Λίγες ώρες μετά την συνεδρίαση της Πολιτικής Γραμματείας της Κεντρικής Οργανωτικής Επιτροπής του Συνεδρίου (ΚΟΕΣ) του ΠΑΣΟΚ όπου ο Νίκος Ανδρουλάκης υποστήριξε ότι ο κύριος πολιτικός αντίπαλος του κόμματος στις εκλογές είναι η ΝΔ αποκλείοντας με τον τρόπο αυτό κάθε μετεκλογική συνεργασία, ο κ. Παρασκευαΐδης εμφανίστηκε με διαφορετική «γραμμή».

Μιλώντας στο Κανάλι της Βουλής και την εκπομπή Πρωινή Επισκόπηση ανέφερε αρχικά πως «έχω πει ότι αν κινδυνεύει η Ελλάδα να συνεργαστούμε ακόμα και με το διάβολο. Δεν θα ρίξουμε το σκάφος στα βράχια. Δεν θα αποκλείσουμε κανένα. Χρειάζεται να παρθούν αποφάσεις να εξαντλήσουμε κάθε τι στον κεντροαριστερό χώρο».

Στην συνέχεια και στην ερώτηση του δημοσιογράφου για το αν πρέπει το ΠΑΣΟΚ να συνεργαστεί με την ΝΔ προκειμένου να αποφευχθεί πιθανή ακυβερνησία είπε: «Αν είναι να μείνει ακυβέρνητη η Ελλάδα πρέπει να συνεργαστούμε με όλους. Με τους πάντες. Ακόμα και με δικτατορικά καθεστώτα».

Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.

Η δημοσίευση κοινοποιήθηκε από το χρήστη Πρωινή Επισκόπηση (@proini_episkopisi)

Ράνια Τραγόμαλλου, Παναγιώτης Ι. Δρίβας

Στη Χαριλάου Τρικούπη μιλούν για μια ακόμη «μεταρρύθμιση βιτρίνας», που δεν αγγίζει την καρδιά του προβλήματος και επιχειρεί απλώς να μεταφέρει την κρίση αξιοπιστίας από τη μία υπηρεσία στην άλλη.

Η γραμμή είναι σαφής: το ΠΑΣΟΚ δεν πρόκειται, όπως τονίζουν στελέχη του, να «νομιμοποιήσει πολιτικές επιλογές χωρίς κάθαρση, χωρίς σχέδιο και χωρίς σεβασμό στους ανθρώπους του πρωτογενούς τομέα».

Παρά τις κυβερνητικές επιθέσεις, στην αξιωματική αντιπολίτευση επιμένουν ότι η κρίση στον ΟΠΕΚΕΠΕ έχει συγκεκριμένο πολιτικό υπεύθυνο – και αυτός είναι η κυβέρνηση Μητσοτάκη.

«Διαφορά φιλοσοφίας»

Στο επίκεντρο της κριτικής βρίσκεται και η επίκληση της ΑΑΔΕ ως «αδιάφθορης λύσης». Σε αυτό το πλαίσιο, ο εκπρόσωπος Τύπου του ΠΑΣΟΚ ξεκαθαρίζει τη διαφορά φιλοσοφίας με την κυβέρνηση, διατυπώνοντας τη θέση του κόμματος: 

«Εμείς λέμε να ακολουθηθεί το ευρωπαϊκό παράδειγμα. Να υπάρχει ένας ανεξάρτητος φορέας πιστοποίησης και καταβολής ενισχύσεων και επιδοτήσεων, ο οποίος να επιλέγεται με ευρύτερη συναίνεση, ώστε να μην μπορεί να έχει παρεμβάσεις από το αντίστοιχο υπουργείο και να λειτουργεί με πλήρη διαφάνεια και αξιοπιστία. Όπως συμβαίνει στην υπόλοιπη Ευρώπη. Εμείς είμαστε με το ευρωπαϊκό παράδειγμα. Η κυβέρνηση έχει ένα δικό της αντιπαράδειγμα, το οποίο ακολουθεί».

Αγρότες στα μπλόκα και «τελεσίγραφα»

Η σύγκρουση δεν περιορίζεται στο θεσμικό πεδίο. Το ΠΑΣΟΚ κατηγορεί ευθέως τον Πρωθυπουργό ότι έχει επιλέξει τη ρήξη με τον αγροτικό κόσμο, μετατρέποντας έναν κρίσιμο παραγωγικό κλάδο σε «πρόβλημα διαχείρισης». Όπως σημειώνουν στελέχη της παράταξης, οι αγρότες ήταν «αόρατοι» για την κυβέρνηση μέχρι να βγουν στα μπλόκα. Όταν το έκαναν, επιχειρήθηκε – κατά την ίδια ανάγνωση – πρώτα η δυσφήμηση και η ποινικοποίηση και στη συνέχεια ένας προσχηματικός διάλογος με τελεσίγραφα και προαπαιτούμενα.

Η ένταση κλιμακώθηκε μετά τις δηλώσεις του Μάκη Βορίδη ότι «με το δεν μιλάω, στο τέλος, δεν θα πάρει τίποτα κανένας». Στη Χαριλάου Τρικούπη κάνουν λόγο για απειλές προς έναν αγροτικό κόσμο που βρίσκεται ήδη στα όρια της επιβίωσης. «Περνάμε σε άλλη πίστα έντασης, την οποία επιλέγει η κυβέρνηση», σημειώνει ο εκπρόσωπος Τύπου, προσθέτοντας ότι το ΠΑΣΟΚ θέλει οι αγρότες να επιστρέψουν στα σπίτια τους, αλλά με ασφάλεια για το εισόδημά τους, την παραγωγή τους και τις οικογένειές τους – όχι ηττημένοι.

Το σχέδιο των έξι σημείων

Απέναντι στη σύγκρουση, η Χαριλάου Τρικούπη, επιχειρεί να αντιπαραθέσει συγκεκριμένο σχέδιο. Ο Νίκος Ανδρουλάκης κατέθεσε στη Βουλή έξι προτάσεις που περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, ανώτατες τιμές σε γεωργικά και κτηνιατρικά φάρμακα, κάρτα αγροτικού πετρελαίου με άμεση αφαίρεση του ΕΦΚ στην αντλία, φθηνό αγροτικό ρεύμα με πλαφόν πενταετίας, ενεργειακές κοινότητες για αγρότες και ΤΟΕΒ, πλήρη διαφάνεια στον ΟΠΕΚΕΠΕ και δεύτερη ευκαιρία για τη διάσωση της αγροτικής γης. «Για εμάς ο πρωτογενής τομέας είναι πυλώνας ανάπτυξης», λένε χαρακτηριστικά, «όχι πρόβλημα προς διαχείριση».

Δημοσκοπήσεις, Αττική και εσωτερικές πιέσεις   

Σε ένα ρευστό πολιτικό τοπίο, με νέα κόμματα στο κάδρο, το ΠΑΣΟΚ με τα ποσοστά που εμφανίζεται στις μετρήσεις – δεν πανηγυρίζει. Μελετώντας τα ευρήματα, ωστόσο στελέχη τονίζουν ότι το κόμμα τους διατηρεί σταθερές δυνάμεις και σε ορισμένες περιπτώσεις καταγράφει οριακά κέρδη, την ώρα που η κυβέρνηση υποχωρεί. Στη Χαριλάου Τρικούπη εκτιμούν ότι το πολιτικό σχέδιο της παράταξης, προϊόν συλλογικής δουλειάς των στελεχών υπό την καθοδήγηση του Νίκου Ανδρουλάκη, θα αξιολογηθεί θετικά όταν έρθει η ώρα της κάλπης.

Ωστόσο, το εσωτερικό μέτωπο παραμένει εύθραυστο. Δηλώσεις όπως εκείνες της Άννας Διαμαντοπούλου, που έθεσε εμμέσως ζήτημα ηγεσίας αν το αποτέλεσμα δεν περάσει τον «πήχη του στόχου», αλλά και οι παρεμβάσεις άλλων κορυφαίων στελεχών, συντηρούν ένα κλίμα ψυχρού πολέμου. Στο ίδιο κάδρο εντάσσεται και η απουσία του ονόματος του Χάρη Δούκα από τη σύνθεση του Τομέα Αυτοδιοίκησης, παρότι οι πληροφορίες μιλούν για συνεννόηση λόγω της συμμετοχής του στην Πολιτική Γραμματεία.

Ο Γερουλάνος κατά της σύμπραξης με ΝΔ, ο Καστανίδης υπέρ του διαλόγου με Τσίπρα

Σε αυτό κλίμα η ηγεσία της Χαριλάου Τρικούπη προσμετράει με προσοχή τις δηλώσεις στελεχών ενόψει του Συνεδρίου για τις συνεργασίες, χωρίς μέχρι στιγμής να εκδηλώνονται αντιδράσεις, τουλάχιστον στο προσκήνιο, προκειμένου να μη ρίξει νερό στον μύλο της εσωστρέφειας αλλά και μη δώσει πάτημα στην κυβέρνηση για αλλαγή ατζέντας.

Ο Παύλος Γερουλάνος τάχθηκε αναφανδόν κατά κάθε ενδεχομένου κυβερνητικής σύμπραξης με τη Νέα Δημοκρατία. Σε συνέντευξή του στα parapolitika ο κ. Γερουλάνος, ξεκαθάρισε ότι «δεν υπάρχει σενάριο συνεργασίας με τη ΝΔ». «Είναι απόλυτα ασυμβίβαστο με την πολιτική πρόταση του ΠΑΣΟΚ και θα είναι καταστροφικό για το πολιτικό σύστημα, γιατί θα ρίξει νερό στον μύλο των άκρων. Και είναι το τελευταίο που χρειάζεται η χώρα, όταν έχουμε τόσα πράγματα να διορθώσουμε», είπε

Κληθείς, δε, να απαντήσει εάν συμμερίζεται όσους ζητούν διάλογο με τον κυοφορούμενο κομματικό φορέα του Αλέξη Τσίπρα, ο κ. Γερουλάνος ανέφερε γενικότερα ότι στο επικείμενο συνέδριο του κόμματος «μπορούμε να κάνουμε εποικοδομητική συζήτηση και για τις κυβερνητικές συνεργασίες». «Και αυτό πρέπει και μπορεί, με ολοκληρωμένη εισήγηση, να συζητηθεί και να ψηφιστεί στο Συνέδριο. Δεν έχουμε τίποτα να φοβηθούμε», συμπλήρωσε διαχωρίζοντας ουσιαστικά τη ΝΔ από τα κόμματα του προοδευτικού χώρου.

Τη σαφή αντίθεσή του με ενδεχόμενη συνεργασία του ΠΑΣΟΚ με τη ΝΔ εξέφρασε και ο πρώην υπουργός, Χάρης Καστανίδης, ο οποίος ζήτησε να γίνει μια «διπλή, καθαρή δήλωση» ότι «αφενός δεν θα υπάρξει καμία συνεργασία με τη Δεξιά και αφετέρου, μετά τις εκλογές, να αναζητηθεί μια συμφωνία μεταξύ των προοδευτικών κομμάτων για να δημιουργηθεί μια κυβέρνηση».

Ερωτηθείς, μάλιστα, αν εντάσσει σε αυτή την αναζήτηση συμφωνίας τον κ. Τσίπρα, ο κ. Καστανίδης σημείωσε ότι «η ίδρυση μιας δικής του πολιτικής κίνησης θα συμβάλλει στην ανασύνθεση του προοδευτικού χώρου».

Το πρόγραμμα Ανδρουλάκη

Την ίδια ώρα, το πρόγραμμα μόνο χαλαρό δεν είναι. Με δεδομένα τα χαμηλότερα ποσοστά στα αστικά κέντρα, το ΠΑΣΟΚ στρέφει το βλέμμα στην Αττική. Ο Νίκος Ανδρουλάκης βγαίνει μπροστά με προσωπικές πρωτοβουλίες στο Λεκανοπέδιο, εγκαινιάζοντας – με ομιλία στο Μοσχάτο – έναν κύκλο εξωστρεφών παρεμβάσεων που, σύμφωνα με πληροφορίες, θα έχει συνέχεια. Στόχος είναι η επανασύνδεση με κοινωνικά ακροατήρια που απομακρύνθηκαν τα προηγούμενα χρόνια.

Το διακύβευμα, όπως το συνοψίζουν στελέχη της παράταξης, είναι σαφές: μια κοινωνία που «δεν αντέχει άλλο» αναζητά πολιτική αλλαγή. Και το ΠΑΣΟΚ φιλοδοξεί να πείσει ότι μπορεί να αποτελέσει τη μοναδική προοδευτική εναλλακτική εξουσίας απέναντι στη Νέα Δημοκρατία.

Ακόμα και βουλευτές που πρόσκεινται στον Στέφανο Κασσελάκη δηλώνουν αιφνιδιασμένοι με την ανακοίνωση για την διεξαγωγή συνεδρίου τον Φεβρουάριο, περισσότερο, όμως, αιφνιδιάστηκαν και προβληματίστηκαν από την εξής αποστροφή του μηνύματος: «τα μέλη, χωρίς την ανάμειξη των οργάνων, θα αξιολογήσουν την έως τώρα πορεία, θα υποδείξουν τις οργανωτικές αλλαγές που κρίνουν απαραίτητες και θα αποφασίσουν αν μετά τις εκλογές το κόμμα θα συνεχίσει την αυτόνομη πορεία του ή θα επιδιώξει συμμετοχή σε κυβερνητικά σχήματα». Επίσης είπε: Μαζί θα αποφασίσουμε εάν και πώς θα συνεχιστεί το Κίνημα Δημοκρατίας. Για την καταστατική ανασυγκρότησή του, για την οικονομική βιωσιμότητά του και για την κυβερνητική προοπτική του».

Άρα, προκύπτουν δύο ζητούμενα: α. εάν το ΚΙΔΗ θα εξακολουθήσει να υφίσταται ή θα διαλυθεί, β. εάν, με απόφαση συνεδρίου, θα κρατηθεί ανοικτό το ενδεχόμενο συνεργασίας για τον σχηματισμό κυβέρνησης, εφόσον βεβαίως το κόμμα εκπροσωπηθεί στην επόμενη Βουλή.

Ίσως αυτό να εξηγεί τις πυκνές εμφανίσεις του κ. Κασσελάκη το τελευταίο διάστημα. Το ερώτημα είναι εάν και κατά πόσο βουλευτές που προέρχονται από τον ΣΥΡΙΖΑ και ανεξαρτητοποιήθηκαν (χωρίς να παραδώσουν τις έδρες τους) θα δεχθούν να συναινέσουν σε μία προοπτική που θα αφήνει ανοικτό το ενδεχόμενο συνεργασίας με το πρώτο κόμμα -σε περίπτωση που δεν υπάρξει αυτοδυναμία- , που δημοσκοπικά φαίνεται ότι θα είναι η Ν.Δ. Κάποιοι θυμήθηκαν, μάλιστα, τον επικεφαλής του ΚΙΔΗ να λέει, όταν εξελέγη πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ, ότι του είχε προταθεί παλιά να γίνει υπουργός της πρώτης κυβέρνησης του Κυριάκου Μητσοτάκη. Και όλα μπήκαν σε …τάξη.

Η διαμάχη του προέδρου του κόμματος Αλέξη Χαρίτση με τον γραμματέα Γαβριήλ Σακελλαρίδη σχετικά με το θέμα των συνεργασιών, και υπό το φως των κινήσεων του Αλέξη Τσίπρα, μπορεί να οδηγήσουν σε μία ακόμα διάσπαση στην αριστερά. Ο πρώτος έχει διατυπώσει πρόταση συγκλίσεων, κοιτάζοντας προς τον ΣΥΡΙΖΑ και το ΠΑΣΟΚ, ο δεύτερος αποκλείει κάθε τέτοια πιθανότητα, προτιμά την διερεύνηση συνεργασίας με το Μερα25 του Γιάνη Βαρουφάκη (που εμφανίζεται να περνάει το κατώφλι του 3% σε αρκετές δημοσκοπήσεις), για δε τυχόν συνεργασία με το κόμμα Τσίπρα είναι κάθετα αρνητικός, επικουρούμενος από κορυφαία στελέχη, όπως οι Ευκλ. Τσακαλώτος, Ν. Φίλης, Π. Σκουρλέτης κ.ά.

Οι προερχόμενοι από την “Ομπρέλα” διαθέτουν την πλειοψηφία στα κομματικά όργανα, όχι, όμως, και στην κοινοβουλευτική ομάδα, όπου ο Αλ. Χαρίτσης, μαζί με την Έφη Αχτσιόγλου, φαίνεται ότι ελέγχουν τουλάχιστον οκτώ από τους 12 βουλευτές. Ο πρόεδρος του κόμματος έχει προτείνει την διεξαγωγή δημοψηφίσματος, ώστε να αποφασίσει η βάση για την κατεύθυνση της Νέας Αριστεράς, η οποία απειλείται με εκλογικό αφανισμό, καθώς στις μετρήσεις δεν υπερβαίνει το 2%. Η πλευρά Σακελλαρίδη- Τσακαλώτου διαφωνούν και εκ των πραγμάτων, είτε πριν, είτε στο συνέδριο, η διάσπαση είναι προ των θυρών.

Στο παρασκήνιο εξελίσσονται διεργασίες, ακόμα και επικοινωνία του Αλ. Χαρίτση με τον Σωκρατη Φάμελλο, προκειμένου να διερευνηθεί υπό ποιές προϋποθέσεις θα μπορούσε να υπάρξει άμεσα συνεργασία. Άμεσα, διότι όλοι γνωρίζουν πώς μία σύμπραξη θα ήταν καλύτερο να συμβεί πριν ο Αλέξης Τσίπρας ανακοινώσει την ίδρυση του κόμματος, κι αυτό διότι θα διευκόλυνε τις προσπάθειες συνεννόησης μαζί του (en block), είτε σε πρώτο, είτε, το πιθανότερο, σε δεύτερο χρόνο.

Και οι δύο επισημαίνουν συχνά την άρνηση του Νίκου Ανδρουλάκη για συνεργασίες, και την επιμονή του ΠΑΣΟΚ σε αυτόνομη πορεία προς τις κάλπες, παρά το γεγονός ότι δημοσκοπικά η αξιωματική αντιπολίτευση απέχει πάνω από 10 μονάδες από τη Ν.Δ στην Πρόθεση Ψήφου. Όμως, εάν, τελικά, Φάμελλος- Χαρίτσης συμφωνήσουν, τότε με δεδομένη την διάσταση εντός της Νέας Αριστεράς, δεν αποκλείεται η πλειονότητα των βουλευτών της να αποδεχτεί την πρόταση της Κουμουνδούρου για κοινοβουλευτική σύμπραξη. Πρέπει, βεβαίως, να ξεπεραστούν προβλήματα που αφορούν κάποια πρόσωπα στον ΣΥΡΙΖΑ (π.χ Παύλος Πολάκης), όμως όλοι γνωρίζουν ότι πρέπει να …ποιήσουν την ανάγκη φιλοτιμία.

Κι εδώ μπαίνουν στη μέση οι αριθμοί: το ΠΑΣΟΚ έχει 33 βουλευτές, ο ΣΥΡΙΖΑ 25, η Νέα Αριστερά 12. Ακόμα κι αν ακολουθήσουν τον Αλ. Χαρίτση οκτώ βουλευτές, τότε μία συνένωση στη Βουλή θα έφτανε τον αριθμό των βουλευτών του κόμματος της αξιωματικής αντιπολίτευσης! Εάν, είναι εννιά οι βουλευτές της Νέας Αριστεράς που θα ανταποκριθούν, τότε η σύμπραξη ΣΥΡΙΖΑ- Νέα Αριστερά θα γινόταν …αξιωματική αντιπολίτευση.

Θα προκύψουν, βεβαίως, κάποιες …δυσλειτουργίες. Όπως, το γεγονός ότι τα κομματικά όργανα της Νε.Αρ θα διαφωνούν με ότι πράξουν οι βουλευτές της (!), ή το ότι το ΠΑΣΟΚ ίσως βρεθεί στην τρίτη θέση και χάσει το προνόμιο της αξιωματικής αντιπολίτευσης, που έλαβε λόγω της προηγούμενης διάσπασης στον ΣΥΡΙΖΑ. Μπάχαλο…

Αναφέρει: Ως στέλεχος του ΠΑΣΟΚ θα μιλώ και θα παρεμβαίνω σε όλα τα σημαντικά ζητήματα που αφορούν την πορεία του και την πορεία της χώρας. Για να γίνει ξανά μεγάλο, προοδευτικό,πλειοψηφικό ρεύμα μέσα στην κοινωνία. Ώστε να κάνει πράξη την Πολιτική Αλλαγή.
Πιστεύω στην ανάγκη του διαλόγου και της κοινής δράσης με τις άλλες προοδευτικές δυνάμεις. Στη Βουλή και στην κοινωνία. Γιατί η αυτόνομη πορεία δεν είναι απομόνωση. Είναι κάλεσμα συστράτευσης απέναντι στα κατεστημένα και τη συντήρηση.

Ολόκληρη η παρέμβαση (ανάρτηση) του Χάρη Δούκα

ΣΥΝΕΧΙΖΟΥΜΕ. ΕΝΩΝΟΥΜΕ. ΤΟΛΜΑΜΕ.
Πριν έναν χρόνο ολοκληρώθηκαν οι εσωκομματικές εκλογές του ΠΑΣΟΚ.
Από την πρώτη στιγμή δήλωσα πως σέβομαι την ετυμηγορία των μελών και φίλων μας
και στηρίζω τον Πρόεδρο που εξελέγη.
Δώσαμε —μαζί με φίλους και συντρόφους— έναν έντιμο αγώνα για την Αλλαγή.
Με αξίες, με ιδέες, με αξιοπρέπεια, με καινοτόμες πολιτικές προτάσεις.
Χωρίς διχασμούς, χωρίς προσωπικές σκοπιμότητες.
Μετά τον πρώτο γύρο, τόλμησα υπερβάσεις.
Πρότεινα συμμαχίες και ενότητα για μια ισχυρή πλειοψηφία αλλαγής — χωρίς ιδιοτέλεια, χωρίς υπολογισμούς. Προτάσεις που, δυστυχώς, δεν έγιναν αποδεκτές.
Είμαστε όμως περήφανοι γι’ αυτόν τον αγώνα.
Έχω μάθει το πόσο σημαντικό είναι να συνομιλείς καθημερινά με τους πολίτες, όπως είπε ο ποιητής «ήσυχα κι απλά». Έχω μάθει τη σημασία της αυτοκριτικής.
ΥΠΕΡΒΑΣΗ
Σίγουρα λοιπόν στην πορεία αυτή έγιναν λάθη. Σίγουρα κάποια από όσα είπαμε «ενόχλησαν» πολύ. Και έδωσαν ευκαιρία για ολομέτωπες επιθέσεις εναντίον όσων πάλεψαν για την αλλαγή, από την κυβέρνηση και τα κατεστημένα που τη στηρίζουν.
Κρατάω την ουσία:
ΕΝΩΝΟΥΜΕ ΔΥΝΑΜΕΙΣ.
Ως Δήμαρχος Αθηναίων, τιμώ κάθε μέρα την εμπιστοσύνη των πολιτών.
Κάτι που δεν έπαψα ούτε στιγμή να πράττω. Δημιουργούμε με συλλογική προσπάθεια, ένα διαφορετικό πρότυπο διακυβέρνησης. Δουλεύουμε με όλες μας τις δυνάμεις για μια Αθήνα πράσινη, καθαρή,δημιουργική, φιλική στους πολίτες, στήριγμα για τους ευάλωτους. Παλεύουμε για την παγκόσμια Αθήνα του πολιτισμού, της δημοκρατίας, της αλληλεγγύης.
Και συνεχίζω να πιστεύω πως η πολιτική αλλαγή είναι η προϋπόθεση για τη δημοκρατία και τη δικαιοσύνη που αξίζουμε.
Ως στέλεχος του ΠΑΣΟΚ θα μιλώ και θα παρεμβαίνω σε όλα τα σημαντικά ζητήματα που αφορούν την πορεία του και την πορεία της χώρας. Για να γίνει ξανά μεγάλο, προοδευτικό,πλειοψηφικό ρεύμα μέσα στην κοινωνία. Ώστε να κάνει πράξη την Πολιτική Αλλαγή.
Πιστεύω στην ανάγκη του διαλόγου και της κοινής δράσης με τις άλλες προοδευτικές δυνάμεις. Στη Βουλή και στην κοινωνία.
Γιατί η αυτόνομη πορεία δεν είναι απομόνωση. Είναι κάλεσμα συστράτευσης απέναντι στα κατεστημένα και τη συντήρηση.
Με εντιμότητα. Με διαφάνεια. Παντού, χωρίς συμβιβασμούς.
Με πίστη στο «Εμείς».
Με θέσεις τολμηρές, με αιχμές, που οδηγούν σε τομές που αλλάζουν τη χώρα και αποκαθιστούν την κοινωνική δικαιοσύνη.
Προχωράμε.
Για μια παράταξη πλειοψηφίας,
Για μια Ελλάδα δικαιοσύνης,
Για μια πολιτική που ενώνει.
ΣΥΝΕΧΙΖΟΥΜΕ. ΕΝΩΝΟΥΜΕ. ΤΟΛΜΑΜΕ.

Είναι, όμως, καταιγιστικές και για τα κόμματα της (κεντροαριστερής) αντιπολίτευσης. Η απίσχναση του ΠΑΣΟΚ είναι ίσως η σοβαρότερη εξέλιξη. Κι αυτό διότι: α. είναι αξιωματική αντιπολίτευση, άρα δυνητικά διεκδικεί την διακυβέρνηση, β. έχει στα αριστερά του ένα άθροισμα κομμάτων (ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ και Νέα Αριστερά) που αδυνατούν να προβάλλουν εναλλακτική λύση, γ. διαθέτει στελέχη με πολιτική εμπειρία αλλά και πλειάδα νεότερων πολιτικών. Ωστόσο, είναι σαφές ότι ακόμα και σε αυτή την πολιτικά ευνοϊκή συγκυρία δεν δείχνει πως μπορεί να κάνει το πολιτικό άλμα και να καταστήσει εφικτή την στρατηγική του να νικήσει τη Ν.Δ στις επόμενες εκλογές.

Στη Χαριλάου Τρικούπη επαναπαύονται με την θέση ότι οι μετρήσεις αποτυπώνουν μόνο την “στιγμή” και ότι στον απόηχο των μεγάλων συλλαλητηρίων για την τραγωδία των Τεμπών ευνοούνται ο “αντισυστημισμός” και η αφοριστική ρητορεία κάποιων κομμάτων. Κάπως έτσι προσπαθούν να εξηγήσουν ότι στις ίδιες μετρήσεις η Πλεύση Ελευθερίας αναδεικνύεται δεύτερο κόμμα και πως το ΠΑΣΟΚ κυλάει στα ποσοστά των ευρωεκλογών, ή στην πρόθεση ψήφου και σε αυτά των εθνικών εκλογών του 2023. Μεταξύ τους, όμως, τα ίδια στελέχη δεν κρύβουν την ανησυχία τους και κάποια διατυπώνουν την άποψη πως ίσως φταίνε τελικά η στρατηγική και ο…στρατηγός.

Ο Χάρης Καστανίδης τόλμησε να πει το προφανές: εάν το ΠΑΣΟΚ δεν νικήσει τη Ν.Δ, ο Νίκος Ανδρουλάκης οφείλει να παραιτηθεί. Και επισήμανε πως πρέπει να ξεκινήσει τώρα ο διάλογος μεταξύ του κόμματος της αξιωματικής αντιπολίτευσης, του ΣΥΡΙΖΑ και της Νέας Αριστεράς, για ένα σχέδιο προγραμματικής σύγκλισης. Εφικτό; Υπό προϋποθέσεις, ναι, αλλά πολύ δύσκολο.

Η Ζωή Κωνσταντοπούλου ανακατεύει την πολιτική συγκυρία με τις μετρήσεις να την “εκτοξεύουν” ακόμα και στο 16% (!). Όσοι εφησυχάζουν λένε πως η συγκυρία δεν θα διατηρηθεί και η (δημοσκοπική) τάξη θα αποκατασταθεί. Μπορεί, όμως, να μην εξελιχθούν έτσι τα πράγματα και το συγκεκριμένο κόμμα διαμαρτυρίας (κατά την ίδια την πρόεδρο της Πλεύσης Ελευθερίας, κόμμα αντιπολίτευσης), να αποκτήσει σταδιακά και ευρύτερη πολιτική υπόσταση και ατζέντα- εκτός των Τεμπών.

Είναι σαφές πως τόσο το ΠΑΣΟΚ, όσο και ο ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ δεν θεωρούν την Πλεύση Ελευθερίας δυνητικό εταίρο. Ορθώς. Κάτι τέτοιο, αφενός θα οδηγούσε σε “περιπέτειες”, αφετέρου θα την καθιστούσε ρυθμιστή των εξελίξεων.

Τι μένει; Ουδείς μπορεί να εξαναγκάσει κάποιον να μην επιλέξει την πολιτική αυτοχειρία. Όμως, εάν δεν είναι αυτός ο σκοπός τους στην κεντροαριστερά, μοναδικός δρόμος είναι η εκκίνηση, όσο το δυνατόν, συντομότερα, της συζήτησης για την πιθανότητα συγκρότησης προοδευτικού μετώπου απέναντι στη Ν.Δ.

Κάνουν λάθος όσοι πιστεύουν ότι ο Κυριάκος Μητσοτάκης εξάντλησε τις επιλογές του, και ακόμα μεγαλύτερο λάθος εάν εκτιμούν πως η Ν.Δ θα καταρρεύσει. Ακόμα κι αν συνέβαινε, όμως, κάτι τέτοιο, με την καθίζηση που υφίστανται ΠΑΣΟΚ και ΣΥΡΙΖΑ δεν θα δημιουργούνταν πειστική και αντιπροσωπευτική πρόταση εναλλακτικής διακυβέρνησης.

Τα κόμματα της κεντροαριστεράς πρέπει να καθήσουν στο τραπέζι και να συζητήσουν, να διαμορφώσουν σχέδιο προγραμματικής σύγκλισης, και εφόσον στην πορεία προς τις εκλογές κριθεί απαραίτητο ( το κοινωνικό περιβάλλον και οι μετρήσεις θα το δείξουν) να μετουσιωθεί και σε εκλογική συμμαχία. Τα πρακτικά ζητήματα (ψηφοδέλτια, υποψήφιος πρωθυπουργός κ.ά)μπορούν να επιλυθούν εάν υπάρξει η κεντρική απόφαση.

Μπορεί να συμβεί κάτι τέτοιο; Είναι νωρίς να αποφανθεί κανείς. Επαναλαμβάνω, μοιάζει (και είναι) πολύ δύσκολο.

Υπάρχει άλλη επιλογή; Ναι. Στο μυαλό αρκετών προβάλλει η ανάγκη να δημιουργηθεί κάτι νέο, μία κεντροαριστερή και σοβαρή απάντηση στον “αντισυστημισμό” και την ακροδεξιά, μία στρατηγική διεξόδου και επανατοποθέτησης της χώρας στις τεκτονικές διεθνείς εξελίξεις, ένα αφήγημα αναστροφής από την κρίση θεσμών και αντιπροσώπευσης που βασανίζει τη χώρα.

Ως προς αυτό, υπάρχουν πρόσωπα που πρέπει να αναλάβουν την ιστορική τους ευθύνη και να εξέλθουν από την σκοπιά του πολιτικού παρατηρητή και σχολιαστή των εξελίξεων. Όσοι διαθέτουν ακόμα έστω και ελάχιστο πολιτικό κεφάλαιο πρέπει να το δαπανήσουν, να κινητοποιήσουν την επιρροή τους και να διαμορφώσουν συνθήκες συνεννόησης και συγκλίσεων. Γνωστά τα ονόματα. Δεν αρκούν, όμως, απαιτούνται νέα πρόσωπα με κοινωνική αποδοχή και τεχνοκρατική εμπειρία, όχι τυχάρπαστοι των τηλεπαραθύρων ή ¨θιγμένες μεγαλειότητες” του παρελθόντος…

Σεραφείμ Κοτρώτσος

Αν και ο κοινοβουλευτικός ρόλος της αξιωματικής αντιπολίτευσης είναι “δώρο” της εκλογικής συντριβής, αρχικά, και της εσωστρέφειας και διάσπασης του ΣΥΡΙΖΑ, στη συνέχεια, η παραδοσιακή διάρθρωση του πολιτικού συστήματος το καθιστά εξ’ αντικειμένου βασικό αντίπαλο της κυβερνώσας Ν.Δ και διεκδικητή της εξουσίας. Μπορεί να διαδραματίσει αυτόν τον ρόλο;

Στρατηγικά αυτή είναι η τοποθέτηση και διαβεβαίωση της ηγεσίας του. Δημοσκοπικά αυτό αμφισβητείται έντονα. Η πολυδιάσπαση στα αριστερά του, μαζί με την κόπωση και την πολιτική αποδρομή της κυβέρνησης, θα έπρεπε να το έχουν καταστήσει σημείο αναφοράς για την επόμενη διακυβέρνηση. Δεν συμβαίνει. Αντιθέτως, σε πείσμα όσων δηλώνει η ηγεσία του, κάθε μέρα που περνάει επιβεβαιώνεται ότι “μόνο του δεν μπορεί”. Το φωνάζουν και οι πολίτες στις μετρήσεις, αποτέλεσε εμμέσως κοινή διαπίστωση και στα μεγαλειώδη συλλαλητήρια.

Κορυφαία στελέχη του ψιθυρίζουν ότι υπάρχει ακόμα χρόνος και πως είναι πιθανό η Ν.Δ να καταρρεύσει υπό το βάρος της διαχείρισής της στην τραγωδία των Τεμπών.

Κάπου εκεί χάνεται η ουσία. Αφενός γιατί ο στόχος ενός παραδοσιακού κόμματος εξουσίας δεν μπορεί να επαφίεται στην πτώση του αντιπάλου, αφετέρου επειδή κάτι τέτοιο δεν είναι εφικτό. Θα έπρεπε η Ν.Δ να χάσει τουλάχιστον δέκα μονάδες ώστε να συναντήσει στον “πάτο” των μετρήσεων το αμετακίνητο ΠΑΣΟΚ. Εάν,δε, συνέβαινε κάτι τέτοιο θα σήμαινε πως άλλοι “παίκτες” θα αναδεικνύονταν ως ρυθμιστές ή ακόμα και διεκδικητές. Αυτό, μάλλον κανείς δεν το εύχεται διότι θα εκτόξευε στα ύψη την Πλεύση Ελευθερίας (που ήδη “γράφει” 12%), ή την Ελληνική Λύση.

Ανάμεσα στον πομφόλυγα της μέχρις εσχάτων αυτονομίας και ανάληψης της διακυβέρνησης, και στην απισχνασμένη αλλά συντηρούμενη πολιτική κυριαρχία του Κυριάκου Μητσοτάκη, φαίνεται ότι θα μπορούσε να υπάρξει τρίτος δρόμος: οι συνεργασίες. Στην παρούσα συγκυρία, μάλιστα, μία τέτοια επιλογή θα γινόταν με τους όρους και τις προϋποθέσεις που το ίδιο το ΠΑΣΟΚ θα μπορούσε να βάλει στο τραπέζι.

Μπορούν τα αθρίσματα εκλογικών ή δημοσκοπικών ποσοστών να παραγάγουν αποτέλεσμα;

Η εύκολη απάντηση είναι πως όχι: 16%+8%+1% (ΠΑΣΟΚ-ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ- Νέα Αριστερά) μπορεί να κάνουν 25%, μπορεί και όχι. Σε κάθε περίπτωση, ακόμα και ακέραιο το άθροισμα δεν αρκεί με βάση τις απαιτήσεις του εκλογικού νόμου. Οι συνθέσεις, από την άλλη, μπορούν να παραγάγουν δυναμική, να δημιουργήσουν συμβολισμούς, προσδοκίες, και εναλλακτικές.

Εάν δεν το θελήσει το ΠΑΣΟΚ, μάλλον τίποτε δεν θα συμβεί. Από την άλλη είναι ορατός ο κίνδυνος να ποιήσουν την ανάγκη φιλοτιμία ο ΣΥΡΙΖΑ και η Νέα Αριστερά και να ανακτήσουν τον ρόλο της αξιωματικής αντιπολίτευσης, ακόμα κι αν κάτι τέτοιο δεν θα προκαλέσει κάποια σοβαρή ανατροπή στην δημοσκοπική ιεραρχία. Κοινοβουλευτικά, όμως, και συμβολικά, θα είναι ο Σωκράτης Φάμελλος απέναντι στον Κυριάκο Μητσοτάκη, και οι εκπρόσωποι του ΠΑΣΟΚ θα μετακινηθούν στην τρίτη κατά σειρά καρέκλα στα τηλεοπτικά πάνελ. Το ύφος του “εγώ είμαι αξιωματική αντιπολίτευση” και “εγώ θα νικήσω τον Μητσοτάκη” θα κοπάσει, το μομέντουμ ίσως να έχει χαθεί.

Εφόσον, μάλιστα, το δημοσκοπικό αποτύπωμα παραμείνει θολό, αργά ή γρήγορα θα προκύψουν εσωτερικά προβλήματα, αμφισβητήσεις και άλλα που φέρνει η πολιτική “φτώχεια”.

Όμως, η εικόνα του ΠΑΣΟΚ θα μπορούσε να είναι αισθητά καλύτερη. Διαθέτει εμπειρία και πλειάδα στελεχών με πολιτική και τεχνοκρατική επάρκεια, τα περισσότερα απ΄ αυτά θα μπορούσαν να είναι μέλη μιας κυβέρνησης, άλλωστε αρκετά απ΄ αυτά που έφυγαν κατά το παρελθόν είναι σήμερα υπουργοί. Έχει μία τετράδα (Ανδρουλάκης, Δούκας, Γερουλάνος, Διαμαντοπούλου) που δυνητικά είναι “πρωθυπουργήσιμοι” (για τον πρόεδρο του κόμματος είναι, βεβαίως, απογοητευτικά τα σχετικά ποσοστά στις δημοσκοπήσεις), αυτοακυρώνονται, ωστόσο, είτε γιατί δεν πείθουν γι΄ αυτό, είτε αναμένοντας εγκλωβισμένοι στο περιβάλλον που δημιούργησε η μάλλον πρόωρη και πρόχειρη αμφισβήτηση της ηγεσίας Ανδρουλάκη μερικούς μήνες νωρίτερα. Πόσες φορές μπορεί ένα κόμμα να οδηγηθεί σε εκλογή αρχηγού, ιδιαίτερα όταν είναι σχεδόν βέβαιο ότι ο αμφισβητούμενος θα ξανακερδίσει;

Επίσης, οι κοινοβουλευτικές του προτάσεις και παρεμβάσεις είναι σε αρκετές περιπτώσεις ανταγωνιστικές σε αυτές της κυβέρνησης, ενίοτε υιοθετούνται απ΄ αυτήν. Αν και φαίνεται να υποκύπτει σχετικά εύκολα στον πατερναλισμό της κυβέρνησης, ενίοτε ο πρωθυπουργός δείχνει να χειραγωγεί το ΠΑΣΟΚ, ακόμα και να του υποδεικνύει ότι θα έπρεπε να είναι στη δική του όχθη και όχι σε αυτή της (κεντρο)αριστεράς. Το ΠΑΣΟΚ, όμως, δεν διαλέγει ουσιαστικά καμία από τις δύο, προτιμά να βρέχει τα πόδια του στο ποτάμι, αναποφάσιστο εάν θα το διασχίσει ή όχι.

Ο χρόνος θα δείξει. Οι νέοι συσχετισμοί, όμως, διαμορφώνονται ταχέως και ό,τι δεν κάνεις σήμερα το βρίσκεις αύριο μπροστά σου. Είναι μέγα λάθος να υποτιμηθεί ο πρωθυπουργός και η “τεφλόν” Ν.Δ– στην σύγχρονη πολιτική μας ιστορία ποτέ ένα κόμμα δεν ήταν τόσο συμπαγές ως προς το να διατηρείται στην εξουσία. Μπορεί να χρειαστούν δύο ή και τρίτες αναμετρήσεις, μπορεί, ακόμα, να “εκβιαστούν” οι συνθήκες για συνεργασίες, ωστόσο εάν δεν υπάρξει σοβαρός αντίπαλος με σαφή προγραμματική πρόταση για τα μείζονα ζητήματα που απασχολούν τους πολίτες και τη χώρα στον διεθνή περίγυρο, ο Κυριάκος Μητσοτάκης θα έχει ξανά τον πρώτο και τον τελευταίο λόγο.

Για το ΠΑΣΟΚ τα πράγματα οδηγούν στον μονόδρομο που σήμερα αρνείται να δει. Είπαμε, ο χρόνος θα δείξει. Μόνο που δεν είναι καθόλου βέβαιο πως θα δείξει προς τη δική του κατεύθυνση.

Από την Χαριλάου Τρικούπη κατηγορούν την ΝΔ, για σκόπιμη προπαγάνδα περί συνεργασίας του ΠΑΣΟΚ με πολιτικές δυνάμεις και προσωπικότητες που είχαν φλερτάρει με την επιστροφή στη δραχμή. Κορυφαίο στέλεχος σχολίασε  δηκτικά «Το παραμύθι της κυβέρνησης δεν έχει δράκο».

«Γκρίνιες» και διαψεύσεις   

«Ψηφίζεις ΠΑΣΟΚ, θα έχεις ΠΑΣΟΚ στην κυβέρνηση», ξεκαθάρισε ο Νίκος Ανδρουλάκης επιχειρώντας να βάλει τέλος στη μια συζήτηση, την οποία ωστόσο άνοιξαν δικά του στελέχη. Με την ΝΔ να κάνει λόγο για «προσπάθεια της Χαριλάου Τρικούπη να μαζέψει τα ασυμάζευτα που προέκυψαν μετά το αυτογκόλ», ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ εξαπέλυσε τα πυρά του και την κατηγόρησε ότι ανοίγει  εντέχνως ένα ζήτημα που δεν υφίσταται «για να κρύψει την πολιτική της φθορά από τους χειρισμούς στο θέμα της Προεδρίας της Δημοκρατίας».

«Επειδή η επιλογή του κ. Μητσοτάκη είναι βαθιά αντιθεσμική και γυρνάει την πλάτη του στο κέντρο, προσπαθεί να φτιάξει έναν νέο “μπαμπούλα” ότι τάχα ψηφίζεις Ανδρουλάκη και σου βγαίνει Βαρουφάκης. Αν είναι δυνατόν, ποιος Έλληνας μπορεί να πιστέψει ότι μπορεί να συμβεί αυτό;» αναρωτήθηκε ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ.

Παρ’ ολ’ αυτά την ενόχληση τους για τις δηλώσεις Γερουλάνου-Κατρίνη δεν έκρυψαν  κομματικά στελέχη υπογραμμίζοντας ότι «ο καθένας μπορεί να εκφράζει την άποψή του στα όργανα του κόμματος. Εκεί γίνονται οι συζητήσεις και ακούγονται οι προσωπικές απόψεις και γνώμες».

Το ΠΑΣΟΚ, λένε στην Κουμουνδούρου, ασχολείται με τα ζητήματα που απασχολούν τον πολίτη και «αναδεικνύει συνεχώς τις αδυναμίες της κυβέρνησης με τρόπο τεκμηριωμένο και φέρνει στο δημόσιο διάλογο θέματα που δεν τα έθιγε κανείς». Ο γραμματέας της ΚΕ του κόμματος πήρε θέση για τα σενάρια περί συνεργασιών.

«Το βασικό που πέτυχε το ΠΑΣΟΚ είναι να ενισχύσει τις δυνάμεις του και να έχει η χώρα ισχυρή αξιωματική αντιπολίτευση. Στόχος είναι το ΠΑΣΟΚ να γίνει ισχυρότερο και να κερδίσει την ΝΔ στις εκλογές, άρα  αυτή τη στιγμή δεν μιλάμε για καμία συνεργασία», τόνισε ο Αντρέας Σπυρόπουλος και υπογράμμισε με νόημα «Δεν έχω ακούσει ωστόσο κανένα να ρωτά την ΝΔ σε περίπτωση που δεν έχει  αυτοδυναμία αν θα συγκυβερνήσει με την κυρία Λατινοπούλου που την είχε στο κόμμα της ή με τον κύριο Βελόπουλο».   

«Το ΠΑΣΟΚ προχωρά αυτόνομα»

«Η αυτονομία της παράταξης είναι αδιαπραγμάτευτη», υπογράμμισε ο Παύλος Χρηστίδης  υπενθυμίζοντας ότι «η συζήτηση περί προεκλογικών συνεργασιών έκλεισε το 2023 με την παγίδευση του κ. Τσίπρα από τη ΝΔ».

Ο βουλευτής του ΠΑΣΟΚ, σε τηλεοπτική του συνέντευξη, πέρασε στην αντεπίθεση σχολιάζοντας ότι «η μοναδική φωτογραφία συνεργασιών που υπάρχει, αυτή τη στιγμή, είναι του κυρίου Στίγκα που θα ψηφίσει τον κύριο Τασούλα και των τριών βουλευτών, πρώην Σπαρτιατών, οι οποίοι ψήφισαν τον προϋπολογισμό του κυρίου Μητσοτάκη».

ΠΑΣΟΚ: Αποφασίζει για τον Πρόεδρο της Βουλής

Στην Χαριλάου Τρικούπη διαμηνύουν ότι για την εκλογή Προέδρου της Δημοκρατίας το ΠΑΣΟΚ «δεν μετράει κουκιά» και δεν μπαίνει σε «παιχνίδια κομματικού ανταγωνισμού».

Η απόφαση όμως της Νέας Αριστεράς να στηρίξει την υποψηφιότητα της Λούκας Κατσέλη άνοιξε νέα συζήτηση για την στρατηγική του κόμματος στο συγκεκριμένο ζήτημα. Η πρόταση του ΣΥΡΙΖΑ συγκεντρώνει, για την ώρα, περισσότερες ψήφους και φαίνεται να κερδίζει έδαφος στο πεδίο των εντυπώσεων.   

«Θεσμοί, όπως αυτός του Προέδρου της Δημοκρατίας, δεν εργαλειοποιούνται  και με την στρατηγική μας και τη θεσμική στάση μας θέλαμε να εκθέσουμε τον κ. Μητσοτάκη. Και το καταφέραμε. Πεντέμισι χρόνια πριν μιλούσε για συναίνεση και τώρα επίλεξε την πιο στενή πολιτική επιλογή με την υποψηφιότητα του Κώστα Τασούλα» αιτιολόγησε ο εκπρόσωπος Τύπου του κόμματος, Κώστας Τσουκαλάς.

Σήμερα συνεδριάζει η Κοινοβουλευτική Ομάδα με θέμα την εκλογή Προέδρου της Βουλής προκειμένου να αποφασίσουν εάν  θα στηρίξουν ή όχι τον Νικήτα Κακλαμάνη. Θα οριστικοποιηθεί εάν θα καταλήξουν στο «ναι» η στο «παρών». 

Σεραφείμ Κοτρώτσος

Σενάριο 1ο: Η Ν.Δ κατορθώνει να αυξήσει το ποσοστό της από το περίπου 30% (δημοσκοπήσεις) και να μπει σε τροχιά αυτοδυναμίας (όριο το 38%, ανάλογα με το άθροισμα των κομμάτων εκτός Βουλής και από το πόσα θα υπερβούν το “κατώφλι” του 3%). Στην τελική ευθεία, εφόσον υπάρξει τέτοια προοπτική, ο Κυριάκος Μητσοτάκης θα θέσει με τον πλέον επιθετικό τρόπο το δίλημμα της πολιτικής σταθερότητας με στόχο να πάρει μία απρόσκοπτη τρίτη θητεία.

Σενάριο 2ο: Το ΠΑΣΟΚ επιτυγχάνει ένα δημοσκοπικό άλμα (σε συνδυασμό, όπως λένε κάποιοι στην Χαριλάου Τρικούπη, με πολιτική κατάρρευση της κυβέρνησης λόγω κοινωνικών προβλημάτων και διεθνών συνθηκών), και στην τελική ευθεία πλησιάζει (δημοσκοπικά), ή και ξεπερνάει τη Ν.Δ, άρα αποκτά σοβαρή προοπτική να εκλεγεί ως πρώτο κόμμα και να πάρει τις 40 έδρες του μπόνους που προβλέπει ο εκλογικός νόμος (ο οποίος κατά δέσμευση του πρωθυπουργού δεν θα αλλάξει). Στην περίπτωση αυτή το ΠΑΣΟΚ είναι υποχρεωμένο να αναζητήσει εταίρους στα αριστερά του. Το “όλοι χωρούν” του Παύλου Γερουλάνου μπορεί να ακούστηκε προωθημένο, όμως όλα θα εξαρτηθούν από τον κοινοβουλευτικό χάρτη εκείνης της στιγμής. Ο ΣΥΡΙΖΑ είναι το πρώτο κόμμα που θα προσκληθεί, ωστόσο η “Νέα Αριστερά” διόλου βέβαιο είναι πως θα έχει ξεπεράσει το 3%. Ο Νίκος Ανδρουλάκης δήλωσε πως “θα κάνει κυβέρνηση χωρίς ακροδεξιούς και δραχμιστές”, άρα μένει να διαπιστωθεί πως θα μεταφραστεί αυτό σε εκείνη τη συγκυρία. Θα είναι στη Βουλή το Μερα25 του Γιάνη Βαρουφάκη, το Κι.ΔΗ του Στέφανου Κασσελάκη, θα μπορούσε η πρόσκληση να αφορά τη Ζωή Κωνσταντοπούλου; Είναι εξαιρετικά αμφίβολο κατά πόσο όλα αυτά τα πρόσωπα μπορούν να καθήσουν στο ίδιο τραπέζι, αλλά είναι μάλλον βέβαιο ότι μία κυβέρνηση συνεργασίας που θα τα συμπεριλαμβάνει έχει πολλές πιθανότητες να εξελιχθεί σε “πύργο της Βαβέλ”.

Η πιό στέρεα σχέση, σε αυτό το σενάριο, είναι μόνο μεταξύ ΠΑΣΟΚ και ΣΥΡΙΖΑ, ίσως και “Νέας Αριστεράς” (υπό την προϋπόθεση ότι θα ξεπεραστούν τα μεγάλα εσωκομματικά εμπόδια στο κόμμα του Αλέξη Χαρίτση), εάν, όπως είπαμε, είναι στην επόμενη Βουλή.

Σενάριο 3ο: Η Ν.Δ κατακτά την πρωτιά, χωρίς αυτοδυναμία, οπότε αναγκάζεται να εξετάσει τις πιθανότητες συνεργασιών για τον σχηματισμό κυβέρνησης, με ισχύουσα την άρνηση του ΠΑΣΟΚ για συγκυβέρνηση. Εδώ, όλα θα κριθούν από το ποιά κόμματα θα εκπροσωπηθούν στην επόμενη Βουλή. Μόνο ως πρόβλεψη μπορεί να πει κανείς ότι στα δεξιά του κυβερνώντος κόμματος αυτό αφορά με βεβαιότητα ή σοβαρή πιθανότητα για την “Ελληνική Λύση”, τη “Φωνή Λογικής”, και ίσως τη “Νίκη”. Εάν θεωρήσει τις δηλώσεις που έχουν γίνει ως δεσμεύσεις, είναι σχεδόν απίθανο να συγκλίνουν προγραμματικά για μία κυβέρνηση συνεργασίας ο κ. Μητσοτάκης με τον Κυριάκο Βελόπουλο, την Αφροδίτη Λατινοπούλου, ή τον Δημήτρη Νατσιό.

Κυβερνητικό εταίρο στα δεξιά του, λοιπόν, ο πρωθυπουργός δεν μπορεί να βρει. Προς το κέντρο, η θεωρητική πιθανότητα αφορά έναν “μεγάλο συνασπισμό” Ν.Δ-ΠΑΣΟΚ, κάτι που κατηγορηματικά έχει διαψεύσει ο κ. Ανδρουλάκης, παρότι υπάρχουν κορυφαία στελέχη που δεν θέλουν να το αποκλείσουν. Όμως, εάν ο ευρωβουλευτής Νίκος Παπανδρέου δηλώνει πως “τυχόν συνεργασία με τον ΣΥΡΙΖΑ θα έφερνε το ΠΑΣΟΚ στο 5%”, οι έχοντες μνήμη αντιπαραθέτουν ότι η συνεργασία με τη Ν.Δ (Σαμαράς-Βενιζέλος) ήταν που έφερε το κόμμα τους στο 4,7%!

Πάντοτε υπό το φως των τελευταίων δημοσκοπήσεων, το δεύτερο και το τρίτο σενάριο εμπεριέχουν δεκάδες υπο-προϋποθέσεις και είναι ευάλωτα σε εγωϊσμούς και ιδεολογικές εμμονές. Γι’ αυτόν ακριβώς τον λόγο ο Κυριάκος Μητσοτάκης θα εξαντλήσει κάθε πιθανότητα για το πρώτο, ενοχοποιώντας και χλευάζοντας το δεύτερο,όπως έχει ήδη αρχίσει να κάνει ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, και κρατώντας ανοικτή μία πολύ μικρή χαραμάδα για το τρίτο, αφού διαπιστωθεί ποιά κόμματα θα είναι στο παιχνίδι εκείνη την ώρα.

Η επιλογή της υποψηφιότητας του Κώστα Τασούλα, όπως φάνηκε και από την (πρώτη) δημοσκόπηση της Opinion Poll (Action24), του εξασφαλίζει συσπείρωση στην δεξιά και κεντροδεξιά εκλογική βάση, άρα γίνεται κοινός τόπος για τους ψηφοφόρους της Ν.Δ -εκείνους που την ψήφισαν και όσους απείχαν στις ευρωεκλογές-, πιθανώς και για εκλογικούς “μετανάστες” προς τα κόμματα στα δεξιά της. Από την άλλη δεν φαίνεται -μένει να το δούμε και στις επόμενες μετρήσεις- να του στερεί την υπεροχή του στον χώρο του κέντρου, όπου το ΠΑΣΟΚ δεν δείχνει ακόμα ικανό να τον αμφισβητήσει. Εκ των υστέρων κρίνοντας, το πρόσωπο Τασούλας είναι σαφές ότι του αποφέρει μεγαλύτερα οφέλη και του αφήνει μικρότερο ακάλυπτο χώρο, απ΄ ότι θα συνέβαινε με το πρόσωπο Βενιζέλος. Επιπλέον, του επιτρέπει να δημιουργήσει (μαζί με την επιλογή του Νικήτα Κακλαμάνη, ίσως και την ενίσχυση αυτού του προφίλ στον ανασχηματισμό) πολιτικό ανάχωμα στην γενικευμένη δεξιά και ακροδεξιά στροφή που συμβαίνει στην Ευρώπη (και) ως αποτέλεσμα του “τσουνάμι Τραμπ”.

Όμως, εάν σε ένα χρόνο από σήμερα, η Ν.Δ εξακολουθεί να κινείται δημοσκοπικά στο 30%, μακριά από την προβολή αυτοδυναμίας, ανάλογα και με την όποια διάταξη δυνάμεων στα αριστερά και τα δεξιά του, θα πρέπει να σκεφτεί, ή ότι η χώρα θα οδηγηθεί σε δεύτερες κάλπες με απρόβλεπτη επίδραση (π.χ στην οικονομία), ή ότι θα πρέπει να βάλει νερό στο κρασί του και να αναζητήσει άλλες λύσεις.

Κι αυτό διότι, εφόσον το σημερινό δημοσκοπικό αποτύπωμα παραμείνει τους επόμενους μήνες, με τη Ν.Δ να απέχει πολύ από το ποσοστό αυτοδυναμίας, εκ των πραγμάτων θα προκύψει, αφενός το ερώτημα σχετικά με την δυνατότητα συνεργασίας των προοδευτικών δυνάμεων, αφετέρου εάν η Ν.Δ σκοπεύει να συνεργαστεί με κόμματα στα δεξιά της. Κι αυτό διότι ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ απέκλεισε κατηγορηματιά άθε πιθανότητας συγυβέρνησης με το κυβερνών κόμμα.

Ωστόσο, οι δηλώσεις Ανδρουλάκη προκαλούν και εσωτερικές συζητήσεις, καθώς τρία κορυφαία στελέχη, οι Παύλος Γερουλάνος, Άννα Διαμαντοπούλου και Μιχάλης Κατρίνης, προχώρησαν σε ερμηνείες όσων είπε ο πρόεδρος του κόμματος, αποκαλύπτοντας και τις διαφορετικές κατευθύνσεις που έχουν κατά νου. Αυτά αποτελούν απότοκο της τακτικής που αολούθησε το ΠΑΣΟΚ στην προεδρική εκλογή, με αρετά στελέχη να θεωρούν λανθασμένο τον χειρισμό της “θεσμικής αναμονής” της ανακοίνωσης του πρωθυπουργού, ιδιαίτερα μετά την απόφασή του να προτείνει τον Κώστα Τασούλα.

Ορισμένα στελέχη θεωρούν ότι κάποιοι “παραπλάνησαν” τον κ. Ανδρουλάκη ότι υπήρχε πιθανότητα να προτείνει ο Κυριάκος Μητσοτάκης πρόσωπο από την κεντροαριστερά, με επικρατέστερο τον Ευάγγελο Βενιζέλο, και πως έπρεπε το ΠΑΣΟΚ να προτείνει δική του υποψηφιότητα εγκαίρως. Η κριτική εστιάζεται, μάλιστα, στο ότι ο ΣΥΡΙΖΑ με την υποψηφιότητα της Λούκας Κατσέλη κέρδισε τις εντυπώσεις αι είναι πολύ πιθανό αυτή η πρόταση να καταταγεί δεύτερη στις ψηφοφορίες στη Βουλή, προκαλώντας επικοινωνιακό πλήγμα στο ΠΑΣΟΚ.

Ο Νίκος Ανδρουλάκης άνοιξε τη συζήτηση για συνεργασίες

Ο αρχηγός του κόμματος, Νίκος Ανδρουλάκης έθεσε από την περασμένη Δευτέρα ζήτημα κυβερνητικών συνεργασιών για να αποκλείσει το οποιοδήποτε ενδεχόμενο που συμπεριλαμβάνει κυβερνητικό «γάμο» με τη Νέα Δημοκρατία. Τόνισε μιλώντας στον ΣΚΑΙ, ότι «δεν υπάρχει τέτοια περίπτωση» και εξήγησε ότι αν το ΠΑΣΟΚ έρθει πρώτη δύναμη, αλλά χωρίς αυτοδυναμία, τότε θα αναζητήσει προοπτική συνεργασίας με τον ΣΥΡΙΖΑ και τα άλλα κόμματα της κεντροαριστεράς.

Ερμηνεία 1η: Παύλος Γερουλάνος

Ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΠΑΣΟΚ και υποψήφιος για την ηγεσία Παύλος Γερουλάνος έκανε ίσως την πιο προωθημένη ερμηνεία της πρώτης αναφοράς του Νίκου Ανδρουλάκη. Προκάλεσε δε και σφοδρή επίθεση του κυβερνητικού εκπροσώπου, όταν, ερωτώμενος πιεστικά στο Action24, δήλωσε πως στο μέτωπο συνεργασίας των προοδευτικών δυνάμεων είπε πως “χωρούν όλοι”. Η ερώτηση αφορούσε εάν μία τέτοια συνεργασία θα μπορούσε να περιλαμβάνει τον Γιάνη Βαρουφάκη, τον Σωκράτη Φάμελλο, τον Αλέξη Χαρίτση, τον Στέφανο Κασσελάκη και τη Ζωή Κωνσταντοπούλου. Ο Παύλος Μαρινάκης και η ανακοίνωση της Ν.Δ έκαναν λόγο για συνεργασία με τα “κόμματα της δραχμής”.

Για μια αμφίπλευρη διεύρυνση με προοδευτικό πρόσημο, το οποίο συνάδει με το χαρακτήρα του ΠΑΣΟΚ μίλησε ο Παύλος Γερουλάνος καλεσμένος στο Action24. O κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΠΑΣΟΚ, απαντώντας σε ερώτηση για το εάν σε αυτόν τον σχηματισμό “θα μπορούσαν να χωρέσουν Κασσελάκης, Βαρουφάκης, Κωνσταντοπούλου, Φάμελλος”, είπε πως “χωράνε όλοι”.

«Θα χωρούσαν όσοι ασπάζονται ένα τέτοιο κλίμα, πολιτικό αν θέλετε διακύβευμα. Βεβαίως χωράνε όλοι. Ο καθένας εκεί που του αρμόζει. Δεν χρειάζεται να συμφωνούν όλοι τυφλά, αλλά να συμμετέχει στην εδραίωση προοδευτικών προτάσεων για την κοινωνία», είπε χαρακτηριστικά ο Παύλος Γερουλάνος.

Η αντίδραση της Ν.Δ

«Μετά τον κ. Ανδρουλάκη και ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΠΑΣΟΚ Παύλος Γερουλάνος είπε σήμερα σε τηλεοπτική του συνέντευξη στο ACTION 24, ότι το κυβερνητικό αφήγημα του κόμματός του περνάει μέσα από τη συμπόρευση με κόμματα της κεντροαριστεράς.

Ερωτηθείς μάλιστα για το εάν θα χωρούσαν σε μια τέτοια συμπόρευση ο κ. Κασσελάκης, ο κ. Βαρουφάκης, η κα Κωνσταντοπούλου και ο κ. Φάμελλος, απάντησε χαρακτηριστικά πως «βεβαίως χωράνε όλοι».

Είναι εδώ και αρκετό καιρό σαφές ότι το μοναδικό αφήγημα που ασπάζονται όσοι στηρίζουν μια τέτοια σύγκλιση είναι η ανατροπή της Κυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας.

Και είναι εξαιρετικά χρήσιμο να γνωρίζουμε πως η πυξίδα του ΠΑΣΟΚ δείχνει πλέον ξεκάθαρα ως συνοδοιπόρους του τα κόμματα της δραχμής».

ΠΑΣΟΚ: “Εμείς βάλαμε και κρατήσαμε την χώρα στο ευρώ”

Το ΠΑΣΟΚ, απαντώντας στην Νέα Δημοκρατία, αναφέρει σε ανακοίνωσή του πως η ΝΔ οδήγησε την χώρα στα πρόθυρα της χρεοκοπίας ενώ, αντιθέτως, το ΠΑΣΟΚ έβαλε και κράτησε την χώρα στο ευρώ.

Αναλυτικά η ανακοίνωση του ΠΑΣΟΚ:

«Η Νέα Δημοκρατία όχι μόνο οδήγησε τη χώρα στα πρόθυρα της χρεοκοπίας, αλλά μαζί με όσους περιγράφει στην ανακοίνωση της, ενέπαιζε τον ελληνικό λαό ότι εκείνη τη δύσκολη στιγμή, υπήρχαν δήθεν εύκολες λύσεις.

Όσο και αν θέλει να το απωθήσει από τη μνήμη του ο κ. Μητσοτάκης, πρωτοστάτησε το 2010 με την τότε ηγετική ομάδα της Νέας Δημοκρατίας στα Ζάππεια.

Αν πάλι στη Νέα Δημοκρατία έχουν πάθει επιλεκτική αμνησία, μπορούν να διαβάσουν την πρόσφατη δήλωση της Ντόρας Μπακογιάννη: «Αν η Νέα Δημοκρατία είχε ψηφίσει το πρώτο Μνημόνιο, θα είχαμε βγει 5 χρόνια νωρίτερα όπως η Ιρλανδία και η Πορτογαλία».

Το ΠΑΣΟΚ έβαλε και κράτησε τη χώρα στο ευρώ και το έπραξε με συνέπεια, χωρίς να υπολογίζει το πολιτικό κόστος.

Η πολιτική της ακρίβειας, των ανισοτήτων, της κατάρρευσης του κράτους δικαίου και της ασέβειας απέναντι στους θεσμούς πρέπει να κλείσει τον κύκλο της. Κάθε ψήφος στο ΠΑΣΟΚ εγγυάται αυτό ακριβώς: την πολιτική αλλαγή».

Ερμηνεία 2η: Άννα Διαμαντοπούλου

«Η τοποθέτηση του Νίκου Ανδρουλάκη ήταν θεωρητική», τόνισε η κυρία Διαμαντοπούλου, μιλώντας στην εκπομπή των Δημήτρη Καμπουράκη και Βαγγέλη Γιακουμή στο Action24, και εξήγησε: «Το ΠΑΣΟΚ αυτή τη στιγμή είναι δεύτερο κόμμα και αξιωματική αντιπολίτευση, όχι γιατί το πέτυχε, αλλά γιατί έγιναν όλα αυτά που είδαμε να συμβαίνουν στη Βουλή. Έχει 2,5 χρόνια μπροστά του να κινηθεί αυτόνομα και να γίνει πρώτο κόμμα. Η μελλοντολογία έχει να κάνει με το που θα είναι η χώρα το 2027». Η παρατήρηση ότι η αναφορά του προέδρου του ΠΑΣΟΚ σχετικά με το προοδευτικό μέτωπο ήταν “θεωρητική” δεν συνιστά μόνο ερμηνεία, αλλά θα μπορούσε να πει κανείς ότι είχε και χαρακτηριστικά υποβάθμισης της αξίας της. Σε συνδυασμό, μάλιστα, με την δεύτερη παρατήρηση ότι η θέση της αξιωματικής αντιπολίτευσης που κατέχει το ΠΑΣΟΚ δεν αποτελεί επιτυχία του (και του προέδρου) αλλά τυχαίο αποτέλεσμα -κάτι που προφανώς είναι σωστό- λόγω της αποχώρησης βουλευτών από τον ΣΥΡΙΖΑ.

Πάντως –σύμφωνα με την κυρία Διαμαντοπούλου- «το ΠΑΣΟΚ είναι ανοιχτό να έρθουν στα περιφερειακά του Συνέδρια, στελέχη και πολίτες από παντού. «Βεβαίως θέλουμε να έρθουν από παντού, από το Κέντρο από την Κεντροδεξιά και την αριστερά. Το να πάμε όμως σε συνεργασίες, σε λαϊκά μέτωπα, δεν υπάρχει…», υπογράμμισε, κατηγορηματικά, απορρίπτοντας κάθε προοπτική συγκρότησης εκλογικής συμμαχίας, και μιλώντας για το πως στέκεται το ΠΑΣΟΚ μπροστά στο δίλημμα «πολιτική σταθερότητα ή ακυβερνησία», ξεκαθάρισε: «Θα απαντήσουμε τη σωστή στιγμή. Ξέρουμε από τώρα ποια κόμματα θα είναι στη βουλή, πως θα είναι τότε; Ήξερε η ΝΔ ότι θα χάσει 10 μονάδες στις ευρωεκλογές; Το θέμα δεν είναι το ΠΑΣΟΚ να κάνει σενάρια για το 2027, αλλά να βάζει μια ατζέντα για τα μείζονα του 21ου αιώνα.». Πρόσθεσε δε, αφήνοντας αιχμές εναντίον της κυβέρνησης, ότι: «Η ΝΔ βρίσκεται στα όρια της αλαζονείας»

Για το φρενάρισμα του ΠΑΣΟΚ στις τελευταίες δημοσκοπήσεις η κυρία Διαμαντοπούλου απάντησε ως εξής: «Είναι αληθές. Παίρνουμε τα μηνύματα των δημοσκοπήσεων και πάμε να δώσουμε διέξοδο στα προβλήματα των πολιτών».

Απέναντι σε όποια συζήτηση για πιθανή συνεργασία με τον ΣΥΡΙΖΑ τάσσεται πάντως ο ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ, Νίκος Παπανδρέου, ο οποίος προσέγγισε μάλλον τις απόψεις της κ. Διαμαντοπούλου. «Αν συνεργαστούμε με τον ΣΥΡΙΖΑ θα πάμε στο 5%», δήλωσε και κάλεσε «να επιστρέψουν στο σπίτι τους» όσοι έφυγαν από το ΠΑΣΟΚ για την Κουμουνδούρου τα προηγούμενα χρόνια.

Η αντίληψη αυτή τείνει στο ότι το ΠΑΣΟΚ πρέπει να κινηθεί εντελώς αυτόνομα, χωρίς υπονοούμενα για συνεργασία με τον ΣΥΡΙΖΑ, και παράλληλα να αφήνει ανοικτό το ενδεχόμενο ακόμα και για συγκατοίκηση με τη Ν.Δ, εφόσον το απαιτήσουν οι περιστάσεις και η ανάγκη πολιτικής σταθερότητας.

Ερμηνεία 3η: Μιχάλης Κατρίνης

Ο τομεάρχης Άμυνας και υποψήφιος για την ηγεσία Μιχάλης Κατρίνης ρωτήθηκε σχετικά στον Σκάϊ. Είναι γνωστό ότι ο κ. Κατρίνης έχει ταχθεί αναφανδόν υπέρ της συγκρότησης προοδευτικού μετώπου απέναντι στη Ν.Δ, έχει δε υπονοήσει ότι κάτι τέτοιο θα μπορούσε να έχει, υπό προϋποθέσεις, και τον χαρακτήρα εκλογικής συμμαχίας. Η πρότασή του, βεβαίως, θεωρείται μάλλον αρκετά προωθημένη στην Χαριλάου Τρικούπη, ωστόσο οι δηλώσεις Ανδρουλάκη του έδωσαν την ευκαιρία να “ερμηνεύσει” κι εκείνος τον σχεδιασμό του ΠΑΣΟΚ. Φαίνεται, δε, να συγκλίνει σε αρκετά σημεία και με την παρέμβαση Γερουλάνου.

“Το ΠΑΣΟΚ σήμερα, ως αξιωματική αντιπολίτευση, αναλαμβάνει την πρωτοβουλία και λέει «ναι, εμείς θέλουμε να σχηματίσουμε μια κυβέρνηση προοδευτικών δυνάμεων, αν και εφόσον έχουμε την πρώτη εντολή στις επόμενες εκλογές»”, είπε χαρακτηριστικά. Και εξειδίκευσε:

• Οικονόμου: Και με τον ΣΥΡΙΖΑ;
• Κατρίνης: Και με τον ΣΥΡΙΖΑ και με τη Νέα Αριστερά.
• Οικονόμου: Άρα έχει δίκιο η κυβέρνηση που λέει ότι ψηφίζεις ΠΑΣΟΚ και παίρνεις και ΣΥΡΙΖΑ μαζί.
• Κατρίνης: Δεν κατάλαβα, η κυβέρνηση θα καθορίσει τους όρους συνεργασίας;
• Οικονόμου: Είναι ξεκάθαρο.