Απαντώντας σε επίκαιρη ερώτηση του βουλευτή του ΣΥΡΙΖΑ Χάρη Μαμουλάκη, ο υφυπουργός διευκρίνισε ότι, σύμφωνα με τα στοιχεία της Γενικής Διεύθυνσης Ελέγχων Ενισχύσεων και Πληρωμών της ΑΑΔΕ, από τα 1.079 μοναδικά ΑΦΜ που βρίσκονται σε διαδικασία διάταξης από τον εποπτεύοντα εισαγγελέα της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Οργανωμένου Εγκλήματος, έχουν ήδη εγγραφεί στο βιβλίο οφειλετών 462 μοναδικοί οφειλέτες. Μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2025 έχει ανακτηθεί συνολικό ποσό 1.199.149,87 ευρώ.

Ο κ. Κώτσηρας επισήμανε ότι τα ποσά που έχουν ήδη επιστραφεί αποτελούν μέρος των συνολικών οφειλών που έχουν προσδιοριστεί τόσο στις διατάξεις του εποπτεύοντος εισαγγελέα όσο και στις σχετικές εκθέσεις ανάλυσης του συγκεντρωθέντος υλικού. Τα ποσά αυτά, όπως ανέφερε, θα συνυπολογιστούν με τα αντίστοιχα ποσά όταν ολοκληρωθούν οι προβλεπόμενοι διασταυρωτικοί έλεγχοι και οι υπολογισμοί πληρωμών ανά έτος.

Περιγράφοντας τη διαδικασία, ο υφυπουργός εξήγησε ότι ο έλεγχος ξεκινά με έγγραφη πρόσκληση προς τον ενδιαφερόμενο παραγωγό για να καταθέσει τις απόψεις του. Ακολουθεί η σύνταξη έκθεσης ελέγχου, με αντικείμενο τη νομιμότητα ή μη της καταβολής της ενίσχυσης. Η επιστροφή των αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών πραγματοποιείται ανά παραγωγό, ανά έτος αίτησης και ανά καθεστώς ενισχύσεων, μέσα από μια διαδικασία με συγκεκριμένα βήματα και προθεσμίες, όπως προβλέπει το ισχύον νομικό πλαίσιο.

Όπως σημείωσε, από τα τέλη Νοεμβρίου αποστέλλονται σταδιακά στον ΟΠΕΚΕΠΕ και πλέον στις αρμόδιες υπηρεσίες της ΑΑΔΕ οι εκθέσεις ανάλυσης του συγκεντρωθέντος υλικού, προκειμένου να εκδοθούν οι πρώτες ειδοποιήσεις προς τους παραγωγούς για την επιστροφή των οφειλόμενων ποσών.

«Πρόκειται για μια διαδικασία που βρίσκεται σε εξέλιξη», κατέληξε ο κ. Κώτσηρας, υπογραμμίζοντας ότι οι έλεγχοι και οι ανακτήσεις χρημάτων θα συνεχιστούν το επόμενο διάστημα.

Ειδικότερα, ο κ. Χατζηδάκης αναφέρει:

«Η δήλωση του ΠΑΣΟΚ είναι συνδυασμός άγνοιας και δημαγωγίας. Οι απευθείας ενισχύσεις για στήριξη του εισοδήματος των αγροτών μας από τις Βρυξέλλες παραμένουν στο ίδιο ύψος. Ποσά που περισσεύουν, λόγω του νέου συστήματος που συμφωνήθηκε με την Κομισιόν, θα καταβληθούν νωρίς το 2026 σε πραγματικούς παραγωγούς. Το συνολικό ποσό όμως του 2025 (3,82 εκ. €) είναι αρκετά μεγαλύτερο από εκείνο του 2024 (3,38 εκ.€) λόγω αυξημένων πληρωμών ΕΛΓΑ, de minimis και «δεύτερου πυλώνα» της ΚΑΠ».

Ο ίδιος υπογραμμίζει ότι «όλα τα κονδύλια αφορούν τους αγρότες και την αγροτική ανάπτυξη. Εκτός αν το ΠΑΣΟΚ αποκηρύσσει τώρα δράσεις για εκσυγχρονισμό της γεωργίας και της κτηνοτροφίας. Συγχαρητήρια αν έχουν τέτοια αντίληψη. Όπως και για τη λεβέντικη στάση τους να μην αναγνωρίζουν καμιά ευθύνη για τα χρόνια που κυβέρνησαν. Με τέτοιες απόψεις έχουν κολλήσει στα πενιχρά ποσοστά που τους δείχνουν όλες οι δημοσκοπήσεις».

Η πρώτη αντίδραση ήρθε από την Εθνική Ένωση Συνεταιρισμών, η οποία σε ανακοίνωσή της παραπέμπει σε παλιότερα κριτήρια που είχε θέσει και με αυτά είχε θέσει εκτός ηγεσίας της τον φερόμενο εγκέφαλο της υπόθεσης.

Τα ΑΦΜ των 15 συλληφθέντων ήταν δεσμευμένα από την Τυχεροπούλου από το 2022

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Τάσου Τέλλογλου στο κεντρικό δελτίο ειδήσεων του ΑΝΤ1 με τον Νίκο Χατζηνικολάου, «τα ΑΦΜ των 15 συλληφθέντων ήταν δεσμευμένα από την κυρία Τυχεροπούλου, η οποία ήταν στο δικαστήριο σήμερα, διεκδικώντας πίσω τη θέση της στον ΟΠΕΚΕΠΕ, από το τέλος του 2022. Αποδεσμεύτηκαν το 2023 από τη διοίκηση που διαδέχθηκε τον κ. Σημανδράκο, δηλαδή τη διοίκηση Μπαμπασίδη επί υπουργίας Λευτέρη Αυγενάκη. Η κ. Τυχεροπούλου δεν έχει επιβαρύνει τον κ. Αυγενάκη με αυτό, λέει όμως ότι η διοίκηση του ΟΠΕΚΕΠΕ που ακολούθησε τον Σημανδράκο έδωσε εντολή να αποδεσμευθούν αυτά τα ΑΦΜ».

Και πρόσθεσε: «Ενώ το συγκεκριμένο στέλεχος – αγροτοσυνδικαλιστικό – ήταν στην Ένωση Συνεταιρισμών Ηρακλείου έφτιαξε δικό του ΚΥΔ. Γιατί έφτιαξε δικό του ΚΥΔ; Διότι μέσω αυτού είχε τη δυνατότητα να βλέπει ποιος έχει πληρωθεί και ποιος δεν έχει και αναλόγωςνα κάνει τα κουμάντα του, σύμφωνα με τη δικογραφία. Η δικογραφία αφορά την ιστορία του εθνικού αποθέματος. Δηλαδή, έβρισκαν αγρότες και κτηνοτρόφους που χρειάζονταν κάτι για να πληρωθούν και τους εντάσσανε σε αυτό το λεγόμενο εθνικό απόθεμα».

Τα ΚΥΔ (Κέντρα Υποβολής Δηλώσεων) είναι πιστοποιημένα κέντρα που βοηθούν αγρότες και πολίτες στην ηλεκτρονική υποβολή αγροτικών δηλώσεων, λειτουργώντας ως ενδιάμεσοι για τις υπηρεσίες του gov.gr, χρησιμοποιώντας κωδικούς TAXISnet.

Ο ρόλος του στις υποκλοπές

Όπως αποκάλυψε ο Τάσος Τέλογλου «ο συγκεκριμένος αγρότης – συνδικαλιστής παίζει ρόλο και στην υπόθεση των επισυνδέσεων. Ακούγεται ένας πρώην πρόεδρος του ΟΠΕΚΕΠΕ να λέει σε έναν σύμβουλο, αγροτικό σύμβουλο, ότι αυτός έχει κάνει 800 τέτοια».

Ο συγκεκριμένος αγροτοσυνδικαλιστής είχε πρόσβαση και στην τοπική αυτοδιοίκηση. « Μέχρι το 2014 η τοπική αυτοδιοίκηση έδινε τη δυνατότητα στους αγρότες να βρίσκουν βοσκίσιμες εκτάσεις. Αυτή είναι μία πλευρά που μελετάται ακόμα από την αστυνομία”.

Από όσα μας λέει, εστιάζουμε σε δύο σημεία: πρώτον, ότι «οι επιδοτήσεις που θα λάβουν οι αγρότες μας φέτος θα είναι περισσότερες» -συγκεκριμένα «πέρσι ο ΟΠΕΚΕΠΕ προχώρησε σε πληρωμές 2,7 δισ. ευρώ και φέτος αναμένεται αυτές να φτάσουν τα 3,3 δισ. ευρώ»- και δεύτερον, ότι «η Ελλάδα δεν χάνει χρήματα από τις Βρυξέλλες».

Τούτων δοθέντων, οι αγρότες οι οποίοι «κάνουν ειλικρινείς δηλώσεις, θα πάρουν τελικά υψηλότερη επιδότηση», επισημαίνει.

Ταυτόχρονα ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης παραθέτει σειρά στοιχείων για την οικονομική κατάσταση της χώρας και της κοινωνίας, μιλά για τον Προϋπολογισμό, όπως και για τις κυβερνητικές δράσεις για την αύξηση των εισοδημάτων αλλά και στη μάχη κατά της ακρίβειας.

Ακολουθεί το κείμενο της συνέντευξης του αντιπροέδρου της κυβέρνησης Κωστή Χατζηδάκη στο Αθηναϊκό – Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων και τον Νίκο Παπαδημητρίου:

Ερ.: Ξεκίνησε η πληρωμή της προκαταβολής της Βασικής Ενίσχυσης για το 2025, κύριε αντιπρόεδρε. Εσείς πιστεύετε ότι η κίνηση αυτή είναι αρκετή να επιστρέψουν οι αγρότες στα χωράφια τους;

Απ.: Αυτές τις μέρες και μέχρι το τέλος Δεκεμβρίου, γυρνάμε σελίδα και περνάμε σε μια νέα κανονικότητα για τις πληρωμές των επιδοτήσεων των αγροτών. Δυο πράγματα επισημαίνω: Πρώτον, ότι σε σχέση με το 2024, οι επιδοτήσεις που θα λάβουν οι αγρότες μας φέτος θα είναι περισσότερες. Και δεύτερον, ότι, μετά από δύσκολες διαπραγματεύσεις με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, καταλήξαμε σε ένα υβριδικό σύστημα για φέτος και οριστικό για του χρόνου καταβολής των επιδοτήσεων, με βάση το οποίο η Ελλάδα δεν χάνει χρήματα από τις Βρυξέλλες. Ενώ η κατανομή μεταξύ των αγροτών γίνεται με πιο δίκαιο τρόπο. Τώρα, φυσικά, δεν θα υποδείξω εγώ στους αγρότες μας τι να κάνουν. Οι ίδιοι θα κρίνουν και θα αποφασίσουν για τη στάση τους.

Ερ.: Πάντως η προκαταβολή της Βασικής Ενίσχυσης είναι μικρότερη από πέρσι…

Απ.: Τα στοιχεία της πληρωμής της προκαταβολής έδειξαν, πράγματι, ότι φέτος είναι στο 75% σε σχέση με πέρσι, 363 εκατ. έναντι 476 εκατ. ευρώ. Σε 44.000 αγρότες θα γίνουν πρόσθετοι έλεγχοι. Ενώ έχουν αποκλειστεί από την πληρωμή επιπλέον 2.000 ΑΦΜ, μεταξύ των οποίων εκείνοι που έχει εντοπίσει η Οικονομική Αστυνομία. Και σε κάθε περίπτωση, το συνολικό ποσό που θα διατεθεί, με την εκκαθάριση, θα είναι το ίδιο με πέρσι, διότι θα γίνει ανακατανομή υπέρ των αγροτών που κάνουν ειλικρινείς δηλώσεις. Αυτοί θα πάρουν τελικά υψηλότερη επιδότηση. Διερωτώμαι, όμως, αν ήταν να καταλήξουμε στα ίδια αποτελέσματα με πέρσι, ποιος θα ήταν ο λόγος άραγε να προχωρήσουμε τη μεταρρύθμιση αυτή; Επίσης, θα μπορούσαμε να πληρώσουμε παραγωγούς που η Οικονομική Αστυνομία τούς έχει δεσμεύσει την περιουσία;

Ερ.: Τo ΠΑΣΟΚ, ωστόσο, με ανακοίνωση του ρίχνει τις ευθύνες στην κυβέρνηση γιατί η προκαταβολή της Βασικής Ενίσχυσης είναι μικρότερη. Τι απαντάτε;

Απ.: Είναι γνωστό, αλλά το ΠΑΣΟΚ το αποσιωπά, ότι με τη νέα ΚΑΠ σε όλη την Ευρώπη μειώνεται σταδιακά η Βασική Ενίσχυση και αυξάνονται οι ενισχύσεις μέσα από τη συνδεδεμένη παραγωγή, τα οικολογικά σχήματα και άλλα μικρότερα χρηματοδοτικά εργαλεία. Επομένως ούτε η χώρα ούτε οι αγρότες χάνουν. Οι κοινοτικοί πόροι των αγροτικών ενισχύσεων παραμένουν οι ίδιοι.

Το ΠΑΣΟΚ βέβαια κάνει πως δεν βλέπει την μεγάλη εικόνα των 3,7 δισ. που θα πάρουν συνολικά οι αγρότες μέσα στο 2025 και απομονώνει την προκαταβολή της Βασικής Ενίσχυσης για να κάνει αντιπολίτευση.

Επιπλέον αποφεύγει να τοποθετηθεί σε ένα πολύ κεντρικό ζήτημα: συμφωνεί με τη μεγάλη μεταρρύθμιση που γίνεται στο σύστημα των αγροτικών επιδοτήσεων μέσα από το οποίο θα βγουν πολλαπλά ωφελημένοι οι ειλικρινείς αγρότες;

Ερ.: Υπάρχουν, όμως, προβλήματα γιατί αρκετά αγροτεμάχια έχουν εξαιρεθεί, ενώ υπάρχουν και αρκετοί κτηνοτρόφοι οι οποίοι αν και πληρούν τα παραγωγικά κριτήρια, πήραν πολύ μικρότερη αποζημίωση. Πώς τα αντιμετωπίζετε αυτά τα θέματα;

Απ.: Όσον αφορά τα κοφτολίβαδα, το ζήτημα προέκυψε λόγω αναντιστοιχιών με τις δορυφορικές εικόνες. Οι αγρότες θα έχουν το δικαίωμα να προσκομίσουν παλαιότερες φωτογραφίες από δορυφόρους, για να γίνει ο έλεγχος. Κι εφόσον τα αγροτεμάχια κριθούν επιλέξιμα, να πληρωθούν στη συνέχεια. Δικαίωμα ένστασης έχουν και οι αγρότες στα αγροτεμάχια των οποίων βρέθηκε πρόβλημα σε σχέση με τον αριθμό του ΚΑΕΚ που δηλώθηκε, ιδιαίτερα στην Κεντρική Μακεδονία. Όσον αφορά τους κτηνοτρόφους, υπάρχει, πράγματι, ένα ζήτημα σε 5 Περιφερειακές Ενότητες της χώρας, λόγω του μαθηματικού τύπου για τους βοσκοτόπους. Γι’ αυτό, από την περασμένη Πέμπτη, είπαμε ότι ο ΟΠΕΚΕΠΕ θα προχωρήσει, χωρίς καμία καθυστέρηση, σε μια συμπληρωματική πληρωμή, μετά την καταβολή του 70% της βασικής ενίσχυσης που πραγματοποιήθηκε. Η συμπληρωματική αυτή πληρωμή θα γίνει με βάση τα αντικειμενικά στοιχεία, δηλαδή τα τιμολόγια πώλησης γάλακτος και κρέατος, και αγοράς ζωοτροφών, λαμβάνοντας υπόψη το ευμενέστερο για τους ίδιους κριτήριο. Είναι μια πρωτοβουλία, για να στηριχθούν οι πραγματικοί παραγωγοί και να έχουν ισότιμη μεταχείριση οι κτηνοτρόφοι μας, σε αυτούς τους νομούς, με τους συναδέλφους τους σε άλλες περιοχές. Προσπαθούμε, όπως βλέπετε, να αντιμετωπίζουμε όλα τα ζητήματα με ένα δίκαιο τρόπο.

Ερ.: Τώρα ποιες είναι οι επόμενες κινήσεις σε σχέση με τα χρωστούμενα αλλά και τρέχοντα ποσά που πρέπει να καταβληθούν στους αγρότες;

Απ.: Οι αγρότες μας θα λάβουν μέσα στο 2025 πόρους ύψους 3,7 δισ. ευρώ. Ήδη έχουν προχωρήσει πληρωμές 1,9 δισ. ευρώ. Αυτές τις μέρες προχωρούμε σε μια σειρά από πληρωμές, ύψους 538 εκατ. ευρώ, όχι μόνο για την προκαταβολή της βασικής ενίσχυσης, αλλά και από το Πρόγραμμα Αγροτικής Ανάπτυξης και για την ευλογιά. Και μέχρι το τέλος του έτους θα έχουν λάβει επιπλέον 1,2 δισ. ευρώ, μεταξύ των οποίων η εξόφληση της βασικής ενίσχυσης και το Μέτρο 23. Για να έχετε μια τάξη μεγέθους, πέρσι ο ΟΠΕΚΕΠΕ προχώρησε σε πληρωμές 2,7 δισ. ευρώ και φέτος αναμένεται αυτές να φτάσουν τα 3,3 δισ. ευρώ. Στηρίζουμε, λοιπόν, τον πρωτογενή τομέα όσο περισσότερο μπορούμε.

Ερ.: Πάντως, η αντιπολίτευση και ορισμένοι συνδικαλιστές σάς κατηγορούν ότι μπορούσατε να πληρώσετε νωρίτερα και δεν το κάνατε…

Απ.: Αυτό είναι πραγματικά ακατανόητο εκ μέρους τους, αλλά δυστυχώς η αντιπολίτευση μας έχει συνηθίσει σε τέτοιου είδους κριτική που δείχνει πολιτική ελαφρότητα …Υπάρχει άραγε κάποια κυβέρνηση η οποία να μπορεί να πληρώσει τις αποζημιώσεις στους αγρότες και να μην το κάνει; Για ποιο λόγο; Για να εισπράττει πολιτικό κόστος;

Η αλήθεια είναι ότι, εκτός από την εύλογη πίεση των αγροτών, είχαμε και πίεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής από την αντίθετη πλευρά. Είναι γνωστό ότι στις επιστολές της έθετε κατηγορηματικά το ζήτημα της αναστολής πληρωμών και των νέων προστίμων σε περίπτωση μη συμμόρφωσής μας με τους ευρωπαϊκούς κανόνες.

Έπρεπε, λοιπόν, να συμφωνήσουμε με την Κομισιόν στο Σχέδιο Δράσης για την αναμόρφωση του συστήματος πληρωμών και ελέγχων των αγροτικών επιδοτήσεων για το 2026. Αλλά, επίσης, έπρεπε να συμφωνήσουμε και για το μεταβατικό υβριδικό σύστημα πληρωμών για το 2025. Και όλο αυτό δεν ήταν κάτι απλό. Διότι έπρεπε να συμφωνήσουμε στην καταγραφή των αγροτικών εκτάσεων, στα τεκμήρια για τον υπολογισμό των ζώων, τους ελέγχους που έπρεπε να κάνουμε κ.ά.

Συζητούσαμε λοιπόν με την Κομισιόν από το καλοκαίρι και καταθέσαμε το Σχέδιο Δράσης στις 4 Νοεμβρίου. Και τότε άρχισε νέα παραφιλολογία ότι δεν θα πληρώσουμε τη βασική ενίσχυση ως το τέλος του χρόνου, διότι η Κομισιόν θα χρειαστεί τουλάχιστον 2 μήνες για την έγκριση… Όμως το σχέδιο εγκρίθηκε στις 19 Νοεμβρίου, δουλέψαμε μερόνυχτα για την παραμετροποίηση του πληροφοριακού συστήματος με τα νέα δεδομένα, έγιναν οι αναγκαίοι διασταυρωτικοί έλεγχοι και τελικά πληρώσαμε την προκαταβολή της βασικής ενίσχυσης στον χρόνο που είχαμε δεσμευτεί. Δεν πανηγυρίζουμε βεβαίως. Αλλά όσοι μιλούσαν για «σανό» και κινδυνολογούσαν τι έχουν άραγε να μας πουν τώρα;

Ερ.: Προσωπικά εσείς, κύριε αντιπρόεδρε, αναλάβατε να αποκαταστήσετε τις σχέσεις με τις Βρυξέλλες στο μέτωπο των αγροτικών επιδοτήσεων. Εκτιμάτε ότι οι διαφορές με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανήκουν στο παρελθόν ή υπάρχουν ακόμη εκκρεμότητες;

Απ.: Έχουμε κάνει όλους τους τελευταίους μήνες έναν αγώνα δρόμου, για να συμμορφωθεί η χώρα με τους ευρωπαϊκούς κανόνες. Και πιστεύω ότι έχουμε πείσει την Κομισιόν ότι ως κυβέρνηση είμαστε αποφασισμένοι να κάνουμε μια ολοκληρωμένη μεταρρύθμιση με δικαιοσύνη στο σύστημα των αγροτικών επιδοτήσεων. Αυτό άλλωστε δείχνει και η έγκριση του Σχεδίου Δράσης που λάβαμε την προηγούμενη εβδομάδα.

Βεβαίως, υπάρχει δρόμος ακόμα για την υλοποίηση και την ολοκλήρωση της μεταρρύθμισης. Αλλά, μέσα στο 2026, θα γίνει η μετάβαση του ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ και θα τεθεί σε λειτουργία το νέο σύστημα πληρωμών και ελέγχων των αγροτικών επιδοτήσεων, ώστε αυτές να καταβάλλονται χωρίς περαιτέρω επιπλοκές.

Ερ.: Στην εξεταστική επιτροπή οι βουλευτές της αντιπολίτευσης κάνουν λόγο για «γαλάζιο» σκάνδαλο. Αποδέχεστε τον ισχυρισμό αυτό της αντιπολίτευσης;

Απ.: Δεν αρνηθήκαμε ποτέ τις ευθύνες μας για τον ΟΠΕΚΕΠΕ. Ο ίδιος ο πρωθυπουργός, άλλωστε, έχει τοποθετηθεί επανειλημμένα, τονίζοντας ότι δεν τα καταφέραμε. Τα άλλα κόμματα που κυβέρνησαν, δηλαδή το ΠΑΣΟΚ και ο ΣΥΡΙΖΑ, ισχυρίζονται ότι επί των ημερών τους όλα ήταν τέλεια. Μπορεί και να ήταν και να μην το κατάλαβε κανένας Έλληνας. Οι πολίτες μάς κρίνουν όλους και αποφασίζουν.

Ερ.: Η «μάχη» του Προϋπολογισμού ξεκίνησε. Εκτός από τα μέτρα της Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης, υπάρχουν περιθώρια για κάτι ακόμη;

Απ.: Καταρχάς, ο προϋπολογισμός του 2026 περιλαμβάνει το μεγάλο πακέτο μειώσεων φόρων που ανακοίνωσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης στη ΔΕΘ και ψηφίστηκε πρόσφατα, με ευρεία πλειοψηφία από τη Βουλή. Πρόκειται για πρωτοβουλίες από τις οποίες βγαίνουν κερδισμένοι πάνω από 4 εκατ. Έλληνες. Από εκεί και πέρα, ανακοινώθηκαν την Τετάρτη νέες πρωτοβουλίες στήριξης των κτηνοτρόφων μας. Επιπλέον, ο πρωθυπουργός προτίθεται να αναγγείλει μια νέα δέσμη μέτρων για την αντιμετώπιση του στεγαστικού προβλήματος. Στόχος μας είναι -και το έχουμε αποδείξει όλα αυτά τα χρόνια- η πρόοδος της οικονομίας να επιστρέφει στους πολίτες, με τη μορφή κοινωνικού μερίσματος. Την ίδια, όμως, στιγμή, φροντίζουμε να τηρούμε τους ευρωπαϊκούς δημοσιονομικούς κανόνες και να μην υπερβαίνουμε τις αντοχές της οικονομίας.

Ερ.: Την οικονομική κατάσταση της χώρας πώς θα την περιγράφατε, κύριε αντιπρόεδρε, με δεδομένο το ίχνος που έχετε αφήσει στο Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών;

Απ.: Η ελληνική οικονομία κάνει σταθερά βήματα μπροστά. Η Ελλάδα αναπτύσσεται σταθερά με υπερδιπλάσιους ρυθμούς σε σχέση με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Μεταξύ 2019-2025, οι επενδύσεις έχουν αυξηθεί σε σταθερές τιμές κατά 96%. Οι εξαγωγές αγαθών έχουν υπερδιπλασιαστεί σε σχέση με την προ κρίσης περίοδο. Η ανεργία έχει μειωθεί από το 17,9% στο 8,2% τον Σεπτέμβριο 2025 και έχουν δημιουργηθεί πάνω από μισό εκατ. νέες θέσεις εργασίας. Έχουν μειωθεί ή καταργηθεί 83 διαφορετικοί φόροι και οι ασφαλιστικές εισφορές κατά 5,4 ποσοστιαίες μονάδες, φτάνοντας τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Παράλληλα, τα κόκκινα δάνεια σε τράπεζες και servicers έχουν μειωθεί από 92 δισ. ευρώ το 2019 σε 74 δισ. ευρώ το β’ τρίμηνο 2025. Παράλληλα, οι καταθέσεις έχουν αυξηθεί από 143 δισ. ευρώ το 2019 στα 204 δισ. ευρώ το 2024, με τα 3/5 της αύξησης να προέρχονται από νοικοκυριά. Ενώ αποτελεί απόδειξη της προόδου που έχει σημειωθεί ότι το 2023, για πρώτη φορά, επέστρεψαν στην Ελλάδα περισσότεροι Έλληνες, από ό,τι έφυγαν: 42.700 και 32.800 αντίστοιχα. Δεν ισχυρίζομαι βεβαίως ότι η Ελλάδα έγινε Ελβετία. Όμως κανείς δεν μπορεί να λέει ότι τα πράγματα ήταν καλύτερα το 2019.

Ερ.: …Και γιατί τότε η ακρίβεια παραμένει ο Νο1 βραχνάς για τους πολίτες;

Απ.: Η συσσωρευμένη ακρίβεια δημιουργεί, πράγματι, πίεση στα νοικοκυριά και εδώ και στις υπόλοιπες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η κυβέρνηση, όμως, δεν έχει μείνει απαθής σε αυτό το πρόβλημα. Όλες οι μειώσεις φόρων και αυξήσεις μισθών και συντάξεων που ανακοίνωσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης είναι ένα ακόμη «όπλο» των πολιτών απέναντι στην ακρίβεια. Ήδη την εβδομάδα αυτή καταβλήθηκε η επιστροφή ενός ενοικίου στους ενοικιαστές και η ενίσχυση των 250 ευρώ στους χαμηλοσυνταξιούχους. Ενώ από τις αρχές της χρονιάς, οι πολίτες θα ξεκινήσουν να βλέπουν τη διαφορά στις τσέπες τους από τις υπόλοιπες πρωτοβουλίες. Παράλληλα, τόσο ο μέσος όσο και ο κατώτατος μισθός έχουν αυξηθεί περισσότερο από τον πληθωρισμό. Επιπλέον, το Υπουργείο Ανάπτυξης προωθεί μια σειρά από σχετικά μέτρα, όπως το καλάθι του νοικοκυριού, τα σημαντικά πρόστιμα που έχουν επιβληθεί και πιο πρόσφατα η πρωτοβουλία για τη δημιουργία της Ανεξάρτητης Αρχής Ελέγχου της Αγοράς. Ενώ σχεδιάζει το επόμενο διάστημα και τις λαϊκές αγορές παραγωγών, για να περιοριστεί το χάσμα από το χωράφι στο ράφι. Και η προσπάθεια αυτή προφανώς συνεχίζεται, έχοντας ως βασικό εργαλείο την ενίσχυση του εισοδήματος των Ελλήνων.

Οι αξιωματούχοι τόνισαν εξαρχής ότι στόχος της Κομισιόν δεν είναι η επιβολή κυρώσεων, αλλά η διασφάλιση της ορθής καταβολής των κοινοτικών ενισχύσεων στους πραγματικούς δικαιούχους, όπως μεταδίδει η ΕΡΤ.

Όπως εξήγησαν, η καθυστέρηση στις πληρωμές οφείλεται στη διαδικασία κατά την οποία η Ελλάδα πρέπει πρώτα να καταβάλει τα ποσά στους αγρότες και στη συνέχεια να λάβει την αποζημίωση από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Παράλληλα, υπογράμμισαν ότι η ελληνική πλευρά οφείλει να ελέγξει πιο προσεκτικά τα ποσά που διανέμονται.

Η Κομισιόν ανακοίνωσε επίσης ότι θα επισπεύσει δύο κρίσιμες διαδικασίες:

• Την έγκριση του επικαιροποιημένου σχεδίου δράσης για τη ροή των πληρωμών, το οποίο υποβλήθηκε πρόσφατα και αναμένεται να εγκριθεί πριν από τα Χριστούγεννα, εφόσον όλα κυλήσουν ομαλά.
• Την ενσωμάτωση του ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ, μια διαδικασία που αρχικά προβλεπόταν να ολοκληρωθεί έως το τέλος Ιουνίου, αλλά πλέον αναμένεται να έχει ολοκληρωθεί μέχρι τα μέσα Μαρτίου.

Τέλος, οι αξιωματούχοι ανέφεραν ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξετάζει τον τρόπο των πληρωμών και διεξάγει αντίστοιχες έρευνες σε δέκα ακόμη χώρες.

Συγκεκριμένα, ο ίδιος φέρεται να είχε συμφωνήσει με πρώην υπουργό της χώρας να λάβει το ποσό των 50.000 ευρώ για να εγκρίνει κοινοτική επιχορήγηση σε γεωργική επιχείρηση που ανήκει στον δεύτερο.

Η χρηματοδότηση προέρχεται από κοινοτικά κονδύλια και συγκεκριμένα από το πρόγραμμα IPA/IPARD της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το οποίο στηρίζει δράσεις για την αγροτική ανάπτυξη σε υποψήφιες προς ένταξη χώρες.

Σημειώνεται ότι, ο επικεφαλής του Οργανισμού αυτού της Βόρειας Μακεδονίας συνελήφθη κατά την παραλαβή 400 ευρώ, τα οποία θεωρούνται «προκαταβολή» του συνολικού ποσού. Για την ίδια υπόθεση έχουν συλληφθεί ακόμη τέσσερα άτομα. Και οι πέντε συλληφθέντες προφυλακίστηκαν.

Αναστολή όλων των χρηματοδοτήσεων από κοινοτικά κονδύλια

Σημειώνεται ότι, δικαιούχοι αυτών του κοινοτικών ενισχύσεων είναι κατά κύριο λόγο, αγρότες, κτηνοτρόφοι και επενδυτές του αγροτικού τομέα, καθώς και μεταποιητικές επιχειρήσεις.

Μετά την αποκάλυψη του σκανδάλου, η κυβέρνηση της Βόρειας Μακεδονίας ανακοίνωσε την επ’ αόριστον αναστολή όλων των χρηματοδοτήσεων από κοινοτικά κονδύλια προς τους δικαιούχους του προγράμματος της ΕΕ, μέχρι να ολοκληρωθεί η διερεύνηση της υπόθεσης.

Ο πρωθυπουργός Χρίστιαν Μίτσκοσκι δήλωσε ότι η αναστολή κρίθηκε αναγκαία ώστε να ελεγχθούν όλες οι πιθανές παρανομίες, καθώς υπάρχουν υποψίες ότι παρόμοιες πρακτικές έχουν σημειωθεί και στο παρελθόν.

Το αντιπολιτευόμενο Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα (SDSM) κατηγόρησε την κυβέρνηση Μίτσκοσκι για «εκτεταμένη διαφθορά», προειδοποιώντας ότι η χώρα κινδυνεύει να απωλέσει περίπου 100 εκατομμύρια ευρώ κοινοτικών κονδυλίων για τον αγροτικό τομέα, ενώ πρόσθεσε πως χιλιάδες αγρότες της χώρας θα μείνουν χωρίς τις επιδοτήσεις αυτές της ΕΕ.

Το κόμμα αυτό υποστήριξε επίσης ότι η απόφαση για αναστολή των χρηματοδοτήσεων προήλθε στην ουσία από την ίδια την ΕΕ και όχι από την κυβέρνηση του Χρ. Μίτσκοσκι, ζητώντας παράλληλα την παραίτηση του υπουργού Γεωργίας.

Απαντώντας, ο Μίτσκοσκι τόνισε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν έχει μπλοκάρει τα κονδύλια για τον αγροτικό τομέα στη Βόρεια Μακεδονία, υποστηρίζοντας πως η πρωτοβουλία για προσωρινή αναστολή ήταν κυβερνητική απόφαση, η οποία μάλιστα χαιρετίστηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Από την πλευρά της, η αντιπροσωπεία της ΕΕ στη Βόρεια Μακεδονία ανέφερε ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει ζητήσει πρόσθετες πληροφορίες από τα αρμόδια θεσμικά όργανα της χώρας και πρόσθεσε πως η ΕΕ διατηρεί το δικαίωμα λήψης προληπτικών μέτρων για την προστασία των οικονομικών της συμφερόντων. Διπλωματικές πηγές ανέφεραν ότι δεν αποκλείεται και η εμπλοκή της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Καταπολέμησης της Απάτης (OLAF) στην έρευνα και πως εάν διαπιστωθούν παρανομίες σχετικά με την διάθεση των κοινοτικών κονδυλίων, η Βόρεια Μακεδονία ενδέχεται να υποχρεωθεί να επιστρέψει χρήματα στην ΕΕ.

Την ίδια στιγμή ο Οργανισμός Πληρωμών διαψεύδει τη φημολογία περί αποστολής σε ΚΥΔ αγροτεμαχίων συνδεδεμένης ενίσχυσης βάμβακος με τον χαρακτηρισμό «κόκκινα», δηλαδή μη επιλέξιμα.

Αντίθετα, σημειώνει ότι έχουν αποσταλεί με τον χαρακτηρισμό «κίτρινα», δηλαδή χρήζουν διορθώσεων από τους δικαιούχους παραγωγούς και επανεξέταση από τον ΟΠΕΚΕΠΕ, κατά τη συνήθη διαδικασία και με βάση το Κοινοτικό Πλαίσιο (Κανονισμός 1173/2022).

Σύμφωνα με την ίδια ανακοίνωση, «αμέσως μετά την προκαταβολή της βασικής ενίσχυσης -και σε κάθε περίπτωση εντός του Δεκεμβρίου 2025- η διαδικασία εξαγωγής αποτελεσμάτων θα επαναληφθεί. Η διαδικασία θα επαναληφθεί τουλάχιστον δύο ακόμα φορές, έως και τον Απρίλιο το 2026, πριν την εξόφληση της συνδεδεμένης ενίσχυσης».

Καλεί, τέλος, όλους του ενδιαφερόμενους υποψήφιους δικαιούχους να προχωρήσουν προληπτικά σε επανέλεγχο των γεωχωρικών στοιχείων των αιτήσεών τους, ώστε αυτές να απεικονίζουν την υφιστάμενη κατάσταση των γεωτεμαχίων που περιλαμβάνονται στις δηλώσεις τους.

Επιπλέον, ο ΟΠΕΚΕΠΕ διαψεύδει τη φημολογία περί αποστολής σε Κέντρα Υποβολής Δηλώσεων (ΚΥΔ) αγροτεμαχίων συνδεδεμένης ενίσχυσης βάμβακος με το χαρακτηρισμό «κόκκινα», δηλαδή μη επιλέξιμα. Αντίθετα, έχουν αποσταλεί με το χαρακτηρισμό «κίτρινα», δηλαδή χρήζουν διορθώσεων από τους δικαιούχους παραγωγούς και επανεξέταση από τον ΟΠΕΚΕΠΕ, κατά τη συνήθη διαδικασία και με βάση το Κοινοτικό Πλαίσιο (Κανονισμός 1173/2022).

Αμέσως μετά την προκαταβολή της βασικής ενίσχυσης – και σε κάθε περίπτωση εντός του Δεκεμβρίου 2025 – η διαδικασία εξαγωγής αποτελεσμάτων θα επαναληφθεί. Η διαδικασία θα επαναληφθεί τουλάχιστον δύο ακόμα φορές, έως και τον Απρίλιο το 2026, πριν την εξόφληση της συνδεδεμένης ενίσχυσης.

Συνεπώς, με βάση γνωστοποίηση από τον ΟΠΕΚΕΠΕ, καλούνται όλοι οι ενδιαφερόμενοι υποψήφιοι δικαιούχοι προληπτικά να προχωρήσουν σε επανέλεγχο των γεωχωρικών στοιχείων των αιτήσεών τους, ώστε αυτές να απεικονίζουν την υφιστάμενη κατάσταση των γεωτεμαχίων, που περιλαμβάνονται στις δηλώσεις τους.

Ειδικότερα, στην τοποθέτηση κατά τη χθεσινή δημόσια συζήτηση με θέμα: «Η σημασία του Αγροδιατροφικού Τομέα στην ανάπτυξη ενός νέου παραγωγικού προτύπου», με αφορμή τη δεύτερη έκδοση του βιβλίου των καθηγητών Γιάννη Δούκα και Ναπολέοντα Μαραβέγια με τίτλο: «Ευρωπαϊκή αγροτική οικονομία και πολιτική», αναφέρθηκε και στην εμπειρία της από την περιοχή της.

Η κ. Γεροβασίλη ανέφερε «θα το θέσω με ένα παράδειγμα: Η Άρτα είναι γνωστή για τα πορτοκάλια της – τον κάμπο της Άρτας. Αυτή τη στιγμή, ο κάμπος απειλείται με ερημοποίηση. Τί θέλει ο αγρότης, ο κάθε αγρότης για να μείνει στον τόπο του; Πέρα από τα αναγκαία για την παραγωγή: υποδομές, αγροεφόδια, εργατικά χέρια, αγροτικό ρεύμα κλπ. Δεν θέλει τα πολύ βασικά; Δεν θέλει σχολείο για τα παιδιά του;  Δεν θέλει νοσοκομείο στην περιοχή; Δεν θέλει δημόσιες πολιτικές υγείας, παιδείας, πρόνοιας και στέγης;».

Σημείωσε πως οι «δημόσιες πολιτικές κουμπώνουν με έναν τρόπο που είναι αδύνατο να λύσεις την εξίσωση, αφήνοντας μεταβλητές εκτός. Πάντως αυτή τη στιγμή είμαστε ακόμη πολύ πίσω. Μας λείπουν τα βασικά. Ταυτόχρονα, η Ελλάδα βρίσκεται στην πρώτη θέση των επιδοτήσεων σε ποσοστό του ΑΕΠ της. Πού πήγαν αυτά τα λεφτά; Έπιασαν τόπο;»

«Αυτή η κουβέντα πρέπει να γίνει και να γίνει με ειλικρίνεια», ανέφερε η κ. Γεροβασίλη, για να μιλήσουμε για ένα νέο παραγωγικό μοντέλο. «Ένα παραγωγικό μοντέλο που να στηρίζεται στον σχεδιασμό, στην επιστήμη, στην ανθεκτικότητα, στις δημόσιες πολιτικές για την ύπαιθρο, αλλά έχει και προτάσεις για ειδικούς, σημαντικούς κλάδους, όπως η κτηνοτροφία, η μελισσοκομία, η αλιεία κλπ.», είπε.

Ο στόχος, ανέφερε, πρέπει να είναι η ενίσχυση της συνεργασίας και της θέσης των αγροτών στις αλυσίδες αξίας. Όσο κι αν οι τράπεζες και οι ενδιάμεσοι συνιστούν κρίκους της αλυσίδας, στόχος της πολιτείας πρέπει να είναι η ενίσχυση του πρώτου κρίκου, δηλαδή των παραγωγών.

Η περιφερειακή συνοχή, η διατήρηση της ζωής στην ύπαιθρο και η διασφάλιση της παραγωγής πρέπει να αποτελέσουν Εθνικούς στόχους, τόνισε η κ. Γεροβασίλη.

Άλλες πληροφορίες αναφέρουν φαίνεται ότι σήμερα θα μπορέσει να ξεκινήσει ένα πρώτο κύμα πληρωμών γύρω στα 40-45 εκατομμύρια ευρώ, κυρίως για τα λεγόμενα «παλαιά βιολογικά».

Η κυβέρνηση θέλει να γίνουν πληρωμές το επόμενο διάστημα, αν και ως τις 20 Οκτωβρίου υπάρχει το περιθώριο για την υποβολή των διορθωμένων δηλώσεων ΟΣΔΕ από τους παραγωγούς στον ΟΠΕΚΕΚΕ. Τούτων δοθέντων, η ελπίδα είναι η προκαταβολή για τη βασική ενίσχυση να δοθεί στο δεύτερο μισό του Νοεμβρίου.

«Τις επόμενες ημέρες θα καταβληθούν τα υπόλοιπα της βασικής ενίσχυσης του 2024, οι επιδοτήσεις για τον οίνο, για τη βιολογική γεωργία και τη βιολογική μελισσοκομία, αργότερα για τα φερτά υλικά του Ντάνιελ, για τις ζωοτροφές. Το γεγονός ότι ήρθε ο OLAF και ψάχνει από το 2014, μέχρι σήμερα, αντικειμενικά δυσχεραίνει την προσπάθεια». ανέφερε χθες ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης (ΣΚΑΪ 100,3), ο οποίος έχει αναλάβει ως «επιτετραμμένος» του Μαξίμου τη διαχείριση της κρίσης και την επικοινωνία με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Ο κ. Χατζηδάκης φέρεται να έχει ενημερώσει τον πρωθυπουργό για τις αντικειμενικές δυσκολίες, όσο και για την εξαιρετικά δύσπιστη στάση των Βρυξελλών έναντι του ελληνικού μηχανισμού επιδοτήσεων.

Αυτό, όμως, δεν εκτονώνει την ένταση σε βουλευτές της ΝΔ, οι οποίοι λαμβάνουν μηνύματα έντονης δυσαρέσκειας από τις τοπικές κοινωνίες. Από την άλλη, στην κεντρική κυβέρνηση είναι τρόπον τινά εγκλωβισμένοι, καθώς αντιλαμβάνονται ότι δεν μπορούν να προχωρήσουν χωρίς την έγκριση της Κομισιόν στην επόμενη μέρα του ΟΠΕΚΕΠΕ. Υπενθυμίζεται ότι έως τις 4 Νοεμβρίου το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης θα πρέπει να έχει καταθέσει το νέο σχέδιο δράσης για τη λειτουργία του ΟΠΕΚΕΠΕ προκειμένου να συνεχιστεί η καταβολή των κονδυλίων από την Ευρωπαϊκή Ενωση.

Σε αυτό το κλίμα και με δεδομένο ότι αγρότες και κτηνοτρόφοι σταθμίζουν το ενδεχόμενο να προχωρήσουν σε κινητοποιήσεις πολύ πριν από τα Χριστούγεννα– πράγμα εντελώς ασυνήθιστο- θεωρείται a priori δύσκολη η σημερινή ενημέρωση των βουλευτών της ΝΔ από αγροτικούς νομούς που θα γίνει από τον αρμόδιο υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης Κώστα Τσιάρα. Ο κ. Τσιάρας γνωρίζει καλά τα προβλήματα, άλλωστε εκλέγεται εδώ και χρόνια στην Καρδίτσα.

Σε συνεννόηση και με τον γραμματέα της Κ.Ο. της ΝΔ Μάξιμο Χαρακόπουλο, ο οποίος εκλέγεται στη Λάρισα και έχει από πρώτο χέρι εικόνα του προβλήματος και του σωρευόμενου εκνευρισμού, ο κ. Τσιάρας θα κληθεί να απαντήσει σήμερα το μεσημέρι (14:00) σε πιεστικές ερωτήσεις βουλευτών για τις επόμενες κινήσεις, τις επικείμενες πληρωμές, αλλά και τη διαχείριση της ευλογιάς.