Μετά το κύμα μακροχρόνιων συμφωνιών για την προμήθεια αμερικανικού υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG), στις οποίες πρωταγωνιστικό ρόλο διαδραματίζει η Atlantic SEE LNG Trade, καθώς και την υπογραφή της Κοινής Διακήρυξης στο πλαίσιο του Transatlantic Gas Security Summit, το ενδιαφέρον μετατοπίζεται πλέον στο επίπεδο των Διαχειριστών δικτύων και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Το μήνυμα που εκπέμπεται είναι σαφές: τα ρυθμιστικά εμπόδια υποχωρούν, προκειμένου να ενισχυθεί η εμπορική ελκυστικότητα ενός έργου-ορόσημο που τοποθετεί την Ελλάδα στο επίκεντρο της ενεργειακής διασύνδεσης μεταξύ Ευρώπης και Ηνωμένων Πολιτειών.

Καθοριστικής σημασίας θεωρείται η επόμενη συνάντηση που έχει προγραμματιστεί για τις 3 Μαρτίου στις Βρυξέλλες. Σύμφωνα με πληροφορίες από τις τεχνικές διαβουλεύσεις που πραγματοποιήθηκαν στην Ουάσιγκτον, με τη συμμετοχή της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και του αμερικανικού υπουργείου Ενέργειας, διαφαίνεται μετατόπιση της στάσης των ευρωπαϊκών αρχών. Η επικεφαλής της Γενικής Διεύθυνσης Ενέργειας, Ντίτε Γιουλ Γιόργκενσεν, φέρεται να εξέφρασε πρόθεση εξέτασης ενός πιο ευέλικτου πλαισίου δέσμευσης δυναμικότητας για τον Κάθετο Διάδρομο, εγκαταλείποντας την προηγούμενη αυστηρή προσέγγιση που περιόριζε τις δεσμεύσεις σε μηνιαία προϊόντα.

Η εξέλιξη αυτή εκτιμάται ότι θα ενισχύσει σημαντικά το ενδιαφέρον των ενεργειακών εταιρειών, οι οποίες μέχρι σήμερα αντιμετώπιζαν με επιφυλακτικότητα το περιορισμένο χρονικό εύρος των διαθέσιμων συμβολαίων. Παράλληλα, στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων βρίσκονται κρίσιμα ζητήματα, όπως η εξασφάλιση χρηματοδότησης και η αναθεώρηση των χρεώσεων διαμετακόμισης, με στόχο την άρση των εμποδίων και την επιτάχυνση της υλοποίησης του έργου.

Η επικείμενη συνάντηση στις Βρυξέλλες αναμένεται να αποτελέσει κομβικό σημείο για την οριστική διευθέτηση των εκκρεμοτήτων, ανοίγοντας τον δρόμο για την πλήρη λειτουργία του Κάθετου Διαδρόμου και την περαιτέρω εδραίωση της Ελλάδας ως βασικού ενεργειακού κόμβου στην ευρύτερη περιοχή.

Επί τάπητος νέες πρωτοβουλίες

Στελέχη της αγοράς επισημαίνουν ότι τα μακροπρόθεσμα συμβόλαια που υπεγράφησαν στις ΗΠΑ λειτουργούν ως «πολιορκητικός κριός» για την επίλυση των εκκρεμοτήτων του Κάθετου Διαδρόμου. Για να καταστεί όμως η διαδρομή ανταγωνιστική και να αυξηθεί η δυναμικότητά της, απαιτείται και χρηματοδοτική στήριξη, κάτι που αναδεικνύει και το Κοινό Ανακοινωθέν των 13 χωρών της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης που εκδόθηκε προχθές. Στο πλαίσιο αυτό, το επόμενο διάστημα αναμένεται να τεθούν επί τάπητος πρωτοβουλίες όπως παροχή χαμηλότοκων πιστώσεων από φορείς όπως η αμερικανική κρατική τράπεζα εξαγωγικών πιστώσεων Exim Bank για τον τεχνικό εξοπλισμό (σταθμοί συμπίεσης) σε Βουλγαρία και Ρουμανία, αποτρέποντας την αύξηση στις ταρίφες μεταφοράς, που θα επιβάρυνε τον τελικό καταναλωτή.

Δεν είναι τυχαίο ότι η Ρουμανία ανακήρυξε ήδη ως έργα εθνικής σημασίας τον εκσυγχρονισμό πέντε μετρητικών σταθμών στο σκέλος του Κάθετου Διαδρόμου που βρίσκεται στην επικράτειά της, δίνοντας σήμα fast tracking των σχετικών έργων. Αντίστοιχα, η Βουλγαρία υπογράμμισε ότι επιδιώκει την ολοκλήρωση των έργων αναβάθμισης έως το τέλος του έτους, επιδιώκοντας παράλληλα κοινοτική χρηματοδότηση από το Ταμείο Εκσυγχρονισμού της Ε.Ε.

Ο ρόλος της Atlantic SEE LNG

Πέρα από τη «ραχοκοκαλιά» του Διαβαλκανικού Αγωγού, στο προσκήνιο μπαίνουν πλέον και νέες υποδομές. Η Atlantic SEE LNG Trade υπογραμμίζει ότι η απαγόρευση του ρωσικού αερίου ανοίγει τεράστιες αναπτυξιακές προοπτικές, με την εταιρεία να αξιολογεί ήδη τη συμμετοχή της σε νέα FSRU και μονάδες ηλεκτροπαραγωγής.

Σε αυτό το αφήγημα εντάσσεται και η νέα μονάδα των 800 MW στην Αλεξανδρούπολη των ΔΕΗ και ΔΕΠΑ Εμπορίας που επισκέφθηκε χθες ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης. Η επίσκεψη είχε ισχυρή σημειολογία, καθώς ο πρωθυπουργός συνέδεσε τη μονάδα με τον Κάθετο Διάδρομο και το FSRU της Αλεξανδρούπολης. Πίσω από τις δηλώσεις του μπορεί να διαβάσει κανείς το ότι η Ελλάδα πλέον δεν θα εξάγει μόνο αέριο, αλλά θα μετατρέπει το αμερικανικό LNG σε ηλεκτρισμό, εξάγοντας και ρεύμα προς τον Βορρά και ενισχύοντας τον ρόλο της ως περιφερειακού ενεργειακού κόμβου στην ευρύτερη περιοχή της Νοτιοανατολικής Ευρώπης.

Στρατηγική ευθυγράμμιση

Η στρατηγική σύγκλιση των χωρών του Διαδρόμου είναι πλέον πιο ισχυρή από ποτέ. Ενδεικτική είναι η δήλωση του CEO της ουκρανικής Naftogaz, Oleksiy Chernyshov, που χαρακτήρισε τη συμφωνία με την Atlantic SEE LNG ως «εγγύηση» για τη μόνιμη ενσωμάτωση της Ουκρανίας στον ευρωπαϊκό χάρτη και το οριστικό τέλος στους ρωσικούς ενεργειακούς εκβιασμούς. Με τη Βουλγαρία να εστιάζει στη χρηματοδότηση και τη Ρουμανία στην ανταγωνιστικότητα των χρεώσεων, ο Κάθετος Διάδρομος μετατρέπεται από σχέδιο σε μια νέα, μη αναστρέψιμη ενεργειακή πραγματικότητα.

Οι Υπουργοί Ενέργειας και οι εκπρόσωποι της Ελληνικής Δημοκρατίας, της Δημοκρατίας της Βουλγαρίας, της Ουγγαρίας, της Δημοκρατίας της Πολωνίας, της Ρουμανίας, της Σλοβακικής Δημοκρατίας, της Δημοκρατίας της Μολδαβίας, της Ουκρανίας, της Δημοκρατίας της Κροατίας, της Δημοκρατίας της Λιθουανίας, της Δημοκρατίας της Σερβίας, της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης και των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής, εφεξής αναφερόμενοι ως οι «Συμμετέχοντες»,

Αναγνωρίζοντας τις στρατηγικές σχέσεις μεταξύ των Συμμετεχόντων και τη μακροχρόνια συνεργασία μεταξύ των Συμμετεχόντων στους τομείς της ενέργειας, του εμπορίου, της ασφάλειας και άλλους τομείς·

Αναγνωρίζοντας τη συνεχιζόμενη ισχυρή συνεργασία στο πλαίσιο της Συνεργασίας για τη Διατλαντική Ενεργειακή Συνεργασία (P-TEC) και της Πρωτοβουλίας των Τριών Θαλασσών (3SI)·

Αναγνωρίζοντας ότι η διαφοροποίηση των προμηθειών και των οδεύσεων φυσικού αερίου είναι ζωτικής σημασίας για την ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης και ότι οι προηγούμενες εξαρτήσεις από τον εφοδιασμό υπογράμμισαν τη σημασία ανθεκτικών και διαφοροποιημένων ενεργειακών πηγών, και ότι η συνεργασία με τις Ηνωμένες Πολιτείες θα ενισχύσει την ενεργειακή ανθεκτικότητα της Ευρώπης και θα διασφαλίσει ασφαλή και αξιόπιστη πρόσβαση στο φυσικό αέριο·

Υπενθυμίζοντας τις απειλές για την ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης το 2006, το 2009, το 2014, το 2018 και από το 2022 και εξής·

Σημειώνοντας την ηγετική θέση των Ηνωμένων Πολιτειών στην ενεργειακή αφθονία, τους στόχους της ενισχυμένης περιφερειακής ολοκλήρωσης και της ενισχυμένης διατλαντικής ενεργειακής εμπορικής συνεργασίας·

Λαμβάνοντας υπόψη την αυξανόμενη σημασία των έργων υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) σε χώρες όπως η Κροατία, η Ελλάδα, η Λιθουανία και η Πολωνία ως σημαντικών επενδύσεων που συμβάλλουν στην ενεργειακή ασφάλεια και την οικονομική ευημερία στην κεντρική και ανατολική Ευρώπη·

Επαινώντας τις περιφερειακές προσπάθειες για την ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας μέσω της αύξησης της ρευστότητας των περιφερειακών αγορών φυσικού αερίου και μέσω της σύναψης εμπορικών συμβάσεων με προμηθευτές LNG των Ηνωμένων Πολιτειών· και

Αναγνωρίζοντας ότι η Ουκρανία διαθέτει μία από τις μεγαλύτερες υπόγειες εγκαταστάσεις αποθήκευσης φυσικού αερίου στην Ευρώπη, η οποία θα πρέπει να ενταχθεί στις περιφερειακές αγορές φυσικού αερίου και σε εμπορικό κόμβο συναλλαγών, υποστηρίζοντας την οικονομική ανάκαμψη και ανασυγκρότηση της Ουκρανίας·

Υποστηρίζοντας την κοινή αίσθηση επείγοντος για την επαναβιομηχάνιση της μεταποιητικής ικανότητας μέσω στρατηγικής πολιτικής, διάθεσης κεφαλαίων και μείωσης των κινδύνων της εφοδιαστικής αλυσίδας, ιδίως για τη διευκόλυνση της ανάπτυξης και επέκτασης των ενεργειακών συστημάτων και υποδομών ως μέσο προώθησης της αμοιβαίας ευημερίας, της οικονομικής ανθεκτικότητας και της εθνικής ασφάλειας·

ΚΑΤΕΛΗΞΑΝ ΣΤΗΝ ΑΚΟΛΟΥΘΗ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ:

Οι Συμμετέχοντες επιδιώκουν να ενισχύσουν την ανθεκτικότητα των αγορών φυσικού αερίου, αξιοποιώντας πλήρως τις υφιστάμενες υποδομές, ενώ προβαίνουν σε προσθήκες, εφόσον απαιτείται, προκειμένου να αυξηθούν οι παραδόσεις και να δημιουργηθούν οικονομίες κλίμακας ώστε να ικανοποιηθούν οι στρατηγικές ενεργειακές προτεραιότητες.

Οι Συμμετέχοντες επιδιώκουν να συνεχίσουν τη συνεργασία τους για την προώθηση διαφανούς και μη διακριτικής πρόσβασης στις υποδομές φυσικού αερίου στην κεντρική και ανατολική Ευρώπη, με σκοπό την ενίσχυση της ασφάλειας του εφοδιασμού φυσικού αερίου για τους Υπογράφοντες.

Οι Συμμετέχοντες προτίθενται να εργαστούν για την αύξηση της διαφάνειας της αγοράς φυσικού αερίου, την εναρμόνιση των χρηματιστηρίων φυσικού αερίου, την προώθηση αποδοτικών και οικονομικά συμφερουσών ρυθμιστικών πλαισίων τιμολόγησης και τον μετριασμό ή, όπου είναι δυνατόν, την εξάλειψη κανονισμών που θα παρεμποδίσουν τις εισαγωγές φυσικού αερίου, την κατασκευή νέων υποδομών φυσικού αερίου και τη μακροπρόθεσμη σταθερότητα του εμπορίου φυσικού αερίου.

Οι Συμμετέχοντες δεσμεύονται να κινητοποιήσουν χρηματοδότηση από τον δημόσιο και ιδιωτικό τομέα, συμπεριλαμβανομένων οργανισμών εξαγωγικών πιστώσεων και πολυμερών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων, για την επίτευξη του εθνικού και περιφερειακού ενεργειακού στόχου της διασφάλισης ασφαλούς και οικονομικά προσιτού εφοδιασμού φυσικού αερίου σε ολόκληρη την κεντρική και ανατολική Ευρώπη.

Οι Συμμετέχοντες εκφράζουν την πρόθεσή τους και την επιθυμία τους να διαβουλεύονται τακτικά για την εφαρμογή των αρχών συνεργασίας που επιβεβαιώνονται στην παρούσα Κοινή Δήλωση.

Οι Συμμετέχοντες είναι ενωμένοι στη δέσμευσή τους να ενισχύσουν την ενεργειακή ασφάλεια και τη διαφοροποίηση της Ευρώπης, να διασφαλίσουν έναν σταθερό και ανθεκτικό ενεργειακό εφοδιασμό απαλλαγμένο από χειραγώγηση ή εξαναγκασμό και να καλλιεργήσουν αμοιβαία επωφελείς ευκαιρίες για αμερικανικές και ευρωπαϊκές εταιρείες.

Όπως αναφέρουν οι FT, η Ελλάδα αναπτύσσει τη δυναμικότητα εισαγωγών LNG, κυρίως από τις ΗΠΑ, αξιοποιώντας τη γεωγραφική της θέση, τις αναβαθμίσεις υποδομών και τους στενούς δεσμούς με την Ουάσιγκτον, ώστε να εξασφαλίσει κεντρικό ρόλο στην ευρωπαϊκή αγορά φυσικού αερίου μετά την εφαρμογή της απαγόρευσης που έχει προγραμματιστεί για το 2027.

Η στρατηγική αυτή τοποθετεί την Ελλάδα σε μια κρίσιμη θέση, ενισχύοντας τη σημασία της ως ενεργειακό κόμβο στην Ανατολική Μεσόγειο και στην ευρωπαϊκή ενεργειακή ασφάλεια.

Στο δημοσίευμα των FT τονίζεται ότι «πριν από την πλήρους κλίμακας εισβολή στην Ουκρανία το 2022, η Μόσχα προμήθευε περίπου το 40% του φυσικού αερίου της ΕΕ. Μέχρι το 2024, το μερίδιο αυτό είχε μειωθεί σε περίπου 11%. Μεγάλο μέρος του κενού καλύφθηκε από LNG των ΗΠΑ, το οποίο πλέον αντιπροσωπεύει σχεδόν το 60% των εισαγωγών LNG της ΕΕ».

Όπως υπογραμμίζεται, «από τότε που ανέλαβε τα καθήκοντά του το 2025, ο Παπασταύρου έχει προωθήσει στενότερες σχέσεις με τις ΗΠΑ, παρουσιάζοντας την ενέργεια ως γέφυρα των διατλαντικών σχέσεων σε μια περίοδο αυξημένων εντάσεων μεταξύ Ουάσιγκτον και Βρυξελλών. 

Δηλώσεις του υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρου Παπασταύρου: «Δεν πρόκειται πλέον να χρηματοδοτούμε τον επιτιθέμενο. Πρέπει να γίνουν περισσότερες προσπάθειες για τη σταδιακή κατάργηση των ρωσικών ορυκτών καυσίμων. Αυτή η αποσύνδεση δεν θα συμβεί από μόνη της». «Αυτό που ξεκίνησε ως έκτακτη προμήθεια LNG από τις ΗΠΑ μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία έχει εξελιχθεί σε μια πιο μακροπρόθεσμη αναδιάταξη των ενεργειακών πηγών της ΕΕ. Η αμερικανική ενέργεια έχει μετατραπεί σε δομικό πυλώνα της αρχιτεκτονικής ασφαλείας της Ευρώπης».

Η ΕΕ έχει επίσης μειώσει δραστικά τις εισαγωγές πετρελαίου από τη Ρωσία. Ελληνόκτητα δεξαμενόπλοια συνέχισαν να μεταφέρουν ρωσικό πετρέλαιο προς άλλους προορισμούς, ιδιαίτερα σε περιόδους, κατά τις οποίες η τιμή spot πετρελαίου στα ρωσικά λιμάνια ήταν αρκετά χαμηλή, ώστε να επιτρέπει τη συμμόρφωση με το πλαφόν τιμών που επέβαλαν οι σύμμαχοι του Κιέβου. Η φιλοδοξία της Ελλάδας να εξελιχθεί σε βασικό σημείο εισόδου για το αμερικανικό αέριο είναι εμφανής στη Ρεβυθούσα, το νησί δυτικά της Αθήνας όπου βρίσκεται ο κύριος τερματικός σταθμός LNG της χώρας».

Νωρίτερα αυτόν τον μήνα, αμερικανικό φορτίο εκφορτωνόταν στον πρόσφατα επεκτεινόμενο σταθμό. Από εκεί, το επαναεριοποιημένο LNG κατευθύνεται προς τα Βαλκάνια και πέραν αυτών μέσω του «κάθετου διαδρόμου» (vertical corridor), ενός συστήματος ροής από νότο προς βορρά που δημιουργήθηκε από την Ελλάδα, τη Βουλγαρία, τη Ρουμανία, τη Μολδαβία και την Ουκρανία μετά το 2022, όταν η Ρωσία διέκοψε τις εξαγωγές αερίου προς τη Βουλγαρία επειδή η Σόφια αρνήθηκε να πληρώσει σε ρούβλια.

Οι χώρες του Κάθετου Διαδρόμου προσάρμοσαν σε μεγάλο βαθμό τις υπάρχουσες υποδομές για να κατασκευάσουν το σύστημα από νότο προς βορρά, ενώ η Βουλγαρία πραγματοποιεί επένδυση 400 εκατ. ευρώ για την άρση σημείων συμφόρησης έως το 2027.

Πριν από το 2022, οι ροές φυσικού αερίου στην Ευρώπη κινούνταν επί δεκαετίες από βορρά προς νότο. Η Ελλάδα είχε ξεκινήσει τη διαφοροποίηση των προμηθειών της πριν από την εισβολή, ανέφερε η Μαρία Ρίτα Γκάλι, μέχρι προσφάτως διευθύνουσα σύμβουλος του ΔΕΣΦΑ. Αναφέρθηκε, μεταξύ άλλων, στον αγωγό TAP, ύψους 4,5 δισ. ευρώ, που ολοκληρώθηκε το 2020 και συνδέει τα ελληνοτουρκικά σύνορα με την Ιταλία μέσω Αλβανίας και Αδριατικής. «Όταν ξέσπασε η κρίση, βρισκόμασταν σε ισχυρότερη θέση», είπε. Η Αθήνα ολοκλήρωσε επίσης τον διασυνδετήριο αγωγό Ελλάδας-Βουλγαρίας και ενίσχυσε τη δυναμικότητα με δύο νέους σταθμούς συμπίεσης στη βόρεια Ελλάδα», κατέληξε χαρακτηριστικά.

Συγκεκριμένα, σε βιντεοσκοπημένο μήνυμά του την Τετάρτη (4/2), ο Ουκρανός πρόεδρος ενημέρωσε πως η ουκρανική κρατική Naftogaz εξασφάλισε την πρώτη φετινή παράδοση αμερικανικού υγροποιημένου φυσικού αερίου.

«Χρειαζόμαστε αυτήν την πρόσθετη εισαγωγή επειδή οι Ρώσοι κατέστρεψαν ένα σημαντικό μέρος της παραγωγής μας», είπε ο Ζελένσκι και ύστερα ανακοίνωσε τα καλά νέα, στα οποία συμπεριέλαβε και τη χώρα μας.

🚨 ZELENSKYY: NAFTOGAZ (UKRAINE’S STATE-OWNED OIL AND GAS COMPANY) HAS SECURED THIS YEAR’S FIRST DELIVERY OF AMERICAN LIQUEFIED NATURAL GAS (LNG) TO UKRAINE

“Ukrainian Naftogaz secured this year's first delivery of American liquefied gas. We need this additional import because… pic.twitter.com/vlxuYrhf53

— Kateryna Lisunova (@KaterynaLis) February 4, 2026

«Ετοιμάζουμε την πρώτη αμερικανική προμήθεια φυσικού αερίου μέσω της Ελλάδας και των Ευρωπαίων γειτόνων μας, όπως συμφωνήθηκε. Είμαι ευγνώμων που αυτές οι συμφωνίες λειτουργούν», είπε ο Ουκρανός πρόεδρος.

Η συμφωνία αφορά την προμήθεια LNG με προμηθευτή την BP και αγοραστή την ουκρανική Naftogaz, σηματοδοτώντας την έναρξη της εμπορικής δραστηριότητας της ATLANTIC SEE LNG TRADE στην περιφερειακή αγορά φυσικού αερίου.

Παράδοση του πρώτου φορτίου τον Μάρτιο μέσω Ελλάδας

Το πρώτο φορτίο LNG θα αφιχθεί στη Ρεβυθούσα, με την παράδοσή του στην Ουκρανία να προγραμματίζεται για τον ερχόμενο Μάρτιο. Οι προς παράδοση ποσότητες θα διαμετακομισθούν μέσω του Route 1 (Ελλάδα – Βουλγαρία – Ρουμανία – Μολδαβία – Ουκρανία). Η ανώτατη ποσότητα μεταφοράς μπορεί να φθάσει έως 1 εκατ. MWh (1 TWh), ανάλογα με τη διαθέσιμη χωρητικότητα των διαχειριστών των δικτύων φυσικού αερίου.

Η συμφωνία αυτή αποτελεί την πρώτη μείζονος σημασίας εμπορική συναλλαγή της ATLANTIC SEE LNG TRADE, που συστάθηκε τον περασμένο Νοέμβριο, και συμβάλλει στην περαιτέρω αξιοποίηση του Κάθετου Διαδρόμου φυσικού αερίου στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, ο οποίος επιτρέπει τη μεταφορά αερίου από την Ελλάδα προς την Ουκρανία μέσω διασυνδεδεμένων υποδομών. Υπενθυμίζεται ότι η ATLANTIC SEE LNG TRADE έχει ήδη συνάψει μακροχρόνια συμφωνία με τη Venture Global για την προμήθεια LNG από τις Ηνωμένες Πολιτείες με έναρξη από το 2030.

Κ. Ξιφαράς: «Περνάμε από τον σχεδιασμό στην πράξη»

Ο κ. Κωνσταντίνος Ξιφαράς, Πρόεδρος της ATLANTIC SEE LNG TRADE και Διευθύνων Σύμβουλος της ΔΕΠΑ Εμπορίας, δήλωσε: «Η συμφωνία που υπεγράφη στις 30 Ιανουαρίου σηματοδοτεί την έναρξη μιας νέας φάσης για την ATLANTIC SEE LNG TRADE και για τον ρόλο της Ελλάδας στον ευρωπαϊκό ενεργειακό χάρτη. Με την παράδοση του πρώτου αμερικανικού φορτίου LNG τον Μάρτιο, περνάμε από τον σχεδιασμό στην πράξη, αξιοποιώντας εμπορικά τις υποδομές του Κάθετου Διαδρόμου που ενισχύει τη διασυνδεσιμότητα και τη διαφοροποίηση των πηγών εφοδιασμού στην ευρύτερη περιοχή. Η Ελλάδα αναδεικνύεται σε πύλη εισόδου και διαμετακόμισης αμερικανικού LNG προς τη Νοτιοανατολική και Κεντρική Ευρώπη, συμβάλλοντας έμπρακτα στην ενεργειακή ασφάλεια και ανθεκτικότητα της Ευρώπης, καθώς και στη στήριξη της Ουκρανίας σε μια κρίσιμη συγκυρία.» 

Αλ. Εξάρχου: «Ο κάθετος διάδρομος καθίσταται πραγματικότητα»

Ο κ. Αλέξανδρος Εξάρχου, Διευθύνων Σύμβουλος της ATLANTIC – SEE LNG TRADE Α.Ε. και Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος του Ομίλου AKTOR δήλωσε: «Με τη συμφωνία αυτή, ο κάθετος διάδρομος καθίσταται πραγματικότητα και ανοίγει έναν δρόμο που όχι μόνο θα συμβάλει στην ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης, αλλά και θα προσφέρει σημαντικά οφέλη στην ελληνική οικονομία. Είναι υποχρέωση της Ε.Ε. να υποστηρίξει σε όλα τα επίπεδα τον κάθετο ενεργειακό διάδρομο, εάν θέλει να στείλει ένα ουσιαστικό μήνυμα συνέπειας μεταξύ λόγων και πράξεων για την απαγόρευση εισαγωγών ρωσικού φυσικού αερίου – τόσο άμεσα όσο και έμμεσα μέσω υποδομών τρίτων χωρών, όπως προβλέπεται ξεκάθαρα και από τον ίδιο τον πρόσφατο ευρωπαϊκό κανονισμό. Η ενέργεια αποτελεί έναν κορυφαίο και καθοριστικό παράγοντα για την ανταγωνιστικότητα των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων και την ευημερία των πολιτών και η χρήση του κάθετου διαδρόμου μπορεί να κάνει τη διαφορά στην ευρύτερη περιοχή, σε μία συγκυρία μεγάλων γεωπολιτικών ανακατατάξεων».

Για τον Όμιλο AKTOR

Ο AKTOR Όμιλος Εταιρειών είναι ένας κορυφαίος παίκτης της αγοράς στη Νοτιοανατολική Ευρώπη που αξιοποιεί εμπειρία 70 ετών για να υλοποιήσει τεχνικά έργα μεγάλης κλίμακας και επενδύει στρατηγικά σε τομείς της οικονομίας, όπως το LNG, η πράσινη ενέργεια, τα έργα παραχώρησης και ΣΔΙΤ, το Real Estate και η ολοκληρωμένη διαχείριση εγκαταστάσεων.  Αποστολή του Ομίλου AKTOR είναι να καταστεί δύναμη εξέλιξης στα πεδία όπου δραστηριοποιείται, παράγοντας αξία για τους μετόχους του και την κοινωνία, συμβάλλοντας στην πρόοδο και την ευημερία και αναβαθμίζοντας τις ζωές των ανθρώπων προς ένα βιώσιμο μέλλον.

Για τη ΔΕΠΑ Εμπορίας

Η ΔΕΠΑ Εμπορίας υλοποιεί με συνέπεια τη στρατηγική της για τον μετασχηματισμό της σε πολυδιάστατο ενεργειακό όμιλο, με επενδυτικό πρόγραμμα άνω των 250 εκατ. ευρώ για την περίοδο 2025–2028, που εστιάζει σε υποδομές, ηλεκτροπαραγωγή και Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας. Παράλληλα, ενισχύει τη διεθνή της παρουσία στις αγορές φυσικού αερίου και LNG, συμμετέχοντας σε στρατηγικά έργα όπως ο Κάθετος Διάδρομος (Vertical Corridor), που συμβάλλουν στην ενεργειακή ασφάλεια και την εξωστρέφεια της χώρας.

Η παράδοση του αερίου θα γίνει μεταξύ 1ης και 31ης Μαρτίου 2026, ενώ η διαμετακόμιση αναμένεται να πραγματοποιηθεί μέσω Route 1 (Ελλάδα, Βουλγαρία, Ρουμανία, Μολδαβία, Ουκρανία).

Προμηθευτής του US LNG θα είναι η BP, ενώ στη συμφωνία με τη Naftogaz ορίστηκε ως ανώτατη ποσότητα οι 1.000.000 MWh (1TWh), κατά την περίπτωση όπου οι διαχειριστές διαθέσουν μεγαλύτερο capacity σε σχέση με τους προηγούμενους μήνες (ήταν περίπου 700.000 MWh).

Με την απόφαση αυτή ουσιαστικά ξεκινά η υλοποίηση του Κάθετου Διαδρόμου από το 2026, αντί του 2030 που είχε αρχικά συμφωνηθεί.

H κοινοπραξία AKTOR με ΔΕΠΑ Εμπορίας (Atlantic See LNG Trade) δημιουργήθηκε τον περασμένο Νοέμβριο με σκοπό την εισαγωγή αμερικανικού LNG και την επανεξαγωγή του προς τις χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης μέσω του Κάθετου Διαδρόμου.

Μετά τη σύστασή της, η Atlantic SEE LNG Trade υπέγραψε συμφωνία μακροχρόνιας προμήθειας LNG με την αμερικανική εταιρεία Venture Global. Βάσει της συμφωνίας, η Atlantic SEE LNG Trade θα προμηθεύεται από 0,7 bcm έως 4 bcm υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) ετησίως από τη Venture Global, για είκοσι χρόνια, με έτος έναρξης το 2030.

Έχει, όμως, ενδιαφέρον ότι ενώ η ΕΕ αποκαθιστά τις εμπορικές της σχέσεις μετά την απόφαση Τραμπ να μην επιβάλλει τελικά νέους δασμούς, η κ. Διαμαντοπούλου προτείνει να εφαρμοστεί η πολιτική του “μπαζούκα” και ακόμα περισσότερο να εφαρμοστούν αντίποινα με διακοπή της συμφωνίας για αγορά αμερικανικού LNG και η ακύρωση της συμφωνίας για αγορά αμερικανικών οπλικών συστημάτων από τις ευρωπαϊκές χώρες.

Όμως, κάτι τέτοιο αφορά και την Ελλάδα. Ήτοι, τι ακριβώς εισηγείται η κ. Διαμαντοπούλου; Να “φρενάρουμε” το αίτημα για αγοτά F35, ή να ακυρώσουμε τις γιγαντιαίες ενεργειακές συμφωνίες για μεταφορά αμερικανικού LNG προς την Αλεξανδρούπολη και το έργο του κάθετου ενεργειακού διαδρόμου; Αποτελεί δική της πρόταση ή επίσημη θέση του ΠΑΣΟΚ και του Νίκου Ανδρουλάκη;

Κρατήστε το, γιατί μαθαίνω θα υπάρξουν …επεισόδια.

Οι δηλώσεις Διαμαντοπούλου, όπως τις περιγράφουν τα parapolitika.gr:

Ειδικότερα, αναφερόμενη στη στάση της Ευρώπης απέναντι στην αμερικανική πολιτική, η Άννα Διαμαντοπούλου τόνισε ότι η ήπειρος διαθέτει σημαντική δύναμη που πρέπει να χρησιμοποιήσει. Υπενθύμισε ότι το εμπόριο ΗΠΑ-ΕΕ ανέρχεται σε 1,6 τρισεκατομμύριο ετησίως, ενώ οι αμερικανικές τεχνολογικές εταιρείες έχουν 450 εκατομμύρια πελάτες στην Ευρώπη. Πρότεινε την άμεση ενεργοποίηση του «anti-coercion instrument», ενός εργαλείου που επιτρέπει στην ΕΕ να αντιδρά όταν τρίτοι την απειλούν οικονομικά. Μεταξύ των μέτρων που μπορεί να ληφθούν, ανέφερε αντίποινα με δασμούς, διακοπή της συμφωνίας για αγορά LNG αξίας 750 δισεκατομμυρίων και ακύρωση της συμφωνίας για αγορά αμερικανικών όπλων αξίας 700 δισεκατομμυρίων.

«Όσο λοιπόν έχουμε πολιτική κατευνασμού, επαναλαμβάνω, απείλησε τον Καναδά ένα μεγάλο και ισχυρό μέρος του ΝΑΤΟ και δεν μιλήσαμε. Όσο λοιπόν προχωράει, για σκεφτείτε λίγο αύριο. Ένα νησάκι στη μέση της Μεσογείου είναι η Μάλτα. Μήπως τη χρειάζεται και αυτή για την ασφάλειά του; Αν πάμε λίγο παραπέρα, ένα υπερωκεάνειο στη Μέση Ανατολή είναι η Κύπρος. Μήπως και εκεί πρέπει να αποφασίσει τι θα γίνει; Μπαίνουμε σε μια φάση που θεωρώ ότι ο κατευνασμός πλέον δεν έχει κανένα αποτέλεσμα. Η Δανία υπήρξε, ιστορικά σας το λέω από την εμπειρία μου στις Βρυξέλλες, ο πιο κοντινός σύμμαχος των ΗΠΑ. Είναι μια χώρα που δεν μπήκε στο ευρώ, πήγε στο Ιράκ και πολέμησε, ήταν πάντοτε δίπλα στις αποφάσεις των Αμερικανών, έχει τις μεγαλύτερες επενδύσεις κατά κεφαλή στην Αμερική ως χώρα και μέσα σε μια νύχτα την κρέμασε», είπε χαρακτηριστικά.

Σε ό,τι αφορά την Ελλάδα, η Άννα Διαμαντοπούλου υπογράμμισε ότι η ευρωπαϊκή ταυτότητα της χώρας είναι το πρώτο και σημαντικότερο στοιχείο. Ασκώντας έντονη κριτική στον πρωθυπουργό, χαρακτήρισε «φάουλ» τη δήλωσή του σχετικά με την αμερικανική επέμβαση στη Βενεζουέλα, λέγοντας χαρακτηριστικά: «Το θέμα του Διεθνούς Δικαίου είναι για τις μικρές χώρες το μόνο πράγμα στο οποίο δεν πρέπει να υποχωρήσουμε καθόλου. Πρέπει να είμαστε πολύ σταθεροί. Δηλαδή δεν πρέπει βήμα να κάνουμε πίσω από την υπεράσπιση του διεθνούς δικαίου»…

Ερωτηθείς από τον κ. Varney για το αν η Ελλάδα θα γίνει η κύρια πύλη της Ευρώπης για το αμερικανικό LNG, ο κ. Παπασταύρου υπογράμμισε ότι «από το Αιγαίο μέχρι τον Ατλαντικό η ενέργεια αλλάζει τη γεωπολιτική αρχιτεκτονική, και η Ελλάδα είναι ο κεντρικός πυλώνας σε αυτή τη νέα αρχιτεκτονική».

Πρόσθεσε επίσης ότι κατά τη συνάντηση που είχε με τον Υπουργό Εσωτερικών και Επικεφαλής του Συμβουλίου Ενεργειακής Κυριαρχίας των ΗΠΑ, κ. Doug Burgum συζητήθηκαν συγκεκριμένα σχέδια για τον πλήρη απεγκλωβισμό της Ευρώπης από το ρωσικό αέριο και την αντικατάστασή του με αμερικανικό LNG: «Και αυτό γίνεται μέσω της Ελλάδας, η οποία διαθέτει την κατάλληλη υποδομή — τη Ρεβυθούσα και το FSRU στην Αλεξανδρούπολη —, έχει την ιδανική γεωγραφική θέση, βρίσκεται στο σταυροδρόμι τριών ηπείρων, έχει ισχυρή οικονομία και πολιτική σταθερότητα και αποτελεί την πύλη για το αμερικανικό LNG προς την Κεντρική Ευρώπη», επεσήμανε.

Σε ερώτηση αν έχουν υπογραφεί συμβόλαια για την προμήθεια αμερικανικού LNG, ο κ. Παπασταύρου απάντησε καταφατικά: «Ήδη υπάρχουν αμερικανοί εξαγωγείς LNG που έχουν υπογράψει συμφωνίες με ελληνικές εταιρείες, και αυτό το LNG θα φτάσει μέχρι την Ουκρανία».

Υπενθύμισε επίσης, ότι η Ουκρανία έχει υποστεί τεράστιες ζημιές στις ενεργειακές της υποδομές από τη Ρωσία, και πρόσφατα, στο γραφείο του Πρωθυπουργού, Κυριάκου Μητσοτάκη, στην Αθήνα, υπογράφηκε συμφωνία με τον Πρόεδρο Volodymyr Zelenskyy, όπου «η Naftogaz, η ΔΕΠΑ και η ΑΚΤΩΡ συμφώνησαν να φέρουν αμερικανικό LNG για τον Φεβρουάριο και τον Μάρτιο -περίπου 0,3 δισ. κυβικά μέτρα- για να στηρίξουν τον ουκρανικό λαό».

«Και η συμφωνία έγινε παρουσία της Πρέσβειρας των ΗΠΑ, της κυρίας Guilfoyle, η οποία έχει διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο σε αυτή την ενεργειακή αναδιάρθρωση», κατέληξε χαρακτηριστικά

Ο κάθετος άξονας θα ενώνει την Ελλάδα με τη Βουλγαρία και τη Ρουμανία και από εκείνον τον άξονα θα συνδέονται ανατολικά η Μολδαβία και η Ουκρανία και δυτικά η υπόλοιπη Ευρώπη. Η Ελλάδα αποκτά έναν πολύ σημαντικό γεωστρατηγικό και εμπορικό ρόλο, αφού τα λιμάνια της θα είναι πύλες εισόδου για όλη την Ευρώπη.

Το LNG, βγαίνοντας από την Ελλάδα, στη διαδρομή θα τροφοδοτεί τις χώρες διέλευσης, οι οποίες θα συγκρατούν τις αναγκαίες ποσότητες. Οι βαλκανικές ηγεσίες, πέραν του ενεργειακού, είδαν τη διάσκεψη των Αθηνών ως μια καλή ευκαιρία να συναντήσουν και να συνομιλήσουν με υψηλόβαθμους Αμερικανούς αξιωματούχους που δύσκολα θα έβρισκαν – εξ ου και έστειλαν αντιπροσωπείες στο υψηλότερο επίπεδο.

Ειδικά η σημερινή ηγεσία της Ρουμανίας, της σημαντικότερης χώρας του διαδρόμου, επιδιώκει διακαώς να αποκαταστήσει τις σχέσεις της με το τραμπικό στρατόπεδο, καθώς αυτές είχαν διαρραγεί στις τελευταίες εκλογές, στις οποίες δεν εξελέγη ο «ευνοούμενος» του Αμερικανού προέδρου.

«Ενισχύσαμε τη θέση της Ρουμανίας ως στρατηγικού παράγοντα στην περιοχή, δίνοντας έμφαση στη διατλαντική συνεργασία στον τομέα της ενέργειας και στις αμερικανικές επενδύσεις στη χώρα μας. Επιβεβαιώσαμε επίσης τη δέσμευση της Ρουμανίας έναντι του κάθετου ενεργειακού διαδρόμου, ενός έργου ζωτικής σημασίας για την ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης και για τη σύνδεση της περιοχής της Μαύρης Θάλασσας με τα ευρωατλαντικά δίκτυα», δήλωσε, επιστρέφοντας στο Βουκουρέστι, ο Ρουμάνος υπουργός Οικονομικών, Αλεξάντρου Ναζάρε.

Υπό τον τίτλο «Η Βουλγαρία προσφέρει συγκεντρωτικές προμήθειες υγροποιημένου φυσικού αερίου των ΗΠΑ στην περιοχή», το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων της Βουλγαρίας (ΒΤΑ) δημοσιεύει δήλωση του υπουργού Ενέργειας Ζέκχο Στάνκοφ, στην οποία μεταξύ άλλων τονίζει πως «για τη Βουλγαρία, η συνδεσιμότητα, η διαφοροποίηση και η ασφάλεια του ενεργειακού εφοδιασμού αποτελούν βασικές προτεραιότητες», και εμφανίζει τη χώρα του ως «έναν αξιόπιστο και ενεργό εταίρο στην οικοδόμηση ενός ισχυρού, σύγχρονου και βιώσιμου ευρωπαϊκού ενεργειακού συστήματος».

Ο τρίτος βασικός μέτοχος του διαδρόμου, η μικρή Μολδαβία, όπως δήλωσε ο υπουργός Ενέργειας Ντορίν Γιουνγκέτου, που επίσης βρέθηκε στην Αθήνα, έπαψε πλέον να εξαρτάται από το φυσικό αέριο, καθώς προμηθεύεται από τις διεθνείς αγορές «και από ευάλωτος καταναλωτής που ήταν στο παρελθόν συμμετέχει πλέον ενεργά στην ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης».

Οσο κι αν ακούγεται παράδοξο, η Ουκρανία, που προβάλλει ως ο μεγάλος πελάτης του αμερικανικού LNG μέσω του κάθετου διαδρόμου, παρά τον πόλεμο δεν φλέγεται επί του παρόντος για φυσικό αέριο. Μπορεί και προμηθεύεται ποσότητες μέσω Σλοβακίας, αλλά και από τον σταθμό επαναεριοποίησης στη Λιθουανία, τις οποίες συγκεντρώνει σε τεράστιες υπόγειες αποθήκες.

Παρά ταύτα δεν θα μπορεί να τα χρησιμοποιήσει, καθώς οι Ρώσοι βομβαρδίζουν και καταστρέφουν τα συστήματα και τον εξοπλισμό που μετατρέπουν τα καύσιμα σε ενέργεια.

Δεδομένου ότι αποτελεί προτεραιότητα για τους Ουκρανούς η αντικατάσταση του κατεστραμμένου μηχανολογικού εξοπλισμού στα ενεργειακά τους δίκτυα, η ουκρανική αντιπροσωπεία συζήτησε με την ελληνική πλευρά το θέμα στο περιθώριο της διάσκεψης των Αθηνών και συμφωνήθηκε να σταλούν γεννήτριες και άλλα παλιά μηχανολογικά εξαρτήματα από μονάδες παραγωγής με λιγνίτη στην Πτολεμαΐδα, την Καρδιά, τη Μεγαλόπολη τα οποία θερμοηλεκτρικά εργοστάσια αλλάζουν στο πλαίσιο της πράσινης μετάβασης.

Όσον αφορά στο αμερικανικό LNG που έρχεται στην Ελλάδα, δήλωσε: «Μην υποτιμούμε όλο αυτό που έχει γίνει το τελευταίο διάστημα. Είναι τεράστιας εθνικής σημασίας…Ήρθε η Exxon Mobil με δύο ελληνικές εταιρείες και είπε ανοικτά της Κέρκυρας θα κάνουμε γεώτρηση το 2027 για εξεύρεση υδρογονανθράκων. Αυτό μας φέρνει πιο κοντά με τους Αμερικανούς και είχε προηγηθεί η Chevron νοτίως της Κρήτης, ακυρώνοντας το τουρκολιβυκό μνημόνιο.

Παράλληλα, έρχονται δύο ακόμα ελληνικές εταιρείες και υπέγραψαν μια σύμβαση με αμερικάνικη εταιρεία έτσι ώστε μέσω Αλεξανδρούπολης και Ελλάδας να μεταφέρεται LNG που θα έρχεται από την Αμερική σε όλη την ανατολική Ευρώπη. Αυτό  κάνει την Ελλάδα ενεργειακή πύλη…Αναβαθμίζεται γεωστρατηγικά η χώρα και αυτό έχει σαφέστατη αντανάκλαση και στην ασφάλεια της χώρας συνολικότερα. Το θέμα της τιμής είναι κάτι διαφορετικό και έχει να κάνει πάλι με τις διεθνείς εξελίξεις. Υπάρχει απόφαση ευρωπαϊκή, που λέει ότι η Ευρώπη θα απεξαρτηθεί από το φυσικό αέριο της Ρωσίας και πάνω σε αυτήν την απόφαση έρχεται η Ελλάδα και είναι η χώρα που κατεξοχήν εκμεταλλεύεται προς όφελός της αυτήν τη στροφή».

«Στην πράξη αποδεικνύουμε ότι η Ελλάδα ανεβαίνει. Η μείωση της ανεργίας είναι μια ξεκάθαρη απόδειξη. Το ίδιο τα μέτρα της Θεσσαλονίκης. Προχθές η Fitch μας αναβάθμισε ακόμη περισσότερο. Όλα αυτά είναι αποτέλεσμα συγκεκριμένων κινήσεων που έχουν γίνει στο επίπεδο της οικονομίας. Της ανάπτυξης που είναι υψηλότερη από το μέσο όρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των αποτελεσμάτων που είχαμε στην αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής», σημείωσε επίσης.

Ενώ στο πεδίο της εξωτερικής πολιτικής «είχαμε την οριοθέτηση της ΑΟΖ με την Αίγυπτο και την Ιταλία, τα Rafale, τις φρεγάτες Belharra, τα F-35 που εμείς έχουμε παραγγείλει και η Τουρκία δεν μπορεί ακόμα τουλάχιστον να παραγγείλει. Τον θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό, την οριοθέτηση των οικολογικών πάρκων. Όλα αυτά δείχνουν ότι εμείς ασκούμε μια αποτελεσματική εξωτερική και αμυντική πολιτική στην πράξη. Και εκμεταλλευόμαστε και την διεθνή ενεργειακή πολιτική για να ενισχύσουμε περισσότερο τη χώρα», τόνισε.

«Δεν είναι συνομωσία υπέρ της Ελλάδος όλα αυτά τα πράγματα. Είναι αποτέλεσμα συγκεκριμένων κινήσεων που έχουν γίνει στο επίπεδο της οικονομίας και στο επίπεδο της εξωτερικής πολιτικής επίσης. Υπάρχουν απαντήσεις στην πράξη», προσέθεσε ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης.

«Έρχεται δέσμη μέτρων για το στεγαστικό πριν το τέλος του 2025»

Παράλληλα, έκανε λόγο για νέα δέσμη μέτρων για την αντιμετώπιση της στεγαστικής κρίσης πριν από το τέλος του έτους.

«Εκείνο που μπορώ να σας πω, είναι ότι ο πρωθυπουργός, προτού κλείσει το έτος φαντάζομαι, θα παρουσιάσει και μια πρόσθετη δέσμη μέτρων σε σχέση με το στεγαστικό, μια σειρά θετικών πρωτοβουλιών για την αντιμετώπιση του πράγματι οξυμένου στεγαστικού προβλήματος», ανέφερε.

«Δεν έχουμε λόγο να κρατήσουμε λεφτά στην άκρη για να γίνουμε κακοί», τόνισε, σημειώνοντας επίσης ότι δεν πρέπει να ξεπεράσουμε τα δημοσιονομικά όρια, «γιατί αν ξεπεράσουμε τα όρια αυτά θα μπούμε πάλι σε επιτήρηση».

Σημείωσε επίσης ότι «αυτόν τον μήνα επιστρέφει για πρώτη φορά στην Ελλάδα, ενδεχομένως και στην Ευρώπη, ένα ενοίκιο πίσω στους ενοικιαστές, στους συνταξιούχους γίνεται μια χειρονομία στο μέτρο των δυνατοτήτων, τα 250 ευρώ, οι ένστολοι επίσης έχουν μια ειδική στήριξη με βάση τις δεσμεύσεις της κυβέρνησης και από 1η Ιανουαρίου θα εφαρμοστούν τα μέτρα ανακούφισης τα οποία παρουσιάστηκαν από τον πρωθυπουργό στη Θεσσαλονίκη και είναι ύψους 1,7 δισ. ευρώ». 

«Δεν έχουμε λόγο να κρατήσουμε λεφτά στην άκρη για να γίνουμε κακοί», σημειώνοντας επίσης ότι δεν πρέπει να ξεπεράσουμε τα δημοσιονομικά όρια, «γιατί αν ξεπεράσουμε τα όρια αυτά θα μπούμε πάλι σε επιτήρηση». Σημείωσε επίσης ότι «αυτόν τον μήνα επιστρέφει για πρώτη φορά στην Ελλάδα, ενδεχομένως και στην Ευρώπη, ένα ενοίκιο πίσω στους ενοικιαστές, στους συνταξιούχους γίνεται μια χειρονομία στο μέτρο των δυνατοτήτων, τα 250 ευρώ, οι ένστολοι επίσης έχουν μια ειδική στήριξη με βάση τις δεσμεύσεις της κυβέρνησης και από 1η Ιανουαρίου θα εφαρμοστούν τα μέτρα ανακούφισης τα οποία παρουσιάστηκαν από τον πρωθυπουργό στη Θεσσαλονίκη και είναι ύψους 1,7 δισ. ευρώ. 

Ακόμη, σημείωσε ότι «οι υπεύθυνες κυβερνήσεις πρέπει να κρατάνε κάποια λεφτά στην άκρη για ώρα ανάγκης και τώρα τα χρειαζόμαστε για τους κτηνοτρόφους μας. Διότι εκτός από τις επιδοτήσεις και το πρόβλημα που συζητάμε, υπάρχει και η μάστιγα της ευλογιάς».

Ερωτηθείς για το εάν υπάρχει δυνατότητα να επανεξεταστεί κάποια στιγμή, ο ηλικιακός κόφτης που έχει τεθεί για τα 250 ευρώ που θα δοθούν στους συνταξιούχους μέσα στο Νοέμβριο, ο κ. Χατζηδάκης ανέφερε ότι όλα είναι συνάρτηση της οικονομίας, ωστόσο διευκρίνισε ότι σχετικά με αυτό, μέχρι το τέλος του έτους δεν υπάρχει κάτι πέραν των όσων έχουν ανακοινωθεί. «Δίνουμε ό,τι περισσότερο μπορούμε», τόνισε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι «προφανώς δεν έχουμε σκοπό να κρατήσουμε λεφτά στην άκρη για να γίνουμε κακοί».

«Η άνοδος της τιμής στο κρέας έχει να κάνει με την προσφορά και τη ζήτηση»

Ερωτηθείς για το ζήτημα της ακρίβειας, και το γεγονός ότι «κοστίζει» στην κυβέρνηση αλλά και για το γιατί στη λίστα των 2.000 προϊόντων (σ.σ. που μειώθηκαν οι τιμές στα σούπερ μάρκετ) δεν μπήκε το μοσχάρι, η τιμή του οποίου έχει ανέβει σημαντικά και σύμφωνα με κρεοπώλες μπορεί να πάει τα Χριστούγεννα ακόμα και πάνω από τα 20 ευρώ, ο κ. Χατζηδάκης απάντησε: «Πρώτα από όλα, γνωρίζουμε πάρα πολύ καλά ότι το βασικό πρόβλημα και της κοινωνίας και της κυβέρνησης αυτήν την ώρα πολιτικά, είναι το ζήτημα της ακρίβειας και κάνουμε ό,τι μπορούμε για να αντιμετωπίσουμε από το 2022 και μετά. Δεν είναι μόνο πρόβλημα ελληνικό, είναι πρόβλημα ευρωπαϊκό. Κάθε μήνα που πήγαινα στο Eurogroup και στο Ecofin ως ΥΠΟΙΚ αυτό ήταν θέμα συζητήσεων.

Στην Ελλάδα ορισμένοι πιστεύουν ότι είναι μόνο δικό μας θέμα. Αυτό δεν ισχύει. Η κυβέρνηση έχει κινηθεί πολυεπίπεδα, μόλις την Παρασκευή ο πρωθυπουργός εξήγησε πως έχουμε κινηθεί, με το καλάθι του νοικοκυριού, με τα ταμπελάκια στα σούπερ μάρκετ και με την πρωτοβουλία των χιλίων κωδικών…κυρίως με τις αυξήσεις του κατώτατου μισθού και των υπόλοιπων μισθών, και με τις πρωτοβουλίες της Θεσσαλονίκης που θα έχουν αντίκτυπο στις τσέπες των ανθρώπων, διότι όταν λέμε φορολογικά μέτρα, σημαίνει παραπάνω διαθέσιμο εισόδημα, σε πολλές περιπτώσεις πάνω από ένας μισθός. Τώρα, ειδικά για το θέμα του μοσχαριού, από όσο έχω αντιληφθεί, το πρόβλημα πάλι είναι διεθνές και έχει να κάνει με την προσφορά και τη ζήτηση. Υπάρχει όλα τα τελευταία χρόνια ολοένα και αυξανόμενη ζήτηση σε διάφορες περιοχές του πλανήτη που προηγουμένως δεν κατανάλωναν βοδινό κρέας και τώρα καταναλώνουν. Παράλληλα, λόγω διαφόρων πολιτικών σε επιμέρους κράτη, έχουμε μικρότερη παραγωγή, όπως στην Ολλανδία και στο Βέλγιο. Αυτό το πρόβλημα, για να είμαστε ειλικρινείς, φαίνεται θα παραμείνει και τα επόμενα χρόνια». «Δεν υπάρχουν μαγικές συνταγές για την αντιμετώπιση της ακρίβειας», πρόσθεσε.

«Στόχος μας να πληρώσουμε τις αποζημιώσεις μέχρι τέλος Νοεμβρίου»

Για το ζήτημα των πληρωμών στους αγρότες, που υποστηρίζουν ότι έχουν να πληρωθούν από πέρυσι, από πρόπερσι ή από τον Daniel, ο κ. Χατζηδάκης δήλωσε: «Εδώ είμαστε όλους τους τελευταίους μήνες, που γίνεται μια έντονη και εκτεταμένη συζήτηση για το ζήτημα του ΟΠΕΚΕΠΕ. Τώρα, ενώ γίνεται όλο αυτό, ενώ έχει αποφασιστεί να υπάρξει μια συμφωνία καινούρια  με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, να έχουμε τη μετάβαση από τον ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ, να έχουμε τη συναίνεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τις πληρωμές, ξαφνικά εμφανίζονται διάφοροι και λένε γιατί δεν πληρώνετε; Είστε κακοί άνθρωποι; Τι γίνεται; Είμαστε ανάμεσα στην πίεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να γίνει ένα καινούριο σύστημα διαφανές και αποδεκτό από αυτούς, και στην εύλογη πίεση των αγροτών να πάρουν τις επιδοτήσεις τους.

Ήδη ξεκινήσαμε και πληρώνουμε διάφορα επιμέρους προγράμματα, την αποζημίωση για τις ζωοτροφές, τα φερτά υλικά, την επιστροφή του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης για το πετρέλαιο. Ό,τι  μπορούμε να κλείνουμε ως κεφάλαιο, το κλείνουμε για να προχωράμε μπροστά. Τώρα, έχουμε μπροστά μας την καταβολή των λεγόμενων βασικών ενισχύσεων για τους γεωργούς μας και τους κτηνοτρόφους μας. Ο στόχος μας είναι να πληρώσουμε μέχρι το τέλος Νοεμβρίου, είναι κάτι για το οποίο εργαζόμαστε κάθε μέρα». Σημείωσε ακόμη ότι «από το 2026 θα ξεκινήσει η τοποθέτηση τσιπ σε κάθε αιγοπρόβατο» ενώ παραδέχτηκε και ότι «ήταν μεγάλο λάθος μας η διαχείριση στον ΟΠΕΚΕΠΕ». Ακόμη, τόνισε ότι θα εφαρμοστούν τεκμήρια στις αγροτικές και κτηνοτροφικές δηλώσεις.

Για τον ΟΠΕΚΕΠΕ: «Και εδώ εμφανίζονται διάφοροι και μας λένε “κακώς δεν πληρώνετε τους αγρότες, είστε κακοί άνθρωποι”. Βρισκόμαστε ανάμεσα στην πίεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να γίνει ένα καινούριο σύστημα, διαφανές και αποδεκτό για τις πληρωμές και στην εύλογη πίεση των αγροτών να πάρουν τις επιδοτήσεις. Ήδη ξεκινήσαμε και πληρώνουμε διάφορα επιμέρους προγράμματα. Κλείνουμε όποιο κεφάλαιο μπορούμε και προχωρούμε μπροστά. Ο στόχος μας είναι να πληρωθεί η βασική ενίσχυση μέχρι το τέλος Νοεμβρίου και θα ακολουθήσουν οι πληρωμές άλλων επιμέρους προγραμμάτων. Είναι κάτι για το οποίο εργαζόμαστε κάθε μέρα. Να πληρωθούν οι επιδοτήσεις με έναν κανονικό τρόπο και να μην έχουμε καινούργια πρόστιμα από την Ευρώπη. Μας ξεκαθάρισαν, έχουμε δείξει και επιστολές που λένε ότι αν δεν εκπληρωθούν κάποιες προϋποθέσεις, υπάρχει κίνδυνος προστίμων και αναστολής των επιδοτήσεων».

«Εκείνο που είναι βέβαιο», κατέληξε ο κ. Χατζηδάκης, «είναι ότι σε πολλά και διαφορετικά επίπεδα ξεκινώντας από την ανεργία που έπεσε από το 18% στο 8% δημιουργώντας πάνω από μισό εκατομμύριο νέες θέσεις εργασίας και φτάνοντας στα τελευταία μέτρα της Θεσσαλονίκης που μόλις ψηφίστηκαν, η κυβέρνηση κάνει βήματα μπροστά, σταθερά και μαζί της και η οικονομία».

Συμπερασματικώς, «δεν ισχυρίζομαι ότι οι Έλληνες περνάνε τέλεια, ότι δεν υπάρχουν οικογένειες οι οποίες πιέζονται, ιδιαίτερα με την ακρίβεια. Αλίμονο αν δεν το βλέπουμε. Επίσης δεν ισχυρίζομαι ότι δεν έχουμε κάνει λάθη. Εκείνο που λέω είναι ότι όλα τα τελευταία χρόνια με τα όποια λάθη, και καθυστερήσεις, όπως και αν το μετρήσουμε, η Ελλάδα σε σχέση με το 2019 είναι καλύτερα και στην οικονομία και στην εξωτερική πολιτική και στην άμυνα. Και με άλλες παρεμβάσεις που έγιναν όπως για τον ψηφιακό εκσυγχρονισμό του κράτους. Από εδώ και πέρα πρέπει να συνεχίσουμε με σοβαρότητα, με αποτελεσματικότητα και με σεμνότητα, χωρίς να χάνουμε την επαφή μας με τον κόσμο για να κάνουμε αυτό που μπορούμε. Με αλήθεια και όχι με πολιτικές σαπουνόφουσκες», κατέληξε.