Με τον κ. Δούκα να συνεχίζει λέγοντας: «Στην πόλη μας το παρελθόν συναντά το μέλλον, ο πολιτισμός τη σύγχρονη ζωή και η παράδοση την καινοτομία. Με σχέδιο και συνέπεια, ανεβαίνουμε σταθερά στον ευρωπαϊκό χάρτη του πολιτισμού και του τουρισμού. Συνεχίζουμε για μια Αθήνα ανοιχτή, βιώσιμη, περήφανη για την ταυτότητά της και ελκυστική για όλο τον κόσμο».

Ο Δήμος Αθηναίων κατέκτησε δύο σημαντικές ευρωπαϊκές διακρίσεις στον τομέα του τουρισμού, στα φετινά 32α World Travel Awards -τα οποία αποτελούν θεσμό διεθνούς κύρους για την τουριστική βιομηχανία- κερδίζοντας τον τίτλο του κορυφαίου Ευρωπαϊκού Πολιτιστικού Προορισμού (Europe’s Leading Cultural City Destination), καθώς και του καλύτερου Γραφείου Συνεδρίων και Επισκεπτών Πόλης της Ευρώπης (Europe’s Leading City Tourist Board).

Από την πλευρά του, ο Διευθύνων Σύμβουλος της Αναπτυξιακής Αθήνας, Ιωάννης Γεώργιζας, ανέφερε: «Είμαστε ιδιαίτερα χαρούμενοι γι’ αυτές τις διακρίσεις καθώς είναι αποτέλεσμα μιας συντονισμένης και μακροπρόθεσμης στρατηγικής που υλοποιούμε μέσω του This is Athens και του Γραφείου Συνεδρίων και Επισκεπτών του Δήμου Αθηναίων. Με στοχευμένες δράσεις και συνεργασίες προβάλλουμε διεθνώς την ταυτότητα της Αθήνας ως ενός σύγχρονου, βιώσιμου και πολιτιστικά πλούσιου προορισμού, ικανού να φιλοξενεί σημαντικά συνέδρια και εκδηλώσεις καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους».

Ανταγωνιστικός πολιτιστικός και συνεδριακός προορισμός

Στην κατηγορία του κορυφαίου ευρωπαϊκού πολιτιστικού προορισμού, η Αθήνα επικράτησε ανάμεσα σε σημαντικές πόλεις όπως το Παρίσι, το Λονδίνο, η Πράγα, η Ρώμη, η Βενετία, το Ντουμπρόβνικ, το Εδιμβούργο, η Λισαβόνα, το Πόρτο και η Πάλμα (Μαγιόρκα).

Αντίστοιχα, στην κατηγορία του καλύτερου Γραφείου Συνεδρίων και Επισκεπτών, η ελληνική πρωτεύουσα αναδείχθηκε πρώτη μεταξύ πόλεων όπως η Μαδρίτη, η Λισαβόνα, η Ρώμη, το Μπατούμι, το Λονδίνο και το Βερολίνο και το Μπατούμι

Οι νέες αυτές διακρίσεις επιβεβαιώνουν τη στρατηγική του Δήμου Αθηναίων για την ανάδειξη της πόλης ως ανταγωνιστικού και βιώσιμου πολιτιστικού προορισμού. Μέσω της Αναπτυξιακής Αθήνας υλοποιούνται δράσεις που ενισχύουν την πολιτιστική ταυτότητα της πόλης, όπως το ετήσιο «Φεστιβάλ του Δήμου Αθηναίων», αλλά και πρωτοβουλίες για τη βιώσιμη τουριστική ανάπτυξη, όπως η δράση «Αθηνάς Χωρίς Αυτοκίνητο», στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ημέρας Χωρίς Αυτοκίνητο.

Ταυτόχρονα, το Γραφείο Συνεδρίων και Επισκεπτών του Δήμου Αθηναίων (This is Athens – CVB) προωθεί την ελληνική πρωτεύουσα ως ιδανικό προορισμό για συνέδρια, συναντήσεις και εκδηλώσεις καθ’ όλη τη διάρκεια του χρόνου, μέσα από μεγάλες διοργανώσεις, όπως το This is Athens – Agora (το μεγαλύτερο B2B event της πόλης όπου κάθε άνοιξη συναντώνται επαγγελματίες του τουρισμού από όλο τον κόσμο).

Τα δύο βραβεία έρχονται να προστεθούν στη σειρά σημαντικών διακρίσεων που έχει κατακτήσει η Αθήνα τα τελευταία χρόνια στην ίδια διοργάνωση. Υπενθυμίζεται ότι το 2024 η πόλη είχε αναδειχθεί Κορυφαίος Παγκόσμιος Πολιτιστικός Προορισμός, καθώς και Κορυφαίος Ευρωπαϊκός City Break Προορισμός.

Ο θεσμός, τον οποίον ίδρυσε ο Κωνσταντίνος Καραμανλής, γιόρτασε φέτος τα 75 χρόνια λειτουργίας του, δίνοντας τη δυνατότητα, στην παγκόσμια κοινότητα να μυηθεί στον αρχαίο τραγικό λόγο. Κάθε χρόνο οι εκδηλώσεις του Ελληνικού Φεστιβάλ, στο θέατρο του Ασκληπιείου της Επιδαύρου και στο Ωδείο του Ηρώδη του Αττικού, αποτελούν μείζονα πολιτιστικά γεγονότα της χώρας.

Η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη, σύμφωνα με όσα ανακοινώθηκαν, δήλωσε τα εξής: «Αποτελεί ιδιαίτερη τιμή για το Υπουργείο Πολιτισμού και το Ελληνικό Φεστιβάλ, η αποδοχή της πρότασής μας από την π. Πρόεδρο της Ελληνικής Δημοκρατίας Κατερίνα Σακελλαροπούλου να αναλάβει τη διοίκηση του Ελληνικού Φεστιβάλ. Το Φεστιβάλ εισέρχεται φέτος στη δεύτερη 75ετία του, καθιερωμένο, ανανεωμένο, με μεγάλες προοπτικές. Η παρουσία της ως επικεφαλής του Διοικητικού Συμβουλίου του Οργανισμού, προσδίδει κύρος και δυναμική στο θεσμό. Την ευχαριστώ».

Η απόφαση του Υπουργείου Πολιτισμού, σημειώνεται στη σχετική ανακοίνωση, αποτελεί  τη  δίκαιη  αναγνώριση   στο  πλούσιο  έργο  του  διεισδυτικού δημιουργού, που υπηρέτησε, με αφοσίωση, με κοινωνική διάκριση και ευαισθησία την Ελλάδα και τον Πολιτισμό. Διδάσκοντας με το ελεύθερο πνεύμα του, τις ειλικρινείς παραινέσεις του, τις ανιδιοτελείς πολιτικές παρεμβάσεις του, αντέταξε απέναντι  στο  χυδαίο λαϊκισμό,  τη βαθιά  παιδεία,  την πίστη του στην ελευθερία και τα ανθρώπινα ιδεώδη. Το έργο του, ήδη τρεις δεκαετίες μετά τον θάνατό του, εξακολουθεί να γονιμοποιεί την σύγχρονη μουσική παραγωγή, απολαμβάνοντας μοναδική απήχηση. 

Η Υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη, αναφερόμενη στην ανακήρυξη του έτους 2026, ως αφιερωματικού στο Μάνο Χατζιδάκι,  δήλωσε:

«Ο Μάνος Χατζιδάκις, ως δημιουργός αλλά και ως διανοούμενος, κατάφερε να επιβάλει τους δικούς του κανόνες παραγωγής στη μουσική του δημιουργία, αλλά και στη διάδοση των φιλελεύθερων ιδεών του, μέσω γραπτών και δημόσιων παρεμβάσεων,  ενίοτε αποκλίνοντας, συνειδητά, από τις κυρίαρχες τάσεις της εποχής του. Υλοποιώντας τις πρωτότυπες ιδέες του με δράσεις πολυσχιδείς και πολυεπίπεδες, ξεπέρασε ιδεολογικές αγκυλώσεις του καιρού του, υπερβαίνοντας, πολλές φορές, τους κανόνες, τους οποίους εντέλει επηρέασε δραστικά», ανέφερε.

Υποστήριξε πως «εκπροσώπησε επάξια την ελληνική κουλτούρα  διεθνώς, την οποία επιχείρησε -και επέτυχε- να διευρύνει, να εμπλουτίσει και, εν τέλει, να ανανοηματοδοτήσει, ουσιαστικά, απαλλάσσοντάς την  από την παλαιά ηθογραφία. Αναδείχθηκε σε έναν καθολικό διανοούμενο που, επιλεκτικά, επενέβαινε με ρηξικέλευθες απόψεις στη δημόσια σφαίρα, τηρώντας κριτικές αποστάσεις από την  κρατική εξουσία».

Για το 2026, το Υπουργείο Πολιτισμού σε συνεργασία με τους εποπτευόμενους οργανισμούς του, προτίθεται να  συγκροτήσει ένα στιβαρό πρόγραμμα δράσεων για την επαναβίωση του έργου και την επανεκτίμηση της πολιτιστικής προσφοράς του Μάνου Χατζιδάκι. Ο Μάνος και η επιδραστική δημιουργική του πορεία να επανασυστηθούν στις νεότερες γενιές, που δεν είχαν την τύχη να συμπορευθούν μαζί του. Να βιώσουν  το ξεδίπλωμα της καταλυτικής παρέμβασής του στην Τέχνη και στους προσανατολισμούς του σύγχρονου Ελληνισμού».

 ​

Συνέντευξη Τύπου για την παρουσίαση του έργου «Αποκατάσταση και επανάχρηση του τμήματος Σ2 του βιομηχανικού συγκροτήματος Ζυθοποιίας ΦΙΞ», πραγματοποιήθηκε στο αμφιθέατρο «Ξανθίππη Χόιπελ» του MOMus – Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης, από την Υπουργό Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη και τον διευθύνοντα σύμβουλο του Ομίλου DIMAND Δημήτρη Ανδριόπουλο.

Η εκδήλωση έγινε παρουσία του μητροπολίτη Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως κ. Βαρνάβα, της Περιφερειάρχη Κεντρικής Μακεδονίας Αθηνάς Αηδονά, του δημάρχου Θεσσαλονίκης Στέλιου Αγγελούδη και του προέδρου του διοικητικού συμβουλίου του MOMus Επαμεινώνδα Χριστοφιλόπουλου.

Το ΦΙΞ, όπως τονίστηκε, αποτελεί ένα από τα εμβληματικότερα δείγματα βιομηχανικής αρχιτεκτονικής του 19ου αιώνα, αποτελεί μοναδικό μνημείο της βιομηχανικής ιστορίας και της τεχνολογικής εξέλιξης της Θεσσαλονίκης. Η αποκατάσταση του τμήματος Σ2 προβλέπει τη διατήρηση in situ του αυθεντικού μηχανολογικού εξοπλισμού της ζυθοποιίας, ως τεκμήριο της βιομηχανικής κληρονομιάς, αναπόσπαστο στοιχείο της νέας πολιτιστικής χρήσης του μνημείου.

Η επαναλειτουργία του συγκροτήματος εντάσσεται στο στρατηγικό σχεδιασμό του Υπουργείου Πολιτισμού για τη διάσωση και χρήση με νέες πολιτιστικές χρήσεις κελυφών κτηρίων χαρακτηρισμένων μνημείων.

Το Τμήμα Σ2 της «Ζυθοποιίας ΦΙΞ» πρόκειται να μετατραπεί σε ισχυρό πολιτιστικό πυρήνα στεγάζοντας τη Συλλογή Κωστάκη –την περίφημη διεθνώς συλλογή της ρωσικής πρωτοπορίας– η οποία ανήκει στο MOMus και την Κρατική Ορχήστρα Θεσσαλονίκης, η οποία αποκτά δική της έδρα και χώρους ειδικά προορισμένους για την δραστηριότητά της.

Όπως τόνισε η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη στην τοποθέτησή της: «Είμαστε για μια ακόμη φορά στη Θεσσαλονίκη για έναν πολύ σημαντικό σκοπό, που συνδέεται με το πρώην βιομηχανικό συγκρότημα της Ζυθοποιίας ΦΙΞ. Για το μνημειώδες συγκρότημα της πόλης, που συνδέεται με την περίοδο της βιομηχανικής ανάπτυξης και της οικονομικής ακμής της πόλης. Το 1994, το Υπουργείο Πολιτισμού προχώρησε στην κήρυξη του συγκροτήματος ως ιστορικού και διατηρητέου μνημείου. Από τότε και μετά, η ιδιοκτησία σου συγκροτήματος πέρασε από πολλές φάσεις, για να καταλήξει, το 2022, στην εταιρεία Φίλμα Μονοπρόσωπη Εταιρεία Αξιοποίησης και Ανάπτυξης Ακινήτων».

Η κ. Μενδώνη ανέφερε πως η «απαλλοτρίωση ή η εξαγορά του τμήματος Σ2 του βιομηχανικού συγκροτήματος είχε αποφασιστεί το 2007. Όμως η υλοποίησή της δεν κατέστη δυνατή. Με αυστηρή τήρηση των διαδικασιών του ισχύοντος θεσμικού πλαισίου, το Υπουργείο Πολιτισμού προχώρησε τον περασμένο Αύγουστο στη απευθείας αγορά του κτηρίου Σ2 του ΦΙΞ, έναντι 8.232.000 ευρώ. Σύμφωνα με την Κτηματική Υπηρεσία του Δημοσίου η αντικειμενική αξία του ακινήτου είναι 9.402.875,37 ευρώ. Το Υπουργείο Πολιτισμού διασφάλισε, έτσι, την δυνατότητα άμεσης αποκατάστασης και επανάχρησης του κτηρίου-μνημείου».

Η απόκτηση του κτηρίου, εξήγησε, δεν αφορά μόνο στην προστασία της βιομηχανικής κληρονομιάς, αλλά και στην ανάπτυξη πολιτιστικών υποδομών υψηλού επιπέδου. Ο χώρος που προσφέρει το κτήριο Σ2, σε συνδυασμό με τον αυθεντικό μηχανολογικό εξοπλισμό του βιομηχανικού συγκροτήματος, είναι ιδανικός για την έκθεση της συλλογής Κωστάκη με τρόπο που να αναδεικνύει την ιστορική και καλλιτεχνική της αξία, ενώ, παράλληλα, δημιουργούνται οι αναγκαίες συνθήκες για την ανάπτυξη έρευνας, εκπαιδευτικών προγραμμάτων και διεθνών συνεργασιών. Παράλληλα, το συγκρότημα βρει τη μόνιμη στέγη της η Κρατική Ορχήστρα Θεσσαλονίκης (ΚΟΘ), που αποκτά έναν χώρο σύγχρονων υποδομών για την προετοιμασία και τις δραστηριότητές της, ενισχύοντας τη δυναμική του πολιτιστικού πυρήνα που διαμορφώνεται στη δυτική Θεσσαλονίκη.

Η υπουργός Πολιτισμού εξήρε τη συνεισφορά του Δημήτρη Ανδριόπουλου και του Ομίλου DIMAND, «ο οποίος, εκτός από την αποδοχή της συμφωνηθείσας τιμής αγοράς, με δωρεά του προς το Υπουργείο Πολιτισμού αναλαμβάνει την εκπόνηση του συνόλου των αναγκαίων μελετών για την αποκατάσταση του συγκροτήματος. Η δωρεά αυτή μειώνει σημαντικά το χρόνο και το κόστος, που θα απαιτούσε η διαδικασία εκπόνησης των μελετών μέσω των διαδικασιών του Δημοσίου. Σήμερα, με την ολοκλήρωση της αγοράς και την αξιοποίηση της δωρεάς των μελετών, η αποκατάσταση του ΦΙΞ ξεκινά σε ορατό και μετρήσιμο χρόνο».

Η αποκατάσταση του βιομηχανικού κτηρίου και η στέγαση δύο εμβληματικών θεσμών της Θεσσαλονίκης, συνδέει το βιομηχανικό παρελθόν με το δημιουργικό μέλλον της πόλης, ανοίγει νέους ορίζοντες για την τέχνη, τον πολιτισμό και την έρευνα, είπε η κ. Μενδώνη. Και πρόσθεσε: «Να θυμίσω ότι η συλλογή Κωστάκη, που αριθμεί 1277 έργα, αποκτήθηκε, το 2002, από το Ελληνικό Δημόσιο-Υπουργείο Πολιτισμού επί υπουργίας Ευάγγελου Βενιζέλου, έναντι 33.500.000 ευρώ. Πρόκειται για τη μεγαλύτερη επένδυση της πατρίδας μας στον πολιτισμό, που δεν αφορά στην κατασκευή υποδομών. Η συλλογή παραχωρήθηκε από το Υπουργείο Πολιτισμού στο Κρατικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, ο φυσικός διάδοχος του οποίου είναι το MOMus. Σήμερα η αξία της έχει δεκαπλασιαστεί, ενώ δια της συλλογής αυτής το MOMus εντάσσεται αναμφίβολα στον χάρτη των διεθνών μουσείων».

Ο διευθύνων σύμβουλος του Ομίλου DIMAND, Δημήτρης Ανδριόπουλος, δήλωσε: «Όταν αποφασίσαμε να επενδύσουμε στο ΦΙΞ, ξέραμε ότι δεν πρόκειται απλώς για ένα ακίνητο. Κρατούσαμε στα χέρια μας ένα κομμάτι ιστορίας 140 χρόνων. Από την πρώτη στιγμή καταλάβαμε ότι το Σ2, που πλέον ανήκει στο Υπουργείο Πολιτισμού, μπορούσε να γίνει η καρδιά ενός νέου πολιτιστικού πόλου για τη Θεσσαλονίκη. Γι αυτό και σήμερα παραδίδουμε δωρεάν στο Υπουργείο όλες τις μελέτες που αφορούν την αποκατάσταση και την επανάχρηση του Σ2. Θέλουμε η Συλλογή Κωστάκη και η Κρατική Ορχήστρα Θεσσαλονίκης να στεγαστούν σε έναν χώρο που σέβεται το παρελθόν του, αλλά ταυτόχρονα μιλά στη σύγχρονη εποχή· έναν χώρο ζωντανό, ανοιχτό και προσβάσιμο, που θα προσφέρει εμπειρίες πολιτισμού σε όλους τους Θεσσαλονικείς και τους επισκέπτες».

Στο πλαίσιο αυτό, ανέφερε, «δημιουργούμε ένα σύγχρονο αστικό σύνολο με μεικτές χρήσεις, κατοικίες, χώρους φιλοξενίας, εστίασης και φυσικά πολιτισμού, που θα δίνει ζωή στην περιοχή όλο το 24ωρο, δημιουργώντας ουσιαστικά μια νέα γειτονιά στην καρδιά της πόλης. Η Θεσσαλονίκη έχει την τύχη αυτή τη στιγμή να διαθέτει θεσμούς που την πιστεύουν, να βλέπει σημαντικές επενδύσεις σε υποδομές και να αξιοποιεί το πλούσιο κτηριακό της απόθεμα. Όλα αυτά δημιουργούν τις προϋποθέσεις ώστε η πόλη να εκτοξευθεί και να καταλάβει τη θέση που πραγματικά της αξίζει».

Σημείωσε πως «το ΦΙΞ βρίσκεται σε κομβικό σημείο, στη Δυτική είσοδο της πόλης, σε μια περιοχή που τα τελευταία χρόνια μετασχηματίζεται δυναμικά. Είναι απέναντι από το HUB26, το πρώτο πράσινο επιχειρηματικό πάρκο της Θεσσαλονίκης, και σε κοντινή απόσταση από το Μουσείο Ολοκαυτώματος, το Μουσείο ΕΥΑΘ, το νέο Μητροπολιτικό Πάρκο που αναπτύσσεται, καθώς και την Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας, που ήδη έχει εγκατασταθεί εκεί. Η αναγέννηση του ΦΙΞ, λοιπόν, εντάσσεται σε αυτόν τον ευρύτερο μετασχηματισμό και φιλοδοξεί να γίνει σημείο αναφοράς για τον πολιτισμό και την καθημερινή ζωή της πόλης», ο κ. Ανδριόπουλος.

Ο σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως κ.κ. Βαρνάβας, συμμετέχοντας στην παρουσίαση του εμβληματικού έργου, τόνισε τη σημασία της δημιουργίας και της αναγέννησης του τόπου μέσα από το ήθος και τις αξίες που θεμελιώνουν την κοινωνία. Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά: «Το έργο αυτό εκφράζει το ενδιαφέρον της πολιτείας που, μαζί με τη δύναμη της αγάπης και της προσευχής μας για τον τόπο μας, πρέπει να γίνει αφορμή για ένα νέο ξεκίνημα, να χτίσουμε από την αρχή τον τόπο μας με δομικά υλικά την αγάπη, την ταπεινότητα, την αλήθεια, την εντιμότητα, τη φιλοκαλία και την οικολογική συνείδηση. Τελικά, το πιο πνευματικό και το πιο σπουδαίο έργο είναι να κάνει ο καθένας από εμάς καλά τη δουλειά του».

Η περιφερειάρχης Κεντρικής Μακεδονίας Αθηνά Αηδονά σημείωσε: «Το ΦΙΞ είναι σύμβολο της βιομηχανικής κληρονομιάς της Θεσσαλονίκης αλλά και της δημιουργικής δυναμικής της πόλης. Η αποκατάστασή του σηματοδοτεί την αναγέννηση ενός εμβληματικού τοπόσημου, που θα συνδέσει την ιστορική μνήμη με τη σύγχρονη αστική ζωή. Ο χώρος αυτός, που κάποτε αποτέλεσε κινητήρια δύναμη της βιομηχανικής ανάπτυξης, χάρη στην πρωτοβουλία του Υπουργείου Πολιτισμού και προσωπικά της Υπουργού Λίνας Μενδώνη, ανακτά τη χαμένη αίγλη του και αποκτά ξανά ζωή και τον ρόλο που του αρμόζει στη σύγχρονη ταυτότητα της πόλης. Συνολικά η δυτική Θεσσαλονίκη, με τα έργα που σχεδιάζονται και εξελίσσονται στην περιοχή, αναγεννάται, αλλάζει κατηγορία και αναδεικνύεται σε σημείο αναφοράς για τον πολιτισμό, την οικονομία, την καινοτομία, την εξωστρέφεια».

Από την πλευρά του ο δήμαρχος Θεσσαλονίκης Στέλιος Αγγελούδης ευχαρίστησε την κ. Μενδώνη και δήλωσε: «Η αποκατάσταση, ανάδειξη και επανάχρηση του ιστορικού συγκροτήματος του ΦΙΞ από το ΥΠΠΟ συμβάλει καταλυτικά στην κοινή προσπάθεια για την αναγέννηση της δυτικής Θεσσαλονίκης. Το ΦΙΞ είναι ένα τοπόσημο για την πόλη. Και ως τοπόσημο, μπορεί και πρέπει να αξιοποιηθεί ως εργαλείο οικονομικής και κοινωνικής ανάπτυξης. Το έντονο και διακριτό αποτύπωμα των πολλαπλών παρεμβάσεων του Υπουργείου Πολιτισμού στην πόλη τα τελευταία χρόνια, από την ανάδειξη των Βυζαντινών μνημείων και των αρχαιολογικών χώρων μέχρι την ουσιαστική στήριξη του σύγχρονου Πολιτισμού και την ενίσχυση θεσμών όπως τα Δημήτρια, παράγει ουσιαστικά και μετρήσιμα αποτελέσματα σε όλα τα επίπεδα, με προφανή οφέλη για την κοινωνία της Θεσσαλονίκης».

Στο τέλος της εκδήλωσης, υπογράφηκε η σύμβαση δωρεάς των μελετών αποκατάστασης του βιομηχανικού συγκροτήματος, μεταξύ του Υπουργείου Πολιτισμού και του Ομίλου DIMAND. Ο όμιλος αναλαμβάνει να παραδώσει ολοκληρωμένες τις αρχιτεκτονικές, στατικές, ηλεκτρομηχανολογικές και περιβαλλοντικές μελέτες, σε επίπεδο πλήρους ωριμότητας, μέχρι επιπέδου τευχών δημοπράτησης, ώστε το έργο να ενταχθεί άμεσα σε χρηματοδοτικό πρόγραμμα.

Οι μελέτες, που εκπονεί η εταιρεία ASPA με επικεφαλής τον αρχιτέκτονα Σπύρο Τσαγκαράτο, όπως ειπώθηκε, αποτυπώνουν την αρχή της σύγχρονης επανάχρησης με σεβασμό στην αυθεντικότητα, διατηρώντας τον βιομηχανικό χαρακτήρα του χώρου και προτείνοντας έναν ζωντανό μηχανισμό πολιτιστικής αναγέννησης, στα πρότυπα των μεγάλων ευρωπαϊκών μετασχηματισμών βιομηχανικών μνημείων. Η υπογραφή της σύμβασης, σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, σφραγίζει τη συνεργασία του δημόσιου και του ιδιωτικού τομέα για την υλοποίηση ενός έργου που θα αναδείξει τη δυτική Θεσσαλονίκη ως παράδειγμα αστικής και πολιτιστικής αναγέννησης.

Κατά την διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, το μνημείο υπέστη σημαντικές φθορές, καθώς στον χώρο είχαν τοποθετηθεί πολυβολεία. Οι εργασίες συμπλήρωσης και αποκατάστασης των φθορών πραγματοποιήθηκαν από την Αρχαιολογική Υπηρεσία, κατά  το διάστημα 1959-1960. 

Μετά την αποδόμηση του μνημείου και τη λεπτομερή καταγραφή και όσων στοιχείων ήταν στο μνημείο και όσων εξέλιπαν για να διατηρηθούν, τα αυθεντικά αρχαία δομικά μέλη του διαχωρίζονται και διατηρούνται, ενώ τα υπόλοιπα δομικά μέλη των σύγχρονων αναστηλώσεων, καθαιρούνται. Στο πλαίσιο των επεμβάσεων υπάρχουν σκέψεις για τη δυνατότητα επανένταξης μελών στο μνημείο, στην ορθή τους θέση, διορθώνοντας σφάλματα προηγούμενων αναστηλώσεων, που συνέβησαν, στις δεκαετίες  1930 και  1960.

Η Υπουργός Πολιτισμού, Λίνα Μενδώνη, δήλωσε: «Το Ιερό του Πύθιου Απόλλωνος ήταν ενταγμένο στο συγκρότημα των ιερών και δημοσίων κτηρίων της ακρόπολης της Ρόδου. Η αρχική φάση του μνημείου χρονολογείται στο τέλος του 4ου ή στις αρχές του 3ου αι. π.Χ. Το μνημείο ανακατασκευάστηκε δύο φορές στην αρχαιότητα -μετά τον σεισμό του 226 π.Χ. και μετά από πυρκαγιά, στα τέλη του 1ου αιώνα π.Χ.. Η σημερινή του μορφή οφείλεται στην αναστήλωση των Ιταλών, υπό τον Μάριο Παολίνι το 1937-1938. Οι επεμβάσεις αυτές απέδωσαν, ενδεικτικά, τις διαστάσεις και μερικώς το μνημειώδες του ναϊκού οικοδομήματος».

Με τη σημερινή αποκατάσταση, είπε η υπουργός Πολιτισμού «διορθώνονται παλαιότερα σφάλματα, προστατεύεται το ευαίσθητο υλικό του κτηρίου, διασώζονται αυθεντικά τμήματα του λαξευμένου βράχου, μοναδικά στον ελλαδικό χώρο, βελτιώνεται η πρόσληψη του μνημείου από τον επισκέπτη. Με την ολοκλήρωση του έργου αναδεικνύεται, με τον βέλτιστο τρόπο, όχι μόνον ο αρχαιολογικός χώρος αλλά και η  αρχιτεκτονική και η αναγνωσιμότητα του μνημείου, ενισχύοντας την επισκεψιμότητά του. Με τις προβλεπόμενες επεμβάσεις, ο Ναός του Πύθιου Απόλλωνα ανακτά τη σημαίνουσα θέση του στην ιστορική αφήγηση της ακρόπολης της Ρόδου».

Ο ναός χωροθετείται μέσα στην Ακρόπολη της Ρόδου. Η θέση του μνημείου ήταν γνωστή ήδη από την περίοδο  προ της Ιταλοκρατίας, αλλά εκτεταμένες ανασκαφές διενεργήθηκαν, για πρώτη φορά στα μέσα της δεκαετίας του 1920, όταν αποκαλύφθηκε πλήρως ο ναός. Τότε ανασκάφηκε το μεγαλύτερο μέρος του αρχαιολογικού χώρου φέρνοντας στο φως το Ωδείο, το Στάδιο και τον ναό της Αρτέμιδος.

Ο ναός του Απόλλωνος εκτιμάται πως είχε δεσπόζουσα θέση στην αρχαία πόλη, στην ανατολική κλιτύ του λόφου του Αγίου Στεφάνου ή αλλιώς Mount Smith. Σύμφωνα με τα ανασκαφικά δεδομένα ήταν ο μεγαλύτερος ναός της αρχαίας πόλης, ξεπερνώντας σε διαστάσεις το ναό του Διός Πολιέως και της Αθηνάς Πολιάδας που βρίσκονται βορειότερα, καθώς και του παρακείμενου ναού της Αρτέμιδας.

Ο ναός μαζί με το σύνολο σχεδόν των μνημείων της ακρόπολης διατηρήθηκαν, πιθανώς, έως την παλαιοχριστιανική περίοδο. Έκτοτε θεωρείται ότι  υπέστη φθορές από φυσικές καταστροφές και επιδρομές ή πως λιθολογήθηκε, όπως τα περισσότερα μνημεία της αρχαιότητας.

Ειδικότερα, η παρέμβαση για την Κνωσό, προϋπολογισμού 3,5 εκατ. ευρώ, εντάχθηκε στο Περιφερειακό Πρόγραμμα «Κρήτη 2021-2027» και χρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ). Αποτελεί την Α’ Φάση ενός ευρύτερου σχεδίου ανάπλασης και θα υλοποιηθεί από τη Διεύθυνση Αναστήλωσης Αρχαίων Μνημείων και την Εφορεία Αρχαιοτήτων Ηρακλείου.
Στο ίδιο Πρόγραμμα εντάχθηκε και η πράξη «Στερέωση, αποκατάσταση και προστασία από τον κυματισμό του επιθαλάσσιου προμαχώνα Mocenigo», με συνολικό προϋπολογισμό 1.413.000 ευρώ, επίσης, με συγχρηματοδότηση από το ΕΤΠΑ.

Η υπουργός Πολιτισμού, Λίνα Μενδώνη, δήλωσε: «Η Κνωσός και τα Ενετικά Τείχη των Χανίων δεν είναι απλώς μνημεία· είναι ζωντανά τεκμήρια της διαχρονικής ιστορίας και του πολιτισμού της Κρήτης. Με την πρόσφατη ένταξη των Μινωικών Ανακτορικών Κέντρων στον Κατάλογο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO, η Ελλάδα αναλαμβάνει μεγάλη ευθύνη αλλά και μια σπουδαία ευκαιρία. Η νέα σύγχρονη είσοδος της Κνωσού δεν αποτελεί απλώς κατασκευαστική παρέμβαση· είναι πράξη πολιτιστικής ευθύνης και επένδυση στο μέλλον. Θέλουμε να προσφέρουμε στους εκατομμύρια επισκέπτες μια εμπειρία αντάξια της διαχρονικής αξίας της μινωικής κληρονομιάς.

Παράλληλα, με τη στερέωση και αποκατάσταση του προμαχώνα Mocenigo στα Χανιά, προστατεύουμε ένα σπουδαίο δείγμα της ενετικής, οχυρωματικής αρχιτεκτονικής. Διασφαλίζουμε ότι θα συνεχίσει να στέκει ακέραιος, απέναντι στον χρόνο και τη θάλασσα, παραμένοντας επισκέψιμος και ασφαλής για το κοινό. Το Υπουργείο Πολιτισμού, σε στενή συνεργασία με την Περιφέρεια Κρήτης και τις αρμόδιες Υπηρεσίες, υλοποιεί έργα που ενώνουν το μινωικό, το βυζαντινό και το ενετικό παρελθόν με το παρόν, εξασφαλίζοντας ότι η Κρήτη θα παραμείνει παγκόσμιος φάρος πολιτισμού».

Από την πλευρά του, ο Περιφερειάρχης Κρήτης, Σταύρος Αρναουτάκης, τόνισε: «Εντάσσουμε στο πρόγραμμά μας δύο εμβληματικά έργα συνολικού ύψους 5 εκ. ευρώ, που ενισχύουν την πολιτιστική μας κληρονομιά, σε στενή συνεργασία με το Υπουργείο Πολιτισμού. Στην Κνωσό, μετά την ιστορική ένταξη στα Μνημεία Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO, αναβαθμίζουμε την πύλη εισόδου, δημιουργώντας μια υποδοχή αντάξια της παγκόσμιας αξίας του μνημείου. Παράλληλα, στα Χανιά, προχωρούμε στη στερέωση και αποκατάσταση του επιθαλάσσιου προμαχώνα Mocenigo θωρακίζοντάς τον από τη διάβρωση και καθιστώντας τον ασφαλή και προσβάσιμο. Οι παρεμβάσεις αυτές επιβεβαιώνουν τη δέσμευσή μας να επενδύουμε στον πολιτισμό, τον ακρογωνιαίο λίθο της ταυτότητας και της ανάπτυξης του τόπου μας».

Το έργο της Κνωσού αποσκοπεί στην ολοκληρωμένη αισθητική και λειτουργική αναβάθμιση των υποδομών υποδοχής του παγκοσμίου φήμης αρχαιολογικού χώρου. Η παρέμβαση περιλαμβάνει την κατασκευή νέου Κεντρικού Στεγάστρου Υποδοχής, που θα στεγάζει εκδοτήρια εισιτηρίων, γραφεία, σύγχρονους χώρους υγιεινής, ιατρείο και χώρους αναμονής, με αρχιτεκτονικό σχεδιασμό εμπνευσμένο από τη μινωική παράδοση. Παράλληλα, η κεντρική Πλατεία Εισόδου θα αναδιαμορφωθεί με νέες λιθοστρώσεις και δενδροφυτεύσεις, ώστε να δημιουργηθεί ένας φιλόξενος και λειτουργικός δημόσιος χώρος, ενώ το παρακείμενο πεζοδρόμιο θα διευρυνθεί για να διευκολύνει την ασφαλή ροή των επισκεπτών. Όλες οι εργασίες θα πραγματοποιηθούν υπό συστηματική αρχαιολογική επίβλεψη, ώστε να διασφαλιστεί η προστασία τυχόν νέων ευρημάτων.

Αντίστοιχα ο προμαχώνας Mocenigo βρίσκεται στο βορειοανατολικό τμήμα των οχυρώσεων, στην περιοχή του Κουμ Καπί, και βρέχεται από τη θάλασσα σε τρεις πλευρές του, δεχόμενος διαρκώς τα κύματα, που του προκαλούν φθορές. Το έργο, όπως ειπώθηκε, στοχεύει στην αντιμετώπιση σοβαρών προβλημάτων διάβρωσης και φθοράς. Οι εργασίες περιλαμβάνουν τη στερέωση, την αποκατάσταση της λιθοδομής και την προστασία του μνημείου, και θα εκτελεστούν από τη Διεύθυνση Αναστήλωσης Βυζαντινών & Μεταβυζαντινών Μνημείων. Παράλληλα, η Εφορεία Αρχαιοτήτων Χανίων θα αναλάβει τις απαραίτητες αρχαιολογικές έρευνες στην περιοχή της επέμβασης.
Με την ολοκλήρωσή του, ο προμαχώνας θα είναι πλήρως στερεωμένος, αποκατεστημένος και προστατευμένος, διασφαλίζοντας, όπως λένε από το υπουργείο Πολιτισμού, τη διατήρηση ενός μνημείου εξαιρετικής σπουδαιότητας.

Ο Ρέντφορντ δεν καθόρισε μία εποχή, άλλαξε την εποχή του ενώ άρχισε να σκηνοθετεί κιόλας στη δεκαετία του ’80. Με την ταινία «Συνηθισμένοι Άνθρωποι» κατόρθωσε να κερδίσει και το Όσκαρ, καλύτερης σκηνοθεσίας.

Γεννήθηκε στις 18 Αυγούστου 1936 στη Σάντα Μόνικα της Καλιφόρνια. Είχε νυμφευθεί δυο φορές και είχε τέσσερα παιδιά. Η παρουσία του στο Χόλυγουντ καταλυτική για έναν εμπορικό κινηματογράφο, που είχε ωραίο σενάριο και ποιότητα.

Η εμβληματική ταινία «Οι τρεις μέρες του Κόνδορα» έχει τη σφραγίδα του, όπως και πολλές άλλες κλασικές ταινίες. Το ίδιο κι «Ο μεγάλος Γκάτσμπι» υπό τη σκηνοθετική μπαγκέτα του Κλέιτον βασισμένη στη νουβέλα του Σκοτ Φιτζέραλντ.

Ο Ρέντφορντ (Χαμπλ) είχε το άγγιγμα του Μίδα και με ό, τι καταπιανόταν ήταν χρυσός. Η ιστορική σκηνή του με την Μπάρμπρα Στρέιζαρντ άφησε εποχή, προτάθηκε για πληθώρα όσκαρ και καθόρισε και τις επόμενες γενιές. Χαρακτηριστικό είναι πόσες φορές στο “Sex and the City” αναφέρθηκε αυτή η σκηνή. Το ρομαντικό δράμα του 1973 «Τα καλύτερά μας χρόνια», άφησε εποχή.

Το ίδιο όμως και «Όλοι οι άνθρωποι του Προέδρου». Όπου κι αν ήταν με όποια πρωταγωνίστρια κι αν συνεργαζόταν έφερνε χρυσάφι στα ταμεία του Χόλυγουντ. Όλοι όμως τον λάτρεψαν στο «Πέρα από την Αφρική» με τη Μέριλ Στριπ το 1985. Και δικαίως οι φαν του λένε «αθάνατος», αφού είτε συνεργάστηκε με τη Τζέιν Φόντα, τη Μπ. Στρέιζαρντ, είτε με τη Μ. Στριπ και τη Ντέμι Μουρ άφησε εποχή.

Πρόκειται για τη δράση «1η Εβροινογνωσία», την 4η Βαλκανική Συνάντηση Πολιτισμών και τη 2η Γιορτή των Γεύσεων της Θράκης.

Το φεστιβάλ RedRiver αποτελεί έναν καθιερωμένο διεθνή θεσμό για θεματικό και πολιτιστικό τουρισμό στην περιοχή του Ερυθροποτάμου, που φέτος ξεκίνησε στις 22 Αυγούστου και θα ολοκληρωθεί στις 30 Νοεμβρίου, περιλαμβάνοντας εκδηλώσεις και δράσεις μουσικής, θεάτρου, αθλητισμού, γαστρονομίας, οινογνωσίας, εξερεύνησης, περιήγησης κ.ά, με πολλές ελληνικές και διεθνείς συμμετοχές.

Η διοργάνωση αποσκοπεί στην προβολή της κοιλάδας του Ερυθροποτάμου ως ασφαλούς προορισμού που προσφέρει πληθώρα αυθεντικών και βιωματικών δραστηριοτήτων, καθώς και στη γνωριμία των επισκεπτών με τον τόπο, τους ανθρώπους του και την κουλτούρα τους.

Η δράση «Εβροινογνωσία» εγκαινιάζεται φέτος στην πόλη του Διδυμοτείχου από τις 29 έως τις 31 Αυγούστου, θέτοντας στο επίκεντρο τα τοπικά κρασιά και ποτά, ενώ ταυτόχρονα προσφέρει τη δυνατότητα σε ερασιτέχνες παραγωγούς που θέλουν να μοιραστούν την εμπειρία του τρύγου, να ενημερωθούν από επαγγελματίες στο πλαίσιο ειδικών σεμιναρίων.

Η, βραβευμένη στα Tourism Awards 2024, Βαλκανική Συνάντηση Πολιτισμών θα πραγματοποιηθεί για τέταρτη χρονιά στις 5 Σεπτεμβρίου στο Διδυμότειχο με συμμετοχή συγκροτημάτων από την Ελλάδα και χώρες των Βαλκανίων. Το πρόγραμμά της περιλαμβάνονται χορευτικές και μουσικές εκδηλώσεις παραδοσιακού χαρακτήρα, που στοχεύουν στην ενδυνάμωση της φιλίας και στην ανταλλαγή εμπειριών μεταξύ των βαλκανικών λαών.

Τέλος, στο διάστημα 3-5 Οκτωβρίου θα πραγματοποιηθεί η 2η Γιορτή των Γεύσεων της Θράκης, δράση που επίσης έχει βραβευθεί στα Tourism Awards 2025. Πρόκειται για μια γαστρονομική εκδήλωση εκθεσιακού χαρακτήρα με στόχο την ανάδειξη των τοπικών προϊόντων, επιχειρήσεων και παραγωγών, που συνοδεύεται και από workshops γευσιγνωσίας και παρασκευής τοπικών συνταγών.

Το κτήμα Τατοΐου απέκτησε ο Γεώργιος Α΄ το 1872 και στα επόμενα χρόνια αναπτύχθηκε με την κατασκευή του Ανακτόρου (1886) και των Κήπων (1890). Η μεγάλη πυρκαγιά του 1916 κατέστρεψε μέρος του κτήματος, αλλά διασώθηκαν το Νέο Ανάκτορο και οι Κήποι. Το 1937 το Ανάκτορο ανακαινίστηκε μετά την επάνοδο της Βασιλείας. Το 2003, το κτήμα αποδόθηκε στο Δημόσιο και χαρακτηρίστηκε ιστορικός τόπος. Το 2021, πυρκαγιά κατέστρεψε μέρος του κτήματος, συμπεριλαμβανομένων και των κήπων του Ανακτόρου και του περιβάλλοντος χώρου του.

Η διαμόρφωση των κήπων γύρω από το Ανάκτορο, καθώς και οι εργασίες ανάπλασης όλου του κτήματος είναι έργο του Λουδοβίκου Μύντερ, Δανού δασολόγου και φιλέλληνα, διευθυντή του  κτήματος  (1873-1892), τον οποίο προσέλαβε ο Γεώργιος Α’ καθώς και στη συνέχεια, ο διάδοχός του στη διεύθυνση του κτήματος, Ότο Βάισμαν (1893-1914).

Η υπουργός Πολιτισμού, Λίνα Μενδώνη, δήλωσε: «Η αποκατάσταση του περιβάλλοντος χώρου του Ανακτόρου και των λοιπών κτηρίων μνημείων στο π. βασιλικό κτήμα αποτελεί μία ολοκληρωμένη παρέμβαση εξίσου σημαντική με την αποκατάσταση και ανάδειξη του μνημειακού κτηριακού αποθέματος. Στόχος μας είναι η αποκατάσταση και ανασύνταξη του υπαίθριου χώρου, με έμφαση στην αισθητική και λειτουργική ποιότητα της περιήγησης, ώστε να δημιουργήσουμε μία ενιαία και απρόσκοπτη εμπειρία για τον επισκέπτη».

Αναφερόμενη στον σχεδιασμό τόνισε πως βασίζεται στην αντίληψη του χώρου ως ενιαίου συνόλου που συνδέει αρμονικά το εσωτερικό και το εξωτερικό των κτηρίων. Εξήγησε πως η οργάνωση των κινήσεων, η επιλογή κατάλληλων υλικών και φυτεύσεων, καθώς και η ανάδειξη των επιμέρους ενοτήτων του χώρου υπηρετούν τον στόχο της δημιουργίας ενός επισκέψιμου και βιώσιμου ιστορικού και πολιτιστικού τοπίου. Το έργο μαζί με την αποκατάσταση των ανακτορικών κήπων που είναι σε εξέλιξη, καλύπτει συνολική έκταση 34 στρεμμάτων.

«Το θερμοκήπιο και το γήπεδο τένις, αναπόσπαστα στοιχεία του ιστορικού κήπου, αποκαθίστανται πλήρως, ενισχύοντας τη συνοχή της επέμβασης. Έτσι, διαμορφώνεται ένας ενιαίος, επισκέψιμος και οργανωμένος χώρος υψηλής ιστορικής, αρχιτεκτονικής και φυσικής αξίας, αναδεικνύοντας τον μοναδικό χαρακτήρα των κτηρίων-μνημείων του ιστορικού τόπου του Τατοΐου», τόνισε μεταξύ άλλων.

Αποκατάσταση του τοπίου στην ανακτορική και αγροκτηνοτροφική ενότητα
Το έργο εστιάζει στον άμεσο περιβάλλοντα χώρο της Ανακτορικής Ενότητας, έκτασης 5.127 τ.μ. καθώς και σε τμήμα της Παραγωγικής Ενότητας, έκτασης 19.764 τ.μ.

Ανακτορική ενότητα
Στην ανακτορική ενότητα, το έργο αφορά στην αποκατάσταση του περιβάλλοντος χώρου, στο επίπεδο του Ανακτόρου και των Μαγειρείων. Βόρεια της ανακτορικής ενότητας, ο υπαίθριος χώρος ορίζεται από την Αλέα με τις Αριές. Η Αλέα ενισχύεται με νέες αριές και ενισχύεται η πορεία προς τα Μαγειρεία με νέα πλατάνια και θάμνους. Στα νότια, αποκαθίστανται ιστορικά παρτέρια γεωμετρικής διάταξης, με ροδώνες και ιστορικές ποικιλίες, ενώ αποκαθίσταται και ο μαρμάρινος καθιστικός πάγκος. Ανατολικά του Ανακτόρου διαμορφώνεται μονοπάτι, η πορεία του οποίου συνδέει το νότιο προαύλιο του Ανακτόρου με το ιστορικό μονοπάτι που διασχίζει το άλσος στο βόρειο τμήμα, σε μία προσπάθεια σύνδεσης των υπαίθριων χώρων γύρω από το Ανάκτορο.

Παραγωγική ενότητα
Ο σχεδιασμός στην παραγωγική ενότητα έχει ως στόχο τη διατήρηση της φυσιογνωμίας του τοπίου, τη διατήρηση και την ενίσχυση της υφιστάμενης βλάστησης. Κεντρικό στοιχείο του σχεδιασμού είναι η δημιουργία Αλέας με Πλατάνια κατά μήκος άξονα Βορά-Νότου προς τα κοιμητήρια, συνοδευόμενη από σπορά αγριολούλουδων και τοποθέτηση φυσικών καθιστικών. Η παρουσία δένδρων εκατέρωθεν του άξονα κίνησης ταυτοποιείται από φωτογραφικό αρχειακό υλικό. Βόρεια του Παλιού Βουστασίου, διαμορφώνεται η Πλατεία με τις Βελανιδιές.

Οι υφιστάμενοι θάμνοι διατηρούνται στην περίμετρο του χώρου ενισχύοντας τον χαρακτήρα εσωστρέφειας. Στην επόμενη υπαίθρια χωρική ενότητα, νότια του Παλιού Βουστασίου και Ιπποστασίου και βόρεια του Νέου Βουστασίου διαμορφώνεται Υπαίθριος Χώρος με Φλαμουριές. Η φύτευση ενισχύει τη λειτουργικότητα και την αισθητική και γίνεται με βάση το μικροκλίμα και σε αρμονία με τη φυσική παλέτα της περιοχής. Συνολικά, φυτεύονται 95 νέα δένδρα διαφόρων ειδών, σεβόμενα τη φυσική και πολιτιστική ταυτότητα του τοπίου.

Διαμόρφωση μονοπατιών
Τα μονοπάτια στον άμεσο περιβάλλοντα χώρο του Ανακτόρου και των Μαγειρείων διαμορφώνονται σε συσχετισμό με τις πορείες που συνδέουν τα δύο κτήρια. Τα μονοπάτια κατασκευάζονται με υδατοπερατά υλικά (θραυστή πέτρα, άμμο, χώμα) και τοποθετούνται πάνω σε τρισδιάστατα γεωπλέγματα για υψηλή αντοχή και σταθερότητα. Η λύση αυτή βελτιώνει τις μικροκλιματικές συνθήκες, ενισχύει τη βιοποικιλότητα, περιορίζει τις πλημμύρες και εμπλουτίζει τον υδροφόρο ορίζοντα.

Αποκατάσταση θερμοκηπίου

Η παρέμβαση στο κτίσμα του θερμοκηπίου στοχεύει στην ανάδειξη της αρχιτεκτονικής και ιστορικής αξίας του, στην αποκατάσταση της αρχικής μορφής και χρήσης και στην εξασφάλιση της δομικής ευστάθειάς του. Η επέμβαση στο θερμοκήπιο αποσκοπεί στην επαναλειτουργία του και στην ένταξή του στο γενικότερο σχέδιο αποκατάστασης των κήπων του Ανακτόρου. Βασικοί στόχοι είναι η διατήρηση και ανάδειξη των ιστορικών καταλοίπων με σεβασμό στις ιστορικές φάσεις του κτίσματος.

Η κατασκευή των θερμοκηπίων έχει διαδοθεί ήδη από τον 17ο και 18ο αιώνα στη βόρεια Ευρώπη. Τον 19ο αιώνα κατασκευάζονται εντυπωσιακά ιστορικά θερμοκήπια, έργα υψηλής αρχιτεκτονικής αξίας, όπου φιλοξενούσαν βοτανικούς κήπους. Στην Ελλάδα, λόγω του μεσογειακού κλίματος και των ιστορικών συνθηκών, δεν κατασκευάστηκαν θερμοκήπια με αντίστοιχη αρχιτεκτονική και ιστορική αξία. Σήμερα διατηρούνται μόνο δύο. Το θερμοκήπιο του Εθνικού Κήπου, το οποίο δεν χρησιμοποιείται, και το συγκεκριμένο. Από τις πηγές διαφαίνεται ότι πρόκειται για θερμοκήπιο ανθώνα. Το θερμοκήπιο κατασκευάστηκε αρχικά την περίοδο 1890–1895 και επεκτάθηκε μεταξύ 1930–1944. Στην πρώτη φάση ήταν μεγαλύτερο και διαρθρωμένο σε τρία μέρη, ενώ στη δεύτερη χρησιμοποιούνταν μόνο το κεντρικό του τμήμα.

Αποκατάσταση γηπέδου τένις

Η μελέτη για το γήπεδο τένις έχει ως στόχο την αποκατάσταση της αρχικής του μορφής, βάσει των διαθέσιμων ιστορικών τεκμηρίων και τη λειτουργική σύνδεσή του με τον κήπο του Ανακτόρου. Το γήπεδο τένις, που κατασκευάστηκε τη δεκαετία του 1890, έχει υποστεί σοβαρές φθορές, με αποτέλεσμα την καταστροφή του ασφαλτοτάπητα και της περίφραξης, καθώς και την επέκταση δασώδους βλάστησης που έχει προκαλέσει ζημιές στο ανάλημμα και τον χώρο του γηπέδου. Στόχος είναι η πλήρης αποκατάστασή του και η επαναφορά της χρήσης του.

Aκολουθούν τρεις προτάσεις για μια ημερήσια εκδρομή από τη Αθήνα, καθεμία με ξεχωριστό χαρακτήρα. Η μία περιλαμβάνει έναν πανέμορφο αρχαιολογικό χώρο, η άλλη φύση και βουνό, ενώ η τρίτη, συνδυάζει μεγάλη ιστορία και κοσμοπολίτικο χαρακτήρα.

1. Βραυρώνα

Για να φθάσετε στον αρχαιολογικό χώρο της Βραυρώνας, θα οδηγήσετε για περίπου μία ώρα από το κέντρο της Αθήνας. Το τελευταίο κομμάτι της διαδρομής θα σας δημιουργήσει την αίσθηση ότι έχετε απομακρυνθεί πολύ περισσότερο από τη μεγαλούπολη. Ο αρχαιολογικός χώρος είναι αθέατος από τον δρόμο, καθώς ο ναός της Βραυρωνίας Αρτέμιδος περιβάλλεται από τον υγρότοπο που έχει δημιουργήσει ο ποταμός Ερασίνος. Η βλάστησή του είναι εντονότατη, δίνει μια τροπική αίσθηση, ενώ στα νερά του ζουν χελώνες, βατράχια και ακίνδυνα νερόφιδα.

Ναός Αρτέμιδος, Βραυρώνα/Photo: Shutterstock

Μουσείο Βραυρώνας/Photo: Wikipedia Creative Commons

Photo: Shutterstock

Ο αρχαιολογικός χώρος αναπτύσσεται σε έναν μικρό λόφο. Σύμφωνα με τον μύθο, στο ιερό υπήρχε άγαλμα της θεάς Αρτέμιδος που είχε μεταφερθεί από την Ταυρίδα, από τον Ορέστη και την Ιφιγένεια, ύστερα από εντολή της ίδια της θεάς. Το ιερό άρχισε να έχει μεγάλη ανάπτυξη και φήμη από το 700 π.Χ. μέχρι τον 4ο αι. π.Χ. Η περιοχή φαίνεται να κατοικείται ήδη από τα Νεολιθικά Χρόνια, καθώς η κομβική τοποθεσία διευκόλυνε την επικοινωνία με τα νησιά του Αιγαίου αλλά και τη Μ. Ασία. Η παρακμή του χώρου αρχίζει προς το τέλος της Μυκηναϊκής Εποχής και οι κάτοικοι αρχίζουν να την εγκαταλείπουν σταδιακά περίπου από το 1300 έως το 900 π.Χ., πιθανότατα λόγω συχνών επιθέσεων.

Ο παλαιότερος ναός της Αρτέμιδας -εκεί που σήμερα είναι το εκκλησάκι του Αγίου Γεωργίου-τοποθετείται στην Αρχαϊκή Περίοδο ενώ ο νεότερος που τον αντικατέστησε κατασκευάστηκε στα τέλη του 5ου αι. π.Χ. από ντόπιο πωρόλιθο. Σήμερα, από τον ναό, σώζονται μόνο κάποια τμήματα της θεμελίωσής του. Στο ιερό, εκτός από την Άρτεμη, λατρεύονταν η Ιφιγένεια, η Λητώ, ο Απόλλων και ο Διόνυσος. Στο κέντρο του αρχαιολογικού χώρου δεσπόζει η Στοά, ένα κτήριο δωρικού ρυθμού, το οποίο ήταν πιθανώς ένας μεικτός, λειτουργικός χώρος εστιατορίου και διαμονής.

Χαμολιά/Photo: Shutterstock

Κite surf στη Λούτσα/Photo: Shutterstock

Σε απόσταση μόλις 200 μέτρων από τον αρχαιολογικό χώρο, βρίσκεται το πολύ ενδιαφέρον Αρχαιολογικό Μουσείο Βραυρώνας, τα εκθέματα του οποίου αναδεικνύουν το ρόλο της Αρτέμιδος ως προστάτιδας της φύσης, των παιδιών και του τοκετού. Από το μουσείο, ξεκινά μονοπάτι που οδηγεί στον παρακείμενο υγρότοπο.

Μετά τον αρχαιολογικό χώρο, μια ενδιαφέρουσα επιλογή για να συνεχίσετε την ημέρα σας, είναι η Γαϊδουροχώρα στο Κορωπί. Ένας εναλλακτικός χώρος ψυχαγωγίας και εκπαίδευσης, ο οποίος υποδέχεται επισκέπτες τα Σαββατοκύριακα. Σκοπός της είναι να «συστήσει» αυτό το ξεχωριστό πλάσμα της φύσης, ιδιαίτερα στα παιδιά, να αναδείξει τα ιδιαίτερα χαρίσματά του και να χτίσει μια νέα συνείδηση σχετικά με την επικοινωνία, το σεβασμό, τη συνεργασία και τη συνύπαρξή μας με αυτό.

Αν επισκεφθείτε τη Βραυρώνα σε ημέρα με υψηλή θερμοκρασία, να ξέρετε ότι κοντά σας είναι η μεγάλη παραλία της Λούτσας με τα (πολύ) ρηχά και ζεστά νερά και την κάπως ρετρό αισθητική, αλλά και η πιο ιδιαίτερη παραλία της Χαμολιάς, για την οποία μπορείτε να διαβάσετε εδώ.

Οροπέδιο στον Ελικώνα/Photo Shutterstock

2. Αρβανίτσα-Λιβαδειά

Ο Ελικώνας σίγουρα αξίζει μία ημερήσια εκδρομή, ειδικά αν έχετε παιδιά σε ηλικία που το παιχνίδι σε εξωτερικό χώρο αποτελεί σημαντικό κομμάτι της διασκέδασής τους. Σε απόσταση μιάμισης ώρας από την Αθήνα και σε υψόμετρο 1.000 μέτρων βρίσκεται η Αρβανίτσα. Η Αρβανίτσα δεν είναι χωριό, είναι ένα δάσος και χώρος αναψυχής, όπου το καλοκαίρι γίνεται και ένα μουσικό φεστιβάλ που συγκεντρώνει χιλιάδες κόσμου.

Με το που βγείτε από το αυτοκίνητο, θα βρίσκεστε σε ένα καταπράσινο ξέφωτο, το οποίο τις ηλιόλουστες μέρες αποτελεί εξαιρετικό σημείο για πικ νικ. Δίπλα στο ξέφωτο υπάρχει ένα πυκνό ελατόδασος, το οποίο έχει διαμορφωμένο ένα μεγάλο δίκτυο από χωμάτινα μονοπάτια, εύκολα στη διάσχιση, ιδανικά για πεζοπορία ακόμα και για αρχάριους πεζοπόρους. Μπροστά από το ελατόδασος, το café-εστιατόριο Αρβανίτσα απλώνει ξύλινα τραπέζια του πικ νικ αλλά διαθέτει και εσωτερική σάλα για τις πιο κρύες μέρες.

Επτά χιλιόμετρα μετά το οροπέδιο της Αρβανίτσας βρίσκεται το Κυριάκι, ένα χωριό σε ύψος 800 μέτρων. Το χωριό είναι ιδανικό για βόλτα και καθαρό αέρα. Περιβάλλεται από ψηλά δέντρα και διαθέτει ωραία πέτρινα σοκάκια. Περπατήστε και καθίστε στην κεντρική πλατεία, όπου υπάρχει ένας παλιός πλάτανος. Επισκεφθείτε επίσης την εκκλησία της Παναγίας. Η θέα από το Κυριάκι αποζημιώνει καθώς, από εκεί, βλέπεις τη Γκιώνα, τον Κορινθιακό και τον Παρνασσό.

Λιβαδειά/Photo: Shutterstock

Στις φημισμένες πηγές της Κρύας, στη Λιβαδειά/Photo: Shutterstock

Mια άλλη επιλογή είναι φυσικά να οδηγήσετε για περίπου 20 λεπτά και να καταλήξετε στη Λιβαδειά και τις περίφημες πηγές της Κρύας με τα μεγάλα πλατάνια και τα τρεχούμενα νερά. Το φυσικό ειδυλλιακό σκηνικό αναδεικνύεται πολύ όμορφα από τον τρόπο που το έχει αξιοποιήσει ο Δήμος Λιβαδειάς. Χαρακτηριστικά πέτρινα τοξωτά γεφυράκια ενώνουν τις όχθες του μικρού ποταμού, πολλά λιθόστρωτα δρομάκια διασχίζουν την περιοχή και αρκετά παγκάκια επιτρέπουν στους επισκέπτες να καθίσουν.

Ιδιαίτερο στοιχείο που προσθέτει, εκτός από την αισθητική απόλαυση και ιστορικό ενδιαφέρον, είναι ο Νερόμυλος με την τεράστια ρόδα του, που διασώζεται ακόμα, σημεία αναφοράς της βιοτεχνίας της περιοχής. Θα τον δείτε σεργιανίζοντας στον λιθόστρωτο δρόμο δίπλα από τις Πηγές. Διασώζεται ακόμα και η Νεροτριβή, όπου παλιά έπλεναν τα ρούχα τους οι κάτοικοι. Φυσικά, αν δεν έχετε φάει έως τότε, η Λιβαδειά θα σας αποζημιώσει με τα περίφημα σουβλάκια της και άλλα πεντανόστιμα πιάτα, κυρίως κρεατικά.

Ναύπλιο/Photo: Shutterstock

Θέα από το Παλαμήδι/Photo: Shutterstock

Photo: Shutterstock

3. Ναύπλιο

Σε μια λίστα προτάσεων για μονοήμερες εκδρομές, δεν θα μπορούσε να απουσιάζει το Ναύπλιο, διαχρονικά αγαπημένος προορισμός των κατοίκων του Λεκανοπεδίου για μία σύντομη απόδραση. Η κοντινή απόσταση, λιγότερο από δύο ώρες από την Αθήνα, σε συνδυασμό με το ό,τι θα κινείστε σε άνετο δρόμο, διασφαλίζει ότι τα παιδιά δεν θα κουραστούν στο αυτοκίνητο. Η διαδρομή μπορεί να είναι και μια ευκαιρία να αναπτύξετε το «εκπαιδευτικό» κομμάτι της εκδρομής και να πείτε στα παιδιά για την τόσο σημαντική ιστορία αυτής της πόλης, της πρώτης πρωτεύουσας του ελληνικού κράτους.

Το μεγάλο πλεονέκτημα του Ναυπλίου είναι ότι μπορείτε να έχετε μια γεμάτη μέρα, με πολιτισμό και διασκέδαση, σε έναν όχι μεγάλο τόπο και χωρίς άγχη. Σημείο αναφοράς για την πόλη είναι η ιστορική πλατεία Συντάγματος. Αρχικά, ήταν γνωστή ως πλατεία του Πλατάνου, το 1843 ο πατέρας του βασιλιά Όθωνα, ο Λουδοβίκος, επισκέφθηκε το Ναύπλιο και η πόλη πήρε το όνομά του, ενώ την ίδια χρονιά, και μετά την επανάσταση της 3ης Σεπτεμβρίου που έφερε το πρώτο σύνταγμα στο νεοελληνικό κράτος, μετονομάστηκε σε Συντάγματος.

Σήμερα, η πλατεία Συντάγματος είναι ένας πολύ πολύ δημοφιλής χώρος για οικογένειες με με μικρά παιδιά και αυτό γιατί εκεί μπορούν να κινηθούν, να παίξουν, να κάνουν ποδήλατο ή πατίνι χωρίς τον φόβο των διερχόμενων αυτοκινήτων. Την ίδια στιγμή οι γονείς μπορεί να απολαύσουν τον καφέ ή το φαγητό τους στις καφετέριες και τις ταβέρνες πέριξ της πλατείας.

H πλατεία Συντάγματος στο Ναύπλιο/Photo: Shutterstock

Μια εκδρομή στο Ναύπλιο «επιβάλλεται» να περιλαμβάνει και κάποια επίσκεψη στα τοπόσημα της πόλης, όπως το Παλαμήδι, το επιβλητικό φρούριο που βρίσκεται σε εξαιρετική κατάσταση και προσφέρει πανοραμική θέα στην πόλη ή ακόμα καλύτερα το Μπούρτζι, για το οποίο θα πάρετε το καραβάκι και το οποίο λειτουργεί ξανά μετά από εκτεταμένες εργασίες αποκατάστασης ως επισκέψιμο μνημείο.

Τολό/Photo: Shutterstock

Σημαντικό να ειπωθεί ότι το Ναύπλιο έχει και μια εκτεταμένη αγορά, στην οποία, εσείς και τα παιδιά σας, θα βρείτε χαριτωμένα αναμνηστικά, διακοσμητικά και παιχνίδια. Αν τύχει και επισκεφθείτε το Ναύπλιο όταν ο καιρός είναι πια ζεστός, οι επιλογές για βουτιά είναι πολλές και καλές. Μέσα στην πόλη βρίσκεται η μικρή παραλία της Αρβανιτιάς, ιδανική για μια σύντομη βουτιά τα ζεστά μεσημέρια, έχει βοτσαλάκι και beach bar.

Η δεύτερη πιο κοντινή παραλία στο Ναύπλιο είναι αυτή του Καραθώνα -μεγάλη παραλία, μήκους σχεδόν 2 χιλιομέτρων, τα νερά της είναι ρηχά, έχει άμμο και είναι οργανωμένη. Λίγο πιο μακριά, περίπου 12 χιλιόμετρα από το Ναύπλιο, βρίσκεται το Τολό, η παραλία του οποίου έχει ψιλή άμμο και πολλά καταστήματα πάνω στο κύμα.

Πηή: travel.gr