Με αυτή τη μεταρρύθμιση, τίθενται τα θεμέλια για τη δημιουργία ενός ψηφιακού «one stop shop» για το ακίνητο, δηλαδή ενός μοναδικού σημείου αναφοράς που θα παρέχει ενιαία εφαρμογή του νόμου, απλοποίηση, διαφάνεια, ταχύτητα και αποτελεσματικότητα.

Πρόκειται για τον Εθνικό Οργανισμό Κτηματολογίου & Ελέγχου Δόμησης (ΕΟΚΕΔ) που θα αναλάβει την έκδοση και τον έλεγχο των οικοδομικών αδειών σε ενιαίο επίπεδο, αντικαθιστώντας το σημερινό μοντέλο λειτουργίας των Υπηρεσιών Δόμησης (ΥΔΟΜ) που διαθέτουν σήμερα μόνο 185 από τους 332 δήμους της χώρας.

14 ερωτήσεις και απαντήσεις 

1. Τι επιτυγχάνεται με τη νέα μεταρρύθμιση που μετεξελίσσει το Κτηματολόγιο σε έναν Εθνικό Οργανισμό Κτηματολογίου και Ελέγχου Δόμησης (ΕΟΚΕΔ);

Η νέα μεταρρύθμιση οδηγεί σε ταχύτερη εξυπηρέτηση και αποτελεσματικότερη κατανομή φόρτου εργασίας, ενιαία εφαρμογή της νομοθεσίας για όλους σε όλη τη χώρα, ψηφιοποίηση, διαλειτουργικότητα και απλούστευση διαδικασιών, σταδιακή κατάργηση της ανάγκης εντοπιότητας και δυνατότητα εξ αποστάσεως εξυπηρέτησης. Κυρίως, όμως, με το νέο σύστημα οργάνωσης των Κέντρων Δόμησης, παρέχεται ισοτιμία στο δικαίωμα δόμησης για όλους, ανεξαρτήτως της υπηρεσίας στην οποία θα απευθυνθούν, ενώ επιτυγχάνεται η διαφάνεια με τη χρήση σύγχρονων ψηφιακών εργαλείων και τη χρήση τεχνητής νοημοσύνης στον έλεγχο των οικοδομικών αδειών, για πρώτη φορά στη χώρα. Ταυτόχρονα, η νέα μεταρρύθμιση θα ενισχύσει την αξιοπιστία των θεσμών της Πολιτείας.

2. Πώς ωφελείται ο πολίτης από τη δημιουργία ενός ενιαίου φορέα;

Με τον νέο Οργανισμό, ο πολίτης εξυπηρετείται από ένα σημείο διοίκησης για όλα τα θέματα που αφορούν στην ακίνητη ιδιοκτησία του, ταχύτερη έκδοση αδειών δόμησης, ίση μεταχείριση ανεξαρτήτως της γεωγραφικής τοποθεσίας του ακινήτου, διαφάνεια και πλήρως ψηφιακές υπηρεσίες. Ο πολίτης, πλέον, θα απολαμβάνει ασφάλεια Δικαίου και ισότιμη πρόσβαση σε καθολικές υπηρεσίες δόμησης.

3. Για ποιο λόγο ήταν αναγκαία η μεταρρύθμιση των Υπηρεσιών Δόμησης;

Βάση της μεταρρύθμισης είναι η ανάγκη ενός ολοκληρωμένου μηχανισμού αδειοδότησης και ελέγχου δόμησης, με ψηφιακά εργαλεία, ενιαία πρότυπα και κοινές διαδικασίες σε όλη τη χώρα. Τα στοιχεία που έχουν καταγραφεί τα προηγούμενα χρόνια θέτουν σε προτεραιότητα αυτήν την οργανωτική ενοποίηση. Ειδικότερα:

• Το σημερινό πλαίσιο παρουσιάζει διαφοροποιήσεις στην εφαρμογή των διαδικασιών και στη διαθεσιμότητα ψηφιακών εργαλείων μεταξύ διαφορετικών περιοχών.
• Σε πανελλαδική αξιολόγηση του ΥΠΕΣ (05/2025), οι Υπηρεσίες Δόμησης (ΥΔΟΜ) καταγράφουν μέση βαθμολογία 3,4/10, ένδειξη ότι η αποτελεσματικότητα, η απλοποίηση και ψηφιοποίηση αποτελούν προτεραιότητα για τους πολίτες.
• Στο 23% των ΥΔΟΜ ο μέσος χρόνος έκδοσης οικοδομικής άδειας υπερβαίνει τους 3 μήνες. Έχουν καταγραφεί και περιπτώσεις ιδιαιτέρως σύνθετων φακέλων, όπου ο χρόνος έκδοσης οικοδομικής άδειας ξεπέρασε τα 5 έτη.
• Από τους 332 δήμους της Χώρας, μόνο 185 διαθέτουν σήμερα ΥΔΟΜ – δηλαδή περίπου 56%.
• 147 δήμοι δεν διαθέτουν ΥΔΟΜ, ενώ 28 δήμοι με πληθυσμό άνω των 25.000 κατοίκων και 14 δήμοι με πληθυσμό άνω των 40.000 κατοίκων δεν διαθέτουν ΥΔΟΜ.
• Περίπου 35% των ΥΔΟΜ λειτουργούν με έως δύο μηχανικούς, αριθμός που δεν επαρκεί για να καλύψει όλες τις ειδικότητες που απαιτεί η κείμενη πολεοδομική νομοθεσία.
• Ορισμένες ΥΔΟΜ εξυπηρετούν πολλαπλούς όμορους δήμους, φτάνοντας σε κάποιες περιπτώσεις να καλύπτουν έως και 8-9 δήμους.

Όλα τα παραπάνω στοιχεία ανέδειξαν την ανάγκη να δημιουργηθεί ένας ενιαίος εθνικός φορέας.

4. Τι είναι επί της ουσίας ο Εθνικός Οργανισμός Κτηματολογίου και Ελέγχου Δόμησης και ποιες οι αρμοδιότητές του;

Ο Εθνικός Οργανισμός Κτηματολογίου και Ελέγχου Δόμησης (ΕΟΚΕΔ) είναι ο ενιαίος ψηφιακός φορέας εθνικής εμβέλειας που συγκροτείται με τη συνένωση των αρμοδιοτήτων του Ελληνικού Κτηματολογίου και μέρος των αρμοδιοτήτων που ασκούνταν έως σήμερα από τις Υπηρεσίες Δόμησης (Υ.ΔΟΜ.) των Δήμων.

Αποτελεί την πρώτη συνολική και εκτεταμένη μεταρρύθμιση του χώρου που πραγματοποιείται από το 2015 και αφορά στην αναμόρφωση των υπηρεσιών δόμησης. Με τη σύστασή του, δημιουργείται ένα ενιαίο σημείο εξυπηρέτησης (“one-stop-shop”) για όλα τα θέματα που αφορούν στο ακίνητο, με στόχο την καλύτερη οργάνωση των υπηρεσιών που σχετίζονται με την ιδιοκτησία και τη δόμηση.

Ο νέος φορέας αναλαμβάνει την καταγραφή, τεκμηρίωση και εγγύηση της ιδιοκτησίας, την έκδοση οικοδομικών αδειών και όλων των συναφών πράξεων (βεβαιώσεις όρων δόμησης, προεγκρίσεις), τον έλεγχο των κατασκευών και την τήρηση της πολεοδομικής νομοθεσίας. Στόχος του νέου Οργανισμού είναι η παροχή ενιαίας και συνεκτικής πληροφόρησης σε πολίτες, μηχανικούς, νομικούς και επενδυτές, μέσω της δημιουργίας, για πρώτη φορά στην Ελλάδα, ενός σύγχρονου και πλήρως ψηφιακού φορέα, που συγκεντρώνει όλες τις βασικές λειτουργίες που αφορούν στην ιδιοκτησία και στον έλεγχο του δομημένου περιβάλλοντος.

5. Αφαιρούνται από τους Δήμους όλες οι σχετικές αρμοδιότητες;

Οι Δήμοι διατηρούν κρίσιμες αρμοδιότητες του τοπικού πολεοδομικού σχεδιασμού, δηλαδή:

• εκπόνηση και παρακολούθηση πολεοδομικών μελετών, αναπλάσεων και επεκτάσεων σχεδίων πόλης,
• διαχείριση κοινόχρηστων και κοινωφελών χώρων,
• συμμετοχή στις αποφάσεις για τα θέματα χωροταξίας, χρήσεων γης και Τοπικών Πολεοδομικών Σχεδίων,
• σύνταξη διαγραμμάτων και πράξεων εφαρμογής, διαχείριση διαδικασιών τακτοποίησης, αναλογισμού, προσκυρώσεων και καταχωρίσεων,
• πρόταση για άρση απαλλοτριώσεων και ασυμφωνιών με το εγκεκριμένο σχέδιο,
• ρυμοτομικές και τοπογραφικές εφαρμογές.

Με τον τρόπο αυτό, οι Δήμοι παραμένουν οι «θεματοφύλακες» του σχεδιασμού της περιοχής τους, ενώ η έκδοση των οικοδομικών αδειών και ο έλεγχος του δομημένου περιβάλλοντος μεταφέρονται στον νέο Οργανισμό. Οι Δήμοι αποτελούν θεσμικό συνομιλητή και εταίρο του κράτους σε όλα τα κρίσιμα θέματα που σχετίζονται με τον πολεοδομικό σχεδιασμό της περιοχής τους.

Σημειώνεται, τέλος, ότι βρίσκονται σε φάση ολοκλήρωσης 245 Τοπικά και Ειδικά Πολεοδομικά Σχέδια σε 831 από τις συνολικά 1035 Δημοτικές Ενότητες της χώρας.

6. Είναι αρμοδιότητα της Κεντρικής Διοίκησης η έκδοση οικοδομικών αδειών;

Η πρόσφατη απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας (ΣτΕ 1728/2025), θέτει σαφή όρια στις αρμοδιότητες των Δήμων και του κράτους για τη δόμηση. Σύμφωνα με τη νομολογία, η έκδοση οικοδομικών αδειών αποτελεί αρμοδιότητα της κεντρικής διοίκησης. Η απόφαση αυτή ενισχύει τη διακριτή ιεραρχία αρμοδιοτήτων μεταξύ κεντρικής διοίκησης και τοπικών δημοτικών αρχών. Ωστόσο, οι δήμοι παραμένουν υπεύθυνοι για μια σειρά από πολεοδομικά θέματα που σχετίζονται με το σχέδιο πόλης.

7. Ποια θα είναι η δομή του νέου Οργανισμού;

Θεσπίζεται ο ρόλος του Διοικητή ως επικεφαλής του Οργανισμού, κατά το πρότυπο φορέων όπως ΕΦΚΑ και ΔΥΠΑ, καθώς και ο ρόλος ενός Υποδιοικητή για τα θέματα του Κτηματολογίου και ενός Υποδιοικητή για τα θέματα δόμησης. Στη νέα Γενική Διεύθυνση Δόμησης θα υπάγονται 20 Περιφερειακά Κέντρα Δόμησης (ΠΚΔ) και 77 Τοπικά Κέντρα Δόμησης (ΤΚΔ), τα οποία θα αξιοποιούν τα σημερινά Κτηματολογικά Γραφεία. Με τον τρόπο αυτό, δημιουργείται ένα σύγχρονο εθνικό δίκτυο υπηρεσιών δόμησης.

8. Ποιος είναι ο ρόλος των ανεξάρτητων ελεγκτών δόμησης;

Για πρώτη φορά στην Ελλάδα, δημιουργείται Μητρώο Ανεξάρτητων Ελεγκτών Δόμησης, στους οποίους θα ανατίθεται, με κλήρωση, ο υποχρεωτικός έλεγχος όλων των αδειών πριν την έναρξη εργασιών. Σε περίπτωση που διαπιστωθεί πλημμελής εφαρμογή της πολεοδομικής νομοθεσίας, τον τελικό έλεγχο για την οικοδομική άδεια τον πραγματοποιεί η Γενική Διεύθυνση Δόμησης. Με τον τρόπο αυτό, ενισχύεται στην πράξη η ακεραιότητα και η αξιοπιστία των αδειών.

9. Πότε θα πραγματοποιηθεί η αρχική εφαρμογή και πότε αναμένεται να συσταθεί ο νέος Οργανισμός;

Τα μεταβατικά στάδια που έχουν προβλεφθεί:

• Τέλος 1ου τριμήνου 2026: Ψήφιση νομοθετικού πλαισίου
• Ιούνιος 2026: Αρχική λειτουργία σε 3 Περιφερειακά Κέντρα και αντίστοιχα Τοπικά
• Αρχές 2027: Πλήρης λειτουργία ΕΟΚΕΔ και όλων των ΠΚΔ & ΤΚΔ.

Η μετάβαση του προσωπικού γίνεται με διασφάλιση εργασιακής συνέχειας.

10. Πώς θα υπηρετήσει ο ΕΟΚΕΔ τον στόχο συνολικής οργάνωσης του χώρου;

Η μεταρρύθμιση αποτελεί κεντρικό κρίκο σε μια ευρύτερη εθνική στρατηγική για τη συνολική οργάνωση του χώρου, καθώς εντάσσεται στο νέο θεσμικό και ψηφιακό πλαίσιο που διαμορφώνεται από τα κάτωθι:

• Κωδικοποίηση της πολεοδομικής νομοθεσίας σε 477 άρθρα – για πρώτη φορά όλο το πλαίσιο συγκεντρώνεται, γίνεται ξεκάθαρο και εφαρμόζεται ομοιόμορφα.
• Απλοποίηση και εξορθολογισμός του Νέου Οικοδομικού Κανονισμού, ώστε οι κανόνες δόμησης να είναι σαφείς, λειτουργικοί και ενιαίοι.
• Νέο ψηφιακό πλαίσιο αδειοδότησης και διπλών ελέγχων, με περισσότερους προληπτικούς ελέγχους, ενίσχυση της ασφάλειας δικαίου και αξιοποίηση σύγχρονων τεχνολογιών.
• Ενιαίος Ψηφιακός Χάρτης που συγκεντρώνει όλα τα πολεοδομικά, χωροταξικά και περιβαλλοντικά δεδομένα σε ένα σημείο και αποτελεί το βασικό εργαλείο για όλες τις αποφάσεις στον χώρο.
• Ενοποίηση δεδομένων Κτηματολογίου και Δόμησης, ώστε το κράτος να έχει για πρώτη φορά ενιαία εικόνα του πού, τι και πώς χτίζεται.

Με αυτό τον τρόπο, ο ΕΟΚΕΔ δεν είναι απλώς μια οργανωτική αλλαγή, αλλά ο φορέας που υποστηρίζει και υλοποιεί στην πράξη τη μετάβαση σε ένα σύγχρονο, ψηφιακό και συνεκτικό σύστημα οργάνωσης του χώρου, με κανόνες που εφαρμόζονται παντού, με διαφάνεια και με σχεδιασμό των πολιτικών με πραγματικά και επικαιροποιημένα στοιχεία.

11. Ποιος είναι ο ρόλος του Κτηματολογίου στον νέο ΕΟΚΕΔ;

Το Ελληνικό Κτηματολόγιο αποτελεί τον πυρήνα του νέου Εθνικού Οργανισμού Κτηματολογίου και Ελέγχου Δόμησης (ΕΟΚΕΔ). Με τη μεταρρύθμιση, το Κτηματολόγιο:

• Συγκεντρώνει και εγγυάται την ιδιοκτησία, με πλήρη ψηφιακή τεκμηρίωση και ασφάλεια δικαίου.
• Παρέχει το ενιαίο πλαίσιο ψηφιακών δεδομένων πάνω στο οποίο θα ενσωματωθούν οι διαδικασίες δόμησης.
• Εξασφαλίζει τη διαλειτουργικότητα μεταξύ των μητρώων ιδιοκτησίας και των δεδομένων δόμησης.
• Υποστηρίζει την ανάπτυξη ενός ψηφιακού “one-stop-shop” για όλες τις υπηρεσίες που αφορούν το ακίνητο.
• Διασφαλίζει τη μετατροπή των σημερινών Κτηματολογικών Γραφείων σε ένα σύγχρονο εθνικό δίκτυο Κέντρων παροχής υπηρεσιακών κτηματολογίου και ελέγχου δόμησης

Συνολικά, το Κτηματολόγιο γίνεται ο βασικός άξονας που ενοποιεί ιδιοκτησία – αδειοδότηση – έλεγχο, προσφέροντας για πρώτη φορά ενιαία εικόνα του «πού, τι και πώς χτίζεται» στη χώρα.

12. Πώς θα γίνει η πιο λειτουργική ενσωμάτωση των ΥΔΟΜ στο Κτηματολόγιο;

Η ενσωμάτωση γίνεται μέσω της δημιουργίας του ΕΟΚΕΔ, όπου:

– Μεταφέρονται στο νέο οργανισμό οι αρμοδιότητες των ΥΔΟΜ που αφορούν:

• έκδοση οικοδομικών αδειών,
• προεγκρίσεις και βεβαιώσεις όρων δόμησης,
• έλεγχο κατασκευών,
• τήρηση της πολεοδομικής νομοθεσίας.

– Στον νέο Φορέα προστίθεται μια νέα Υποδιοικηση Κέντρων Δόμησης, στην οποία υπάγεται η Γενική Διεύθυνση Δόμησης και όλα τα Περιφερειακά και Τοπικά Κέντρα Δόμησης.

– Το προσωπικό των ΥΔΟΜ μεταφέρεται στον νέο φορέα, διασφαλίζοντας την εργασιακή του συνέχεια

– Οι σημερινές λειτουργίες ταυτοποιούνται, ενοποιούνται και απλοποιούνται μέσω:

• κοινών διαδικασιών,
• ενιαίων ψηφιακών εργαλείων,
• κεντρικού συντονισμού,
• και πλήρους διαλειτουργικότητας με τα δεδομένα του Κτηματολογίου.

Η ενσωμάτωση, επομένως, δεν είναι μια απλή «μεταφορά» αλλά μια οργανωτική και ψηφιακή ενοποίηση που δημιουργεί για πρώτη φορά έναν ενιαίο εθνικό μηχανισμό αδειοδότησης και ελέγχου δόμησης.

13. Θα μεταστεγαστούν οι ΥΔΟΜ και πού θα εξυπηρετείται ο πολίτης;

Ναι, αλλά όχι ως ΥΔΟΜ – εντάσσονται στο νέο δίκτυο του ΕΟΚΕΔ.

• Οι ΥΔΟΜ καταργούνται ως αυτοτελείς δημοτικές υπηρεσίες.
• Οι λειτουργίες και το προσωπικό τους ενσωματώνονται στα 20 Περιφερειακά Κέντρα Δόμησης (ΠΚΔ) και στα 77 Τοπικά Κέντρα Δόμησης (ΤΚΔ) του ΕΟΚΕΔ.

– Πού θα λειτουργούν αυτά τα Κέντρα;

• Τα νέα ΠΚΔ και ΤΚΔ θα στεγαστούν στα σημερινά Κτηματολογικά Γραφεία, αξιοποιώντας την πολύ υψηλή αντιστοίχιση του δικτύου του Κτηματολογίου σε σχέση με τις σημερινές ΥΔΟΜ.
• Δημιουργείται έτσι ένα εθνικό, ενιαίο δίκτυο εξυπηρέτησης.

– Πού θα εξυπηρετείται ο πολίτης;

• Σε ένα ενιαίο σημείο ανά περιοχή: ΠΚΔ ή ΤΚΔ (το αντίστοιχο Κτηματολογικό Γραφείο).
• Μέσω πλήρως ψηφιακών υπηρεσιών, χωρίς υποχρέωση εντοπιότητας.
• Με ενιαίες διαδικασίες και ίση μεταχείριση, ανεξαρτήτως δήμου.
• Με άμεση πρόσβαση σε όλες τις υπηρεσίες ιδιοκτησίας και δόμησης σε ένα ενιαίο ψηφιακό και φυσικό σημείο.

Η εξυπηρέτηση μεταφέρεται από τους Δήμους στο εθνικό σύστημα του ΕΟΚΕΔ.

14. Τι σημαίνει «έξυπνος έλεγχος αδειών με τεχνητή νοημοσύνη» και πώς θα λειτουργεί στην πράξη;

Στόχος είναι για πρώτη φορά να υπάρχει συστηματικός έλεγχος των οικοδομικών αδειών με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης, ώστε οι έλεγχοι να είναι πιο στοχευμένοι και αποτελεσματικοί.

Αντί να γίνονται τυχαίοι έλεγχοι, το σύστημα αξιοποιώντας διαθέσιμα δεδομένα θα μπορεί να παρέχει πληροφορία για το ποιοι φάκελοι έχουν μεγαλύτερη πιθανότητα να παρουσιάζουν προβλήματα (π.χ. σε περιοχές με αυθαιρεσία, σε ζώνες προστασίας ή σε έργα μεγαλύτερης πολυπλοκότητας).

Με τον τρόπο αυτό αξιοποιώντας την Τεχνητή Νοημοσύνη:

• Θα ελέγχεται περίπου το 30% των αδειών, αλλά όχι τυχαία
• Το σύστημα τεχνητής νοημοσύνης θα αναλύει δεδομένα και θα προτείνει ποιες υποθέσεις είναι «υψηλού ρίσκου».
• Θα υπάρχει δυνατότητα να δοθεί μεγαλύτερη προσοχή σε «ευαίσθητες» περιοχές, όπως ιστορικοί τόποι, προστατευόμενες περιοχές ή σημεία όπου έχουν εντοπιστεί στο παρελθόν πολλές παραβάσεις.

Με απλά λόγια: Το κράτος θα χρησιμοποιεί ένα «έξυπνο φίλτρο» που θα ξεχωρίζει έγκαιρα τις άδειες που χρειάζονται προτεραιότητα στον έλεγχο, ώστε να εντοπίζονται προβλήματα πριν ξεκινήσουν τα έργα και να προστατεύεται καλύτερα ο χώρος και το περιβάλλον.

Στο σημερινό Υπουργικό Συμβούλιο τόνισε:

“Όταν με τον υπουργό Εσωτερικών κάναμε την αξιολόγηση του δημοσίου οι πολεοδομίες είχαν μόλις 3%. Παίρνουμε την τολμηρή απόφαση να μεταφέρουμε την αρμοδιότητα των οικοδομικών αδειών και των κατασκευών στο Κτηματολόγιο για να δημιουργήσουμε ένα συνεκτικό σύστημα που θα διευκολύνει ιδιοκτήτες κατασκευαστές και επενδυτές με one stop shop για κάθε ακίνητο που θα είναι λειτουργικό το 2026″.

Το μεγάλο ερώτημα λοιπόν είναι πώς θα στελεχωθούν πλέον οι νέες ΥΔΟΜ που θα μεταβιβαστούν στο Κράτος και κυρίως, πώς θα γίνονται οι έλεγχοι.

Σύμφωνα με την ανακοίνωση της ΠΟΕ ΟΤΕ:

“Η αλήθεια είναι ότι υπάρχει μια διαχρονική απαξίωσή των υπηρεσιών που τις έχει οδηγήσει στην ακραία υποστελέχωση, τακτική που ακολουθείται στο σύνολο του Δημοσίου, προκειμένου να ανοίγουν την πόρτα στα ιδιωτικά συμφέροντα.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που είχαν παρουσιαστεί σε ημερίδα των εργαζομένων στις Υπηρεσίες Δόμησης (Υ.ΔΟΜ.) πριν μερικούς μήνες, από τους 325 Δήμους της χώρας, μόνο οι 179 (ποσοστό 55%) διαθέτουν ενεργή Υπηρεσία Δόμησης (Υ.ΔΟΜ.). Πολλές από αυτές υπολειτουργούν, με μόλις 1 έως 3 Μηχανικούς ή και καθόλου προσωπικό Πανεπιστημιακής Εκπαίδευσης (Π.Ε.), ενώ υπάρχουν περιπτώσεις όπου οι υπάλληλοι εργάζονται για περισσότερους από έναν Δήμους. Ενδεικτικά, η ΥΔΟΜ Πειραιά εξυπηρετεί δέκα (10) Δήμους”.

Στους δήμους παραμένει η αρμοδιότητα των σχεδίων πόλης, τα ρυμοτομικά σχέδια και οι πράξεις εφαρμογής.

Οι δημοτικές Υπηρεσίες Δόμησης είναι υπεύθυνες για την εξέταση και έγκριση των αιτήσεων για οικοδομικές άδειες, διασφαλίζοντας τη συμμόρφωση των κατασκευών με τις διατάξεις του ΝΟΚ και τα τοπικά πολεοδομικά σχέδια. Οι μηχανικοί που αναλαμβάνουν την έκδοση οικοδομικής άδειας υποβάλλουν τα απαραίτητα σχέδια και δικαιολογητικά. Η Υπηρεσία Δόμησης ελέγχει τη νομιμότητα και την πληρότητα του φακέλου πριν από την έκδοση της άδειας.

Ο νέος ΝΟΚ έφερε αντιδράσεις από πολλούς δήμους οι οποίοι υποστήριξαν ότι με τα μπόνους δόμησης που “ξεκλειδώνουν”, δημιουργούνται οι προϋποθέσεις ώστε να εκτοξευθεί η δόμηση σε ποσοστό ακόμη και 80%. Υπενθυμίζεται πως με τη ψήφιση του Νόμου 4067/2012, ο ΝΟΚ έφερε μια σειρά από κίνητρα δόμησης (μπόνους). Έκτοτε δεν προσμετρώνται στον συντελεστή δόμησης οι πυλωτές, οι ημιυπαίθριοι χώροι, τα ενεργειακά “πράσινα” χαρακτηριστικά (πχ φωτοβολταϊκά) και οι βοηθητικοί χώροι εντός δώματος, έως 35 τμ.

Επιτρέπει: την κατασκευή, πάνω από το μέγιστο επιτρεπόμενο ύψος της περιοχής, βάσει των γενικών διατάξεων του Ν.Ο.Κ., στέγης με σοφίτα, χώρου απόληξης κλιμακοστασίου και ανελκυστήρα, καθώς και ασκεπούς πισίνας, εφόσον οι κατασκευές αυτές εντάσσονται σε ενιαίο αισθητικό σύνολο, έχουν μικρό μέγεθος, ανεγείρονται σε θέση του δώματος που βρίσκεται σε σημαντική υποχώρηση από την πρόσοψη, οπότε δεν προσομοιάζουν μορφολογικά με όροφο, και έχουν εγκριθεί από το Συμβούλιο Αρχιτεκτονικής.

Αντισυνταγματικό κρίθηκε μόνον το “μπόνους” για υπόγεια γκαράζ εκτός περιγράμματος όταν βρίσκονται σε παραδοσιακά τμήματα οικισμών (όπως στην Κηφισιά).

Παράλληλα, ενισχύθηκε το ύψος και ο επιτρεπόμενος όγκος (βλ. μπόνους στον συντελεστή δόμησης και το ύψος των οικοδομών), σε περιπτώσεις “βιοκλιματικών κτηρίων” ή αναπλάσεων. 

Εν συνεχεία, πολλοί δήμοι της Ελλάδας αντέδρασαν, καταθέτοντας προσφυγές το 2024, κατά αδειών του ΝΟΚ, ώστε να περιοριστούν οι άδες για οικοδόμηση ψηλών κτηρίων. Πρόσφατα το ΣτΕ “ξεπάγωσε” τη συνέχιση των εργασιών σε έργα που κρίνεται πως είχαν εκκινήσει νόμιμα έως και την 11η Δεκεμβρίου 2024.

Δούκας: Ο χριστουγεννιάτικος μποναμάς της κυβέρνησης στους δήμους, είναι ανεπιθύμητος

Έντονη ήταν η αντίδραση από τον δήμαρχο Αθηναίων Χάρη Δούκας με αφορμή την παρουσίαση του νομοσχεδίου για τις πολεοδομίες στο Υπουργικό Συμβούλιο.

“Σήμερα το Υπουργικό Συμβούλιο αποφάσισε να αφαιρέσει από τους δήμους τις πολεοδομίες (ΥΔΟΜ), το βασικό εργαλείο που διαθέτουμε για να οργανώνουμε τις πόλεις μας, να βάζουμε κόφτες στα σχέδια τσιμεντοποίησης”, αναφέρει ο δήμαρχος μεταξύ άλλων. Αναφορά κάνει και στον νέο Νέο Οικοδομικό Κανονισμό.

Πρακτικά, η αρμοδιότητα των ΥΔΟΜ για τα κρίσιμα θέματα δόμησης και αντιμετώπισης των αυθαιρέτων περνάει στην κεντρική κυβέρνηση.

ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ Η ΑΝΑΡΤΗΣΗ

Όλο και πιο χαμηλά…

Όλο και πιο συγκεντρωτικά, όλο και πιο αναποτελεσματικά, όλο και πιο επιθετικά η κυβέρνηση απέναντι στους δήμους.

Σήμερα το Υπουργικό Συμβούλιο αποφάσισε να αφαιρέσει από τους δήμους τις Πολεοδομίες, το βασικό εργαλείο που διαθέτουμε για να οργανώνουμε τις πόλεις μας, να βάζουμε κόφτες στα σχέδια τσιμεντοποίησης (βλέπε ΝΟΚ), να σχεδιάζουμε μαζί με τους δημότες πώς θα γίνουν πιο βιώσιμες και λειτουργικές.

Ο χριστουγεννιάτικος μποναμάς της κυβέρνησης στους δήμους, είναι ανεπιθύμητος. Καλούμε τους βουλευτές απ’ όλα τα κόμματα, που νοιάζονται για τις περιοχές τους, να της τον επιστρέψουν….”.

Με την τροπολογία αυτή, σύμφωνα με ανακοίνωση του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας, και κυρίως με τη συνολική νομοθετική ρύθμιση που θα ακολουθήσει, αντιμετωπίζεται ένα σημαντικό πρόβλημα που ανέκυψε για χιλιάδες ιδιοκτήτες σε όλη τη χώρα, οι οποίοι βρέθηκαν αντιμέτωποι με αμφισβήτηση της κυριότητας των ακινήτων τους.

Με τις αγωγές αυτές το Δημόσιο διεκδικεί την ιδιοκτησία ακινήτων ή και ολόκληρων περιοχών με βάση έγγραφα ακόμη και της Τουρκοκρατίας. Οι αγωγές πολλαπλασιάστηκαν τους τελευταίους μήνες, ενόψει της ολοκλήρωσης του Κτηματολογίου και της λήξης των προθεσμιών για την άσκηση αγωγών διόρθωσης των πρώτων κτηματολογικών εγγραφών.

Σημειώνεται ότι στις περισσότερες περιπτώσεις οι αγωγές αυτές απορρίπτονται ως αβάσιμες καθώς ο Άρειος Πάγος έχει κρίνει πως δεν αρκούν τα έγγραφα της εποχής της Τουρκοκρατίας αλλά – προκειμένου να γίνει δεκτή η αγωγή– χρειάζεται τίτλος ή πραγματική νομή ή κατοχή εκ μέρους του Δημοσίου. Ωστόσο, αγωγές εξακολουθούν να κατατίθενται επειδή δεν έχουν διαμορφωθεί ακόμη συνολικά κριτήρια για το πότε θα ασκούνται και πότε όχι, τα οποία να καθοδηγούν τη Διοίκηση και το Νομικό Συμβούλιο του Κράτους.

Τα κριτήρια αυτά – με γνώμονα τη νομολογία του Αρείου Πάγου – θα θεσπιστούν το επόμενο διάστημα με την συνολική νομοθετική παρέμβαση που βρίσκεται υπό κατάρτιση. Η ρύθμιση αυτή θα παρέχει στη Διοίκηση και το Νομικό Συμβούλιο του Κράτους τις κατευθύνσεις για τις διεκδικήσεις που θα προβάλλει το Δημόσιο και για τις περιπτώσεις, στις οποίες δεν θα αντιδικεί με τους πολίτες. Κατ’ αποτέλεσμα, πολλές από τις εκκρεμείς δίκες, των οποίων η πρόοδος αναστέλλεται, θα λήξουν με την παραίτηση εκ μέρους του Δημοσίου και θα αποφευχθεί η περιττή ταλαιπωρία των πολιτών, η ενασχόληση των υπηρεσιών και του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους με υποθέσεις που δεν ωφελούν το Δημόσιο, καθώς και ο φόρτος των Δικαστηρίων.

Έως την ψήφιση της συνολικής ρύθμισης μεσολαβεί η ρύθμιση για την εξάμηνη αναστολή η οποία προβλέπει ότι δεν θα κατατίθενται νέες αγωγές και ότι, για αγωγές που έχουν κατατεθεί, θα διακόπτεται προσωρινά, για έξι μήνες, η πρόοδος της διαδικασίας. Σχετικά με το θέμα θα υπάρξει άμεσα ενημέρωση από τη Γενική Γραμματεία Δημόσιας Περιουσίας σε όλες τις αρμόδιες Κτηματικές Υπηρεσίες του Δημοσίου.

Σημειώνεται ότι πολίτες που επιθυμούν να μην καθυστερήσει η πρόοδος της δίκης τους μπορούν να ζητήσουν την κανονική πρόοδο της δίκης με αίτησή τους στον Πρόεδρο του αρμόδιου τριμελούς συμβουλίου. Έτσι, πολίτες που δεν επιθυμούν να αναμένουν τη συνολική νομοθετική ρύθμιση αλλά προσδοκούν την άμεση δικαστική δικαίωσή τους δεν θίγονται από τη ρύθμιση της τροπολογίας.

Ο ίδιος, ταυτόχρονα τονίζει ότι «κοινή επιθυμία όλων µας είναι να πέσει φως, να αποδοθεί Δικαιοσύνη και να τιμωρηθούν οι ένοχοι όσο ψηλά κι αν βρίσκονται», απορρίπτοντας την κριτική ότι η κυβέρνηση διαχειρίζεται ενοχικά το δυστύχημα των Τεμπών.

Ο κ. Κυρανάνης μιλά επίσης για τα πρόσωπα που επελέγησαν για την Προεδρία της Δημοκρατίας και την Προεδρία της Βουλής, τονίζοντας ότι τα κριτήρια ήταν «αξιοκρατικά» και δεν συμβολίζουν κάποιου είδους δεξιά στροφή.

Ο υφυπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης μιλά τέλος για τα προβλήματα που υπάρχουν στην ολοκλήρωση του κτηματολογίου, αλλά και την εφαρμογή Price Maps που θα μας δείχνει τις πραγματικές τιμές των ακινήτων.

Συνέντευξη

Χρόνης Διαμαντόπουλος

–Κύριε υφυπουργέ, την επικαιρότητα µονοπώλησε κατά τη διάρκεια της εβδοµάδας, αυτό που οι περισσότεροι ονοµάζουν «έγκληµα των Τεµπών». Γιατί πιστεύετε ότι βγήκαν στους δρόµους δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι στην Αθήνα και πολλές εκατοντάδες και χιλιάδες σε άλλες πόλεις της Ελλάδας και στο εξωτερικό; 

Είναι λογικό κύριε Διαµαντόπουλε. Αρχικά όσον αφορά τον κόσµο που συγκεντρώθηκε στον Σύνταγµα και όλες τις άλλες πόλεις της χώρας και του εξωτερικού, θεωρώ ότι δεν προσδιορίζεται κοµµατικά. Κι εγώ, ως Έλληνας, ως πατέρας θέλω να φωτιστεί η υπόθεση και να αποδοθεί Δικαιοσύνη. Αυτό είναι το µόνο λογικό, ανθρώπινο και επιβεβληµένο αίτηµα που πρέπει να έχουµε όλοι µας. Τους τελευταίους µήνες οι πραγµατογνώµονες των συγγενών και άλλοι µάρτυρες έχουν εισφέρει νέα στοιχεία στην υπόθεση, η οποία να µην ξεχνάµε ότι έχει πολλές διαφορετικές πτυχές. Καλώς αξιολογούνται από τον ανακριτή όλα τα στοιχεία και ενδελεχώς. 

–Θα µου επιτρέψετε να σας πω ότι η κυβέρνηση διαχειρίζεται µε ενοχικό τρόπο το θέµα των Τεµπών.

Θα µου επιτρέψετε και εμένα να διαφωνήσω. Η Κυβέρνηση και ο Πρωθυπουργός προσωπικά το διαχειρίζεται µε τον µόνο τρόπο που αρμόζει σε µια πραγματική τραγωδία. Με τον δέοντα σεβασμό στις οικογένειες των θυμάτων και επιτρέποντας στην ανεξάρτητη Δικαιοσύνη να χειριστεί την υπόθεση και όλες τις επιμέρους πτυχές της, όπως εκείνη κρίνει απαραίτητο. Κοινή επιθυμία όλων µας είναι να πέσει φως, να αποδοθεί Δικαιοσύνη και να τιμωρηθούν οι ένοχοι όσο ψηλά κι αν βρίσκονται. 

–Οι επιλογές των προσώπων που έγιναν για την Προεδρία της Δηµοκρατίας και την Προεδρία της Βουλής, όπως φαίνεται, συµβολίζουν εκτός των άλλων και τη «δεξιά στροφή» της ΝΔ, καθώς οι απώλειες, σύµφωνα µε τις δηµοσκοπήσεις προέρχονται εκ των δεξιών. Εσείς πιστεύετε ότι µπορεί να ανακτήσει η κυβέρνηση της ΝΔ το χαµένο έδαφος; 

Πρώτα από όλα να πω ότι πιστεύω πως το κριτήριο του Πρωθυπουργού όταν επέλεγε τα πρόσωπα που θα προτείνει και για τους δύο αυτούς θεσµούς, ήταν πρώτα απ’ όλα αξιοκρατικό. Ο Κωνσταντίνος Τασούλας είναι ένας άνθρωπος µε βαθιά γνώση της Ιστορίας µας και µε ιδιαίτερη καλλιέργεια, απόλυτα εφοδιασµένος µε την κατάλληλη εµπειρία για να ασκήσει τα καθήκοντα του Προέδρου της Δηµοκρατίας.

Αλλά και για την προεδρία της Βουλής, όπου ούτως ή άλλως δεν είθισται να προτείνεται πρόσωπο εκτός του κυβερνώντος κόµµατος, επελέγη ο Νικήτας Κακλαµάνης, ένας µεγάλος κοινοβουλευτικός, µε εξαιρετική γνώση των θεσµικών διαδικασιών και του Κανονισµού και µε ευρεία διακοµµατική αποδοχή.

Ούτως ή άλλως, αν θέλουμε να µιλάµε για ιδεολογίες, είναι το περιεχόµενο της πολιτικής που ασκείται αυτό που χαρακτηρίζει και όχι τα πρόσωπα που επιλέγονται αυτά καθ’ αυτά. Όσον αφορά τις δηµοσκοπήσεις, στις πρόσφατες µετρήσεις πράγµατι φάνηκε µια µικρή άνοδος της Νέας Δηµοκρατίας.

Αυτό σηµαίνει πρώτον ότι πολλές πρωτοβουλίες σε κυβερνητικό επίπεδο που χρειαζόντουσαν χρόνο για να έχουν αποτύπωµα στην καθηµερινότητα των πολιτών, ξεκίνησαν να γίνονται αισθητές και δεύτερον ότι ο χρόνος που µεσολαβεί ως τις εκλογές είναι πολύ πυκνός πολιτικά για να µπορούµε να εξάγουµε ασφαλή συµπεράσµατα σήµερα. Εµείς συνεχίζουµε τη σκληρή δουλειά, και ευελπιστούµε ότι θα κριθούµε αυστηρά µεν, αλλά και δίκαια από τους πολίτες όταν έρθει η ώρα της κάλπης. 

–Όπως προέκυψε και απ’ την συνάντηση του πρωθυπουργού µε τον αρχιεπίσκοπο Αθηνών, υπάρχουν προβλήµατα που αφορούν την εκκλησιαστική περιουσία. Υπάρχουν είτε εκτάσεις που έχουν δηλωθεί και από Δήµους και από την Εκκλησία, είτε ακόµη και χριστιανικά µνηµεία που δεν έχουν “ιδιοκτήτη”. Πώς θα λυθουν αυτά; 

Συνεργαζόµαστε µε την Εκκλησία πολύ στενά από την πρώτη στιγµή για το ζήτηµα της κτηµατογράφησης. Έχουµε µεριµνήσει και για τη σύσταση ειδικής επιτροπής µε συµµετέχοντες νοµικούς εκπροσώπους της Εκκλησίας της Ελλάδος και των νοµικών προσώπων της. Αυτό είναι κάτι που συνέβη για λόγους αντικειµενικούς, καθώς η Εκκλησία είναι κάτοχος µεγάλων εκτάσεων γης ανά την Ελλάδα και η επιτυχής καταχώρηση της περιουσίας αυτής είναι κρίσιµη για την ολοκλήρωση του έργου. Με το πέρας της κτηµατογράφησης και την ένταξη των περιοχών αυτών στο λειτουργούν Κτηµατολόγιο, τυχόν αναγκαίες διορθώσεις θα µπορούν να γίνουν ψηφιακά και αποτελεσµατικά. Σε κάθε περίπτωση, όπως αποδεικνύει άλλωστε και η συνάντηση του Πρωθυπουργού µε τον Αρχιεπίσκοπο, η συνεργασία µας σε κάθε επίπεδο είναι δεδοµένη και διαρκής. 

–Πώς αξιοποιούνται οι νέες δυνατότητες που προσφέρει το A.I. από το Υπουργείο σας; 

Θα τολµούσα να πω ότι η Ελλάδα έχει υπάρξει πρωτοπόρος σε ευρωπαϊκό επίπεδο ως προς την αξιοποίηση της Τεχνητής Νοηµοσύνης στο δηµόσιο. Ήδη από τον περασµένο Σεπτέµβριο, µε νοµοθεσία που φέραµε ως Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης, το Κτηµατολόγιο έγινε ο πρώτος δηµόσιος φορέας που εφαρµόζει Τεχνητή Νοηµοσύνη υποστηρικτικά σε διοικητικές αποφάσεις. Πρόκειται για ένα µοντέλο το οποίο διαβάζει σε φυσική γλώσσα το συµβόλαιο, αναγνωρίζει το είδος πράξης και κάνει εισήγηση για τον νοµικό έλεγχο που πρέπει να εφαρµοστεί. Είναι µια τεράστια εξοικονόµηση χρόνου και κόστους για το ελληνικό δηµόσιο. Πλέον έχουν περάσει κάποιοι µήνες και έχουµε απτά στοιχεία για το πώς αυτή η τεχνολογία έχει αυξήσει κατά πολύ τους ρυθµούς ολοκλήρωσης πράξεων και νοµικών ελέγχων. Κοινός µας στόχος µε τον Υπουργό Δηµήτρη Παπαστεργίου είναι να συνεχιστεί και να διευρυνθεί η ενσωµάτωση εργαλείων Τεχνητής Νοηµοσύνης στο ελληνικό Δηµόσιο.

 -Οσον αφορά την εφαρµογή Price Maps που αφορά τις πραγµατικες τιµές των ακινήτων ανά περιοχή τόσο για ενοικίαση όσο και για αγορά πότε θα είναι έτοιµη; 

Όπως είχαµε δεσµευτεί, το Price Map θα είναι το πρώτο νέο ψηφιακό εργαλείο που θα παρουσιάσει το Κτηµατολόγιο µέσα στο προσεχές τρίµηνο. Πρόκειται για µια καινοτοµία που θα παρέχει πρόσβαση στις πραγµατικές τιµές συναλλαγής για ολόκληρη την κτηµατογραφηµένη επικράτεια, δίνοντας στους πολίτες ένα αξιόπιστο µέσο εκτίµησης της εµπορικής αξίας των ακινήτων. Μέχρι σήµερα, οι αγοραστές βασίζονταν κυρίως σε αγγελίες, που συχνά δεν αντανακλούσαν τις πραγµατικές συνθήκες της αγοράς. Με το Price Map, κάνουµε ένα αποφασιστικό βήµα προς τη διαφάνεια στις αγοραπωλησίες ακινήτων, βελτιώνοντας την αξιοπιστία και την αποτελεσµατικότητα της αγοράς. Κάθε πολίτης θα µπορεί να βλέπει τις πραγµατικές τιµές πώλησης ακινήτων ανά περιοχή και χρονική περίοδο. Ξέρετε, είναι η πρώτη φορά, που οι πολίτες αποκτούν το εργαλείο που τους αξίζει για να πάρουν ενηµερωµένες και δίκαιες αποφάσεις στην αγορά ακινήτων.

Το σχέδιο νόμου του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης «Ολοκλήρωση της κτηματογράφησης, απλοποίηση διαδικασιών, χρήση τεχνητής νοημοσύνης και διατάξεις για τη λειτουργία του ν.π.δ.δ. «Ελληνικό Κτηματολόγιο», λοιπές διατάξεις του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης», τίθεται σήμερα στην κρίση της ολομέλειας.

Με το νομοσχέδιο:

– Ρυθμίζονται ζητήματα σχετικά με την ολοκλήρωση ένταξης των υπό κτηματογράφηση περιοχών στο λειτουργούν Κτηματολόγιο μετά την ολοκλήρωση του ελέγχου νομιμότητας και ζητήματα σχετικά με τη διεκπεραίωση της κτηματογράφησης εντός του λειτουργούντος Κτηματολογίου.

-Παρατείνεται η δυνατότητα υποβολής δηλώσεων κυριότητας ατελώς από Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης α΄ και β΄ βαθμού σε διαδικασία κτηματογράφησης και παρέχεται η δυνατότητα στους αναδόχους της κτηματογράφησης να διενεργούν τις εργασίες που είχαν αναληφθεί και δεν έχουν ολοκληρωθεί και κατόπιν της έναρξης λειτουργίας του Κτηματολογίου με τροποποίηση των σχετικών συμβάσεων.

-Θεσπίζεται νέα διαδικασία διόρθωσης γεωμετρικών στοιχείων ακινήτων εντός του λειτουργούντος Κτηματολογίου, εισάγονται ρυθμίσεις σχετικά με την ηλεκτρονική υποβολή της αίτησης διόρθωσης γεωμετρικών στοιχείων ακινήτων, το περιεχόμενο αυτής και την κοινοποίησή της.

-Ρυθμίζονται ζητήματα σχετικά με τη δυνατότητα που παρέχεται σε κάθε επηρεαζόμενο δικαιούχο ή συνδικαιούχο εμπράγματου δικαιώματος να συναινέσει ψηφιακά στην αίτηση διόρθωσης ή να υποβάλει αιτιολογημένες αντιρρήσεις, καθορίζεται η διαδικασία για την έκδοση απόφασης ενσωμάτωσης των μεταβολών στα κτηματολογικά διαγράμματα και βιβλία της βάσης δεδομένων του ν.π.δ.δ. «Ελληνικό Κτηματολόγιο» καθώς και η διαδικασία υποβολής αντιρρήσεων κατά της εν λόγω απόφασης με προσφυγή ενώπιον του Κτηματολογικού Δικαστή, και ορίζεται ότι, έως ότου ορισθεί Κτηματολογικός Δικαστής, οι αντιρρήσεις υποβάλλονται ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου της περιφέρειας του αρμόδιου κτηματολογικού γραφείου, το οποίο δικάζει κατά τη διαδικασία της εκούσιας δικαιοδοσίας.

-Προβλέπεται η δημιουργία «Μητρώου Πιστοποιημένων Μηχανικών Κτηματολογίου» στο ν.π.δ.δ. «Ελληνικό Κτηματολόγιο», ορίζονται τα ελάχιστα προσόντα που πρέπει να διαθέτουν οι ενδιαφερόμενοι μηχανικοί για να ενταχθούν στο εν λόγω μητρώο, και καθορίζεται η διαδικασία πιστοποίησής τους.

-Ρυθμίζονται ζητήματα σχετικά με την ανάθεση σε Πιστοποιημένους Μηχανικούς αιτήσεων προς κρίση κατόπιν υποβολής εμπρόθεσμων αιτιολογημένων αντιρρήσεων ήυπέρβασης της απόκλισης εμβαδού.

-Παρέχεται η δυνατότητα στο ν.π.δ.δ. «Ελληνικό Κτηματολόγιο» να κάνει χρήση του συστήματος τεχνητής νοημοσύνης για την υποστήριξη της διαδικασίας νομικού ελέγχου πράξεων του Κτηματολογίου.

-Εισάγεται, εξ άλλου, η δυνατότητα ηλεκτρονικής υποβολής εγγραπτέων πράξεων στο ν.π.δ.δ. «Ελληνικό Κτηματολόγιο» επί εικοσιτετράωρης βάσης.

-Ρυθμίζονται ζητήματα σχετικά με τη διαδικασία διόρθωσης πρόδηλων σφαλμάτων των κτηματολογικών εγγραφών και, σε περίπτωση απόφασης αποδοχής αντιρρήσεων κατά του δασικού χάρτη, παρέχεται το δικαίωμα σε φυσικά ή νομικά πρόσωπα, ιδιοκτήτες ακινήτων δυνάμει δημόσιου εγγράφου, να ζητούν τη διόρθωση κτηματολογικών εγγραφών.

-Είναι δυνατό, με απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου του ν.π.δ.δ. «ΕλληνικόΚτηματολόγιο», να παραχωρείται κατάκυριότητα το αρχείο των υποθηκοφυλακείων της Επικράτειας που έχει παραδοθεί στο ν.π.δ.δ. «Ελληνικό Κτηματολόγιο» και έχει ψηφιοποιηθεί, και να παραδίδεται στον Δήμο της τοποθεσίας του αρχείου.

-καθορίζονται, εκ νέου, τα στοιχεία που καταχωρίζονται στην κεντρική βάση μοναδικής καταχώρισης των στοιχείων επικοινωνίας των πολιτών, όπως και η διαδικασία αποστολής δημοσίων εγγράφων που έχουν εκδοθεί χωρίς αίτηση του.

-Εισάγεται πληροφοριακό σύστημα υπό τον τίτλο «Σύστημα Αυθεντικοποίησης και Εξουσιοδότησης Προσώπων» για την πρόσβαση των φυσικών προσώπων σε ψηφιακά συστήματα φορέων του Δημοσίου και φορέων του ιδιωτικού τομέα.

Τα κόμματα

Η κυβέρνηση είναι αποφασισμένη να ολοκληρώσει το κτηματολόγιο και θα ολοκληρωθεί γιατί και η βούληση υπάρχει και οι ψηφιακές τεχνολογίες θα αξιοποιηθούν , ανέφερε ο εισηγητής της ΝΔ ,Ιωάννης Λοβέρδος και επισήμανε ότι με τις τιθέμενες διατάξεις λαμβάνονται και μέτρα για να αρθούν γραφειοκρατικές αγκυλώσεις. «Αυτό το νομοσχέδιο είναι ένα καθαρά τεχνικό νομοσχέδιο που αφορά την προστασία του πολίτη και την ολοκλήρωση ενός εθνικού έργου, όπως είναι το κτηματολόγιο, που όλοι θέλουμε να ολοκληρωθεί», είπε ο κ. Λοβέρδος. Ο εισηγητής της ΝΔ εξήρε τον επικεφαλής του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης, «έναν άνθρωπο με μεγάλη εμπειρία στα αυτοδιοικητικά», τον Δημήτρη Παπαστεργίου, αλλά και τον υφυπουργό Ψηφιακής Διακυβέρνησης Κώστα Κυρανάκη, «έναν νέο πολιτικό με ισχυρή φρόνηση», για τον οποίο μάλιστα τόνισε ότι ο ίδιος με την ομάδα του έχουν κάνει εξαιρετικό έργο και αυτό το νομοσχέδιο είναι ένα καλό νομοσχέδιο που πρέπει να ψηφιστεί από όλες τις πολιτικές δυνάμεις.

«Θεσμοθετείτε την εκκρεμότητα της κτηματογράφησης και ενισχύετε την ανασφάλεια δικαίου, βάζοντας και ολίγον…πιπέρι τεχνητής νοημοσύνης, στα… λάχανα», είπε ο εισηγητής του ΣΥΡΙΖΑ Γιώργος Καραμέρος και κατηγόρησε την κυβέρνηση της ΝΔ ότι οδήγησε την υπόθεση του Κτηματολογίου σε λάθος δρόμο, όταν εκτίμησε ότι με την υπαγωγή του Κτηματολογίου στο υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης θα λυνόταν το πρόβλημα. Η μετάβαση του Κτηματολόγιο στο υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης, όπως είπε, έγινε για να ελεγχθεί η ροή των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Ο Γιώργος Καραμέρος είπε ότι το κόμμα του δεν συναινεί επί της αρχής στο νομοσχέδιο και προειδοποίησε ότι με τις τιθέμενες διατάξεις δεν γίνεται ουσιαστικό βήμα για τα ζητήματα αμφισβητήσεων περιουσίας. «Η δημόσια ανάρτηση με πλήθος αγνώστων περιουσιών, δηλαδή με εκκρεμότητες, δεν οδηγεί στην ολοκλήρωση της κτηματογράφησης και αυτό μπορεί να οδηγήσει σε εξελίξεις ακόμη και σε σχέση με την απορρόφηση πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Παραπέμπεται η συζήτηση για το αμάχητο τεκμήριο στο μέλλον, παραπέμπονται οι διαφορές στις δηλώσεις περιουσιών στη δικαιοσύνη, με όλες τις καθυστερήσεις που αυτό συνεπάγεται», είπε ο εισηγητής του ΣΥΡΙΖΑ.

Ο ειδικός αγορητής του ΠΑΣΟΚ Ιλχάν Αχμέτ ανέφερε ότι πρέπει να παραταθεί η προθεσμία ολοκλήρωσης της κτηματογράφησης τουλάχιστον έως τον Ιούλιο του 2026. Μετά από επαναδιαπραγμάτευση με το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, για τις ενεργές μελέτες να επαναπροσδιοριστούν οι χρόνοι, με δεσμευτικές προθεσμίες για τη συμμετοχή των πολιτών. Επίσης, να επαναπροσδιοριστούν οι ελεγκτικές διαδικασίες και να καθοριστούν νέα ορόσημα. Ο Ιλχάν Αχμέτ υπογράμμισε ότι οι πολίτες δεν θα πρέπει να βαρύνονται με πρόσθετα κόστη ή διαδικασίες στις οποίες έχουν ήδη συμμετάσχει και ότι θα πρέπει να αξιοποιηθεί το διαθέσιμο έμπειρο επιστημονικό δυναμικό και το μελετητικό και να ληφθούν μέτρα για την εύρυθμη λειτουργία του λειτουργούντος Κτηματολογίου.

Η ειδική αγορήτρια του ΚΚΕ Μαρία Κομνηνάκα, ανέφερε ότι η ουσία και αυτής της νομοθετικής πρωτοβουλίας είναι πως θα διευκολυνθεί η επέλαση των επενδυτών-κορακιών, πως θα επιταχυνθεί η εμπορία της γης, πως θα ξεβαλτώσει η αγορά ακινήτων και πως η γη θα συγκεντρωθεί στα χέρια λίγων. «Περιμένουν στην ουρά τεράστιες ξενοδοχειακές επιχειρήσεις, τουριστικά χωριά σε Β. Εύβοια, Δαδιά, Αττική, δηλαδή εκεί ακριβώς που εκδηλώθηκαν καταστροφικές πυρκαγιές, από το 2021 μέχρι και σήμερα, και την ίδια στιγμή 11.000 έργα είναι στη μεγάλη λίστα του ΑΔΜΗΕ, για τα περιβόητα πάρκα των ΑΠΕ», είπε η Μαρία Κομνηνάκα και κατήγγειλε ότι το νομοσχέδιο θα έχει αποτέλεσμα την απώλεια κρατικής γης, την νομιμοποίηση ανύπαρκτων ιδιοκτησιών ή προβληματικών ιδιοκτησιακών καταστάσεων, τη νομιμοποίηση παράνομων αλλαγών στη χρήση και τον χαρακτήρα των εκτάσεων και την απώλεια της γης που μεγάλη δυσκολία απέκτησαν οι πολίτες τα προηγούμενα χρόνια.

Ο ειδικός αγορητής της Ελληνικής Λύσης Βασίλης Γραμμένος, είπε ότι τα άρθρα του νομοσχεδίου, στο σύνολό τους, είναι αποσπασματικά και επιδιώκουν πρόχειρα να αντιμετωπίσουν το τεράστιο πρόβλημα της δυσλειτουργικότητας του κτηματολογίου. «Το έργο του κτηματολογίου ταλαιπωρεί εδώ και δεκαετίες τους πολίτες. Σήμερα αναρίθμητες ιδιοκτησίες μένουν στον αέρα, περιοχές ολόκληρες λιμνάζουν στην άκαρπη κτηματογράφηση και η εξυπηρέτηση των πολιτών από τα κτηματολογικά γραφεία έχει γίνει συνώνυμο του εφιάλτη. Οι διατάξεις δεν κρίνονται σε καμία περίπτωση επαρκείς για να επιλύσουν το μεγάλο αυτό αγκάθι του ελληνικού κτηματολογίου και μόνο αποσπασματικά επιχειρούν να επιταχύνουν κάποιες επιμέρους διαδικασίες», είπε ο Βασίλης Γραμμένος και δήλωσε ότι το κόμμα του καταψηφίζει το νομοσχέδιο.

Η ειδική αγορήτρια της Νέας Αριστεράς Πέτη Πέρκα ,είπε ότι η κυβέρνηση διακηρύσσει ότι πλησιάζουμε στο τέλος αυτού του πολυετούς έργου, όμως αντί να δημιουργεί συνθήκες ολοκλήρωσης της κτηματογράφησης, αποσταθεροποιεί τη διαδικασία και οι συνέπειες για τους πολίτες θα είναι μεγάλες και μακροχρόνιες. «Η κυβέρνηση αγνοεί τις σοβαρές επιπτώσεις που θα έχει η αλλαγή της φιλοσοφίας στη σύνταξη του κτηματολογίου. Το νομοσχέδιο θέτει ως στόχο τη μετάβαση του συνόλου της χώρας σε καθεστώς λειτουργούντος κτηματολογίου εντός του 2025, καταργώντας τις διαδικασίες ελέγχου των μελετών και τη συμμετοχή των πολιτών. Οι μελέτες κτηματογράφησης παραδεχόμαστε ότι συχνά έχουν λάθη, άρα απαιτούνται έλεγχοι πριν πάνε στο κτηματολόγιο. Οι έλεγχοι σήμερα γίνονται με την προανάρτηση, την ανάρτηση και τον τρίτο βαθμό ελέγχου των πολιτών. Όλο αυτό το νομοσχέδιο το καταργεί και λέει ότι πάει κατευθείαν στο λειτουργούν», είπε η βουλευτής που διευκρίνισε ότι διατάξεις που κινούνται σε θετική κατεύθυνση, το κόμμα της θα τις στηρίξει.

Ο ειδικός αγορητής της «Νίκης» Γιώργος Ρούντας είπε ότι με το νομοσχέδιο, το κτηματολόγιο δεν θα απαντά στο ερώτημα ποιος είναι ο ιδιοκτήτης του εκάστοτε ακινήτου. «Θέλετε να παραδώσετε το κτηματολόγιο άρον άρον. Όμως οι πολίτες περιμένουν το κτηματολόγιο να ολοκληρωθεί σωστά. Αυτήν την προσμονή των πολιτών την ματαιώνετε γιατί θα ανοίξει το κτηματολόγιο, χωρίς να έχουν ληφθεί υπόψη οι εκατοντάδες χιλιάδες κτηματολογικές δηλώσεις και ενστάσεις και οι αιτήσεις διόρθωσης των σφαλμάτων», είπε ο κ. Ρούντας και πρόσθεσε ότι το κόμμα του θα καταψηφίσει το νομοσχέδιο.

«Πήρα το λόγο για να επισημάνω το οικονομικό, κοινωνικό και τεχνολογικό αποτύπωμα του κτηματολογίου. Να συνδέσω τις αλλαγές που αυτό επιφέρει με τον συνολικό σχέδιο εκσυγχρονισμού της χώρας μας» είπε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης στην ομιλία του στην ολομέλεια της βουλής για το νομοσχέδιο του υπουργείου ψηφιακής διακυβέρνησης για το ελληνικό κτηματολόγιο.

«Είμαστε ουσιαστικά το μόνο ευρωπαϊκό κράτος χωρίς κτηματολόγιο τον 21ο αιώνα. Μια εκκρεμότητα που έπρεπε να έρθει αυτή η κυβέρνηση για να λύσει. Το 2025 η πατρίδα μας θα διαθέτει επιτέλους κτηματολόγιο. Έναν ακριβή χάρτη δημόσιας και ιδιωτικής ακίνητης περιουσίας. Με οριοθετημένα δάση και αιγιαλό, με ξεκάθαρα αποτυπωμένο του τι ανήκει στο κράτος και τι στον πολίτη και με σαφείς κανόνες που θα διευκολύνουν την συλλογική ανάπτυξη αλλά και τις ατομικές συναλλαγές. Χωρίς «παραθυράκια» αυθαιρεσίας και ανομίας» τόνισε ο πρωθυπουργός, ο οποίος ξεκίνησε την ομιλία του εκφράζοντας την βαθιά του οδύνη του για απώλεια δύο ανθρώπων στην φωτιά της Κορινθίας.

“Tα οφέλη του κτηματολογίου είναι πολλά, στην οικονομία διευκολύνοντας νέες επενδύσεις, στην αγορά της κατοικίας, στο περιβάλλον- θα σταματήσει τις καταπατήσεις- αλλά και γενικότερα ρυθμίζοντας με διαφάνεια έναν κρίσιμο τομέα ο οποίος επηρεάζει πολλές όψεις της καθημερινής ζωής. Αρκεί να σκεφτούμε ότι πάνω στους ψηφιακούς χάρτες ακριβείας που έχουμε στη διάθεσή μας θα αποτυπώνονται τα δεδομένα του κτηματολογίου, μαζί με αυτά της πολεοδομίας, της ελληνικής στατιστικής αρχής, τα δίκτυα οπτικών ινών, οι δασικές, προστατευόμενες περιοχές, τα μνημεία, οι αρχαιολογικοί χώροι. Ετσι με βάση την ξεχωριστή ταυτότητα κάθε περιοχής θα μπορεί ο καθένας να γνωρίζει πού και τι μπορεί να χτίζει ή να εντοπίζει τον κατάλληλο σημείο για να κατασκευάζει ένα εργοστάσιο ή ένα ερευνητικό κέντρο», τόνισε ο επίσης ο πρωθυπουργός , Κυριάκος Μητσοτάκης.

Ο πρωθυπουργός κλείνοντας την παρέμβασή του αναφέρθηκε στις σημαντικές μεταρρυθμίσεις που έχουν γίνει τα τελευταία χρόνια στην Ελλάδα όπως το gov.gr, τα μη κρατικά πανεπιστήμια ,την επιστολική ψήφο και το ΜΕΤΡΟ Θεσσαλονίκης και τόνισε ότι η Ελλάδα αλλάζει και η κυβέρνηση αποδεικνύει πως ότι υποσχέθηκε το κάνει πράξη. Ενώ απαντώντας στην πρόεδρο της Πλεύσης Ελευθερίας Ζωή Κωνσταντοπούλου που επιχείρησε να διακόψει την συζήτηση είπε «δεν σας ακούω. Φωνάξτε πιο δυνατά. Η αντιπολίτευση θέλει μια μίζερη Ελλάδα. Η χώρα όμως αλλάζει και αλλάζει προς το καλύτερο. Η Ελλάδα αλλάζει εικόνα και αποδεικνύεται πως ότι είπαμε το κάνουμε πράξη. Κάντε και εσείς ότι απαιτούν οι καιροί και υπερψηφίστε το νομοσχέδιο προτάσσοντας το συμφέρον του τόπου και της κοινωνίας».

Αλλά και επιπλέον πληροφορίες, ήτοι εάν είναι μισθωμένα ή δωρεάν παραχωρημένα, τα ποσά των μισθωμάτων και τα στοιχεία των ενοικιαστών. Ενώ, η διασύνδεση με το Κτηματολόγιο θα επιτρέπει στην ΑΑΔΕ να προχωρά σε ταχύτατες διασταυρώσεις για αδήλωτα ακίνητα, ψευδή στοιχεία ή αδήλωτα ενοίκια.

Στον νέο φάκελο θα περιληφθεί το σύνολο των στοιχείων του «ηλεκτρονικού περιουσιολογίου», που έχει δημιουργηθεί με τις δηλώσεις Ε9 των φυσικών και των νομικών προσώπων, καθώς και από τις δηλώσεις Ε2 για τα μισθωτήρια των ακινήτων. Τα συγκεκριμένα στοιχεία θα μεταφερθούν αυτόματα, χωρίς την παρέμβαση των φορολογουμένων.

Τα ψηφιακά αυτά δεδομένα θα δώσουν στη Φορολογική Διοίκηση τη δυνατότητα για συγκρίσεις με τα στοιχεία των φορολογικών δηλώσεων, με στόχο να εντοπισθούν ιδιοκτήτες που έχουν αποκρύψει ακίνητα ή έχουν δηλώσει μικρότερη επιφάνεια για να γλυτώσουν ΕΝΦΙΑ, φόρο εισοδήματος, τεκμήρια, δημοτικά τέλη, ΤΑΠ κ.ά., ή και να αποφύγουν τις κυρώσεις για πιθανές αυθαίρετες κατασκευές. Ταυτόχρονα, το Μητρώο θα ενημερώνεται αυτόματα κάθε φορά που θα υποβάλλεται δήλωση πληροφοριακών στοιχείων μίσθωσης από ιδιοκτήτη ακινήτου που θα γίνεται αποδεκτή από τον ενοικιαστή, ενώ θα ενημερώνεται, επίσης αυτόματα, οποτεδήποτε ένας ιδιοκτήτης θα δηλώνει τη λύση της μίσθωσης ενός ακινήτου του. Έτσι, η ΑΑΔΕ θα έχει τη πλήρη και ακριβή εικόνα για το ποιοι και πόσα εισπράττουν από ενοίκια κατοικιών.

Σύμφωνα, εξάλλου, με στελέχη της ΑΑΔΕ, με τη διασύνδεση του Μητρώου με το ηλεκτρονικό αρχείο των δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος φυσικών και νομικών προσώπων, θα δοθεί η δυνατότητα ώστε τα εισοδήματα που αποκτούν οι ιδιοκτήτες από την εκμετάλλευση της ακίνητης περιουσίας τους να προσυμπληρώνονται από την Ανεξάρτητη Αρχή στα έντυπα Ε1 και Ε2 των φορολογικών δηλώσεών τους, και οι δαπάνες των ενοικιαστών για πληρωμές μισθωμάτων να προσυμπληρώνονται στο έντυπο Ε1.

Παράλληλα, τα δεδομένα του ηλεκτρονικού Μητρώου θα διασυνδεθούν με το Κτηματολόγιο. Τα στοιχεία που θα αντληθούν από τις εγγραφές που έχουν γίνει στο Κτηματολόγιο στο σύνολο της επικράτειας, θα δώσουν τη δυνατότητα στην ΑΑΔΕ να μπορεί να τα αντιπαραβάλλει με το Ε9 αλλά και με το Ε1. Με αποτέλεσμα να ελέγχεται εάν οι φορολογούμενοι έχουν δηλώσει τα ακίνητα που έχουν στη κατοχή τους και εάν τα χαρακτηριστικά τους, όπως είναι η επιφάνεια, το είδος, η χρήση, η θέση, το έτος έκδοσης της οικοδομικής άδειας και άλλα, ανταποκρίνονται σε εκείνα που είναι καταγεγραμμένα στις κτηματολογικές υπηρεσίες.

Κάτι, που θα δώσει τη δυνατότητα εξπρές διασταυρώσεων από τις ελεγκτικές αρχές για τον εντοπισμό φορολογούμενων που υποβάλλουν πλασματικές δηλώσεις Ε9 για να έχουν φοροαπαλλαγές, ή να καταβάλλουν λιγότερα ποσά φόρου από αυτά που αναλογούν στην πραγματική αξία της ακίνητης περιουσίας, ή και να εισπράττουν παράνομα κοινωνικά επιδόματα.

Ο κ. Κυρανάκης, απαντώντας στα ερωτήματα που έθεσε η βουλευτής είπε ότι «πολιτική απευθείας αναθέσεων, δεν μπορεί κανείς να υποστηρίξει ότι προκύπτει» καθώς, όπως είπε, «σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν αναρτηθεί στη Διαύγεια, κατά το πρώτο εξάμηνο του 2024 επί του συνόλου των συμβάσεων που έχει συνάψει ο φορέας για ψηφιακή υποστήριξη ανέρχονται σε 103.950 ευρώ, ήτοι ποσοστό μόλις 0,90%».

Ξεκαθάρισε πως «οι δορυφόροι που προμηθεύεται για πρώτη φορά το Ελληνικό Κράτος και θα έχει ελληνική κυριότητα επί αυτών είναι στην βάση της συνεργασίας που έχει συνάψει με την ευρωπαϊκή NASA όπου έτρεξε και τους σχετικούς διαγωνισμούς. Έτσι τα δεδομένα που παράγονται από αυτούς του δορυφόρους έρχονται δωρεάν στο Ελληνικό Κτηματολόγιο» Ο υφυπουργός υπογράμμισε ότι «δεν έχουν καμία σχέση τα τοπογραφικά με τις εικόνες από τον δορυφόρο».

Ο κ. Κυρανάκης, επισήμανε ότι η κτηματογράφηση είναι ένα θέμα που διαρκεί 29χρόνια και «εμείς θέλουμε την αυστηρή τήρηση των χρονοδιαγραμμάτων προκειμένου το 2025 όλη η χώρα να βρίσκεται σε περιβάλλον κτηματολογίου, ώστε ο πολίτης να μπορεί να βρίσκει άκρη, να μην έχει να κάνει με πολλούς φορείς και σε κάθε περίπτωση να εξυπηρετείται με ενιαίους κανόνες σε όλη την χώρα».

Ο υφυπουργός κάλεσε «να μην τρομοκρατείται ο πολίτης σε σχέση με την περιουσία του, με διάφορα σενάρια».

Η βουλευτής της Πλεύσης Ελευθερίας Ελένη Καραγεωργοπούλου, από την δική της πλευρά, υποστήριξε ότι 29 χρόνια μετά την έναρξη του εγχειρήματος που αφορούσε την διασφάλιση των εμπραγμάτων δικαιωμάτων επί κάθε είδους ιδιοκτησίας παρακολουθούμε την εξέλιξη που έχει με μεγάλη ανησυχία. Οι απευθείας αναθέσεις έργων και υπο-έργων που αφορούν το Εθνικό Κτηματολόγιο είπε πως «αποτελούν μείζον θέμα» καθώς «και η περιφρούρηση του δημόσιου χαρακτήρα του φορέα». Επισήμανε ότι ο προσωρινός διορισθείς πρόεδρος του Ελληνικού Κτηματολογίου δεν έχει την έγκριση του ΑΣΕΠ.

Η κ. Καραγεωργοπούλου ζήτησε να πληροφορηθεί: Ποιο είναι το συνολικό ύψος των απευθείας αναθέσεων. Ποια είναι η αναγκαιότητα της εγκατάστασης δορυφόρων προς χρήση από το Ελληνικό Κτηματολόγιο όταν το κόστος χαρτογράφησης της ελληνικής επικράτειας βαρύνει ήδη τον Έλληνα φορολογούμενο πολίτη από τον Ιούλιο του 2018 με την απαίτηση σύνταξης τοπογραφικών διαγραμμάτων. Καθώς και τι θα σημαίνει για τον Έλληνα ιδιοκτήτη και φορολογούμενο, η βίαιη εικονική περαίωση της κτηματογράφησης που αφορά στα δύο τρίτα των ακινήτων περί το μήνα Νοέμβριο 2024 σε τήρηση των προθεσμιών του Ταμείου Ανάκαμψης».

Στην υπόθεση ενεπλάκη η Διεύθυνση Κυβερνοάμυνας του ΓΕΕΘΑ, καθώς το κτηματολόγιο συγκαταλέγεται στις κρίσιμες υποδομές της χώρας.

Σύμφωνα με πληροφορίες της «Κ», η επίθεση εκδηλώθηκε τις προηγούμενες ημέρες από τουλάχιστον δύο διαφορετικά σημεία. Οι χάκερ κατάφεραν να υποκλέψουν κωδικούς χρηστών από εργαζομένους στα κεντρικά γραφεία του Ελληνικού Κτηματολογίου, αποκτώντας πρόσβαση στους υπολογιστές τους.

Μόλις η παραβίαση έγινε αντιληπτή, αμέσως «μπλοκαρίστηκε» το σύστημα υπολογιστών των κεντρικών γραφείων, ενώ ζητήθηκε από τους υπαλλήλους να αλλάξουν όλοι τους κωδικούς πρόσβασης στους υπολογιστές τους και να ενεργοποιήσουν το σύστημα ταυτοποίησης δύο σταδίων.

• Σύμφωνα με υψηλόβαθμο στέλεχος του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης, που μίλησε στην «Κ», στη μία περίπτωση οι χάκερ κατάφεραν να αποσπάσουν αρχεία από υπολογιστές εργαζομένων, τα οποία θεωρούνται μικρής σημασίας.

Χθες το απόγευμα όμως αποκαλύφθηκε ότι κατά τη δεύτερη επίθεση παραβιάστηκε ένας από τους βασικούς σέρβερ του Συστήματος Πληροφορικής του Ελληνικού Κτηματολογίου (ΣΠΕΚ) και συγκεκριμένα ένα από τα αντίγραφα ασφαλείας (back up) της βάσης δεδομένων του κτηματολογίου.

Μέχρι αργά χθες το απόγευμα το μόνο που είχε γίνει γνωστό ήταν ότι δεν είχε προκληθεί ζημιά, ούτε είχαν αφαιρεθεί δεδομένα πολιτών. Ωστόσο, οι χάκερ δεν είχαν αφήσει ίχνη για το τι αρχεία μπορεί να αντέγραψαν ή αν τοποθέτησαν λογισμικό «ψηφιακής ομηρίας», το οποίο δεν έχει ακόμη ενεργοποιηθεί.

Αργά χθες το απόγευμα το υπουργείο εξέδωσε ανακοίνωση, υποστηρίζοντας ότι «από τη μέχρι στιγμής ανάλυση των ειδικών προκύπτει πως η επίθεση δεν έχει επιτύχει τον σκοπό της σε καμία κρίσιμη υποδομή και όλες οι ψηφιακές υπηρεσίες παραμένουν ενεργές».

• Οι χάκερ δεν άφησαν ίχνη για το τι αρχεία μπορεί να αντέγραψαν ή αν τοποθέτησαν λογισμικό «ψηφιακής ομηρίας», το οποίο δεν έχει ακόμη ενεργοποιηθεί.

Με δεδομένο ότι το Ελληνικό Κτηματολόγιο υπολογίζεται ως οργανισμός που διαθέτει περισσότερα από 1.500 τερματικά και σέρβερ, ο έλεγχος για την έκταση της επίθεσης θα χρειαστεί χρόνο. Επειδή το κτηματολόγιο συγκαταλέγεται στις κρίσιμες υποδομές της χώρας, στην υπόθεση ενεπλάκη η Διεύθυνση Κυβερνοάμυνας του ΓΕΕΘΑ, η οποία και θα καταθέσει αναφορά μέσα στις επόμενες ημέρες για το περιστατικό.

• Το περιστατικό είναι ιδιαίτερα σοβαρό, καθώς στη βάση δεδομένων του κτηματολογίου διατηρούνται όλες οι πληροφορίες για την ακίνητη ιδιοκτησία στην Ελλάδα, μαζί με τα προσωπικά δεδομένα των ιδιοκτητών.

Οι πληροφορίες αυτές είναι μεγάλης αξίας για προφανείς λόγους και σε κάθε περίπτωση δεν μπορεί να «διακινούνται» στο Διαδίκτυο (στη χώρα μας η πρόσβαση επιτρέπεται εκτός των υπαλλήλων του Ελληνικού Κτηματολογίου μόνο σε πιστοποιημένους δικηγόρους, συμβολαιογράφους και μηχανικούς).

Το μόνο θετικό νέο σε σχέση με την επίθεση είναι ότι η «τρύπα» στο σύστημα έχει αποκλειστεί, δεν έχει εντοπιστεί ζημιά και δεν εθίγη το κομμάτι των συναλλαγών, παρά μόνο η λειτουργία των συστημάτων των κεντρικών γραφείων του Ελληνικού Κτηματολογίου. Ως εκ τούτου χθες οι συναλλαγές με τα κτηματολογικά γραφεία σε όλη τη χώρα συνεχίστηκαν κανονικά, όπως και η λειτουργία των ψηφιακών υπηρεσιών.

• Οπως στο παρελθόν έχει δημοσιοποιήσει και η εταιρεία, τα στοιχεία του κτηματολογίου φυλάσσονται με διαφορετικούς τρόπους, καθώς τα διαφορετικά επίπεδα του συστήματος αντιστοιχούν σε διαφορετικά συστήματα ασφαλείας (firewalls). Η δε βάση δεδομένων δεν είναι μία, αλλά υπάρχουν και αντίγραφα ασφαλείας σε σέρβερ που βρίσκονται σε διαφορετικές τοποθεσίες (εκτός των δομών του κτηματολογίου). Ενας από τους σέρβερ αυτούς ήταν που δέχθηκε την επίθεση.

Αξίζει να σημειωθεί ότι στις αρχές Ιουλίου η Κοινωνία της Πληροφορίας προκήρυξε ανοιχτό διεθνή διαγωνισμό για την ενίσχυση της ασφάλειας των πληροφοριών και των συστημάτων του δημοσίου τομέα. Ο διαγωνισμός έχει προϋπολογισμό 47,3 εκατ. ευρώ (με ΦΠΑ), ποσό που καλύπτεται από το Ταμείο Ανάκαμψης, και αφορά τέσσερις φορείς του Δημοσίου (όλοι εποπτευόμενοι από το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης), ανάμεσα στους οποίους και το Ελληνικό Κτηματολόγιο.

Ο διαγωνισμός αφορά από την αξιολόγηση της ετοιμότητας των φορέων για ανταπόκριση σε κυβερνοεπιθέσεις και την ανανέωση ή τη συντήρηση του τεχνολογικού εξοπλισμού τους, έως την παροχή εξειδικευμένων υπηρεσιών ασφαλείας με στόχο την ενίσχυση της περιμετρικής ασφάλειας των κρίσιμων πληροφοριακών υποδομών.

Το νομοσχέδιο ψηφίστηκε κατά πλειοψηφία, με τη ΝΔ να τάσσεται υπέρ της αρχής του, ΣΥΡΙΖΑ, ΠΑΣΟΚ, «Σπαρτιάτες» και «Νίκη» να επιφυλάσσονται να τοποθετηθούν στην Ολομέλεια, η Ελληνική Λύση να δηλώνει «παρών» και το ΚΚΕ μαζί με την Πλεύση Ελευθερίας να το καταψηφίζουν.

Ο κ. Κυρανάκης έδωσε έμφαση στην επιτάχυνση των διαδικασιών για την ολοκλήρωση των 150.000 εκκρεμών υποθέσεων, τονίζοντας ότι «χρειαζόμαστε κάθε βοήθεια, εσωτερική, εξωτερική ή τεχνολογική, για να μη χάνεται χρόνος και άσκοπες εργατοώρες και να σταματήσει η μεγάλη χρονίζουσα ταλαιπωρία των Ελλήνων πολιτών».

Παράλληλα, διευκρίνισε ότι η μία εργάσιμη μέρα για την ολοκλήρωση της ψηφιακής διαδικασίας στη μεταβίβαση ακινήτου, αφορά τις νέες υποθέσεις.

«Προχωράμε γρήγορα στην ψηφιοποίηση, ώστε μέσω της διασύνδεσης διαλειτουργικότητας και την καταχώρηση μιας πράξης να είμαστε έτοιμοι τον Ιανουαρίου του 2024, η αγοραπωλησία κτηματογραφημένων ακινήτων να γίνεται ψηφιακά», υπογράμμισε.

Ακόμα, σημείωσε ότι το άρθρο 26 είναι συμφωνημένο με την Ένωση των συμβολαιογράφων και δεσμεύτηκε ότι θα έχουν εκπροσώπηση.

Η κριτική του γενικού εισηγητή του ΣΥΡΙΖΑ, Γιώργου Καραμέρου, στάθηκε ιδιαίτερα στην «υποστελέχωση» του Ελληνικού Κτηματολογίου, χαρακτηρίζοντας αμφίβολη την αισιοδοξία του υφυπουργού Ψηφιακής Διακυβέρνησης για την επιτάχυνση των διαδικασιών με τις 580 προσλήψεις μέσω ΑΣΕΠ που έχει ανακοινώσει, καθώς, όπως είπε, δεν θα καλυφθούν άμεσα οι κενές θέσεις.

Θετικά τάχθηκε στα άρθρα για την κατάργηση της προϋπόθεσης περί οφειλής ΤΑΠ, και την απόδοση κινήτρων υπαλλήλων και δικηγόρων ενώ ζήτησε την επέκταση της μισθολογικής αναγνώρισης και στους αναπληρωτές προϊσταμένους.

Για «νομοσχέδιο που κινείται στη σωστή κατεύθυνση», έκανε λόγο ο ειδικός αγορητής των «Σπαρτιατών», Πέτρος Δημητριάδης, σημειώνοντας ωστόσο ότι «δεν λύνεται το μείζον πρόβλημα που είναι η έλλειψη προσωπικού» ενώ χαρακτήρισε «ελπιδοφόρο το άρθρο για την κατάργηση προσκόμισης βεβαίωσης ΤΑΠ».

Ο ειδικός αγορητής της Ελληνικής Λύσης, Παύλος Σαράκης εξέφρασε αμφιβολίες για «την άμεση λύση του προβλήματος της υποστελέχωσης», ωστόσο εξέφρασε τη στήριξή του στις διατάξεις για τα κίνητρα και τα μπόνους στους εργαζόμενους και στην άρση της πολύπλοκης διαδικασίας για τη μεταβίβαση των ακινήτων.

«Το νομοσχέδιο είναι άτολμο και αποσπασματικό, φέρνει βελτιώσεις αλλά όχι σημαντικές καθώς δεν θεραπεύει ριζικά το πρόβλημα των καθυστερήσεων», υποστήριξε ο ειδικός αγορητής του κόμματος «Νίκη», Γιώργος Αποστολάκης.

Σοβαρές ενστάσεις επί σειρά άρθρων εξέφρασε η ειδική αγορήτρια της «Πλεύσης Ελευθερίας», Ελένη Καραγεωργοπούλου, υποστηρίζοντας ότι «δεν απαντά σε καίρια, χρόνια, ζέοντα ζητήματα και προβλήματα, τα οποία δεν θα λύσει ούτε η ψηφιακή διακυβέρνηση». «Αποκορύφωμα της προχειρότητας του νομοσχεδίου είναι ότι ζητείται από τον πολίτη να προσκομίσει τοπογραφικό με ταυτόσημο Ε9 κατά το εμβαδόν και τίτλο ή ένορκες βεβαιώσεις σε περίπτωση χρησικτησίας», σημείωσε.

Ο γενικός εισηγητής της ΝΔ, Αναστάσιος Μπαρτζώκας, τόνισε ότι «το νομοσχέδιο συνδιαμορφώθηκε μέσα από ένα ανοικτό διάλογο με τους κοινωνικούς φορείς», ενώ χαρακτήρισε «αυτονόητο βήμα στο οποίο όλοι πρέπει να συμφωνήσουν ότι τα συμβόλαια θα υποβάλλονται σε ψηφιακή μορφή και δεν θα ταλαιπωρούνται επί χρόνια χιλιάδες ιδιοκτήτες ακινήτων όπως γίνεται μέχρι σήμερα».

Το μνημόνιο εστιάζει στην εμβάθυνση των συνεργειών μεταξύ των τριών φορέων με εξειδίκευση δράσεων, δίνοντας έμφαση στην αποτελεσματικότερη καταγραφή και επικαιροποίηση της περιουσίας της ΕΤΑΔ Α.Ε., αλλά και στην επιτάχυνση και απλοποίηση των σχετικών διαδικασιών, προς όφελος του Ελληνικού Δημοσίου και της εθνικής οικονομίας.

Ειδικότερα, μέσω της συγκεκριμένης συνεργασίας, στο πλαίσιο της οποίας αξιοποιούνται οι σύγχρονες ψηφιακές δυνατότητες και τα διαθέσιμα εργαλεία του φορέα Ελληνικό Κτηματολόγιο, επιτυγχάνεται:

• Η δυνατότητα της ΕΤΑΔ για ταυτοποίηση των κτηματολογικών στοιχείων με τους τίτλους του Ελληνικού Δημοσίου και του Ε.Ο.Τ. καθώς και με τα υπόβαθρα τοπογραφικών διαγραμμάτων που διαθέτει η ΕΤΑΔ Α.Ε.,  τα υπόβαθρα Natura 2000, τους κυρωμένους Δασικούς Χάρτες και λοιπά στοιχεία.
• Η εκ μέρους του Ελληνικού Κτηματολογίου προώθηση της δυνατότητας της ΕΤΑΔ για άμεση καταχώριση των εμπραγμάτων δικαιωμάτων σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία.
• Η προσαρμογή της πλατφόρμας του Ελληνικού Κτηματολογίου στις διατάξεις περί ατελούς καταχώρισης εγγραπτέων πράξεων των δικαιωμάτων της ΕΤΑΔ Α.Ε. σύμφωνα με το νόμο που διέπει την τελευταία.

• Η παροχή αναλυτικότερης, σε πραγματικό χρόνο, γεωαναφερθείσας πληροφορίας για τα ακίνητα αρμοδιότητας  ΕΤΑΔ  Α.Ε.  
• Η απευθείας πληροφόρηση των δικηγόρων και μηχανικών της ΕΤΑΔ Α.Ε. στα Κτηματολογικά Φύλλα και Κτηματολογικά Διαγράμματα του Κτηματολογίου.
• Ο εντοπισμός σφαλμάτων των κτηματολογικών εγγραφών ως προς το σκοπό διόρθωσής τους.
• Ο εντοπισμός των ακινήτων του Ελληνικού Δημοσίου για τα οποία δεν υφίσταται γεωαναφορά σε σύγχρονα τοπογραφικά διαγράμματα.

                                                                                                                                                                                                          Από τη συνεργασία των συμβαλλόμενων μερών εκτιμάται ότι θα αναπτυχθούν πολύτιμες συνέργειες, πολλαπλασιαστικά αποτελέσματα και οικονομίες κλίμακας στο κρίσιμο πεδίο της εξυγίανσης του Χαρτοφυλακίου της ΕΤΑΔ, γεγονός που θα συμβάλλει στην έγκαιρη ωρίμανση και την ασφαλέστερη αξιοποίηση τους.

Το αμέσως επόμενο διάστημα, με το μνημόνιο ως πρώτο βήμα, οι τρεις φορείς πρόκειται να εντείνουν τις προσπάθειες τους για την επίτευξη του κοινού τους αυτού στόχου.