Τις συμφωνίες υπογράφουν ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου και ο διευθύνων σύμβουλος της Ελληνική Διαχειριστική Εταιρεία Υδρογονανθράκων και Ενεργειακών Πόρων (ΕΔΕΥΕΠ) Άρης Στεφάτος, ενώ εκ μέρους της κοινοπραξίας συνυπογράφει ο επικεφαλής της HELLENiQ ENERGY.

Αμέσως μετά, οι συμβάσεις θα εισαχθούν στη Βουλή προς κύρωση, ανοίγοντας τον δρόμο για την εκκίνηση του ερευνητικού προγράμματος της Chevron.

Σύμφωνα με πληροφορίες, το επενδυτικό πλάνο αναπτύσσεται σε τρία στάδια:

• Στην πρώτη φάση προβλέπονται δισδιάστατες σεισμικές έρευνες με ελάχιστη εγγυημένη δαπάνη άνω των 20 εκατ. ευρώ.
• Στη δεύτερη φάση, που αφορά την απόκτηση τρισδιάστατων δεδομένων, οι επενδύσεις ανέρχονται σε 24 εκατ. ευρώ.
• Η τρίτη φάση περιλαμβάνει ερευνητική γεώτρηση, με εκτιμώμενο κόστος που προσεγγίζει τα 100 εκατ. ευρώ.

Οι σεισμικές εργασίες τοποθετούνται χρονικά προς τα τέλη του 2026, με το ερευνητικό σκάφος που θα ναυλώσει η Chevron να καλύπτει θαλάσσια έκταση περίπου 47.000 τετραγωνικών χιλιομέτρων.

Η εξέλιξη αυτή εντάσσεται σε ένα ευρύτερο διεθνές περιβάλλον, όπου το δόγμα της «αμερικανικής ενεργειακής κυριαρχίας» διευρύνει τη δραστηριότητα των μεγάλων αμερικανικών ομίλων. Η παρουσία τόσο της ExxonMobil όσο και της Chevron στον ελληνικό τομέα υδρογονανθράκων ενισχύει τη γεωστρατηγική βαρύτητα της χώρας σε μια περίοδο ανακατατάξεων στην Ανατολική Μεσόγειο.

Οι δύο ενεργειακοί κολοσσοί επεκτείνουν ταυτόχρονα τη δραστηριότητά τους σε Μέση Ανατολή, Αφρική και Μαύρη Θάλασσα, ενώ κινούνται δυναμικά και σε αγορές όπως το Ιράκ, η Αλγερία και το Αζερμπαϊτζάν. Στην Ελλάδα, οι παραχωρήσεις «Δυτικά» και «Νοτιοδυτικά» της Κρήτης με την ExxonMobil έχουν ήδη κυρωθεί από το 2019, με την επόμενη φάση να αφορά την περαιτέρω εμβάθυνση των ερευνών.

Το ζητούμενο πλέον είναι η επιτάχυνση των ερευνητικών γεωτρήσεων ώστε να διαπιστωθεί αν οι ενδείξεις για σημαντικά κοιτάσματα φυσικού αερίου νότια της Κρήτης θα επιβεβαιωθούν. Σε ένα περιβάλλον αυξημένου ανταγωνισμού και ενεργειακής αναδιάταξης, η Αθήνα επιχειρεί να κεφαλαιοποιήσει το momentum, διεκδικώντας ρόλο σταθερού και αξιόπιστου ενεργειακού κόμβου στην περιοχή.

Τα κύρια σημεία της τοποθέτησής του ήταν:

• Τέλος στην πολυνομία και τις ασάφειες που επικρατούσαν για χρόνια γύρω από τα όρια χιλιάδων οικισμών, κυρίως σε αγροτικές και νησιωτικές περιοχές.
• Ενίσχυση της ασφάλειας δικαίου, ειδικά για ιδιοκτήτες ακινήτων και επενδυτές, καθώς θα γνωρίζουν πλέον με σαφήνεια τι επιτρέπεται και πού.
• Προστασία του περιβάλλοντος, μέσω της καθορισμένης και νόμιμης δόμησης.
• Το Διάταγμα βασίζεται σε δεδομένα από το Κτηματολόγιο, την ΕΛΣΤΑΤ και άλλες δημόσιες βάσεις, διασφαλίζοντας ακρίβεια και εγκυρότητα.

Η ρύθμιση αυτή θεωρείται από το Υπουργείο ως απαραίτητη για την επιτάχυνση των τοπικών πολεοδομικών σχεδίων και για τη διασύνδεση με έργα υποδομής και ενέργειας.

Όπως επισήμανε ο Υπουργός, μετά την απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας (ΣτΕ), το οποίο ακύρωσε την διαδικασία οριοθέτησης των οικισμών που τα τελευταία 30 χρόνια γίνονταν από τους Νομάρχες, κρίνοντάς την μη επιστημονικά τεκμηριωμένη, η Πολιτεία με το νέο Προεδρικό Διάταγμα έρχεται να ορίσει ξεκάθαρα και με επιστημονικά κριτήρια τον τρόπο οριοθέτησής τους, δίνοντας τέλος στην ανασφάλεια  των ιδιοκτητών, οι οποίοι αντιμετώπιζαν τον κίνδυνο να δουν τις περιουσίες τους να αμφισβητούνται σε ενδεχόμενες προσφυγές.

«Το νέο Προεδρικό Διάταγμα έρχεται να αποτυπώσει με επιστημονικό τρόπο τις διαδικασίες οριοθέτησης των οικισμών και να εξασφαλίσει τις ιδιοκτησίες των πολιτών που μέχρι πρότινος βρίσκονταν σε καθεστώς ανασφάλειας. Θυμίζω ότι από το 2017 στο Ρέθυμνο και από το 2019 στο Πήλιο υπήρχε πολεοδομική στασιμότητα και οι άνθρωποι εκεί έβλεπαν τις ιδιοκτησίες τους να απαξιώνονται» τόνισε μεταξύ άλλων ο κ. Παπασταύρου.

Αναφερόμενος δε, στα 220 νέα Τοπικά Πολεοδομικά Σχέδια που υλοποιούνται στη χώρα μας, υπογράμμισε ότι «δεν συνιστούν απλά μια μεταρρύθμιση, αλλά πραγματική πολεοδομική επανάσταση». 

Μια ακόμα παράμετρος του νέου Προεδρικού Διατάγματος που επισήμανε ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, έχει να κάνει με την ενίσχυση της τάσης επιστροφής στην περιφέρεια, δεδομένου ότι πλέον όσοι ενδιαφέρονται για αγορές οικοπέδων σε τέτοιες περιοχές θα μπορούν να το κάνουν με ασφάλεια, χωρίς τον κίνδυνο να αμφισβητηθεί η ιδιοκτησία τους.

Απαντώντας στις πρόσφατες δηλώσεις του Προέδρου του ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ κ. Νίκου Ανδρουλάκη, από τη Μακρυνίτσα, περί απαξίωσης των ιδιοκτησιών, ο κ. Παπασταύρου επισήμανε ότι δείχνουν άγνοια του θέματος, δεδομένου ότι το Προεδρικό Διάταγμα έρχεται ακριβώς να εξασφαλίσει τις ιδιοκτησίες αυτές και να αποκαταστήσει πολεοδομικές εκκρεμότητες και αδικίες δεκαετιών. «Ο δημόσιος διάλογος πρέπει να είναι τεκμηριωμένος. Δεν θέλω να πιστεύω ότι ο κ. Ανδρουλάκης τζογάρει συνειδητά στην ανασφάλεια. Επαναλαμβάνω, όποιος έχει πραγματική αντικειμενική και γεωγραφική σχέση με τον οικισμό δεν έχει να φοβάται τίποτα», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Όσον αφορά στο ζήτημα του Θαλάσσιου Χωροταξικού Σχεδιασμού, στον διεθνή διαγωνισμό για έρευνες υδρογονανθράκων σε θαλάσσιες περιοχές της χώρας μας, αλλά και στο ενδιαφέρον της αμερικανικής Chevron, ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας τόνισε ότι οι σημαντικές αυτές εξελίξεις συνδέονται μεταξύ τους άμεσα. «Η Πολιτεία οφείλει να διεκδικεί κάθε δυνατότητα που έχει η πατρίδα μας. Κι αυτό κάνουμε, γιατί το οφείλουμε στα παιδιά μας και στις επόμενες γενιές», επισήμανε μεταξύ άλλων.

Δίνοντας δε το χρονοδιάγραμμα του διαγωνισμού, ο κ. Παπασταύρου είπε ότι στόχος είναι μέχρι το τέλος Δεκεμβρίου του τρέχοντος έτους να επικυρωθεί από την Βουλή, ώστε το 2026 να ξεκινήσουν οι σεισμικές έρευνες από τον ανάδοχο.

Τέλος, αναφερόμενος στις επιδοτήσεις ρεύματος για τις επιχειρήσεις, ο Υπουργός επισήμανε ότι η σχετική πλατφόρμα θα ανοίξει στις 12 Μαΐου. «Η βασική μας προτεραιότητα είναι πάντα η καταπολέμηση της ακρίβειας και κάθε μας πρωτοβουλία ξεκινάει με αυτόν τον στόχο. Δεν υπάρχει ωστόσο ένα μέτρο για να το επιτύχουμε, αλλά απαιτείται συντονισμός και συνδυασμός μέτρων», κατέληξε ο κ. Παπασταύρου.

Ανδρέας Μαραθιάς

Μέχρι χθες στην αίθουσα δεν είχε προσέλθει κανένας βουλευτής από την Πλεύση Ελευθερίας και τους “Σπαρτιάτες”, ενώ ενδεικτικό του όγκου της δικογραφίας είναι το γεγονός ότι συνεργάτες πρώην υπουργού Μεταφορών Χρήστου Σπίρτζη, ο οποίος έχει δικαίωμα πρόσβασης καθώς εμπλέκται το όνομα του, χρειάστηκαν σχεδόν 7 ώρες προκειμένου να μεταφέρουν το υλικό ενός terabyte σε σκληρό δίσκο.

Να σημειωθεί ότι μέχρι πρότινος κάναμε λόγο για δικογραφία 60.000 σελίδων, ωστόσο σύμφωνα με νεότερες πληροφορίες φθάνει τις 80-90 χιλιάδες σελίδες, ενώ ο Τάσος Οικονομόπουλος ο οποίος ήταν ο πρώτος  βουλευτής της Νίκης που πήγε για να ενημερωθεί, έκανε λόγο για 100.000 σελίδες και όπως δήλωσε “ξεκινήσαμε μελέτη θα σας πούμε την άλλη εβδομάδα και πρόσθεσε “είμαστε στο πλευρό των θυμάτων αγωνιζόμαστε για την αλήθεια και τη δικαιοσύνη”.

Να σημειωθεί ότι η αίθουσα 168 θα παραμείνει ανοιχτή όσο χρειαστεί, ωστόσο η όλη διαδικασία για τη ενημέρωση των κομμάτων θα διαρκέσει αρκετές ημέρες και από τις 10 Μαΐου πρέπει αναμενονται οι αποφάσεις των κομμάτων σχετικά με την κατάθεση της πρότασης τους για σύσταση προανακριτικής επιτροπής και γύρω στα μέσα Μαϊου πιθανότατα να συνεδριάσει η Ολομέλεια για να λάβει τη σχετική απόφαση.

Αντιδράσεις για την απαγόρευση δόμησης σε οικόπεδα μικρών οικισμών

Στο μεταξύ το ενδιαφέρον βουλευτών της ΝΔ και όχι μόνο φαίνεται πως συγκεντρώνει το Προεδρικό Διάταγμα που απαγορεύει τη δόμηση σε οικόπεδα σε 10.000 οικισμούς με πληθυσμό κάτω των 2.000 κατοίκων.

Οι “γαλάζιοι”  βουλευτές με ερωτήσεις τους αντιδρούν και δεν κρύβουν τον προβληματισμό τους καθώς χιλιάδες  πολίτες βρίσκονται αντιμέτωποι με το ενδεχόμενο τα ακίνητά τους να καταστούν μη άρτια και μη οικοδομήσιμα.

“Οι ρυθμίσεις αυτές έχουν σημαντικές αρνητικές συνέπειες για χιλιάδες πολίτες, ιδιοκτήτες ακινήτων ειδικά στα νησιά των Κυκλάδων. Και τούτο διότι με τον σχεδιασμό που αποτυπώνεται στο επίμαχο ΠΔ, ένα τμήμα των σημερινών οικισμών, τίθεται πλέον εκτός οικισμού, και άρα ανατρέπεται η αρτιότητα και η οικοδομησιμότητά του” τονίζει στην ερώτηση που κατέθεσε στη Βουλή ο Φίλιππος Φόρτωμας, βουλευτής Κυκλάδων της ΝΔ, ενώ παράλληλα και ο βουλευτής Αργολίδας Γιάννης Ανδριανός επισημαίνει  πως χιλιάδες ιδιοκτήτες δεν θα έχουν δικαίωμα δόμησης, καθώς πλέον τα οικόπεδα κάτω των δύο στρεμμάτων χαρακτηρίζονται μη οικοδομήσιμα χάνοντας έως και το 90% της αξίας τους.

Όπως αναφέρει στην ερώτησή του προς προς τους αρμόδιους υπουργούς “Πρόκειται για ένα βαρύ πλήγμα στους ιδιοκτήτες αυτών των οικοπέδων και θα συμβάλει στην ερήμωση των μικρών αυτών οικισμών ή στην αλλαγή του χαρακτήρα τους, καθώς ευνοεί την πώληση των ιδιοκτησιών αυτών σε εξαιρετικά χαμηλές τιμές σε ιδιώτες ή εταιρείες που κατόπιν θα συνενώσουν όμορα τεμάχια γης προκειμένου να τα εκμεταλλευτούν οικοδομικά” και καλώντας τη κυβέρνηση  να αναθεωρήσει τις προβλέψεις του σχετικού ΠΔ.

Επίσης και ο βουλευτής Ηρακλείου Λευτέρης Αυγενάκης υπογραμμίζει πως “Το νέο θεσμικό πλαίσιο έχει προκαλέσει ανησυχία στην τοπική αυτοδιοίκηση, καθώς και την τοπική κοινωνία του Ηρακλείου, καθώς τίθεται εκτός ορίων οικισμοί κάτω των 2.000 κατοίκων, οι οποίοι έχουν δημιουργηθεί μετά το 1983 και άρα εγείρεται ζήτημα αρτιότητας και οικοδομησιμότητας των αντίστοιχων οικοπέδων’, αναφέρει στην ερώτησή του

Να σημειωθεί ότι οι ερωτήσεις των βουλευτών της ΝΔ, όπως επίσης των βουλευτών Κώστα Κεφαλογιάννη, Δημήτρη Καλογερόπουλου και Μάνου Κόνσολα, έχουν γίνει κατά μόνας, ενώ παράλληλα και τα κόμματα της αντιπολίτευσης έχουν καταθέσει επίκαιρες ερωτήσεις προς τους αρμοδιους υπουργους αντιδρώντας στο ΠΔ.

Ειδικότερα ερώτηση με θέμα “Νέο ΠΔ 194/2025 -Απαξίωση μικροϊδιοκτησιών και εγκατάλειψη της ελληνικής υπαίθρου μέσω περιορισμών στους οικισμούς κάτω των 2.000 κατοίκων” κατέθεσε σύσσωμη η ΚΟ του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής, με πρώτη υπογράφουσα την Μιλένα Αποστολάκη (Βορείου Τομέα Αθηνών), αλλά και ο Παναγιώτης Παρασκευαΐδης (Λέσβου) με θέμα “Απαξίωση της μικρομεσαίας ιδιοκτησίας σε οικισμούς κάτω των 2.000 κατοίκων, μέσω του νέου ΠΔ 194/2025 – Επιτείνεται η ερημοποίηση και εγκατάλειψη της Ελληνικής Επαρχίας”.

Από τον ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ κατατέθηκε ερώτηση από 16 βουλευτές, με επικεφαλής την Έλενα Ακρίτα και θέμα “Απαράδεκτη και πρωτοφανής η απαξίωση ιδιοκτησιών πολιτών σε οικισμούς κάτω των 2.000 κατοίκων”, αλλά και αναφορά από τον βουλευτή Λάρισας Βασίλη Κόκκαλη με θέμα “Άμεση Αναστολή εφαρμογής των άδικων διατάξεων του ΠΔ που οριοθετεί τους οικισμούς κάτω των 2.000 κατοίκων, κατά τρόπο που αχρηστεύει την μικρή ακίνητη περιουσία και οδηγεί σε εγκατάλειψη των οικισμών”, ενώ επίκαιρη ερώτηση κατέθεσε ο Χάρης Μαμουλάκης (βουλευτής Ηρακλείου) με θέμα “Θα αναστείλετε την εφαρμογή του ΠΔ 194/2025 που απαξιώνει την περιουσία των μικρών ιδιοκτητών;”.

Και από το ΚΚΕ, ερώτηση με θέμα “Να ληφθούν μέτρα ώστε να μη χάσουν το δικαίωμα οικοδόμησης μικροϊδιοκτησίες κάτω των δύο στρεμμάτων σε οικισμούς με πληθυσμό κάτω των 2.000 κατοίκων” κατέθεσαν οι βουλευτές Μαρία Κομνηνάκα, Διαμάντω Μανωλάκου και Μανώλης Συντυχάκης.

Προς το παρόν οι έχοντες εκτάσεις κάτω των 2 στρεμμάτων, σε οικισμούς με πληθυσμό κάτω των 2.000 κατοίκων βάσει ορίων που δεν συμφωνούν με τον προσδιορισμό τους το 1923, δεν μπορούν πια να χτίσουν σε αυτές.

Η Κυβέρνηση υποστηρίζει πως δεν αφήνει στον “αέρα” οικισμούς, αλλά διορθώνει εκκρεμότητα δεκαετιών. Οι πολιτικοί μηχανικοί διαφωνούν.

Στο μεσοδιάστημα, τρεις φορές (2005, 2017 και 2019) το Συμβούλιο της Επικρατείας πήρε αποφάσεις, στις οποίες έκρινε ως παράνομες και αντισυνταγματικές τις οριοθετήσεις και επεκτάσεις ορίων οικισμών που είχαν γίνει το ‘90, με απόφαση του τότε Νομάρχη «ή υπουργού».

Η τελευταία (προ εξαετίας) απόφαση 1268/2019 αφορούσε το Πήλιο. Είχε προηγηθεί το Ρέθυμνο.

Μετά την απόφαση του ΣτΕ το 2019, σχεδόν 11.000 οικισμοί που “μεγάλωσαν” με απόφαση νομάρχη ή υπουργού ή με πληθυσμό μικρότερο των 2.000 κατοίκων δεν μπορούσαν να οικοδομήσουν στα οικόπεδα τους.

Μηχανικοί υποστηρίζουν πως έκτοτε οι Πολεοδομίες να αρνούνται να προχωρήσουν σε έκδοση αδειών δόμησης σε περιοχές που δεν ήταν εντός των ορίων των οικισμών -βάσει πάντα τα όρια του 1923.

Αυτοί που πλήττονται από τον ΠΔ είναι όσοι έχουν εκτάσεις σε περισσότερους από 10.000 οικισμούς προ του 1923 ή κάτω των 2.000 κατοίκων που ανήκαν στη Ζώνη Γ’ Οικισμών, περιπτώσεις που με το νέο Προεδρικό Διάταγμα βγαίνουν εκτός ορίου -άρα γίνονται μη άρτιες, μη οικοδομήσιμες.

Στο νέο προεδρικό διάταγμα δεν υπάρχει προσδιορισμός για τη Ζώνη Γ. Στο προηγούμενο προσχέδιο περιλάμβανε τις περιοχές του οικισμού μετά τη Β1 Ζώνη -τμήμα που έχει δημιουργηθεί μεταξύ του 1923 και του 1983-, με το καθορισμένο όριο του οικισμού να έχει προκύψει -όπως διαβάσατε ήδη και μάλλον έχετε εμπεδώσει “με απόφαση Νομάρχη ή υπουργού”.

Αυτή η ζώνη λοιπόν, “αφαιρέθηκε” στην απόφαση του ΣτΕ, μολονότι πολλές από αυτές τις περιοχές που όρισαν νομάρχες, έχουν δομηθεί. Για αυτήν τη συνθήκη, δεν θα υπάρξουν συνέπειες.

Όσοι δεν έχουν δομήσει και πλήρωναν φόρους ΕΝΦΙΑ, οι περιουσίες τους γίνονται αγροτεμάχια και αδόμητες: χιλιάδες ακίνητα χάνουν το δικαίωμα οικοδόμησης. Δεν βγαίνει σχετική άδεια, ενώ αν κάποιος που την έχει εξασφαλίσει και αρχίσει να χτίζει, μπορεί να έλθει αντιμέτωπος με καταγγελία και να γίνει έκθετος.

Το ΠΔ εισάγει τρεις ζώνες (εντός σχεδίου, εκτός σχεδίου και εκτός ορίων) και περιορίζει δραστικά τις επιτρεπόμενες χρήσεις στους μικρούς οικισμούς: επιτρέπονται κατοικία, βασικές κοινωνικές και υγειονομικές δομές, μικρές εμπορικές δραστηριότητες, τουριστικά καταλύματα έως 100 κλίνες και εγκαταστάσεις του αγροτικού τομέα.

Ωστόσο, για προϋφιστάμενους του 1923 και παραδοσιακούς οικισμούς, όπως είναι οι οικισμοί του Πηλίου , προβλέπεται ξεχωριστή ρύθμιση μέχρι την ολοκλήρωση πολεοδομικών σχεδίων.

Το υπουργείο Περιβάλλοντος επιμένει μέχρι σήμερα πως ο στόχος του νέου Προεδρικού Διατάγματος είναι να υπάρχει “ασφάλεια δικαίου” και για αυτό έγινε η οριοθέτηση με ΠΔ, καθώς «ο πρόεδρος της Δημοκρατίας έχει την ανώτατη θεσμική κατοχύρωση».

Ο Ευθύμιος Μπακογιάννης, Γενικός Γραμματέας του Χωρικού Σχεδιασμού και Αστικού Περιβάλλοντος μιλώντας στην ERTNews είπε πως

«για να υπάρχει ασφάλεια δικαίου στο πολεοδομικό σχεδιασμό, καταθέσαμε προεδρικό διάταγμα με προδιαγραφές για την οριοθέτηση των οικισμών από τα Τοπικά Πολεοδομικά Σχέδια. Αυτές οι προδιαγραφές δεν είναι άμεσα εφαρμοστέες. Δεν ξυπνήσαμε, δηλαδή μια ημέρα και άλλαξε το καθεστώς που ισχύει στη δόμηση στους οικισμούς. Το ΠΔ δίνει στο υπουργείο και τους μελετητές που έχει επιλέξει, τον τρόπο και τη μεθοδολογία και τα επιστημονικά κριτήρια με τα οποία θα πάνε οι μελετητές σε κάθε οικισμό, θα καταγράψουν τα πραγματικά δεδομένα».

Υποστήριξε ότι η ανασφάλεια που έχει προκύψει σε χιλιάδες οικισμούς «έχει προκύψει λόγω της οριοθέτησης των νομαρχών» που επαναλαμβάνουμε πως ίσχυε από το 1983 και τόνισε πως «δεν έχει αλλάξει πάντως τίποτα από χθες μέχρι σήμερα στο καθεστώς δόμησης των οικισμών της χώρας, εκτός των οικισμών Ρεθύμνου και Πηλίου που έχουν ακυρωθεί τα όρια τους από το ΣτΕ από το 2019 και δεν εκδίδουν οικοδομικές άδειες. Για όλους τους υπόλοιπους οικισμούς δεν έχει να κάνει αυτό το ΠΔ με την αλλαγή των όρων δόμησης που ισχύουν σήμερα».

Μετά το χάος που προκλήθηκε πληροφορίες αναφέρουν πως το υπουργείο Περιβάλλοντος ενημέρωσε ότι μελετά νομοθετική ρύθμιση, γενικότερα επί του ΠΔ και ειδικότερα για την Ζώνη Γ.

Η αρχή έγινε με την παρουσία του υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρου Παπασταύρου στην ERTNews, όπου είπε κατ’ αρχάς ότι

«η οριοθέτηση των οικισμών γινόταν από το 1985, από τον νομάρχη. Το 2005, το 2017 και το 2019 το ΣτΕ είπε ότι δεν ήταν σωστή αυτή η οριοθέτηση, καθώς ο νομάρχης ήταν αναρμόδιος και πως τα κριτήρια δεν ήταν μεθοδολογικά σωστά. Ως αποτέλεσμα, ακύρωσε την οριοθέτηση οικισμών στην Κρήτη και στο Πήλιο και έτσι εν δυνάμει, έθεσε σε κίνδυνο την οριοθέτηση όλων αυτών των οικισμών. Άρα, το Προεδρικό Διάταγμα που προετοίμασε ο προκάτοχός μου, ο Θόδωρος Σκυλακάκης, όχι απλά δεν αφήνει “στον αέρα” τους οικισμούς, αλλά κάνει ακριβώς το αντίθετο, διορθώνει μια εκκρεμότητα δεκαετιών».

Στα της “διαγραφής” της Ζώνης Γ ο κύριος Παπασταύρου δήλωσε ότι «η Πολιτεία με επιστημονικά κριτήρια, σεβόμενη την αξιολόγηση του ΣτΕ, μελετά νομοθετική ρύθμιση μέσα από την οποία θα προσπαθήσει να ενσωματώσει τα ακίνητα που έχουν γεωγραφική, πραγματική ή οικιστική σχέση με τον οικισμό».

Δηλαδή, το υπουργείο εξετάζει τη δημιουργία νέων ζωνών, που δεν περιλαμβάνονται στο ΠΔ -κατά τα φαινόμενα- γιατί δεν συνεκτιμήθηκαν αρχικά όσα στοιχεία και δεδομένα θα έπρεπε να ληφθούν υπ’ όψιν.

Αφορά τα οικόπεδα από 2 έως 4 στρέμματα (όσα είναι κάτω από αυτό το όριο φαίνεται να χάνουν δια παντός τη δυνατότητα οικοδόμησης), με το υπουργείο να προωθεί την οργάνωση περιοικιστικών ζωνών σε Περιοχές Ελέγχου Χρήσεων (βλ. εισαγωγή χρήσεων γης), με προϋπόθεση να έχουν “πρόσωπο” σε αναγνωρισμένο κοινόχρηστο δρόμο.

Αφορά οικόπεδα σε οικισμούς κάτω των 2.000 κατοίκων με έκταση κάτω από δύο στρέμματα.

Τα εν λόγω οικόπεδα βρίσκονται στη Γ’ ζώνη οικισμών (δηλαδή επεκτάσεις μετά το 1983) και δεν είναι πλέον οικοδομήσιμα.

Απότοκο του χαρακτηριστικού να μην θεωρούνται πια αυτά τα οικόπεδα οικοδομήσιμα ήταν η κατακόρυφη πτώση της αξίας τους έως 90%.

Έτσι, για παράδειγμα ένα οικόπεδο στην περιφέρεια που κάποιος θα μπορούσε να χτίσει κοστολογούνταν η αξία του μέχρι και σήμερα στα 100.000€. Εν μία νυκτί όμως, αυτό το οικόπεδο μετατρέπεται σε αγροτεμάχιο με αξία 10.000€.

Ειδικότερα όπως εκτιμά ο Γιάννης Ξυλάς, διευθύνων σύμβουλος της Geoaxis Property & Valuation Services, πιστοποιημένης εταιρίας εκτιμήσεων ακινήτων στην Ελλάδα από το υπουργείο Οικονομικών, η συστηματική ζήτηση τα τελευταία χρόνια για οικόπεδα που μπορούν να φιλοξενήσουν κατοικία στις περιοχές του λεκανοπεδίου της Αττικής και σε μεγάλα αστικά κέντρα, σε συνδυασμό με την χαμηλότερη προσφορά καθώς δεν υπάρχει αρκετή ελεύθερη γη στις περιοχές αυτές, κρατούν τις τιμές σε υψηλά επίπεδα.

Όπως εκτιμά, με δηλώσεις του στο ΑΠΕ.ΜΠΕ, ο κ. Ξυλάς, οι τιμές θα συνεχίσουν να διατηρούνται σε υψηλά επίπεδα όσο υπάρχει ανάγκη για νεόδμητες κατοικίες. Είναι προφανές ότι βρισκόμαστε σε ένα υψηλό σημείο του κύκλου τιμών στην αγορά οικοπέδων που είναι πολύ κοντά στο ανώτατο σημείο. Θα ακολουθήσει μια διόρθωση, σε πρώτη φάση στο ρυθμό αύξησης των αξιών, πριν περάσουμε σε αρνητικό πρόσημα αναφορικά με την πορεία των τιμών των οικοπέδων. Ο χρονικός ορίζοντας που θα υπάρξει η διορθωτική πτώση με αρνητικό ρυθμό δεν μπορεί να εκτιμηθεί ακόμη και μπορεί να ξεκινήσει στους επόμενους 12 με 24 μήνες, εκτιμά ο κ. Ξυλάς, με αφορμή την δημοσιοποίηση της έρευνας της GEOAXIS

 Οικόπεδα – Οι τιμές και οι τάσεις

Όπως συμπερασματικά αναφέρεται στην έρευνα της GEOAXIS η άνοδος των αξιών (σε πέντε περιοχές που εξετάζονται στο λεκανοπέδιο Αττικής) αναμένεται να συνεχιστεί για τους επόμενους 12 μήνες, αλλά με μικρότερη ένταση. Σε καμία περίπτωση η αγορά δεν βιώνει συνθήκες φούσκας καθώς η ανισορροπία προσφοράς και ζήτησης νεόδμητων διαμερισμάτων συντηρεί την οικοδομική δραστηριότητα. Μεγάλα στοιχήματα αποτελούν ο πιθανός επαναπροσδιορισμός στα ποσοστά των αντιπαροχών και ο χρόνος επανάκαμψης στις αξίες οικοπέδων των Βορείων προαστίων. 

Σύμφωνα με τη βάση δεδομένων που διατηρεί η εταιρεία για την εξέλιξη των τιμών οικοπέδων στην Αττική, έρευνες που έχουν πραγματοποιηθεί αλλά και σχετικές ημερίδες του RICS και του ΕΛΙΕ για την πορεία της κτηματαγοράς, στην αγορά οικιστικών οικοπέδων το τελευταίο έτος προκύπτει μεταξύ άλλων ότι κατασκευαστές/εργολάβοι επανεκτιμούν τις επενδύσεις τους υπό το πρίσμα της αύξησης του κόστους κατασκευής & δανεισμού και της πιθανότητας ύφεσης, και συζητούν μεγαλύτερες αντιπαροχές.

Η εικόνα στα Νότια προάστια είναι σαφώς πιο ενθαρρυντική από ό,τι στα Βόρεια προάστια. Τα Βόρεια προάστια πιθανά θα αργήσουν να καταγράψουν σημαντική άνοδο, αλλά το rebound είναι δεδομένο. Από τις αρχές του 2018 ξανασηκώνονται οικοδομές οι οποίες κατά κύριο λόγο βρίσκονται σε μεσαίου και υψηλού προφίλ περιοχές (Αγία Παρασκευή, Παλαιό Φάληρο, Γλυφάδα, Βούλα κλπ) όπου οικόπεδα αγοράστηκαν φθηνά μέσα στην κρίση και τα ποσοστά αντιπαροχής όταν συμφωνήθηκαν δεν ήταν απαγορευτικά.

Οι νέες αυτές οικοδομές έχουν κοινό χαρακτηριστικό ότι σε μεγάλο ποσοστό αυτοχρηματοδοτούνται και παρέχουν υψηλά στάνταρτ στέγασης σε κατασκευές ιδιαίτερης αρχιτεκτονικής, κυρίως ως προς τις όψεις και το ενεργειακό τους αποτύπωμα.

Μεταξύ του 2ου τριμήνου 2024 και του 2ου τριμήνου 2023 καταγράφεται σημαντική αύξηση των διάμεσων ζητούμενων τιμών πώλησης οικοπέδων ( στις περιοχές Αμπελόκηποι, Μαρούσι, Π. Φάληρο, Περιστέρι και Χολαργό) σε ένα μέσο όρο της τάξης του 8,97% και για τις πέντε τοπικές αγορές που παρακολουθει το Παρατηρητήριο της GEOAXIS.

Αναλυτικότερα, την μεγαλύτερη αύξηση (11,11%) καταγράφουν τα οικόπεδα με Σ.Δ. 0,8 στο Μαρούσι, με τη διάμεση πιθανή τιμή πώλησης το 2ο τρίμηνο του 2024 να διαμορφώνεται στα 900 ευρώ/τμ, από 810 ευρώ /τμ πέρσι. Ακολουθεί η περιοχή του Π. Φαλήρου με τα οικόπεδα με Σ.Δ. 1,4 να καταγράφουν επίσης αύξηση 10,90% (διάμεση πιθανή τιμή πώλησης το 2ο τρίμηνο του 2024 στα 1.547 ευρώ/τμ, από 1.395 ευρώ/τμ).

Έπονται η περιοχή του Περιστερίου όπου οικόπεδα με Σ.Δ. 1,8 καταγράφουν αύξηση 7,80% (διάμεση πιθανή τιμή πώλησης το 2ο τρίμηνο του 2024 στα 912 ευρώ/τμ από 846 ευρώ/τμ) και ο Δήμος Αθηναίων περιοχή Αμπελοκήπων όπου οικόπεδα με Σ.Δ. 3,6 καταγράφουν αύξηση 7,58% (διάμεση πιθανή τιμή πώλησης το 2ο τρίμηνο του 2024 στα 2.455 ευρώ/τμ από 2.282 euro/τμ).

Τέλος, αύξηση φαίνεται να καταγράφει η περιοχή του Χολαργού με οικόπεδα με Σ.Δ. 1,2 να αυξάνονται 7,47% (διάμεση πιθανή τιμή πώλησης το 2ο τρίμηνο του 2024 στα 1. 209 ευρώ/τμ από 1.125 ευρώ/τμ). Οι αξίες που αναφέρονται στο Παρατηρητήριο είναι διάμεσες και αφορούν σε απολύτως τυπικά οικόπεδα. Είναι προφανές ότι οικόπεδα με ιδιαίτερα χαρακτηριστικά ως προς την θέση, την προβολή, την θέα αλλά και την επιφάνεια, βρίσκονται στο επάνω όριο του δείγματος, με αξίες πολλές φόρες μέχρι και 25% υψηλότερες.

Αναφορικά με το μέγεθος των οικοπέδων, όπως ήταν αναμενόμενο οι Αμπελόκηποι (165τμ) και το Περιστέρι (200τμ) καταγράφουν μικρότερα οικόπεδα συγκριτικά με τον Χολαργό (441τμ), το Μαρούσι (351τμ) και το Παλαιό Φάληρο (300τμ). Είναι φανερό ότι αδόμητα οικόπεδα επιφανείας του ενός στρέμματος είναι πλέον δυσεύρετα, ενώ σε πλείστες των περιπτώσεων τα οικόπεδα αυτά έχουν παλαιά σπίτια ή άλλες κατασκευές εντός τους. Οι αξίες των οικοπέδων βρίσκονται στο υψηλότερα επίπεδα δεκαετίας αφού καταγράφεται αύξηση των ζητούμενων τιμών πώλησης σε ένα μέσο όρο της τάξης 29,21% σε σχέση με το 2015, για τις πέντε τοπικές αγορές. 

 Αντιπαροχή οικοπέδων στην Αττική

Ο κύκλος της υψηλής οικοδομικής δραστηριότητας που άνοιξε μετά το 2018, αναφέρει η GEOAXIS, συνεχίζεται, καθώς η ζήτηση αδόμητων οικοπέδων ή/και οικοπέδων με παλαιά κτίσματα για την ανέγερση νεόδμητων διαμερισμάτων γνωρίζει άνθιση. Όσοι ιδιοκτήτες γης διατήρησαν τα οικόπεδά τους μετά το 2006 εξακολουθούν να είναι οι μεγάλοι χαμένοι, καθώς το συνολικό κόστος για την ανέγερση κτιρίου επί οικοπέδου με αντιπαροχή αυξήθηκε σημαντικά με την επιβολή ΦΠΑ από 1/1/2006 στις παραδόσεις των νεόδμητων ακινήτων, ενώ και η επιβολή του ΕΝΦΙΑ επιβάρυνε ανάλογα κάθε σχεδιασμό.

Γενικά, σε σύγκριση με το τι ίσχυε μέχρι 31/12/2005, ο οικοπεδούχος θα πάρει σήμερα σχεδόν ένα μικρό διαμέρισμα λιγότερο, σε κάθε περίπτωση οικοπέδου μεγαλύτερου των 1.000τμ.

Η εικόνα της αντιπαροχής παρέμεινε σχεδόν ίδια μέσα στο προηγούμενο 12μηνο, ενώ αναμένονται κινήσεις συμπίεσης του ποσοστού, ειδικά μετά τις αποφάσεις του ΣτΕ σχετικά με τα ύψη των οικοδομών (293/2024 και 310/2024 αποφάσεις του Ε’ Τμήματος). Οι αποφάσεις κρίνουν επίσης αντισυνταγματική και την εξαίρεση από τον συντελεστή δόμησης των έρκερ (εξώστες), σοφιτών, του 50% του υπογείου κ.α. περιορίζοντας ουσιαστικά την δυνατότητα των κατασκευαστών για επιπλέον τετραγωνικά μέτρα.

 Κόστος κατασκευής για κτήριο κατοικιών

Που κυμαίνεται σήμερα το κόστος κατασκευής; To κόστος για ένα κτίριο κατοικιών Ενεργειακής κλάσης Α στην Αττική είναι στα 1.900 ευρώ/τμ (+ΦΠΑ), ενώ για ένα αντίστοιχο Ενεργειακής κλάσης Α+ είναι στα 2.100 ευρώ/τ.μ (+ΦΠΑ). Αντίστοιχα το κόστος για μια περισσότερο premium κατασκευή μπορεί να ξεπεράσει τα 3.000ευρώ /τ.μ (+ΦΠΑ), αναφέρει ο Iωσήφ Αραμπατζής, ιδρυτής και διευθύνων σύμβουλος της Επίκυκλος Τεχνική Καταστευαστική.

Σε ερώτηση για τις προκλήσεις του κλάδου των κατασκευών και ειδικότερα για την πορεία τους κόστους ο κ. Αραμπατζής αναφέρει ότι πλέον έχουν σταθεροποιηθεί τα κόστη των υλικών, σε σχέση με ότι έχουμε βιώσει τα τελευταία 3 χρόνια, ενώ παρατηρούνται μικρές αυξήσεις το τελευταίο εξάμηνο. Αυτό το οποίο αποτελεί πρόσκληση αυτή τη στιγμή είναι η διαχείριση της μεγάλης ανόδου στα εργατικά κόστη. Θα τολμήσω να δηλώσω πως οι τιμές των ημερομισθίων αυξάνονται σαν χρηματιστηριακό προϊόν, αναφέρει χαρακτηριστικά.

Μιλώντας επιγραμματικά για τις αλλαγές σε σχέση με μια πενταετία πριν στην κατασκευή κτηρίων κατοικιών στην Αττική, ο διευθύνων σύμβουλος της ΕΠΙΚΥΚΛΟΣ, που δραστηριοποιείται στον τομέα κατασκευής κτηρίων κατοικιών και ανακαινίσεων με περισσότερα από 800 έργα στη διάρκεια των τελευταίων 15 ετών, αναφέρει μεταξύ άλλων ότι το κόστος της κατασκευής είναι υψηλότερο κατά 40% και δίνονται προνόμια στον ΝΟΚ με στόχο την ενεργειακή αναβάθμιση.

Επισημαίνει επίσης ότι στη κατασκευή κτηρίων χρησιμοποιείται υδατοστεγής σκελετός, έχουν αναπτυχθεί νέες τεχνολογίες σε υλικά επενδύσεων, δίνεται έμφαση σε υλικά και μηχανήματα με χαμηλό περιβαλλοντικό αποτύπωμα ενώ κρίνεται πλέον αναγκαία η ηλεκτρονική ταυτότητα του ακινήτου, πρακτικές που υιοθετεί η εταιρεία στα έργα της.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Αρκετοί είναι εκείνοι που συμμορφώθηκαν με τους όρους της νέας εγκυκλίου ωστόσο υπάρχουν και ιδιοκτήτες, που καθαρίζουν αλλά αφήνουν υπολείμματα έξω από τα οικόπεδα τους ή τα πετούν σε ρέματα με αποτέλεσμα να εξακολουθούν να αποτελούν αιτία πυρκαγιάς.

Σε πολλές περιπτώσεις οι Δήμοι αντιμετωπίζουν σοβαρό πρόβλημα με τον τεράστιο όγκο υλικού καθώς δεν προλαβαίνουν να καθαρίσουν και να το μεταφέρουν στους ειδικά διαμορφωμένους χώρους.

Οι πολίτες οφείλουν να δηλώσουν τον καθαρισμό των οικοπεδικών και ακάλυπτων χώρων στην ηλεκτρονική διεύθυνση akatharista.apps.gov.gr καθώς και στον ιστότοπο του υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας.

Σε περίπτωση ψευδούς δήλωσης τα πρόστιμα θα ξεκινούν από 1.000 ευρώ ενώ σε κάποιες περιπτώσεις μπορεί να αγγίξουν και τις 54.000 ευρώ.

Το Εθνικό Μητρώο Τήρησης Μέτρων Προληπτικής Πυροπροστασίας Ιδιοκτησιών που αποτέλεσε ρύθμιση του νομοσχεδίου του υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας στοχεύει στην καταγραφή των υποχρεώσεων των πολιτών κατά την αντιπυρική περίοδο και την τήρηση των μέτρων προληπτικής πυροπροστασίας.

Το σκεπτικό πίσω από την σύσταση του μητρώου ήταν να διενεργηθούν “έξυπνοι” έλεγχοι, καθώς και να συνειδητοποιήσουν οι πολίτες την ανάγκη και την υποχρεωτικότητα του καθαρισμού των οικοπέδων τους κάθε χρόνο ως μέτρο πρόληψης για την αντιπυρική περίοδο.

Για το λόγο αυτό δημιουργήθηκε από το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης ειδική ψηφιακή πλατφόρμα με τον τίτλο “Ακαθάριστα Οικόπεδα” στην ηλεκτρονική διεύθυνση akatharista.apps.gov.gr. Παρότι η καταληκτική ημερομηνία δήλωσης καθαρισμού των οικοπέδων ήταν κατ’ εξαίρεση για τον πρώτο χρόνο λειτουργίας του μητρώου η 31η Μαΐου, το υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας αποφάσισε την παράτασή της έως τις 30 Ιουνίου.

Την ίδια ώρα οι καθαρισμοί των οικοπεδικών και ακάλυπτων χώρων θα έπρεπε να έχουν ολοκληρωθεί έως τις 30 Απριλίου, ενώ η πλατφόρμα διατέθηκε στο κοινό αυτή την εβδομάδα, γεγονός που έχει φέρει τους ιδιοκτήτες των οικοπέδων αντιμέτωπους με πολλές δυσκολίες και καθυστερήσεις. Παράλληλα, οι ιδιοκτήτες αντιδρούν και στα τσουχτερά πρόστιμα που έχουν οριστεί σε περίπτωση μη συμμόρφωσης και τα οποία ανέρχονται σε 1.000 έως 54.000 ευρώ ενώ απειλούνται και με φυλάκιση δύο χρόνων.

Μέσω της πλατφόρμας οι πολίτες θα έχουν τη δυνατότητα να υποβάλουν αίτηση για τον καθαρισμό του οικοπέδου τους, καθώς και να προχωρήσουν σε καταγγελία για ακαθάριστα οικόπεδα. Παράλληλα, οι δήμοι μέσω της πλατφόρμας θα μπορούν να καταχωρούν τους ελέγχους που θα έχουν διενεργήσει καθώς και τα οικόπεδα που πρόκειται να ελεγχθούν απ’ αυτούς.

Σύμφωνα με την υπ’ αριθ. 20/2024 Πυροσβεστική Διάταξη «Καθορισμός προληπτικών μέτρων πυροπροστασίας οικοπεδικών και λοιπών ακάλυπτων χώρων που βρίσκονται σε περιοχές εντός εγκεκριμένων ρυμοτομικών σχεδίων, εντός ορίων οικισμών χωρίς εγκεκριμένο ρυμοτομικό σχέδιο, σε εκτάσεις που βρίσκονται εντός ακτίνας 100 μ. από τα όρια των ανωτέρω περιοχών, καθώς και σε εκτός σχεδίου γήπεδα με κτίσμα» η οποία εκδόθηκε στις αρχές Μαΐου, καθορίζεται η υποχρέωση των ιδιοκτητών, νομών, επικαρπωτών, μισθωτών ή υπομισθωτών οικοπεδικών και λοιπών ακάλυπτων χώρων που βρίσκονται σε:

(α) περιοχές εντός εγκεκριμένων ρυμοτομικών σχεδίων,

(β) περιοχές εντός ορίων οικισμών χωρίς εγκεκριμένο ρυμοτομικό σχέδιο,

(γ) εκτάσεις που βρίσκονται εντός ακτίνας 100 μ. από τα όρια των ανωτέρω περ.(α) και (β), κατόπιν ενημέρωσης της αρμόδιας δασικής υπηρεσίας και

(δ) εκτός σχεδίου γήπεδα με κτίσμα, για τις εκτάσεις που δεν υπάγονται στις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας, σύμφωνα με τον δασικό χάρτη της περιοχής και κατόπιν ενημέρωσης της αρμόδιας δασικής υπηρεσίας, για τον καθαρισμό των παραπάνω χώρων κατά το χρονικό διάστημα από την 1η μέχρι την 30η Απριλίου εκάστου έτους και τη συντήρησή τους καθ’ όλη τη διάρκεια της αντιπυρικής περιόδου, ήτοι από 1η Μαΐου έως 31 Οκτωβρίου, για την αποτροπή κινδύνου πρόκλησης πυρκαγιάς ή ταχείας επέκτασής της.

Από την υποχρέωση αυτή εξαιρούνται οι διαμορφωμένοι, συντηρημένοι κήποι ή φυτευμένες επιφάνειες ακάλυπτων χώρων κτιρίων, πολυκατοικιών, κ.α. των περιοχών και εκτάσεων που αναφέρονται παραπάνω.

Η νέα ψηφιακή πλατφόρμα akatharista.apps.gov.gr που δημιούργησε το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης σε συνεργασία με το υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας και το υπουργείο Εσωτερικών και έχει ως σκοπό να καθαριστούν όλα τα οικόπεδα ως μέτρο προστασίας στην εξάπλωση φωτιάς.

Όπως αναφέρεται στην απόφαση του υπουργείου ΥΠ 790/27-5-2024 παρατείνεται η προθεσμία του τρίτου εδαφίου της παρ. 4 του άρθρου 53Α του ν. 4662/2020 (Α’ 27) ως προς την καταληκτική ημερομηνία υποβολής υπεύθυνης δήλωσης στη σχετική πλατφόρμα που έχει τεθεί σε λειτουργία, των υπόχρεων της παρ. 3 του άρθρου 53Α του ν. 4662/2020 ως προς την εκπλήρωση των υποχρεώσεων πυροπροστασίας των ιδιοκτησιών τους, από 31η Μαΐου 2024 σε 30η Ιουνίου 2024.

• Πλέον, με επιτόπιους ελέγχους οι Δήμοι θα εντοπίζουν τα ακαθάριστα οικόπεδα και στη συνέχεια μέσω της ψηφιακής πλατφόρμας θα μπορούν να διασταυρώνουν, εάν οι πολίτες έχουν υποβάλει δήλωση καθαρισμού και να τους ενημερώσουν για την υποχρέωσή τους να προχωρήσουν σε εργασίες.

Επιπλέον, με την πλατφόρμα θα δίνεται η δυνατότητα σε κάθε ενδιαφερόμενο να παρακολουθεί εάν τηρούνται οι κανόνες ως προς τον καθαρισμό των ακάλυπτων χώρων. Υπενθυμίζεται ότι οι ιδιοκτήτες οικοπέδων που βρίσκονται εντός οικισμών ή κοντά σε αυτούς, οφείλουν να προβούν άμεσα στον καθαρισμό τους, με κύριο στόχο την αποτροπή πρόκλησης πυρκαγιάς.

• Επιπλέον επιβάλλεται στους ιδιοκτήτες από τις ισχύουσες διατάξεις η κοπή κλαδιών που εξέχουν στο οδικό ή αγροτικό δίκτυο, δυσχεραίνοντας την διέλευση πυροσβεστικών, ασθενοφόρων, απορριμματοφόρων και οποιουδήποτε άλλου οχήματος.
• Σε περίπτωση μη συμμόρφωσης θα γίνουν όλες οι ενέργειες που προβλέπει η κείμενη νομοθεσία με την επιβολή προστίμων, καθώς τη χρέωση του κόστος καθαρισμού σε όποιες περιπτώσεις αυτός γίνει από τα συνεργία εκάστοτε δήμου.
• Σε περίπτωση ψευδούς δήλωσης, οι πολίτες θα έρχονται αντιμέτωποι με τσουχτερά πρόστιμα τα οποία θα ξεκινούν από 1.000 ευρώ, ενώ σε κάποιες περιπτώσεις μπορεί να αγγίξουν και τις 54.000 ευρώ.

Οι ιδιοκτήτες, πολλές φορές σύμφωνα με καταγγελίες υπό το φόβο των προστίμων ξεριζώνουν ακόμα και δέντρα από τις ιδιοκτησίες τους για να μην ασχοληθούν ξανά αργότερα με τον καθαρισμό των οικοπέδων τους.

Χαρακτηριστικά είναι τα όσα αναφέρει σε επιστολή της προς τον υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Θ. Σκυλακάκη, η πρόεδρος του Εξωραϊστικού Συλλόγου Νέου Βουτζά «Η Πρόοδος», Έμυ Κροκίδη, η οποία περιγράφει «μια εκστρατεία εξαφάνισης της αυτοφυούς βλάστησης από ορισμένους ασυνείδητους ιδιοκτήτες». Η κ. Κροκίδη, εξηγεί ότι, καθώς οι εγκύκλιοι που εστάλησαν στους ΟΤΑ δεν προβλέπουν πρόστιμα για την καταστροφή της αυτοφυούς βλάστησης, «πό το κράτος του φόβου, ότι θα τους επιβληθούν πρόστιμα σε περίπτωση, που δεν διατηρήσουν καθαρά τα οικόπεδά τους καθ’ όλη τη διάρκεια της αντιπυρικής περιόδου, προσλαμβάνουν συνεργεία καθαρισμού με …μπουλντόζες, οι οποίες ξεριζώνουν ότι υπάρχει στα οικόπεδά τους, από αγριελιές και σχίνα, μέχρι πευκάκια, ή, ότι άλλο φροντίζει η Φύση να βλαστήσει στον ταλαιπωρημένο τόπο μας. Το αποτέλεσμα είναι πραγματικά τραγικό! Τα «ξυρισμένα» στην κυριολεξία οικόπεδα, πολλαπλασιάζονται ταχύτατα και μετατρέπουν τον Οικισμό μας σε Κρανίου Τόπο».

Φυσικά ο παντζουρλισμός για τους καθαρισμούς των οικοπέδων έχει αυξήσει ή και σε ορισμένες περιπτώσεις διπλασιάσει και τις τιμές των συνεργείων ή και των εργατών που τους αναλαμβάνουν. Αξίζει πάντως να σημειωθεί ότι εφόσον τα ακίνητα βρίσκονται εντός σχεδίου περιοχών και, εντός οικισμού ή και εκτός σχεδίου περιοχών με κτίσματα ανεγερθέντα βάσει οικοδομικής άδειας, για την εφαρμογή των ζωνών προστασίας, η κοπή δέντρων διενεργείται με έκδοση έγκρισης εργασιών δόμησης μικρής κλίμακας.

Την ίδια ώρα τρέχει η διαδικασία με τις τεχνικές εκθέσεις των ακινήτων σε περιαστικά και μη δάση με την προθεσμία να λήγει στις 31 Μαίου μετά την παράταση που δόθηκε με το άρθρο 136 του Νόμου 5106 (ΦΕΚ Α’ 63 / 01-05-2024) στην έναρξη λειτουργίας του Εθνικού Μητρώου της υπεύθυνης δήλωσης καθαρισμού των οικοπέδων και της ειδικής φόρμας καταγγελιών.

«Προσπαθούμε να πείσουμε και τους συμπολίτες μας δια μέσου των δήμων – γιατί βλέπετε είναι μία περιοχή περιαστική, περιδασική με πολλά θέματα και πολλά προβλήματα – τα κλαδιά από τα πεύκα στους κήπους τους, στα σπίτια τους, στις περιοχές που είναι εντός των δήμων να τα καθαρίσουν» ανέφερε πρόσφατα ο υπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας Βασίλης Κικίλιας σε αυτοψία στην Πεντέλη σημειώνοντας παράλληλα ότι δόθηκε η σχετική παράταση.

Πέρα όμως από την πειθώ που επικαλείται ο υπουργός, υπάρχει και το θέμα των προστίμων με τα οποία θα έρθουν αντιμέτωποι όσοι ιδιοκτήτες ακινήτων δεν κάνουν εγκαίρως την προβλεπόμενη διαδικασία.

Υπενθυμίζεται ότι με το άρθρο 31 του Νόμου 5075 (ΦΕΚ Α’ 206/ 12-12-2023 θεσμοθετήθηκε η λειτουργία του Μητρώου Τήρησης Μέτρων Προληπτικής Πυροπροστασίας Ιδιοκτησιών και καθαρισμού οικοπεδικών και ακάλυπτων χώρων. Σύμφωνα με αυτό οι ιδιοκτήτες είναι υποχρεωμένοι μέχρι την 30 Απριλίου κάθε έτους να δηλώνουν υπεύθυνα τον καθαρισμό του οικοπέδου τους. Στους υπόχρεους που δεν υποβάλλουν την υπεύθυνη δήλωση της, επιβάλλεται πρόστιμο ύψους χιλίων (1.000) ευρώ. Η υποβολή ψευδούς δήλωσης στο Εθνικό Μητρώο ως προς την τήρηση της σχετικής υποχρέωσης, τιμωρείται με ποινή φυλάκισης τουλάχιστον δύο (2) ετών και χρηματική ποινή εκατόν ογδόντα (180) έως τριακόσιες εξήντα (360) ημερήσιες μονάδες. Το ύψος της κάθε ημερήσιας μονάδας δεν μπορεί να είναι κατώτερο από εβδομήντα (70) ευρώ, ούτε ανώτερο από εκατό πενήντα (150) ευρώ.

Οι εκκρεμότητες για τους ιδιοκτήτες ακινήτων

Σύμφωνα με τα όσα προβλέπονται οι ιδιοκτήτες ακινήτων θα πρέπει σε ετήσια βάση κατά την αντιπυρική περίοδο να υποβάλλουν τεχνική έκθεση που θα καταρτίζει αρμόδιος τεχνικός όπως μηχανικός, δασολόγος, δασοπόνος, πολιτικός μηχανικός, γεωτέχνης ή γεωπόνος.

Το μέτρο αφορά όλους όσοι διαμένουν σε ακίνητα που βρίσκονται μέσα σε οικόπεδα ή γήπεδα σε δάση, δασικές και χορτολιβαδικές εκτάσεις, σε περιαστικό πράσινο, σε κηρυγµένες δασωτέες ή αναδασωτέες εκτάσεις, καθώς και εντός ακτίνας τριακοσίων (300) µέτρων από αυτές ή βρίσκονται µέσα σε πάρκα και άλση πόλεων και οικιστικών περιοχών.

Τα μέτρα προληπτικής πυροπροστασίας αφορούν στην πρόσβαση στο ακίνητο, στη δημιουργία ζωνών προστασίας, στην αποθήκευση υλικών, στον τακτικό καθαρισμό και στην εκπόνηση Σχεδίου Προετοιμασίας Εκκένωσης.

Ετσι, στις επόμενες ημέρες, υποχρεούνται να προβούν σε σύνταξη Εντύπου Αξιολόγησης Επικινδυνότητας και Τεχνικής Έκθεσης αρμόδιου τεχνικού επιστήμονα.

Εντός ενός μήνα υποχρεούνται να υποβάλουν στον οικείο Δήμο αρχικά, (και στο ηλεκτρονικό “Μητρώο Τήρησης Μέτρων Προληπτικής Πυροπροστασίας Ιδιοκτησιών” αργότερα), Δήλωση Εφαρμογής των μέτρων πυρασφάλειας στην οποία θα δηλώνουν την ορθή λήψη των μέτρων που προβλέπονται στην έκθεση του αρμόδιου τεχνικού επιστήμονα, βάσει των προβλέψεων του Κανονισμού για την προστασία του ακινήτου τους σε περίπτωση πυρκαγιάς. Σημειωτέον ότι η Δήλωση αυτή θα πρέπει να επαναλαμβάνεται μέχρι την 30.4 κάθε επομένου έτους.

Στην περίπτωση μη τήρησης του κανονισμού επιβάλλονται πρόστιμα, τα οποία αποτελούν έσοδο του οικείου δήμου και ειδικότερα:

– Για τη μη υποβολή του εντύπου αξιολόγησης της επικινδυνότητας του ακινήτου και της τεχνικής έκθεσης των απαιτούμενων μέτρων από τεχνικό επιστήμονα το πρόστιμο είναι για τα χαμηλής επικινδυνότητας ακίνητα 0,10 ευρώ για κάθε τ.μ. του ακινήτου. Για τα μεσαίας επικινδυνότητας 0,20 ευρώ ανά τ.μ. για τα υψηλής επικινδυνότητας 0,30 ευρώ ανά τ.μ. και τα ιδιαίτερα υψηλής επικινδυνότητας 0,40 λεπτά ανά τ.μ. Το πρόστιμο δεν μπορεί να είναι μικρότερο των 250 ευρώ και πριν την επιβολή του θα πρέπει να έχει προηγηθεί σύσταση εντός του πρώτου μήνα για την τεχνική έκθεση πυροπροστασίας και εντός του δεύτερου μήνα για τη δήλωση υλοποίησης των μέτρων.

-Μετά το πέρας της δίμηνης προθεσμίας συμμόρφωσης και εφόσον διαπιστωθεί ότι ο ιδιοκτήτης έχει συμμορφωθεί επιβάλλεται μόνο το πρόστιμο των 250 ευρώ.

-Αν έχουν υποβληθεί οι προβλεπόμενες δηλώσεις και εκθέσεις αλλά διαπιστωθεί ότι δεν έχουν εφαρμοστεί τα προβλεπόμενα τότε το πρόστιμο είναι το 50% των προστίμων που προβλέπονται ανά τετραγωνικό μέτρο

-Αν δεν έχει γίνει καμία ενέργεια συμμόρφωσης στις απαιτήσεις του κανονισμού τότε το πρόστιμο στο 100%.

-Λάθη που εντοπίζονται κατά την αυτοψία μετά από σύσταση και δίμηνο περιθώριο αν δεν διορθωθούν επιβάλλεται πρόστιμο 250 ευρώ. Αν ωστόσο διαπιστωθεί ότι δεν έχουν εφαρμοστεί τα προβλεπόμενα στην τεχνική έκθεση μέτρα πυροπροστασίας επιβάλλεται για κάθε ενότητα μέτρων πρόστιμο ύψους 500 ευρώ.

-Η μη υποβολή της ετήσιας δήλωσης ιδιοκτήτη για την εφαρμογή των προβλεπόμενων μέτρων θεωρείται παράλειψη και επιβάλλεται πρόστιμο ύψους 100 ευρώ.

Πηγή: ienergeia