς και το ειρηνευτικό σχέδιο του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ για τη Γάζα.

Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, κατά τη διάρκεια των συνομιλιών, αναδείχθηκε η σημασία της στρατηγικής εταιρικής σχέσης μεταξύ Ελλάδας και ΗΠΑ, με τους δύο υπουργούς να συμφωνούν στην οριστικοποίηση των διαδικασιών για τη διεξαγωγή του 6ου Γύρου Στρατηγικού Διαλόγου Ελλάδας-ΗΠΑ εντός του έτους, στην Αθήνα.

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην ενίσχυση της οικονομικής διπλωματίας, με επίκεντρο τις εμπορικές συναλλαγές και τις επενδύσεις, ενώ συμφωνήθηκε η περαιτέρω προώθηση των συνεργειών στους τομείς της ναυτιλίας, της ενέργειας, της τεχνητής νοημοσύνης και της υψηλής τεχνολογίας.

Οι δύο πλευρές υπογράμμισαν, επίσης, τη σημασία της διασυνδεσιμότητας και της διαπεριφερειακής συνεργασίας, αναφερόμενοι, μεταξύ άλλων, στον Οικονομικό Διάδρομο IMEEC ως σημαντική εναλλακτική όδευση, στην οποία τα συμφέροντα των δύο χωρών συγκλίνουν.

Στη συζήτηση αναδείχθηκε ο ρόλος της Ελλάδας ως στρατηγικού κόμβου για τις σχέσεις με τις χώρες της Ανατολικής Μεσογείου, λαμβάνοντας υπόψη και τις διμερείς και τριμερείς συνεργασίες που έχει αναπτύξει η χώρα στην περιοχή.

Παράλληλα, οι δύο υπουργοί αναφέρθηκαν στο μέλλον των ευρωατλαντικών σχέσεων, επισημαίνοντας την ανάγκη περαιτέρω ενίσχυσής τους, ενώ συμφώνησαν να εντείνουν τη συνεργασία τους, με στόχο την ανάδειξη της σημασίας της προστασίας των χριστιανικών πληθυσμών στη Μέση Ανατολή.

Στο πλαίσιο της ανταλλαγής απόψεων για τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και το Συμβούλιο Ειρήνης, με επίκεντρο τη Γάζα, ο κ. Γεραπετρίτης τόνισε την ετοιμότητα της Ελλάδας να συμβάλει στις προσπάθειες σταθεροποίησης και ανασυγκρότησης της περιοχής.

Τέλος, ο υπουργός Εξωτερικών ενημέρωσε τον Αμερικανό ομόλογό του για τις τελευταίες εξελίξεις στο Κυπριακό.

«Ο πρόεδρος (σ.σ. των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ) επιθυμεί διπλωματικές λύσεις. Τις προτιμά (…) Δεν θα χαρακτηρίσω λοιπόν την αυριανή ημέρα ως τίποτε άλλο παρά ημέρα συνομιλιών οι οποίες, το ελπίζω, θα είναι παραγωγικές, αλλά σε τελευταία ανάλυση, ξέρετε, πρέπει να συζητήσουμε κι άλλα πράγματα πέρα από το πρόγραμμα πυρηνικής ενέργειας» του Ιράν, υποστήριξε ο κ. Ρούμπιο κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου στον Αγιο Χριστόφορο και Νέβις, αρχιπέλαγος της Καραϊβικής.

«Είναι επίσης σημαντικό να υπενθυμιστεί ότι το Ιράν αρνείται να συζητήσει για τους βαλλιστικούς πυραύλους μαζί μας ή με οποιονδήποτε άλλο, κι αυτό είναι μεγάλο πρόβλημα», επέμεινε.

Προχθές Τρίτη, σε ομιλία του εφ’ όλης της ύλης στο Κογκρέσο, ο αμερικανός πρόεδρος Τραμπ κατηγόρησε το Ιράν ότι έχει σκοπό να αποκτήσει όπλα ικανά να πλήξουν το έδαφος των ΗΠΑ.

Η Ισλαμική Δημοκρατία «έχει ήδη αναπτύξει πυραύλους που μπορούν να απειλήσουν την Ευρώπη και τις βάσεις μας» στη Μέση Ανατολή και «εργάζεται για να κατασκευάσει πυραύλους που μπορεί σύντομα να είναι ικανοί να φθάσουν στις ΗΠΑ», υποστήριξε ο ρεπουμπλικάνος, ο οποίος έστειλε το τελευταίο διάστημα στην περιοχή του Κόλπου τη μεγαλύτερη αμερικανική αεροναυτική δύναμη που έχει αναπτυχθεί εκεί από τον πόλεμο στο Ιράκ το 2003.

«Χοντροκομμένα ψέματα»

Το Ιράν απέρριψε χθες αυτά που χαρακτήρισε «χοντροκομμένα ψέματα» της Ουάσιγκτον για τους εξοπλισμούς του.

Σύμφωνα με έκθεση του Κογκρέσου που είχε δημοσιοποιηθεί πέρυσι, τα οπλικά συστήματα που διαθέτουν οι ιρανικές ένοπλες δυνάμεις έχουν δραστικό βεληνεκές ως και 3.000 χιλιομέτρων, με άλλα λόγια δεν θα πλησίαζαν καν το αμερικανικό έδαφος.

Η αμερικανική εμμονή να γίνουν συζητήσεις για το ιρανικό εξοπλιστικό πρόγραμμα, κάτι που απορρίπτει η άλλη πλευρά, επανέρχεται στο προσκήνιο καθώς ο αμερικανός πρόεδρος Τραμπ απειλεί να διατάξει στρατιωτικές επιχειρήσεις εναντίον της Τεχεράνης.

Ιρανοί διαπραγματευτές έφθασαν χθες βράδυ στη Γενεύη, εκφράζοντας αισιοδοξία, την παραμονή των νέων συνομιλιών με την Ουάσιγκτον — θα την εκπροσωπήσουν ο ειδικός απεσταλμένος της αμερικανικής προεδρίας Στιβ Γουίτκοφ και ο Τζάρεντ Κούσνερ, γαμπρός και σύμβουλος του ρεπουμπλικάνου μεγιστάνα.

Εμπλουτισμός ουρανίου

«Μετά την καταστροφή του πυρηνικού προγράμματός τους, τους ζητήσαμε να μην αποπειραθούν να το ξαναρχίσουν, αλλά ιδού που το κάνουν σήμερα. Τους βλέπουμε μόνιμα να προσπαθούν να ανοικοδομήσουν κάποια στοιχεία. Δεν προχωρούν σε εμπλουτισμό (σ.σ. ουρανίου) προς το παρόν, αλλά προσπαθούν να φθάσουν στο στάδιο όπου θα μπορούν να το κάνουν τελικά», υποστήριξε ακόμη ο υπουργός Εξωτερικών Ρούμπιο.

Ο αμερικανός πρόεδρος Τραμπ έχει διαβεβαιώσει επανειλημμένα ότι οι αμερικανικοί αεροπορικοί βομβαρδισμοί του Ιουνίου του 2025 «εξάλειψαν» το ιρανικό πρόγραμμα πυρηνικής ενέργειας, κάτι που αμφισβητείται.

Το Ιράν βρίσκεται στην κορυφή της αμερικανικής ατζέντας, με τον Μάρκο Ρούμπιο να μεταβαίνει στο Ισραήλ στις 28 Φεβρουαρίου, προκειμένου να συναντηθεί με τον Μπέντζαμιν Νετανιάχου σύμφωνα με Αμερικανό αξιωματούχο στους The Times of Israel.

Όσον αφορά στην ενέργεια ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου βρίσκεται ήδη στην αμερικανική πρωτεύουσα για τη συμμετοχή του στη «Transatlantic Gas Security Summit» στο Donald J. Trump Institute of Peace, με πρωτοβουλία του Λευκού Οίκου και του Εθνικού Ενεργειακού Συμβουλίου των ΗΠΑ.

Στη Σύνοδο συμμετείχαν Αμερικανοί και Ευρωπαίοι αξιωματούχοι, από περισσότερες από 20 χώρες και κορυφαίες ενεργειακές εταιρείες, μεταξύ των οποίων οι Chevron και ExxonMobil, επιβεβαιώνοντας την αυξανόμενη σημασία της Ελλάδας ως κόμβου μεταφοράς αμερικανικού LNG προς την Ευρώπη.

• Στο πλαίσιο των εργασιών, πραγματοποιήθηκε και ξεχωριστή Υπουργική Συνάντηση των χωρών του Κάθετου Διαδρόμου, κάτι που αποδεικνύει την αυξανόμενη δυναμική που αποκτά η ενεργειακή αυτή πρωτοβουλία.

Πρόκειται για ένα έργο στρατηγικής σημασίας που συνδέει την Ελλάδα με τη Βουλγαρία, τη Ρουμανία, την Ουγγαρία, τη Μολδαβία και την Ουκρανία. «Κάναμε τη γεωγραφία μας, γεωπολιτική δύναμη», δήλωσε χαρακτηριστικά ο κ. Παπασταύρου, υπογραμμίζοντας ότι ο διάδρομος δεν αποτελεί μόνο ενεργειακή υποδομή αλλά «αρτηρία ειρήνης και ευημερίας».

Η πρωτοβουλία εντάσσεται στη στρατηγική απεξάρτησης από το ρωσικό φυσικό αέριο και ενισχύει την ενεργειακή ανθεκτικότητα της Νοτιοανατολικής Ευρώπης, ενώ δημιουργεί επενδυτικές και αναπτυξιακές ευκαιρίες για την ελληνική οικονομία.

Ιδιαίτερη βαρύτητα αποκτά και η ναυπηγική συνεργασία ΗΠΑ–Ελλάδας–Νότιας Κορέας, την οποία είχε προαναγγείλει η αμερικανίδα πρέσβης, Κίμπερλι Γκιλφοϊλ. Ο κ. Γεραπετρίτης θα παραστεί και στην υπογραφή της συμφωνίας μεταξύ της ONEX Shipyards and Technologies, η οποία ελέγχει τα ναυπηγεία της Ελευσίνας και της Σύρου, και της Hanwha Power Systems, που θα γίνει την Πέμπτη στο Υπουργείο Μεταφορών των ΗΠΑ.

Η ONEX, που ελέγχει τα ναυπηγεία Ελευσίνας και Σύρου, φιλοδοξεί να διαδραματίσει ρόλο-κλειδί στην αναβίωση της ναυπηγικής βιομηχανίας, ενώ στο παρασκήνιο συζητείται η προοπτική ναυπήγησης αμερικανικών φρεγατών στην Ελλάδα. Ο ίδιος ο Ντόναλντ Τραμπ, σε επιστολή αποδοχής των διαπιστευτηρίων του νέου Έλληνα πρέσβη στην Ουάσινγκτον, Αντώνη Αλεξανδρίδη, έκανε λόγο για «τεράστιες δυνατότητες συνεργασίας» στον τομέα της ναυπηγικής.

«Διαβλέπω τεράστιες δυνατότητες συνεργασίας μεταξύ των εθνών μας στον τομέα της ναυπηγικής, στην αναβίωση των μεγάλων αμερικανικών ναυπηγείων, στη συνέχιση των συνομιλιών για την κατασκευή αμερικανικών φρεγατών στην Ελλάδα, στη δημιουργία ποιοτικών θέσεων εργασίας και σε σημαντικές ευκαιρίες για τους λαούς μας», ανέφερε.

Σύμφωνα με πληροφορίες του Axios, ο Τραμπ συζητά συχνά με συμβούλους του το ποιος από τους δύο θα μπορούσε να αποτελέσει τον καταλληλότερο διάδοχο, με χρονικό ορίζοντα περίπου δύο ετών.

Καθώς πλησιάζουν οι ενδιάμεσες εκλογές, ο Τραμπ δείχνει να ενδιαφέρεται ήδη για την επόμενη ημέρα της ηγεσίας στο Ρεπουμπλικανικό Κόμμα. Σε κατ’ ιδίαν συνομιλίες φέρεται να υποστηρίζει ότι δεν υπάρχουν πιο ισχυροί υποψήφιοι για τη συνέχιση της πολιτικής του ατζέντας από τον Βανς και τον Ρούμπιο.

Παρότι εκ πρώτης όψεως το προβάδισμα φαίνεται να ανήκει στον αντιπρόεδρο, επιλογή του ίδιου του Τραμπ, ο Αμερικανός πρόεδρος έχει επανειλημμένως επαινέσει –δημόσια και ιδιωτικά– τον Ρούμπιο για τον ρόλο και την αποτελεσματικότητά του στην εξωτερική πολιτική και στην εθνική ασφάλεια.

Σύμβουλος του Τραμπ φέρεται να συνοψίζει την εικόνα λέγοντας ότι «οι Βανς και Ρούμπιο αποτελούν το ιδανικό δίδυμο για το 2028, με τον Βανς να προηγείται». Ο αντιπρόεδρος διαθέτει ήδη οργανωμένο δίκτυο πολιτικών συμβούλων, το οποίο αναμένεται να αποτελέσει τον βασικό κορμό μιας ενδεχόμενης προεκλογικής εκστρατείας.

Αντίθετα, ο Ρούμπιο δεν έχει συγκροτήσει αντίστοιχο μηχανισμό και έχει καταστήσει σαφές, ακόμη και δημόσια, ότι δεν αντιτίθεται σε πιθανή υποψηφιότητα του Βανς, δηλώνοντας πρόθυμος να τον στηρίξει. Η στάση αυτή, σύμφωνα με πληροφορίες, παραμένει αμετάβλητη και έχει μεταφερθεί προσωπικά στον αντιπρόεδρο.

Οι δύο άνδρες διατηρούν στενή προσωπική σχέση από τη θητεία τους στη Γερουσία, ενώ φιλικές είναι και οι σχέσεις των επιτελείων τους. Ο Τραμπ έχει αφήσει να εννοηθεί ότι «πιθανότατα» ο Βανς αποτελεί τον φυσικό διάδοχο, επισημαίνοντας ότι είναι ήδη αντιπρόεδρος, και φαίνεται να προκρίνει ένα σενάριο συνεργασίας των δύο στις εκλογές.

Παράλληλα, σύμβουλοι του προέδρου τονίζουν ότι αποφεύγει να κατονομάσει ξεκάθαρα διάδοχο, ώστε να μη διαταραχθεί η συνοχή της κυβέρνησης ούτε να δοθεί η εικόνα πρόωρης αποχώρησης από την εξουσία.

Η διαφορετική θεσμική θέση των δύο προσώπων αναδεικνύει πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα. Ο Ρούμπιο, με τον διπλό ρόλο του στην εξωτερική πολιτική και στην εθνική ασφάλεια, βρίσκεται στο επίκεντρο των διεθνών εξελίξεων και του Λευκού Οίκου, γεγονός που ενισχύει το πολιτικό του αποτύπωμα. Αντίθετα, ο Βανς, ως αντιπρόεδρος, δεν διαθέτει σαφώς οριοθετημένες αρμοδιότητες, στοιχείο που περιορίζει την καθημερινή του προβολή. 

«Προφανώς είμαστε ενήμεροι για την έκθεση. Είναι ανησυχητική έκθεση. Είμαστε ενήμεροι για την υπόθεση του κ.Ναβάλνι και σίγουρα δεν έχουμε λόγο να το αμφισβητήσουμε», είπε ο Ρούμπιο σε συνέντευξη Τύπου που παραχώρησε στη Μπρατισλάβα όπου έφθασε για επίσκεψη.

Σε κοινή τους ανακοίνωση οι Βρετανία, Γαλλία, Γερμανία, Σουηδία και Ολλανδία είπαν χθες ότι οι αναλύσεις από δείγματα στο σώμα του Ναβάλνι επιβεβαιώνουν «οριστικά» την παρουσία επιβατιδίνης, μιας τοξίνης που βρίσκεται σε δηλητηριώδεις βατράχους της Νότιας Αμερικής και όχι σε φυσική μορφή στη Ρωσία.

Η ρωσική κυβέρνηση, η οποία έχει επανειλημμένως διαψεύσει κάθε ανάμειξη στον θάνατο του Ναβάλνι πριν από δύο χρόνια ενώ ήταν φυλακισμένος σε σωφρονιστική αποικία στον Αρκτικό Κύκλο, απέρριψε το περιεχόμενο της έκθεσης χαρακτηρίζοντάς το “δυτική φάρσα”, σύμφωνα με το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων της Ρωσίας TASS.

Ερωτηθείς γιατί οι ΗΠΑ δεν συνυπογράφουν την έκθεση ο Ρούμπιο απάντησε ότι πρόκειται για μια προσπάθεια των συγκεκριμένων χωρών.

«Αυτές οι χώρες κατέληξαν στο συγκεκριμένο συμπέρασμα. Το συντόνισαν εκείνες. Επιλέξαμε-Δεν σημαίνει ότι διαφωνούμε με το αποτέλεσμα. Απλά δεν ήταν δική μας η προσπάθεια. Κάποιες φορές ορισμένες χώρες προχωράνε με βάση τις πληροφορίες από τις μυστικές τους υπηρεσίες που έχουν συγκεντρώσει. Δεν τις αμφισβητούμε, ούτε εμπλεκόμαστε σε διαμάχη με αυτές τις χώρες γι΄αυτό. Αλλά είναι δική τους η έκθεση και τη δημοσιοποίησαν στη Διάσκεψη του Μονάχου», κατέληξε ο Ρούμπιο.

«Ενώ είμαστε προετοιμασμένοι, αν χρειαστεί να πορευτούμε μόνοι μας, προτιμάμε και ελπίζουμε να πορευτούμε μαζί, με τους φίλους μας στην Ευρώπη», δήλωσε ο Ρούμπιο.

Συνεχίζει λέγοντας ότι η κυβέρνηση Τραμπ δεν θέλει συμμάχους που επιδιώκουν «να εκλογικεύσουν το σπασμένο status quo», αλλά αντίθετα θέλει συμμάχους που είναι πρόθυμοι να το διορθώσουν.

Δεν έχουμε κανένα ενδιαφέρον να είμαστε «ευγενικοί και τακτικοί φροντιστές της ελεγχόμενης παρακμής της Δύσης».

Δήλωσε ότι «οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Ευρώπη ανήκουν μαζί», καθώς περιγράφει τις ομοιότητές τους και τους ιστορικούς δεσμούς τους που έχουν βαθιές ρίζες. «Η τύχη της Ευρώπης δεν θα είναι ποτέ άσχετη με τη δική μας», πρόσθεσε.

Στη συνέχεια, ο Ρούμπιο μίλησε για το ελεύθερο εμπόριο, λέγοντας ότι ενώ άλλες χώρες έχουν επενδύσει στις δικές τους οικονομίες, εμείς στην Δύση έχουμε εκχωρήσει όλο και περισσότερο την κυριαρχία μας.

Ο Ρούμπιο συνεχίζει λέγοντας ότι η Δύση έχει επίσης ανοίξει τις πόρτες σε ένα κύμα μαζικής μετανάστευσης χωρίς προηγούμενο, το οποίο, όπως λέει, απειλεί το μέλλον μας.

«Κάναμε αυτά τα λάθη μαζί», ανέφερε ο Ρούμπιο που τόνισε ότι οι ΗΠΑ και η Ευρώπη οφείλουν τώρα στους λαούς μας να προχωρήσουν μπροστά.

Είμαστε μέρος ενός πολιτισμού – του δυτικού πολιτισμού, λέει, προσθέτοντας ότι η Ευρώπη και οι ΗΠΑ είναι συνδεδεμένες τόσο οικονομικά όσο και πολιτισμικά. «Η Ευρώπη πρέπει να επιβιώσει», σημείωσε.

• Άσκησε κριτική στα Ηνωμένα Έθνη για την αδυναμία τους να καταφέρουν να επιλύσουν τις συγκρούσεις που σημειώνονται σε όλο τον κόσμο.

«Τα Ηνωμένα Έθνη έχουν τεράστιες δυνατότητες» είπε ο Μάρκο Ρούμπιο, για να συμπληρώσει ωστόσο ότι «δεν μπορούμε να αγνοήσουμε ότι σήμερα, στα πιο πιεστικά ζητήματα που έχουμε ενώπιόν μας, δεν υπάρχουν απαντήσεις και δεν έχουν παίξει ουσιαστικά κανένα ρόλο».

«Δεν έχει λύσει το πρόβλημα του πολέμου στην Ουκρανία» και «οι ΗΠΑ ήταν αυτές που κατάφεραν να φέρουν τις δύο πλευρές στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων για να συζητήσουν μια ειρηνευτική συμφωνία».

Αναφερόμενος στην εξέλιξη των διαπραγματεύσεων για την Ουκρανία υπογράμμισε πως «δεν νομίζω ότι κάποιος σε αυτή την αίθουσα θα ήταν αντίθετος σε μια διαπραγματευτική διευθέτηση του πολέμου, εφόσον οι συνθήκες είναι δίκαιες και βιώσιμες, και αυτό στοχεύουμε να επιτύχουμε, και θα συνεχίσουμε να προσπαθούμε να το πετύχουμε».

Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ ολοκλήρωσε την ομιλία του ξεκαθαρίζοντας ότι η κυβέρνηση και η Κίνα θα συνεχίσουν να αντιμετωπίζουν εμπορικές προκλήσεις και «άλλα προβλήματα» στη σχέση τους. Τα ίδια ζητήματα αντιμετωπίζει και η υπόλοιπη Δύση, δήλωσε σε μια προειδοποίηση πριν αποχωρήσει από τη σκηνή για τον Κινέζο υπουργό Εξωτερικών Γουάνγκ Γι.

Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε ότι «ο υπουργός δεν θα παραστεί στη συνάντηση του Βερολίνου για την Ουκρανία, δεδομένου του μεγάλου αριθμού συναντήσεων που έχει την ίδια ώρα», τονίζοντας όμως ότι ο Ρούμπιο συνεχίζει να ασχολείται με το ρωσο-ουκρανικό ζήτημα σε πολλές άλλες συναντήσεις του στο Μόναχο.

Η ακύρωση της συνάντησης ερμηνεύεται από Ευρωπαίους αξιωματούχους ως «εξωφρενική», και προστίθεται σε μια σειρά από ενδείξεις ότι η αμερικανική κυβέρνηση απομακρύνεται από τους Ευρωπαίους συμμάχους και προσπαθεί να πιέσει την Ουκρανία να προχωρήσει σε συμφωνία με τη Ρωσία.

• Το περιστατικό ενδέχεται να σχετίζεται και με τις δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος πριν από λίγες ημέρες είχε προτρέψει τον Ουκρανό πρόεδρο, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, να επιταχύνει τις διαπραγματεύσεις για συμφωνία με τη Ρωσία.

Η εξέλιξη αυτή σχολιάστηκε έντονα, με δεύτερο Ευρωπαίο αξιωματούχο να δηλώνει ότι η συνάντηση «δεν είχε πια νόημα», χωρίς την παρουσία των ΗΠΑ.

Ο Ρούμπιο, πάντως, είχε νωρίτερα συνομιλίες με τον Γερμανό καγκελάριο Φρίντριχ Μερτς, με το ζήτημα της Ουκρανίας να βρίσκεται στο επίκεντρο των συζητήσεων.

Σήμερα, ο Ρούμπιο πρόκειται να μιλήσει στη Διάσκεψη Ασφαλείας του Μονάχου, η οποία παραμένει για χρόνια το βαρόμετρο της διατλαντικής συμμαχίας. Η αναμονή για την ομιλία του είναι έντονη, καθώς οι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι περιμένουν να διαπιστώσουν τη στάση του Τραμπ απέναντι στους παραδοσιακούς συμμάχους των ΗΠΑ, έπειτα από την απειλή του να εισβάλει στη Γροιλανδία, την οποία στη συνέχεια απέσυρε.

Προτού φτάσει στο Μόναχο, είχε κλείσει συναντήσεις όχι με την Αλις Βάιντελ, αλλά με τον καγκελάριο Μερτς, όπως και με την πρωθυπουργό της Δανίας, Μέτε Φρεντέρικσεν. Στο περιθώριο της διάσκεψης, ο επικεφαλής του Στέιτ Ντιπάρτμεντ είχε χθες συνάντηση με τον Κινέζο υπουργό Εξωτερικών Γουάνγκ Γι, με κύριο αντικείμενο την προετοιμασία της επίσκεψης Τραμπ στην Κίνα, η οποία έχει προγραμματιστεί για τον Απρίλιο.

Ο Ρούμπιο, σύμφωνα με τους Financial Times, ήταν προγραμματισμένο να συμμετάσχει σε συνάντηση με ηγέτες από τη Γερμανία, την Πολωνία, τη Φινλανδία και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, το απόγευμα της Παρασκευής στο Μόναχο. Ωστόσο, ακύρωσε την τελευταία στιγμή λόγω «δυσκολιών» στο πρόγραμμά του.

Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε ότι «ο υπουργός δεν θα παραστεί στη συνάντηση του Βερολίνου για την Ουκρανία, δεδομένου του μεγάλου αριθμού συναντήσεων που έχει την ίδια ώρα», τονίζοντας όμως ότι ο Ρούμπιο συνεχίζει να ασχολείται με το ρωσο-ουκρανικό ζήτημα σε πολλές άλλες συναντήσεις του στο Μόναχο.

Η ακύρωση της συνάντησης ερμηνεύεται από Ευρωπαίους αξιωματούχους ως «εξωφρενική», και προστίθεται σε μια σειρά από ενδείξεις ότι η αμερικανική κυβέρνηση απομακρύνεται από τους Ευρωπαίους συμμάχους και προσπαθεί να πιέσει την Ουκρανία να προχωρήσει σε συμφωνία με τη Ρωσία.

• Το περιστατικό ενδέχεται να σχετίζεται και με τις δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος πριν από λίγες ημέρες είχε προτρέψει τον Ουκρανό πρόεδρο, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, να επιταχύνει τις διαπραγματεύσεις για συμφωνία με τη Ρωσία.

Η ετήσια Διάσκεψη άνοιξε χθες Παρασκευή την αυλαία της, με τη συμμετοχή 70 αρχηγών κρατών και κυβερνήσεων, 140 υπουργών και πολλών ανώτερων στρατιωτικών από τις δύο ακτές του Ατλαντικού και άλλες περιοχές του κόσμου. Στο τρέιλερ της φετινής διάσκεψης κυριαρχούσε μια παράξενη φιγούρα: ένας ελέφαντας με ασταθές βήμα και αμφίβολες διαθέσεις. «Αποφασίσαμε να μιλήσουμε απερίφραστα για τον ελέφαντα στο δωμάτιο, την αναθεώρηση της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής», εξηγούσε ο πρόεδρος της Διάσκεψης και πρώην πρεσβευτής της Γερμανίας στις ΗΠΑ, Βόλφγκανγκ Ισινγκερ.

«Η παγκόσμια τάξη όπως τη γνωρίζαμε δεν υπάρχει πια», είπε στην εισαγωγική ομιλία του ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς αναφερόμενος στον κλονισμό των ευρωαμερικανικών σχέσεων κατά τη δεύτερη προεδρία του Ντόναλντ Τραμπ. Σε πιο διπλωματική γλώσσα, ουσιαστικά υιοθέτησε την εκτίμηση των οργανωτών, οι οποίοι στην εισηγητική τους έκθεση χαρακτήριζαν τον Αμερικανό πρόεδρο «τον προεξάρχοντα Demolition Man» (Κατεδαφιστή) της διεθνούς τάξης που είχε διαμορφωθεί μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Παρά τη μεγάλη διεύρυνση του χάσματος μεταξύ Ουάσιγκτον και Βερολίνου κατά τους τελευταίους μήνες, ιδίως μετά την κρίση της Γροιλανδίας, οι δύο πλευρές φαίνεται να συμφωνούν στη διάγνωση για το τελεσίδικο της ανατροπής. «Ο παλαιός κόσμος, ο κόσμος στον οποίο μεγάλωσα, αποτελεί παρελθόν και θα χρειαστεί όλοι μας να επανεξετάσουμε πώς διαγράφεται η νέα πραγματικότητα και ποιος θα είναι ο ρόλος μας σε αυτήν», δήλωσε ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο κατά την αναχώρησή του για το Μόναχο. «Νομίζω ότι διανύουμε μια κρίσιμη καμπή των διατλαντικών σχέσεων», εκτίμησε ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας.

Στην περυσινή διάσκεψη του Μονάχου, τις Ηνωμένες Πολιτείες είχε εκπροσωπήσει ο αντιπρόεδρος της χώρας Τζέι Ντι Βανς. Σε μια απροσδόκητα εμπρηστική ομιλία είπε στους Ευρωπαίους ότι με την εκλογή Τραμπ «υπάρχει νέος σερίφης στην πόλη» και κατηγόρησε ευρωπαϊκές κυβερνήσεις ότι προσπαθούν να φιμώσουν «πατριωτικές (ακροδεξιές) δυνάμεις», ενώ συναντήθηκε στο περιθώριο της διάσκεψης με την επικεφαλής της Εναλλακτικής για τη Γερμανία (AfD), Αλις Βάιντελ.

Στη χθεσινή ομιλία του ο Μερτς απάντησε ετεροχρονισμένα, αλλά αιχμηρά στην κριτική Βανς. «Ο πόλεμος των πολιτισμών που κηρύσσει η MAGA δεν είναι ο δικός μας πόλεμος, εδώ στην Ευρώπη», τόνισε ο Γερμανός καγκελάριος, προσθέτοντας ότι «η ελευθερία της έκφρασης τελειώνει εκεί όπου θίγονται η ανθρώπινη αξιοπρέπεια και οι συνταγματικές αρχές μας».

Προσέθεσε, δε, ότι «δεν πιστεύουμε στους δασμούς και στον προστατευτισμό, αλλά στο ελεύθερο εμπόριο». Σε κάποιο σημείο άλλαξε τη γλώσσα από τα γερμανικά στα αγγλικά, για να απευθυνθεί με πιο άμεσο τρόπο στην αμερικανική αντιπροσωπεία και στο αγγλόφωνο κοινό: «Στην εποχή της αντιπαράθεσης μεγάλων δυνάμεων, ακόμη και οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν είναι αρκετά ισχυρές για να τα βγάλουν πέρα μόνες τους», ήταν το μήνυμά του.

Η ομιλία Μερτς δεν απέπνεε νοσταλγία για την προηγούμενη τάξη πραγμάτων, αντίθετα ήταν κριτική έναντι των ευρωπαϊκών κυβερνήσεων που αφέθηκαν να περιπέσουν σε «κατάσταση εξάρτησης» από την Αμερική και παραγνώρισαν την ανάγκη για ενίσχυση του στρατού τους. Επανέλαβε τη δέσμευσή του να μετατρέψει την Bundeswehr στον ισχυρότερο συμβατικό στρατό της Ευρώπης και ζήτησε να ενισχυθεί το άρθρο 42 των ευρωπαϊκών συνθηκών για «αμοιβαία βοήθεια» σε περίπτωση επίθεσης εναντίον ενός μέλους της Ενωσης – κάτι που προοιωνίζεται ένα ευρωπαϊκό ΝΑΤΟ μέσα στο ΝΑΤΟ. Επιπλέον δήλωσε ότι έχει ξεκινήσει «εμπιστευτικές συζητήσεις» με τον Γάλλο πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν για τη δημιουργία ευρωπαϊκής πυρηνικής δύναμης αποτροπής. «Δεν θέλουμε να υποκαταστήσουμε το ΝΑΤΟ, αλλά να δημιουργήσουμε έναν αυτοδύναμο, ισχυρό πυλώνα μέσα στη Συμμαχία», διευκρίνισε.