Σύμφωνα με κυβερνητικά στελέχη, ο πρωθυπουργός αναμένεται να υπογραμμίσει τη σημασία που αποδίδει η Ελλάδα στην προστασία των ωκεανών και θαλασσών και τα σημαντικά μέτρα που έχει λάβει στην κατεύθυνση της ανάληψης δράσης έναντι των πολλαπλών κρίσεων που αντιμετωπίζουν οι θάλασσες και οι ωκεανοί και να τονίσει ότι η Ελλάδα προχωρά με ταχύτητα σε βιώσιμη και υπεύθυνη διαχείριση των θαλασσίων πόρων της.

Plastic doesn’t just vanish – it breaks into smaller pieces.

These microplastics are now flooding our oceans, harming marine life and entering the food chain.

We need bold solutions to #BeatPlasticPollution.

Learn more ahead of Sunday's #WorldOceansDay: https://t.co/6TfE95hxqQ pic.twitter.com/yGKBkx5ZYE

— UN Development (@UNDP) June 6, 2025

Να σημειωθεί ότι τον Απρίλιο του 2024 η Αθήνα διοργάνωσε την 9η Διάσκεψη για τους Ωκεανούς (Our Ocean Conference), κατά την οποία επιτεύχθηκαν πάνω από 471 νέες δεσμεύσεις -21 νέες δεσμεύσεις από την πλευρά της Ελλάδας- για την προστασία των ωκεανών ύψους 11 δισ. δολαρίων, παραδοτέα που αποτελούν σημαντική συνεισφορά στην UNOC3. Μεταξύ των δεσμεύσεων που ανέλαβε η χώρα μας είναι η δημιουργία δύο Εθνικών Θαλάσσιων Πάρκων, στο Ιόνιο και στο Αιγαίο, προκειμένου να αυξήσει το μέγεθος των θαλάσσιων προστατευόμενων περιοχών της στο 30% των χωρικών υδάτων της.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναμένεται ακόμη να αναδείξει το ζήτημα της θαλάσσιας ασφάλειας, κορυφαία προτεραιότητα της θητείας της Ελλάδας ως εκλεγμένου μέλους του Συμβουλίου Ασφαλείας του OΗΕ (2025-2026), θέμα και της συζήτησης υψηλού επιπέδου στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ, της οποίας προήδρευσε ο Πρωθυπουργός στις 20 Μαϊου στην έδρα των Ηνωμένων Εθνών στη Νέα Υόρκη.

Στη Νίκαια ο Πρωθυπουργός θα περιγράψει τις νέες προτεραιότητες της Ελλάδας σε σχέση με τις θάλασσες και τους ωκεανούς.

Τέλος, ο κ. Μητσοτάκης θα συμμετάσχει και στη Σύνοδο που διοργανώνει ο Εμανουέλ Μακρόν στο Περιθώριο της UNOC3 «For a more Connected Mediterranean» με θέμα τις συνεργασίες και τις επενδύσεις σε έργα διασυνδεσιμότητας στη Μεσόγειο.

Σύμφωνα με διπλωματική πηγή προσκείμενη στις προπαρασκευαστικές εργασίες, η διάσκεψη αναμένεται να δώσει την ευκαιρία για «να ανακοινωθούν γρήγορες δράσεις, με προθεσμίες, μη αναστρέψιμες» με σκοπό την ευρύτερη αναγνώριση της Παλαιστίνης ως πλήρους κράτους μέλους.

Περίπου 150 χώρες αναγνωρίζουν το κράτος της Παλαιστίνης, που συμμετέχει ως κράτος παρατηρητής στα Ηνωμένα Έθνη, αλλά όχι ως πλήρες μέλος λόγω της απουσίας θετικής ψήφου του Συμβουλίου Ασφαλείας επί του θέματος.

Τον Μάιο του 2024, η Ιρλανδία, η Νορβηγία και η Ισπανία αναγνώρισαν την Παλαιστίνη και τον επόμενο μήνα την αναγνώρισε και η Σλοβενία, αλλά οι περισσότερες δυτικές χώρες, εκ των οποίων η Γαλλία, δεν έχουν προχωρήσει σε αυτό το βήμα.

Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν είχε δηλώσει τον Απρίλιο ότι θέλει να αδράξει την ευκαιρία αυτής της διάσκεψης στη Νέα Υόρκη ώστε να αρχίσει μια σειρά αναγνωρίσεων της Παλαιστίνης, «αλλά και η αναγνώριση του Ισραήλ από κράτη που σήμερα δεν το πράττουν».

Το 2020 οι συμφωνίες του Αβραάμ, που συνήφθησαν υπό την αιγίδα του Ντόναλντ Τραμπ κατά τη διάρκεια της πρώτης του θητείας στον Λευκό Οίκο, οδήγησαν στην εξομάλυνση των σχέσεων μεταξύ Ισραήλ και τριών αραβικών χωρών: των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, του Μπαχρέιν και του Μαρόκου.

Ωστόσο ένας αριθμός αραβικών χωρών έχει αρνηθεί έως σήμερα να προσχωρήσει σε αυτή τη διαδικασία, κυρίως η Σαουδική Αραβία, όπως και η Συρία και ο Λίβανος, γειτονικές χώρες του Ισραήλ.

Με τον πόλεμο στη Γάζα, ο οποίος ξέσπασε μετά την άνευ προηγουμένου επίθεση στο Ισραήλ του παλαιστινιακού ισλαμιστικού κινήματος Χαμάς την 7η Οκτωβρίου 2023, το Ριάντ αποκλείει οποιαδήποτε εξομάλυνση με το Ισραήλ, χωρίς την ίδρυση κυρίαρχου και βιώσιμου παλαιστινιακού κράτους, σχέδιο στο οποίο αντιτίθεται σθεναρά η κυβέρνηση του Ισραηλινού πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου.

Ο Εμανουέλ Μακρόν σημειώνει επίσης ότι «έχουμε τον ίδιο στόχο με τον πρόεδρο Τραμπ, δηλαδή να θέσουμε τέλος στον επιθετικό, εδώ και τρία χρόνια, πόλεμο της Ρωσίας».

Συνεχίζοντας ο Γάλλος πρόεδρος υπογραμμίζει ότι στο πλαίσιο των προσπαθειών για την εξεύρεση μίας ειρηνικής λύσης, «η Ουκρανία θα πρέπει να είναι παρούσα και τα δικαιώματά της σεβαστά». Αναφέρει επίσης ότι η επίτευξη της ειρήνης θα πρέπει να έχει διαρκή χαρακτήρα και να συνοδεύεται από ισχυρές και αξιόπιστες εγγυήσεις καθώς και ότι θα πρέπει να ληφθούν υπόψη οι ευρωπαϊκές ανησυχίες σε σχέση με την ασφάλεια.

Καταλήγοντας ο Γάλλος πρόεδρος επαναλαμβάνει ότι «είμαστε πεπεισμένοι για την ανάγκη αύξησης των αμυντικών δαπανών και ικανοτήτων μας», επισημαίνοντας ότι εντός των προσεχών ημερών και εβδομάδων θα ληφθούν αποφάσεις προς αυτή την κατεύθυνση.

Στόχοι της Διάσκεψης

Η διάσκεψη, που συνδιοργανώνεται από την Ελβετία και την Ουκρανία, στοχεύει στον διάλογο για τους τρόπους επίτευξης μιας συνολικής, δίκαιης και διαρκούς ειρήνης στην Ουκρανία. Η θεματολογία περιλαμβάνει:

1. Επισιτιστική Ασφάλεια και Ελευθερία Ναυσιπλοΐας: Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει τονίσει τη σημασία της Οδησσού ως βασικού λιμανιού εξαγωγών προς την Ευρώπη και τον κόσμο, καθώς και την ανάγκη διατήρησης ανοικτού διαύλου ναυσιπλοΐας.
2. Πυρηνική Ασφάλεια: Εξετάζεται η διασφάλιση της ασφάλειας των πυρηνικών εγκαταστάσεων στην περιοχή.
3. Ανθρώπινη Διάσταση: Αφορά την απελευθέρωση κρατουμένων πολέμου και απαχθέντων παιδιών.

Αυτές οι θεματικές βασίζονται στη «Φόρμουλα για την Ειρήνη» που παρουσίασε ο Πρόεδρος της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, τον Νοέμβριο του 2022.

Συμμετοχή και Σημασία

Στη διάσκεψη αναμένεται να μετάσχουν αρχηγοί και εκπρόσωποι κρατών και κυβερνήσεων από 90 χώρες, μεταξύ των οποίων και η πλειονότητα των ηγετών της Ε.Ε. Αυτό τονίζει τη σημασία της ενωμένης ευρωπαϊκής στάσης υπέρ της ειρήνης στην Ουκρανία. Παρόντες θα είναι επίσης ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Σαρλ Μισέλ, η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και η Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Ρομπέρτα Μέτσολα.

Ο Πρωθυπουργός θα προωθήσει την αλληλεγγύη και την ενίσχυση της διεθνούς συνεργασίας για την υποστήριξη της Ουκρανίας, υπογραμμίζοντας τη δέσμευση της Ελλάδας στη διασφάλιση της ειρήνης και της σταθερότητας στην περιοχή.

Από τον χώρο της Σοσιαλδημοκρατίας, πλην του πρώην Γάλλου προέδρου Φρανσουά Ολάντ, του πρώην Ιταλού πρωθυπουργού και νυν επιτρόπου
Οικονομίας Πάολο Τζεντιλόνι και του πρώην προέδρου του Ευρωκοινοβουλίου και νυν επικεφαλής του Ινστιτούτου Εμπερτ του SPD, Μάρτιν
Σουλτς, σύμφωνα με πληροφορίες της «Κ», το «παρών» θα δώσει και ο πρόεδρος των Ευρωσοσιαλιστών και πρώην πρωθυπουργός της Σουηδίας Στέφαν Λεβέν.

Θα συνδεθεί διαδικτυακά η αντιπρόεδρος της Ισπανίας και πρόεδρος του συγκυβερνώντος αριστερού συνασπισμού Sumar, Γιολάντα Ντίαζ, όπως και η πρόεδρος του Partido Democratico της Ιταλίας, Ελι Σλάιν. Παρεμβάσεις στη διάσκεψη θα πραγματοποιήσουν ο επίτροπος Προϋπολογισμού Γιοχάνες Χαν και ο σοσιαλιστής αντιπρόεδρος της Κομισιόν για την Πράσινη Ανάπτυξη, Μάρος Σέφκοβιτς.

Βαρύτητα αναμένεται να δοθεί στη διεθνή διάσκεψη, με οικοδεσπότες τους Αλέξη Τσίπρα και Ζόραν Ζάεφ, στην εύθραυστη περιοχή των Βαλκανίων. Μεταξύ όσων θα βρεθούν στην Αθήνα θα είναι ο πρώην πρωθυπουργός και ισχυρός άνδρας της Βουλγαρίας Μπόικο Μπορίσοφ, αλλά και ο ειδικός απεσταλμένος της Ε.Ε. για τα Δυτικά Βαλκάνια Μίροσλαβ Λάιτσακ.

Όπως επισήμανε, πρόκειται για μια από τις μεγάλες πρωτοβουλίες για την προστασία του περιβάλλοντος και ειδικά την προστασία των ωκεανών και των νερών, «ένα ζήτημα που αποτελεί μια παγκόσμια υψηλή διακύβευση πλην όμως για τη χώρα μας αποτελεί και ζήτημα υπαρξιακό».

«Επίκεντρο της δυσμενούς εξέλιξης, επέκεινα της περιβαλλοντικής κρίσης είναι η Μεσόγειος, η οποία αποτελεί το πιο θερμό σημείο του πλανήτη με σημαντική αύξηση της στάθμης, αλλά σημαντική αύξηση και της θερμοκρασίας», ανέφερε.

«Δεν έχουμε περιθώρια για άλλες παραχωρήσεις, θα πρέπει να αναζητήσουμε τη χρυσή τομή μεταξύ της βιώσιμης ανάπτυξης, ιδίως της βιώσιμης τουριστικής ανάπτυξης και της προστασίας του περιβάλλοντος», επισήμανε και προσέθεσε: «Χρέος μας, το περιβάλλον να μεταφέρεται στις επόμενες γενιές σε ένα επίπεδο επάρκειας και βιωσιμότητας πολύ υψηλό»

Η διάσκεψη, όπως υπενθύμισε, ξεκίνησε το 2014, με πρωτοβουλία του πρώην υπουργού Εξωτερικών των ΗΠΑ Τζον Κέρι και έχει φιλοξενηθεί σε όλα τα μέρη του πλανήτη

«Η υψηλή διακύβευση είναι να προστατεύσουμε το περιβάλλον και τα νερά, κυρίως για να κληροδοτήσουμε στις επόμενες γενιές εκείνο το μερίδιο που αναλογεί από το περιβαλλοντικό κεκτημένο», σημείωσε.

Επισήμανε πως στην εκδήλωση θα συμμετάσχουν κυβερνήσεις, ΜΚΟ, η Κοινωνία των Πολιτών και φορείς, όλοι όσοι έχουν υψηλό επίπεδο ευαισθητοποίησης για το περιβάλλον.

Στόχος, όπως τόνισε, είναι «να παράγουμε απτά αποτελέσματα, να προβούμε σε απτές δράσεις που θα βελτιώσουν το επίπεδο περιβαλλοντικής προστασίας».

Άλλωστε, στο πλαίσιο των διεθνών διασκέψεων έχουν υπάρξει πολύ συγκεκριμένες και απτές δεσμεύσεις από τα κράτη, οι οποίες αφορούν όχι μόνο πόρους που πρέπει να επενδυθούν για την προστασία περιβάλλοντος, αλλά και δεσμεύσεις οι οποίες έχουν να κάνουν με ρυθμιστικά θέματα που αφορούν το περιβαλλοντικό δίκαιο και τη διεθνή περιβαλλοντική προστασία.

Τα προηγούμενα χρόνια, επισήμανε, είχαμε 2.161 δεσμεύσεις από κράτη και διεθνείς οργανισμούς, ενώ το οικονομικό αποτύπωμα υπερβαίνει τα 130 δισ. δολάρια.

«Συνθέτουν μια οικουμενική διεθνή πρωτοβουλία για την προστασία τού περιβάλλοντος. Δεν αφορά ένα μόνο κράτος, δεν αφορά καν μια ενότητα κρατών, ακόμη και αν βρίσκονται σε περιβαλλοντικά υποβαθμισμένες ή ευαίσθητες περιοχές, αλλά το σύνολο του πλανήτη».

Παραδοσιακά, όπως ανέφερε, η διεθνής διάσκεψη κινείται σε έξι άξονες: κλιματική αλλαγή, βιώσιμη αλιεία, γαλάζια οικονομία, θαλάσσιες προστατευόμενες περιοχές, θαλάσσια ασφάλεια και θαλάσσια ρύπανση.

Σ’ αυτούς, η Ελλάδα έχει προσθέσει τέσσερις ειδικού ενδιαφέροντος άξονες: ο βιώσιμος τουρισμός, η αντιμετώπιση της ρύπανσης από πλαστικά και μικροπλαστικά, η πράσινη ναυτιλία και η πράσινη μετάβαση στη Μεσόγειο.

Αυτές, ανέφερε ο υπουργός Εξωτερικών, είναι σημαντικές προτεραιότητες για την ελληνική εξωτερική πολιτική, για τη δημόσια διπλωματία. «Καταλαβαίνουμε όλοι τι σημαίνει να έχουμε μια παγκόσμια συμμαχία, η οποία θα ελέγχει το τουριστικό προϊόν να μην ασκείται σε βάρος της περιβαλλοντικής προστασίας», ανέφερε.

Τόνισε ακόμη πως οι συμμετοχές είναι πολύ υψηλές, με 120 αντιπροσωπείες κρατών μελών και συγκεκριμένα 113 κράτη και 7 διεθνείς οργανισμοί. Μεταξύ αυτών έχουμε 12 αρχηγούς κρατών και κυβερνήσεων, ιδίως προερχόμενους από Αμερική, Ωκεανία και Άπω Ανατολή και 50 υπουργούς και υφυπουργούς Εξωτερικών, αλλά και υπουργούς Περιβάλλοντος και υπουργούς με αρμοδιότητα τα ύδατα και τους ωκεανούς

Ανέφερε, πως έχουν κληθεί όλα τα μεσογειακά κράτη και όλα θα εκπροσωπηθούν, ενώ θα υπάρχουν και υψηλές εκπροσωπήσεις και σε επίπεδο οργανισμών, όπως ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Σαρλ Μισέλ, ο επίτροπος Περιβάλλοντος, Ωκεανών και Αλιείας Βιργκίνιους Σινκέβιτσους, αλλά και ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος.

Κατά τη διάρκειά της συζητήθηκαν ενδεχόμενες στρατηγικές προτεραιότητες για την επόμενη ατζέντα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (2024 – 2029). Στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος, βρέθηκαν ζητήματα ουσιώδη για τους πολίτες της Ε.Ε. σχετικά με:

·         τον εφοδιασμό φαρμάκων,

·         την ετοιμότητα για την αντιμετώπιση κρίσεων,

·         την έλλειψη εργαζομένων,

·         την πρόληψη, αλλά και

·         τις επενδύσεις στον τομέα της υγείας.

Συγκεκριμένα συζητήθηκαν:

α) Η ασφάλεια εφοδιασμού φαρμάκων με εστίαση στο ρόλο της Συμμαχίας για τα Κρίσιμα Φάρμακα και η αναγκαιότητα κοινής προσέγγισης ως προς την δημιουργία αποθεμάτων,

β) Η ετοιμότητα της Ε.Ε. για την αντιμετώπιση μελλοντικών κρίσεων, με έμφαση στο σύστημα διακυβέρνησης,

γ) Η έλλειψη εργαζομένων στον τομέα της υγείας, ως αναδυόμενο πρόβλημα στο οποίο θα μπορούσε να συμβάλλει η ανάπτυξη σχετικής στρατηγικής της Ε.Ε.,

δ) Η πρόληψη μη μεταδοτικών ασθενειών και η προώθηση υγιεινού τρόπου ζωής,

ε) Η αύξηση των επενδύσεων στην υγεία μέσω της αξιοποίησης των χρηματοδοτικών εργαλείων της ΕΕ.

Οι εργασίες της Διάσκεψης πραγματοποιήθηκαν τόσο στο πλαίσιο της Ολομέλειας όσο και με τη διεξαγωγή παράλληλων εργαστηρίων, με κεντρικούς ομιλητές τον Βέλγο υπουργό Υγείας, Frank Vandenbroucke, την Επίτροπο Υγείας και Ασφάλειας Τροφίμων, Στέλλα Κυριακίδου, τον Διευθυντή του Ευρωπαϊκού Γραφείου του Π.Ο.Υ., Hans Kluge, καθώς και τον Σύμβουλο της Προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, καθηγητή Peter Piot, μεταξύ άλλων.