«Είναι αλήθεια ότι, σε αντίθεση με πολλούς άλλους, οι οποίοι δεν συμμετείχαν όλοι στις διαπραγματεύσεις, δεν μίλησα για αυτή τη δραματική περίοδο για την Ελλάδα, αν και ήμουν ο κύριος πρωταγωνιστής. Γι’ αυτό και γράφω ένα βιβλίο, το οποίο θα εκδοθεί μέχρι το τέλος του έτους», ανέφερε.

Εστιάζοντας στους λόγους που η χώρα οδηγήθηκε στην κρίση υποστήριξε ότι έφταιξε «δυσλειτουργικό παραγωγικό μοντέλο, γενικευμένη διαφθορά και πελατειακό κράτος».

«Η έξοδος από τα διεθνή οικονομικά προγράμματα το 2018 σηματοδοτεί την είσοδο της Ελλάδας σε μια νέα εποχή. Ωστόσο, η συντηρητική κυβέρνηση δεν εκμεταλλεύτηκε τις ευκαιρίες που προσέφερε το τέλος της χρηματοδοτικής στήριξης της χώρας», επισήμανε.

Στρέφοντας τα βέλη στην πολιτική της κυβέρνησης Μητσοτάκη τόνισε: «έχουμε επιστρέψει σε μία γενικευμένη διαφθορά. Το σκάνδαλο των ευρωπαϊκών γεωργικών επιδοτήσεων που ξέσπασε πρόσφατα είναι αρκετά ενδεικτικό».

«Η τρέχουσα ανάπτυξη ωφελεί μόνο μία μειοψηφία. Μόνο ένας στους πέντε Έλληνες ζει καλά, το 45% του πληθυσμού έχει οικονομικές δυσκολίες και το 35% είναι χρεωμένο, υπογράμμισε με νόημα.

Αναφερόμενος στην πολιτική που ακολούθησε η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ στη διάρκεια των μνημονίων και ωφέλησαν την πλειοψηφία της κοινωνίας σημείωσε ότι «Το 2015 καταφέραμε να αναδιαρθρώσουμε το χρέος και να επωφεληθούμε από χαμηλά επιτόκια μέχρι το 2032. Αυτό δεν θα ισχύει πλέον μετά και, για να μπορέσει η Ελλάδα να συνεχίσει να αποπληρώνει το χρέος της, θα χρειαστεί υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης. Με το παρόν παραγωγικό μοντέλο, θα είναι δύσκολο».

Και συνέχισε: «παρά την πολύ ισχυρή πίεση των πιστωτών, η κυβέρνησή μου επέλεξε να επιβαρύνει τους πλουσιότερους με το βάρος της λιτότητας και μείωσε τις ανισότητες. Υπό την συντηρητική κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη, που βρίσκεται στην εξουσία από το 2019, οι ανισότητες αυξάνονται. Μεταξύ 2015 και 2019, τα εισοδήματα του 10% των φτωχότερων αυξήθηκαν κατά 45%, ενώ μειώθηκαν κατά 2,7% για το 10% των πλουσιότερων. Αντίθετα, μεταξύ 2019 και 2023, τα εισοδήματα του 10% των φτωχότερων μειώθηκαν κατά 8,1%, ενώ τα εισοδήματα του 10% των πλουσιότερων αυξήθηκαν κατά 13%».

Ο Αλέξης Τσίπρας υπενθύμισε ότι «το πρόγραμμα που εφάρμοσα μεταξύ 2015 και 2019 οδήγησε σε δημοσιονομικές περικοπές και φόρους ύψους 8,1 δισεκατομμυρίων ευρώ, έναντι 44 δισεκατομμυρίων για τα δύο προηγούμενα. Το 84 % του βάρους της λιτότητας επιβλήθηκε κατά τη διάρκεια των δύο πρώτων διεθνών οικονομικών προγραμμάτων».

Όσον αφορά το δημοψήφισμα τόνισε ότι «ήθελα να επιτύχω ένα καλύτερο αποτέλεσμα για τον ελληνικό λαό. Ήταν ένας τρόπος, μέσω μιας μορφής δραματοποίησης, να επιτύχω παραχωρήσεις από τους πιστωτές. Και το πετύχαμε εν μέρει, η Ελλάδα μπόρεσε να αναδιαρθρώσει το δημόσιο χρέος της, γεγονός που της επέτρεψε να βγει από το διεθνές πρόγραμμα τον Αύγουστο του 2018 και να ανακτήσει την οικονομική της αυτονομία».

Για να σχολιάσει «χάρη σε αυτό που οι πολιτικοί μου αντίπαλοι αποκαλούν «κωλότουμπα», η Ελλάδα είναι σήμερα μια κανονική χώρα που δεν βρίσκεται πλέον υπό διεθνή εποπτεία και δεν αφήνει τους υπαλλήλους του ΔΝΤ να της υπαγορεύουν τις πολιτικές της. Είμαι λοιπόν περήφανος που έκανα αυτή την επιλογή».

Ο ίδιος επισήμανε ότι «Ποτέ δεν διψούσα για εξουσία. Αλλά μου λείπει η ενεργός πολιτική και η επαφή με τους ψηφοφόρους».

Η συνέντευξη του Αλέξη Τσίπρα στην Le Monde

Αλέξης Τσίπρας: Η οικονομική ανάπτυξη της Ελλάδας ωφελεί μόνο μία μειοψηφία

Δέκα χρόνια μετά τη συμφωνία που υπογράφηκε μεταξύ της Ελλάδας και των πιστωτών της για ένα τρίτο διεθνές οικονομικό πρόγραμμα με αντάλλαγμα δραστικές μεταρρυθμίσεις, ο πρώην πρωθυπουργός της Ελλάδας (2015-2019) της ριζοσπαστικής αριστεράς (ΣΥΡΙΖΑ) επανέρχεται στο πρόγραμμα λιτότητας που αναγκάστηκε να επιβάλει στη χώρα και στην έξοδο από την κρίση.

Πριν από ακριβώς επτά χρόνια, στις 21 Αυγούστου 2018, η Ελλάδα εξήλθε από το τελευταίο διεθνές οικονομικό πρόγραμμα που είχε υπογραφεί τρία χρόνια νωρίτερα από τον Αλέξη Τσίπρα και τους πιστωτές της «Τρόικας», η οποία αποτελείτο από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ) και την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, με σκοπό να αποφευχθεί η χρεοκοπία της Ελλάδας. 

Η Ελληνική Δημοκρατία βγήκε έτσι από οκτώ χρόνια λιτότητας που της επέβαλαν οι πιστωτές της με αντάλλαγμα τη χρηματοδοτική τους βοήθεια (συνολικά 240 δισεκατομμύρια ευρώ σε δάνεια) μετά την κρίση του ελληνικού χρέους το 2009. 

Όταν υποδέχτηκε την Le Monde την Πέμπτη 7 Αυγούστου στο γραφείο του στο κέντρο της Αθήνας, όπου μια βιογραφία του Πάπα Φραγκίσκου βρίσκεται δίπλα σε έναν σύγχρονο πίνακα με τα πρόσωπα του Τσε και του Φιντέλ Κάστρο, ο πρώην ηγέτης της Ριζοσπαστικής Αριστεράς (ΣΥΡΙΖΑ), ο οποίος έχει αποσυρθεί από την πολιτική σκηνή εδώ και αρκετούς μήνες, δήλωσε «περήφανος» που πήρε τη δύσκολη απόφαση να υπογράψει τη συμφωνία με τους πιστωτές το 2015, η οποία επέτρεψε στη χώρα να ανακτήσει την οικονομική της αυτονομία.

-Δεν ακούσαμε πολλά από εσάς σχετικά για το μπρα-ντε-φερ που συνόδευσε τις διαπραγματεύσεις για το τρίτο διεθνές οικονομικό πρόγραμμα το 2015 μεταξύ της κυβέρνησής σας και των πιστωτών, ιδίως σχετικά με το δημοψήφισμα του Ιουλίου 2015 για το πρόγραμμα λιτότητας, το οποίο προκάλεσε πολλές συζητήσεις. Γιατί κάνατε το δημοψήφισμα;

-Είναι αλήθεια ότι, σε αντίθεση με πολλούς άλλους, οι οποίοι δεν συμμετείχαν όλοι στις διαπραγματεύσεις, δεν μίλησα για αυτή τη δραματική περίοδο για την Ελλάδα, αν και ήμουν ο κύριος πρωταγωνιστής της. Γι’ αυτό και γράφω ένα βιβλίο, το οποίο θα εκδοθεί μέχρι το τέλος του έτους. Μετά από δέκα χρόνια, ήρθε η ώρα να αποκαλύψω την αλήθεια και να καταρρίψω ορισμένους μύθους που κυκλοφορούν για το 2015.

Προχώρησα σε αυτό το δημοψήφισμα τον Ιούλιο του 2015, επειδή οι Ευρωπαίοι ηγέτες είχαν αδιάλλακτη στάση απέναντι στη νέα κυβέρνηση που είχε αναλάβει τον Ιανουάριο και η οποία δεν έφερε καμία ευθύνη για τη δημοσιονομική κατάρρευση και τη διαφθορά που είχαν προκαλέσει την κρίση. Η ελληνική κρίση δεν ξεκίνησε το 2015, το πρώτο πρόγραμμα χρηματοδοτικής ενίσχυσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) και του ΔΝΤ χρονολογείται από το 2010. Όταν ανέλαβα την ηγεσία της κυβέρνησης, τα δύο πρώτα προγράμματα ενίσχυσης είχαν αποτύχει να διορθώσουν την κατάσταση. Η συντηρητική κυβέρνηση μας είχε αφήσει ένα χρέος που αντιπροσώπευε το 180% του ΑΕΠ, και άδεια ταμεία.

Με αυτό το δημοψήφισμα, ήθελα να επιτύχω ένα καλύτερο αποτέλεσμα για τον ελληνικό λαό. Ήταν ένας τρόπος, μέσω μιας μορφής δραματοποίησης, να επιτύχω παραχωρήσεις από τους πιστωτές. Και το πετύχαμε εν μέρει, η Ελλάδα μπόρεσε να αναδιαρθρώσει το δημόσιο χρέος της, γεγονός που της επέτρεψε να βγει από το διεθνές πρόγραμμα τον Αύγουστο του 2018 και να ανακτήσει την οικονομική της αυτονομία.

-Υπογράφοντας συμφωνία με τους πιστωτές τον Αύγουστο του 2015, παρά τη μεγάλη νίκη του «Όχι» στο δημοψήφισμα, κατηγορηθήκατε ότι κάνατε στροφή 180 μοιρών (τη γνωστή «κωλοτούμπα») και προδώσατε τους ψηφοφόρους σας. Τι απαντάτε σε αυτό;

-Οι ψηφοφόροι μου, μου έδειξαν ξανά την εμπιστοσύνη τους τον Σεπτέμβριο στις βουλευτικές εκλογές, όπου ο ΣΥΡΙΖΑ έλαβε σχεδόν το ίδιο ποσοστό ψήφων με τον Ιανουάριο του 2015, δηλαδή 36%. Και στις βουλευτικές εκλογές του Ιουλίου 2019, που κέρδισαν οι συντηρητικοί, μετά από τέσσερα χρόνια εφαρμογής δύσκολων μεταρρυθμίσεων, χάσαμε μόνο 4 μονάδες [περίπου 145.000 ψηφοφόρους]. Χάρη σε αυτό που οι πολιτικοί μου αντίπαλοι αποκαλούν «κωλοτούμπα», η Ελλάδα είναι σήμερα μια κανονική χώρα που δεν βρίσκεται πλέον υπό διεθνή εποπτεία και δεν αφήνει τους υπαλλήλους του ΔΝΤ να της υπαγορεύουν τις πολιτικές της. Είμαι λοιπόν περήφανος που έκανα αυτή την επιλογή.

-Τώρα που το βλέπετε με απόσταση, ήταν απαραίτητες ορισμένες μεταρρυθμίσεις που ελήφθησαν κατά τη διάρκεια αυτού του τρίτου διεθνούς οικονομικού προγράμματος για την οικονομική ανάκαμψη της χώρας;

-Τα μέτρα λιτότητας ήταν μια εμμονή του ΔΝΤ και της ΕΕ, κυρίως της Γερμανίας. Χωρίς αυτά, θα μπορούσαμε να βγούμε πιο γρήγορα από την κρίση. Ωστόσο, ορισμένες μεταρρυθμίσεις ήταν χρήσιμες, όπως η ενοποίηση των ασφαλιστικών ταμείων. Χωρίς αυτό, το συνταξιοδοτικό σύστημα θα είχε καταρρεύσει. Σήμερα, η Ελλάδα έχει ένα από τα καλύτερα ποσοστά αναπλήρωσης σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση [πρόκειται για το ποσοστό του εισοδήματος της περιόδου δραστηριότητας που διατηρείται κατά τη συνταξιοδότηση, το οποίο στην Ελλάδα ανέρχεται σε πάνω από 80%, έναντι 61% κατά μέσο όρο στην ΕΕ, σύμφωνα με τον ΟΟΣΑ].

-Το 2018, χαλάρωσε η πίεση στην Ελλάδα, η οποία μπόρεσε να χρηματοδοτηθεί εκ νέου από τις χρηματοπιστωτικές αγορές και να επιστρέψει στην ανάπτυξη (1,9 %). Έκτοτε, η ανάπτυξη της χώρας είναι υψηλότερη από αυτή πολλών ευρωπαϊκών χωρών (2,3 % το 2024, σύμφωνα με τις Βρυξέλλες) και η ανεργία μειώθηκε τον Μάιο στο 8 %, έναντι 25 % το 2015. Η Ελλάδα έχει πραγματικά βγει από την κρίση και έχει απαλλαγεί από τα δεινά που την οδήγησαν στο χείλος της χρεοκοπίας;

-Η Ελλάδα οδηγήθηκε στην κρίση για τρεις βασικούς λόγους: δυσλειτουργικό παραγωγικό μοντέλο, γενικευμένη διαφθορά και πελατειακό κράτος. Η κρίση αυτή ήταν μια σύγχρονη Οδύσσεια για τον ελληνικό λαό. Όπως η επιστροφή του Οδυσσέα στην Ιθάκη μετά από ένα μακρύ και δύσκολο ταξίδι, η έξοδος από τα διεθνή οικονομικά προγράμματα το 2018 σηματοδοτεί την είσοδο της Ελλάδας σε μια νέα εποχή. Ωστόσο, η συντηρητική κυβέρνηση δεν εκμεταλλεύτηκε τις ευκαιρίες που προσέφερε το τέλος της χρηματοδοτικής στήριξης της χώρας.

Με τη χαλάρωση των δημοσιονομικών κανόνων στην Ευρώπη κατά τη διάρκεια της πανδημίας του Covid-19 και τα κονδύλια ανάκαμψης που διανεμήθηκαν από τις Βρυξέλλες μετά την υγειονομική κρίση, η συντηρητική κυβέρνηση είχε την ευκαιρία να αλλάξει την οικονομία της χώρας, η οποία βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στον τουρισμό και την αγορά ακινήτων. Ωστόσο, για να γίνει αυτό, θα έπρεπε να επενδύσει σε ανθρώπινο κεφάλαιο, πράσινη ενέργεια, νέες τεχνολογίες ή ποιοτικά γεωργικά προϊόντα.

Η τρέχουσα ανάπτυξη ωφελεί μόνο μία μειοψηφία. Σύμφωνα με τις τελευταίες έρευνες, που πραγματοποιήθηκαν στις αρχές του έτους, μόνο ένας στους πέντε Έλληνες ζει καλά, το 45% του πληθυσμού έχει οικονομικές δυσκολίες και το 35% είναι χρεωμένο [σε δημόσιους φορείς και τράπεζες]. Ας θυμηθούμε ότι το 2015 καταφέραμε να αναδιαρθρώσουμε το χρέος και να επωφεληθούμε από χαμηλά επιτόκια μέχρι το 2032. Αυτό δεν θα ισχύει πλέον μετά και, για να μπορέσει η Ελλάδα να συνεχίσει να αποπληρώνει το χρέος της, θα χρειαστεί υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης. Με το παρόν παραγωγικό μοντέλο, θα είναι δύσκολο…

Κυρίως, έχουμε επιστρέψει σε μία γενικευμένη διαφθορά. Το σκάνδαλο των ευρωπαϊκών γεωργικών επιδοτήσεων που ξέσπασε πρόσφατα είναι αρκετά ενδεικτικό [η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία ξεκίνησε έρευνα για «ένα σύστημα οργανωμένης απάτης» σε σχέση με τα κονδύλια της κοινής γεωργικής πολιτικής που είχε «συστηματικό» χαρακτήρα μεταξύ 2019 και 2024, υπό την κυβέρνηση των συντηρητικών].

-Πώς βλέπετε τις δηλώσεις του François Bayrou, ο οποίος, για να δικαιολογήσει τις δημοσιονομικές προσπάθειες που πρέπει να γίνουν στη Γαλλία, υπενθύμισε την κατάσταση της Ελλάδας το 2015;

-Πιστεύω ότι η Ελλάδα χρειαζόταν δημοσιονομική εξισορρόπηση εκείνη την εποχή, όπως και η Γαλλία σήμερα. Το πρόγραμμα που εφάρμοσα μεταξύ 2015 και 2019 οδήγησε σε δημοσιονομικές περικοπές και φόρους ύψους 8,1 δισεκατομμυρίων ευρώ, έναντι 44 δισεκατομμυρίων για τα δύο προηγούμενα. Το 84 % του βάρους της λιτότητας επιβλήθηκε κατά τη διάρκεια των δύο πρώτων διεθνών οικονομικών προγραμμάτων.

Και παρά την πολύ ισχυρή πίεση των πιστωτών, η κυβέρνησή μου επέλεξε να επιβαρύνει τους πλουσιότερους με το βάρος της λιτότητας και μείωσε τις ανισότητες. Υπό την συντηρητική κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη, που βρίσκεται στην εξουσία από το 2019, οι ανισότητες αυξάνονται. Μεταξύ 2015 και 2019, τα εισοδήματα του 10% των φτωχότερων αυξήθηκαν κατά 45%, ενώ μειώθηκαν κατά 2,7% για το 10% των πλουσιότερων. Αντίθετα, μεταξύ 2019 και 2023, τα εισοδήματα του 10% των φτωχότερων μειώθηκαν κατά 8,1%, ενώ τα εισοδήματα του 10% των πλουσιότερων αυξήθηκαν κατά 13%.Η γαλλική κυβέρνηση θα μπορούσε να αποφασίσει να κατανείμει με δίκαιο τρόπο το βάρος της λιτότητας. Ο Γάλλος οικονομολόγος Gabriel Zucman προτείνει, για παράδειγμα, να φορολογηθούν με 2% οι περιουσίες άνω των 100 εκατομμυρίων ευρώ, οι οποίες αντιπροσωπεύουν μόνο περίπου 1.800 νοικοκυριά. Ωστόσο, η κυβέρνηση Bayrou φαίνεται να αντιτίθεται σε αυτό. Η νεοφιλελεύθερη δεξιά του κ. Μητσότακη ή του κ. Bayrou θέλει να προστατεύσει τις ελίτ με κάθε κόστος. Αυτή είναι μία από τις μεγάλες διαφορές με την Αριστερά, η οποία, αντιθέτως, ενδιαφέρεται για την ευημερία των πολλών, των πιο αδύναμων και της μεσαίας τάξης.

-Γιατί αποφασίσατε το 2023 να αποχωρήσετε από την ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ και παραμείνατε αθόρυβος για μήνες, ενώ το κόμμα σας βυθιζόταν στην κρίση;

-Επειδή δεν πρόταξα το προσωπικό μου συμφέρον. Θεώρησα ότι έπρεπε να δοθεί μια ώθηση, αρχής γενομένης από μία αλλαγή στην ηγεσία. Ο τρόπος με τον οποίο εξελίχθηκαν τα γεγονότα δεν φαίνεται να ανταποκρίθηκε στις προσδοκίες μου… Η Αριστερά, τόσο στην Ελλάδα όσο και στην Ευρώπη, πρέπει να βρει ξανά τον προσανατολισμό της και να εμπνεύσει εκ νέου τους πολίτες, διότι σήμερα το σχέδιό μας για κοινωνική δικαιοσύνη και πρόοδο είναι πιο αναγκαίο από ποτέ, σε έναν κόσμο όπου οι ανισότητες διευρύνονται και η ακροδεξιά κερδίζει έδαφος.

-Τα μέσα ενημέρωσης στην Ελλάδα ανακοινώνουν τη μεγάλη επιστροφή σας και πιστεύουν ότι θα δημιουργήσετε ένα νέο κόμμα…

-Προς το παρόν, γράφω το βιβλίο μου. Δεν σκέφτομαι τίποτα άλλο.

-Αλλά σας λείπει η εξουσία;

-Όχι, ποτέ δεν διψούσα για εξουσία. Αλλά μου λείπει η ενεργός πολιτική και η επαφή με τους ψηφοφόρους.

Το βασικό σκέλος του σχεδίου, προβλέπει τη συνέχιση της πρόωρης αποπληρωμής του διμερούς δανείου της Ελλάδας με χώρες της ευρωζώνης, ώστε έως το 2030 να έχει εξοφληθεί ένα μεγάλο μέρος του, αρκετά νωρίτερα από το 2041 που προβλέπεται στο χρονοδιάγραμμα της πλήρους αποπληρωμής του. Αυτό θα πραγματοποιηθεί με πληρωμή ετήσιων δόσεων 2,645 δισ. ευρώ ανά έτος, ενώ τα δάνεια του ESM εξοφλούνται το 2060 και του EFSF το 2070.

Εφέτος, οι συγκεκριμένες κινήσεις, με βάση τον επίσημο προγραμματισμό, θα ολοκληρωθούν στις 15 Δεκεμβρίου, οπότε και θα αποπληρωθούν πρόωρα, μετά το «πράσινο φως» από τον ESM, υποχρεώσεις ύψους 7,93 δισ. ευρώ που λήγουν το 2026, το 2027 και το 2028. Η προεξόφληση θα πραγματοποιηθεί με ένα ποσό 5 δισ. ευρώ από το «μαξιλάρι» διαθεσίμων, ενώ τα υπόλοιπα περίπου 3 δισ. ευρώ θα προέλθουν από τα repos των φορέων της Γενικής Κυβέρνησης.

Σημειώνεται ότι, το δάνειο από το πρώτο μνημόνιο που συνήψε η χώρα το 2010 με χώρες της ευρωζώνης ήταν 52,8 δις. ευρώ με διάρκεια αποπληρωμής από το 2020 έως το 2040 (επιτόκιο euribor 3 μηνών + 0,5%) και με τις κινήσεις πρόωρης εξαγοράς έχει μειωθεί στα 32,3 δις. ευρώ. Παράλληλα, από το τρέχον έτος υπάρχει σε ροή και η αποπληρωμή των δανείων του EFSF ύψους 141,8 δισ. ευρώ με αποπληρωμή το 2056, ενώ από το 2034 προστίθενται και τα 86 δισ. ευρώ από τον ESM έως το 2060.

Σύμφωνα με παράγοντες του ΥΠΕΘΟ, στόχος είναι να μειωθεί το δημόσιο χρέος στο 140% του ΑΕΠ, και η μείωση αυτή να κινηθεί σε υψηλά επίπεδα σε ετήσια βάση, ώστε στα τέλη του 2028 να ανέρχεται στο 130% του ΑΕΠ. Παράλληλα, μια ακόμη επιδίωξη, με βάση το σήμα που θα δοθεί στις αγορές, είναι να εξασφαλίσει η χώρα το 2025 την επενδυτική βαθμίδα από τους Moody’s, τον μοναδικό από τους οίκους αξιολόγησης που δεν έχει αναβαθμίσει το ελληνικό αξιόχρεο. Αλλά και να ανέβει η ελληνική οικονομία περισσότερα «σκαλιά», πλησιάζοντας τη βαθμίδα με το Α+ που είχε το 2010.

Η χώρα αυτήν την περίοδο έχει υψηλά ταμειακά διαθέσιμα, τα οποία υπολογίζονται σε άνω του 15% του ΑΕΠ, όταν σε μια μέση ευρωπαϊκή χώρα είναι κάτω του 5%. Έτσι, δεδομένων αυτών των υψηλών ταμειακών διαθεσίμων και των περιορισμένων χρηματοδοτικών αναγκών του 2025, ο ΟΔΔΗΧ σχεδιάζει, σύμφωνα με τις πληροφορίες να βγει στις αγορές για να δανειστεί έως 10 δισ. ευρώ, ενώ οι δανειακές ανάγκες του Δημοσίου δεν υπερβαίνουν τα 5 δισ. ευρώ. Στόχευση της δανειακής αυτής στρατηγικής, εξηγούν τα στελέχη του ΥΠΕΘΟ, θα είναι η διασφάλιση της συνεχούς εκδοτικής παρουσίας του Δημοσίου στις διεθνείς αγορές κεφαλαίων, η περαιτέρω παροχή εκδόσεων υψηλής ρευστότητας με διατήρηση κατά το δυνατόν της ήδη εκτεταμένης φυσικής ωρίμανσής τους, η μείωση των περιθωρίων δανεισμού του Δημοσίου, καθώς και η περαιτέρω διασφάλιση της συνέπειας της ελληνικής οικονομίας ως κρατικού εκδότη με χαρακτηριστικά χώρας της ευρωζώνης.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ο πρωθυπουργός χρησιμοποίησε μια μαντινάδα, λέγοντας χαρακτηριστικά «Ο Κρητικός το χρέος του θα κάνει και θα κόψει από τον λαϊκισμό ακόμη ένα πλοκάμι», για να κατηγορήσει τον ΣΥΡΙΖΑ χωρίς να τον κατονομάσει, ότι «όλοι όσοι σας λένε ότι μπορούν να δαπανήσουν 45 δισ. ευρώ σε βάθος 4ετίας οδηγούν τη χώρα με μαθηματική ακρίβεια στα μνημόνια και τη χρεοκοπία».

Στον Οργανισμό Λιμένος Ηρακλείου γίνεται μια εξαιρετική δουλειά, για την οποία θέλω να συγχαρώ τη Διοίκηση. Θα συνεχίσουμε το σχέδιο ανάπτυξης των λιμένων μας, αξιοποιώντας διαφορετικά χρηματοδοτικά εργαλεία και σχήματα συνεργασίας με τον ιδιωτικό τομέα. https://t.co/8uv7CP3Dou pic.twitter.com/R7bMKIJhux

— Prime Minister GR (@PrimeministerGR) June 1, 2024

Επιπλέον, ο κ. Μητσοτάκης επεσήμανε στους φίλους του κόμματός του ότι «πρέπει να υπάρξει σημαντική κινητοποίηση των πολιτών που μας εμπιστεύθηκαν τον Μάιο και τον Ιούνιο του 2023, για να κάνουμε το 3 στα 3, μετά τη διπλή νίκη των εκλογών του περασμένου Μαΐου και Ιουνίου αλλά και για να μου δώσετε τη δύναμη να διαπραγματευθώ με ισχυρή φωνή στην Ευρώπη». Ειδικότερα ο κ. Μητσοτάκης επεσήμανε ότι «η ΝΔ το βράδυ των ευρωεκλογών πρέπει να είναι το μεγαλύτερο κόμμα στο Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα».

Στο μέτωπο της ακρίβειας ο πρωθυπουργός επεσήμανε ότι η σημαντική αύξηση των μισθών και των συντάξεων αποτελεί μόνιμο ανάχωμα στην ακρίβεια.

Ο Υπ. Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης απάντησε σε δημοσιογραφικό ερώτημα πως τα μνημόνια μεταξύ των δύο χωρών θα ψηφιστούν και πως έως τώρα δεν έχουν κυρωθεί διότι δεν είχε υπάρξει πλήρης συμμόρφωση των Σκοπίων με τη Συμφωνία των Πρεσπών. Σύμφωνα με τις πληροφορίες, κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης, ο υπουργός περιέγραψε ως πράξη «ενθάρρυνσης» των γειτόνων τη μη κύρωση των μνημονίων από τη Βουλή των Ελλήνων.

Ο κ. Γεραπετρίτης ανέφερε ακόμη πως η Αθήνα αντέδρασε άμεσα, γρήγορα και με αντανακλαστικά στις προκλήσεις της νέας προέδρου της Βόρειας Μακεδονίας, Γκορντάνα Σιλιάνοφσκα. Σημείωσε ακόμη την ταχεία αντίδραση των Προέδρων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, του ΝΑΤΟ και του Στέιτ Ντιπάρτμεντ.

Στις δηλώσεις τους τόσο η κ. Μπακογιάννη όσο και ο κ. Γεραπετρίτης άφησαν ορθάνοιχτο το ενδεχόμενο να έρθουν προς κύρωση τα μνημόνια στη Βουλή

Στην Ολομέλεια της Βουλής ο Θάνος Πλεύρης είχε υποστηρίξει πως «μόνο ο ΣΥΡΙΖΑ ζητά την κύρωση των πρωτοκόλλων», ενώ βουλευτές της πλειοψηφίας που πήραν τον λόγο στην Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων αποκαλούσαν «πρόεδρο των Σκοπίων» τη Σιλιάνοφσκα.

• Από την πλευρά του ΣΥΡΙΖΑ, η διαμαρτυρία της αρμόδιας τομεάρχη, Ρένας Δούρου, για την αποστροφή περί «ρεμπεσκέδων» που χρησιμοποίησε σε συνέντευξη της η Ντ. Μπακογιάννη έδωσε τη δυνατότητα στην πρόεδρο της Επιτροπής να ανασκευάσει, λέγοντας πως εκείνη αναφερόταν στη ΝΔ.

Επιπλέον, η κ. Δούρου αποκάλεσε αμήχανο και υποχωρητικό τον πρωθυπουργό έναντι της τουρκικής προκλητικότητας κατά την πρόσφατη επίσκεψη του στην Άγκυρα, καθώς «δεν αντέδρασε στην αναφορά του Τούρκου Προέδρου σε τουρκική μειονότητα», αντιμετώπισε «χλιαρά» τη μετατροπή της Μονής της Χώρας σε τζαμί, δεν ανέδειξε την παράνομη εισβολή και κατοχή της Τουρκίας στην Κύπρο και δεν ψέλλισε λέξη για την τουρκική αντίδραση για τα θαλάσσια πάρκα.

Κόντρα ξέσπασε και με το ΠΑΣΟΚ, με τον υπουργό Εξωτερικών και την Ντόρα Μπακογιάννη να επικρίνουν την Χαριλάου Τρικούπη επειδή ζήτησε να ματαιωθεί η συνάντηση του Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.

Ο Δημήτρης Μάντζος σχολίασε πως το ΠΑΣΟΚ δεν ζήτησε ματαίωση αλλά αναβολή της συνάντησης, ως κατάληξη δομημένης και κλιμακούμενης στρατηγικής για τη διεθνοποίηση της τουρκικής προκλητικότητας.

Χαρακτηριστικά, ο Αλέξης Τσίπρας αναφέρει, ότι η χώρα βγήκε από τα μνημόνια στις 20-08-18, επί κυβερνήσεως ΣΥΡΙΖΑ. Ο Πρόεδρος της αξιωματικής αντιπολίτευσης, υπενθυμίζει, ότι τότε ο κ. Μητσοτάκης ζητούσε πιστοληπτική γραμμή, ενώ σήμερα πανηγυρίζει για τα πεπραγμένα άλλης κυβέρνησης. Καταλήγοντας ο Αλέξης Τσίπρας αναφέρει, ότι ο πολιτικός χρόνος του Μητσοτάκη τελειώνει, καθώς τα ψέματα και το θράσος έχουν κοντά ποδάρια.

20/08/18 βγάλαμε τη χώρα από τα μνημόνια και λάβαμε 4ετή ορίζοντα εξόδου από την εποπτεία.
Τότε ο σημερινός ΠΘ έλεγε ότι υπογράψαμε 4ο και ζητούσε πιστοληπτική γραμμή.
Σήμερα, 20/08/22, πανηγυρίζει για όσα πετύχαμε.
Ψέματα & θράσος και τότε και τώρα.
Όμως ο χρόνος του τελειώνει.

— Αλέξης Τσίπρας – Alexis Tsipras (@atsipras) August 20, 2022

Σε σχετική επίκαιρη ερώτησή του προς τον πρωθυπουργό, η οποία κατατέθηκε σήμερα, ο κ. Βαρουφάκης σημειώνει: «Ο Αντιπρόεδρος της Κυβέρνησής σας, κ. Παναγιώτης Πικραμμένος, σε πρόσφατη συνέντευξή του στον ΣΚΑΙ δήλωσε ευθαρσώς ότι: “Εάν οι εκλογές (Σημ. του 2012) δεν έβγαζαν καθαρό αποτέλεσμα, θα κλείναμε τις τράπεζες… Είχαμε καταρτίσει σχέδιο να κλείσουν οι τράπεζες το οποίο υπάρχει ακόμα στη Τράπεζα της Ελλάδος…” Επί πλέον, ο κ. Πικραμμένος παραδέχθηκε πως επέλεξε συνειδητά να μην ενημερώσει τη Βουλή και τον ελληνικό λαό για το τελεσίγραφο της Καγκελαρίου Μέρκελ (το οποίο ισοδυναμούσε στο δίλημμα «Μνημόνιο ή Grexit μέσω κλεισίματος τραπεζών»), και μάλιστα σε προεκλογική περίοδο (δηλαδή όταν ο λαός καλείτο να επιλέξει μεταξύ των εκλογικών προγραμμάτων των κομμάτων). Μάλιστα, εξήγησε το λόγο για τη μη ενημέρωση Βουλής και εκλογικού σώματος αναφερόμενος σε κάτι που είπε στην κα Μέρκελ και/ή τους αξιωματούχους της τρόικας: “[Δ]εν μπορούμε να θέσουμε τέτοια θέματα [Σημ. στον λαό] γιατί θα ανατρέψουν το πολιτικό κλίμα, θα δημιουργήσουν ένταση και ασφαλώς θα φέρουν το αντίθετο αποτέλεσμα από αυτό που ήταν επιθυμητό”».

Πέθανε η δημοσιογράφος Αριάδνη Γερασιμίδου – Το συγκλονιστικό της μήνυμα: “Μάλλον τελικά έφυγα για κάπου καλύτερα…”

Περιληπτικά, σημειώνει ο κ. Βαρουφάκης «ο κ. Αντιπρόεδρος της κυβέρνησής σας ομολόγησε ότι υπήρχε εκλογικό αποτέλεσμα από κοινού επιθυμητό από τον ίδιον, την καγκελάριο Μέρκελ και την τρόικα, το οποίο αν δεν επέλεγε ο ελληνικός λαός η τότε κυβέρνηση θα έκλεινε τις τράπεζες με σχέδιο το οποίο εκπονήθηκε για αυτό τον σκοπό και το οποίο υπάρχει ακόμα, σύμφωνα με τον κ. Αντιπρόεδρο, στην Τράπεζα της Ελλάδος».

Ερωτά μάλιστα τον κ. Μητσοτάκη εάν θεωρεί «συμβατή με την δημοκρατική νομιμότητα την εκπόνηση σχεδίου κλεισίματος τραπεζών που θα ενεργοποιηθεί άμεσα σε περίπτωση που το αποτέλεσμα των εκλογών δεν συνάδει με τις “επιθυμίες” της γερμανικής κυβέρνησης, των Βρυξελλών και του υπηρεσιακού πρωθυπουργού στον οποίο το δικό σας κόμμα, μαζί με το ΠΑΣΟΚ, ανάθεσαν την ομαλή διεξαγωγή των εκλογών και στον οποίο εσείς αναθέσατε την Αντιπροεδρίας της Κυβέρνησής σας;».

Ακολούθως, ο πρόεδρος της ΚΟ του ΜέΡΑ25 αναφέρει τα εξής: «Λαμβάνοντας υπόψη (όπως τεκμηρίωσα στην ερώτησή μου προς εσάς της 9/7/20, την οποία επιλέξατε να μην απαντήσετε), ότι το 2015 (μετά τις εκλογές που ανέδειξαν κυβέρνηση αντίθετη με τις επιθυμίες Καγκελαρίας-τρόικας) η ΕΚΤ παρέκαμψε τις νομικές υπηρεσίες της ζητώντας νομική στήριξη από ιδιωτικό δικηγορικό γραφείο ώστε να κλείσει τις ελληνικές τράπεζες, εφαρμόζοντας το 2015 το σχέδιο του 2012 στο οποίο αναφέρθηκε ο κ. Πικραμμένος, σας ρωτώ: Πόσο ακόμα θα αρνείστε το άνοιγμα από τη Βουλή του Φάκελου της Χρεοκοπίας και των Μνημονίων, τα οποία ακόμα και ο Αντιπρόεδρος της Κυβέρνησής σας ομολόγησε ότι κατέλυσαν την δημοκρατική και συνταγματική νομιμότητα; Περαιτέρω, κοιτάζοντας μπροστά, και δεδομένου ότι η κυβέρνησή σας εκτοξεύει το ήδη μη βιώσιμο δημόσιο χρέος σε ύψη ρεκόρ στο παγκόσμιο στερέωμα, πώς σχολιάζετε την παρατήρηση ότι η κυβέρνησή σας εκ των πραγμάτων εκχωρεί στην ΕΚΤ και τις Βρυξέλλες καθημερινά ό,τι έχει απομείνει από την λαϊκή κυριαρχία και την εθνική ανεξαρτησία;».

Τόνισε ότι συμμερίζεται τις ανησυχίες των εμπόρων καθώς δεν είναι ανοιχτές οι δραστηριότητές τους στις εκπτώσεις ωστόσο εξήγησε ότι η κυβέρνηση θα το διορθώσει, ενώ τόσο ο ίδιος όσο και ο πρωθυπουργός παρακολουθούν πολύ στενά τις εξελίξεις και συζητούν με την επιτροπή λοιμωξιολόγων.

Ο κ. Γεωργιάδης προανήγγειλε νέα μέτρα για τα μικρά καταστήματα μέσα στις επόμενες ημέρες, λέγοντας ότι προτεραιότητα θα δοθεί στους κλάδους της ένδυσης και της υπόδησης καθώς έχουν υποστεί τη μεγαλύτερη ζημιά. Ζήτησε χρόνο από τους εμπόρους προκειμένου να αναπτυχθεί το κυβερνητικό σχέδιο.

Ο,τι είπαμε πως θα καταβληθεί, έχει πληρωθεί σημείωσε ο υπουργός και τόνισε πως οι ιδιοκτήτες που λαμβάνουν μειωμένο ενοίκιο θα λάβουν το επόμενο διάστημα τα χρήματά τους.

Τόνισε ότι τα μέτρα για τη δημόσια υγεία έχουν τεράστιο οικονομικό κόστος, ωστόσο η κυβέρνηση έχει απόλυτο έλεγχο της οικονομίας λέγοντας χαρακτηριστικά: «Δεν θα βρεθούμε ούτε με μνημόνια, ούτε με χρεοκοπία. Θα κάνουμε τις μεταρρυθμίσεις μας, θα γίνουν τα εμβόλια μας, θα αντιμετωπίσουμε την πανδημία και θα πάμε παρακάτω».

Για το ζήτημα της αξιοποίησης των κοινοτικών πόρων, μίλησε σήμερα ο κυβερνητικός εκπρόσωπος και δήλωσε ότι στα ποσά που θα εισρεύσουν στη χώρα μας από το πρόγραμμα για την στήριξη της οικονομίας, πρέπει να προστεθούν και τα χρήματα από το ΕΣΠΑ.

«Άρα, μιλάμε για την επόμενη περίοδο, από το 2021 και μετά, για ένα ποσό πάνω από 50 δισ. ευρώ, για πάνω από το ¼ του ΑΕΠ. Είναι τεράστιο το νούμερο. Και είναι τεράστια και η ευθύνη της κυβέρνησης να σχεδιάσει ένα συνεκτικό σχέδιο που θα πηγαίνει την Ελλάδα στην επόμενη μέρα και πραγματικά θα την μεταμορφώνει. Τα χρήματα αυτά θα τα επενδύσουμε για να μεταμορφώσουμε την Ελλάδα. Γι’ αυτό, υπάρχει ένας οδικός χάρτης, ένα χρονοδιάγραμμα, για να ετοιμαστεί πρώτα το σχέδιο» είπε ο κ.Πέτσας προσθέτοντας ότι η κατάρτιση του αναπτυξιακού σχεδίου έχει ανατεθεί σε μια επιτροπή, η οποία αποτελείται από πολύ καταξιωμένους οικονομολόγους με επικεφαλής τον νομπελίστα κ. Πισσαρίδη.

Όρισε έναν χρονικό ορίζοντα περί τον Σεπτέμβριο, όπου η κυβέρνηση θα έχει στη διάθεσή της ένα σχέδιο ολοκληρωμένο για την επόμενη περίοδο, το οποίο θα ενσωματωθεί και στο μεσοπρόθεσμο πρόγραμμα της επόμενης τριετίας.

Ο οικονομολόγος που προέβλεψε το…4ο μνημόνιο!

Τον Φεβρουάριο του 2017, ο κ. Πισσαρίδης είχε προβλέψει πως η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ δεν θα κατορθώσει να υλοποιήσει το πρόγραμμα και να βγει στις αγορές.

Συμφωνα με δηλώσεις του που είχε δημοσιεύσει η “Καθημερινή”:

Για το ενδεχόμενο να υπάρξει και τέταρτο Μνημόνιο, καθώς δύσκολα η Ελλάδα θα μπορέσει να βγει στις αγορές πριν το 2018, έκανε λόγο ο νομπελίστας καθηγητής Οικονομικών Χριστόφορος Πισσαρίδης, μιλώντας στην εκπομπή «Σαββατοκύριακο με Δράση» του ΣΚΑΪ.

«Η κρίση και η λιτότητα θα τελειώσουν όταν η Ελλάδα θα μπορέσει να βγει μόνη της στις αγορές, με χαμηλά επιτόκια», είπε, ενώ ερωτηθείς εάν θα μπορέσει αυτό να γίνει μέχρι το τέλος του τρέχοντος προγράμματος, απάντησε πως δεν βλέπει την Ελλάδα να έχει πρόσβαση στις διεθνείς αγορές «τουλάχιστον τον επόμενο χρόνο».

Το τρέχον πρόγραμμα στήριξης λήγει τον Αύγουστο του 2018.

Ο κ. Πισσαρίδης αναφέρθηκε και στις επιπτώσεις τυχόν Grexit, το οποίο χαρακτήρισε «καταστροφικό» για την οικονομία, με την Ελλάδα να μην έχει πρόσβαση στις διεθνείς αγορές, το κράτος να μην μπορεί να πληρώσει τις υποχρεώσεις του και τη χώρα να εισέρχεται σε «κατάσταση πτώχευσης».

Επισήμανε την ανάγκη μεταρρυθμίσεων για να έρθουν επενδύσεις, ωστόσο υπογράμμισε πως οι επενδυτές έχουν χάσει πλέον την εμπιστοσύνη τους προς την Ελλάδα και τη δυνατότητα της χώρας να προσφέρει «περιβάλλον για την ανάκαμψη της οικονομίας».

Ο κ. Πισσαρίδης εξέφρασε τη διαφωνία του με τη μείωση του αφορολόγητου, παρά ταύτα ανέφερε πως πρέπει να υπάρξει παρέμβαση στο ασφαλιστικό, καθώς η συνταξιοδοτική δαπάνη ως ποσοστό επί του ΑΕΠ είναι πολύ μεγάλη.

Για τα αίτια που κρατούν την Ελλάδα τόσα χρόνια σε κρίση, ο νομπελίστας οικονομολόγος επισήμανε ως κύριους παράγοντες την έλλειψη βούλησης για μεταρρυθμίσεις, καθώς και την πολιτική αστάθεια.

Ειδικότερα, σε ό,τι αφορά το πρόγραμμα των μεταρρυθμίσεων, ανέφερε πως έπρεπε να προηγηθεί ένα ευρύ πλέγμα μεταρρυθμίσεων στην αγορά προϊόντων, και στη συνέχεια να ακολουθούσαν οι μεταρρυθμίσεις στην αγορά εργασίας.

Υποστηρικτής του “κουρέματος” των καταθέσεων στις κυπριακές τράπεζες

Το «κούρεμα» των καταθέσεων ήταν ο κυριότερος παράγοντας που οδήγησε στην γρήγορη έξοδο της Κύπρου από τα Μνημόνια, σύμφωνα με τον νομπελίστα οικονομολόγο και καθηγητή του London School of Economics, κ. Χριστόφορο Πισσαρίδη.

Μιλώντας σε εκδήλωση του ΙΟΒΕ, τον Οκτώβριο του 2017, για τις προοπτικές ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας ο κ. Πισσαρίδης δήλωσε ότι από το «κούρεμα» που έγινε στις καταθέσεις έδωσε μεγάλο δημοσιονομικό χώρο στην κυβέρνηση της χώρας. Και αυτό γιατί το ποσό που συγκεντρώθηκε από τις καταθέσεις ήταν πολύ μεγάλο φθάνοντας τα 9 με 10 δισ. ευρώ, δηλαδή περίπου το 60% του ΑΕΠ της Κύπρου. «Τα χρήματα πρέπει να βρεθούν από κάπου. Στην Κύπρο βρέθηκαν από την πρώτη ημέρα της κρίσης μέσω του κουρέματος. Στην Ελλάδα βρέθηκαν από τους φορολογούμενους», τόνισε ο κ. Πισσαρίδης.

Τι είχε πει το 2017 για τον τότε αρχηγό της αξιωματικής αντιπολίτευσης Κυριάκο Μητσοτάκη: «Φαίνεται να αποτελεί μια ελπίδα λογικής. Συμμερίζομαι απόλυτα την διάθεσή του για μεταρρυθμίσεις και την αγωνία του για σταθερότητα και επαναφορά της εμπιστοσύνης. Αλλά οποιοσδήποτε αναλάβει την διοίκηση στο μέλλον, θα πρέπει να ξέρει ότι πρέπει να παλέψει πολύ σκληρά για να αλλάξει, όχι μόνο την οικονομία, αλλά και το πολιτικό σύστημα που έχει συσσωρεύσει προβλήματα δεκαετιών»

Εθνικός διαπραγματευτής το 2012

Η σχέση των μνημονιακών κυβερνήσεων με τον οικονομολόγο του LSE δεν είναι καινούρια. Από το μακρινό 2012, ακόμα, ο τότε υπουργός των κυβερνήσεων Παπανδρέου και Σαμαρά, Ανδρέας Λοβέρδος αρθρογραφούσε ζητώντας να αναλάβει ο Χριστόφορος Πισσαρίδης “εθνικός διαπραγματευτής” για να συμφωνήσει με τους δανειστές την αναθεώρηση του μνημονίου.

‘Εγραφε συγκεκριμένα ο πρώην υπουργός:

“Η Βουλή, με πρόταση της Κυβέρνησης, επιλέγει τον Εθνικό Διαπραγματευτή και συγκροτεί την ομάδα του. Τη σχετική ιδέα έχει διατυπώσει έλληνας τεχνοκράτης στην Επιτροπή της Ε.Ε. Ο Εθνικός Διαπραγματευτής και η ολιγομελής ομάδα του, διεξάγουν, αμέσως μετά τις εκλογές, σύμφωνα με τις εντολές της Κυβέρνησης, τόσο τις διαπραγματεύσεις για την αναθεώρηση της συμφωνίας, όσο και τις τρίμηνες επικαιροποιήσεις της. Κι ακόμη, συντονίζουν τη συνεργασία της χώρας με την Task Force της Ε.Ε. για την παροχή τεχνικής βοήθειας. Για να αντιληφθούμε τη δυναμική της πρότασης, ας σκεφτούμε ως εθνικό διαπραγματευτή τον κύπριο νομπελίστα Χριστόφορο Πισσαρίδη! Κι αν κάποιος βιαστεί να αντιτείνει καχύποπτες σκέψεις για την πρόταση αυτή, πεντακάθαρη εξήγηση παρέχεται από το γεγονός, πως τις διαπραγματεύσεις για λογαριασμό της Ε.Ε. δεν κάνει ο Ε. Μπαρόζο, ούτε καν ο Επίτροπος Ο. Ρεν”.

Όπως γράφει και ο φιλοκυβερνητικός “Φιλελεύθερος”, ο καθηγητής του LSE θα είναι επικεφαλής της “Εθνικής Ομάδας” των “κομάντο” που θα αναλάβουν την διαχείριση των ποσών που θα εισρεύσουν από το Ταμείο Ανάκαμψης της Κομισιόν.

Βιαστικός για το μνημόνιο

Το επείγον της υπογραφής του κυπριακού μνημονίου με την τρόικα τόνισε ο νομπελίστας Χριστόφορος Πισσαρίδης, ο οποίος ανέλαβε πρόεδρος του Συμβουλίου Εθνικής Οικονομίας το 2013.

Ύστερα από συνάντηση, που είχε με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Νίκο Αναστασιάδη, ο κ. Πισσαρίδης εξήγησε ότι «η συμφωνία έπρεπε να υπογραφεί εδώ και μήνες».

Τόνισε ότι η υπογραφή μνημονίου, θα οδηγήσει σε άρση της αβεβαιότητας και θα χρηματοδοτήσει τις τράπεζες, προκειμένου να λειτουργήσει και η οικονομία.

Για την ώρα, επεσήμανε, υπάρχει αβεβαιότητα για το πως θα αντιμετωπιστούν η κυβέρνηση και ο νέος υπουργός Οικονομικών από την τρόικα και την Ευρωομάδα (Eurogroup).

Ανέφερε, όμως, πως μέχρι τώρα οι αντιδράσεις της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας και των Βρυξελλών, είναι θετικές.

Ο κ. Πισσαρίδης δήλωσε, τέλος, ότι η συνομολόγηση του Μνημονίου επείγει γιατί με τη συνομολόγηση θα τελειώσει η αβεβαιότητα που επικρατεί. Ανέφερε, επίσης, ότι το Μνημόνιο θα έπρεπε να υπογραφεί πριν από μήνες και πρόσθεσε: «Εχουμε πάρει περισσότερο χρόνο από οποιαδήποτε άλλη χώρα στην Ευρώπη για να συμφωνήσουμε σε ένα Μνημόνιο και δεν μπορεί μια μικρή Κύπρος να έχει τόσο περιπλεγμένη κατάσταση που να χρειάζεται τόσος πολύς χρόνος».

Χαρακτηριστική είναι η προειδοποίηση του Ιταλού πρωθυπουργού, Τζουζέπε Κόντε, ο οποίος τόνισε πως «η Γερμανία δεν θα έχει κανένα όφελος εάν η Ευρώπη βυθιστεί στην ύφεση. Όλες οι χώρες θα υποστούν τις συνέπειες. Καμία χώρα δεν θα κερδίσει από την αδυναμία της Ευρώπης και έχουμε την μεγαλύτερη αδυναμία από την εποχή του πολέμου. Οι οικονομίες μας βρίσκονται ενώπιον μια σκληρής δοκιμασίας».

Μεταξύ των ΥΠΟΙΚ της Ευρωζώνης υπάρχει συμφωνία για την παροχή εγγυήσεων στην Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων για να μπορέσει να δώσει σε επιχειρήσεις επιπλέον δάνεια ύψους 200 δισεκατομμυρίων και συμφωνία για ένα πρόγραμμα της Επιτροπής για επιδοτήσεις μισθών με σκοπό οι επιχειρήσεις να περιορίζουν τις ώρες εργασίας και όχι τις θέσεις εργασίας.

Η βασική διαφωνία όμως υπήρξε ως προς τη χρήση του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας και τη δυνατότητα που έχει να προσφέρει πιστωτικές γραμμές έως και μέχρι το 2% του ΑΕΠ κάθε χώρας και συνολικά μέχρι 240 δισεκατομμύρια ευρώ. Ο λόγος είναι ότι οι χώρες του Βορρά και ιδίως η Ολλανδία επέμειναν ότι τέτοια δάνεια δεν μπορούν παρά να συνοδεύονται από όρους, ουσιαστικά από μικρά «μνημόνια», κάτι το οποίο δεν μπορούν να δεχτούν οι χώρες του Νότου και ιδίως η Ιταλία, που επιμένει ότι αυτά θα πρέπει να είναι χωρίς ειδικές προϋποθέσεις και όρους.΄

Άλλη μια διαφωνία είναι το εάν θα εξεταστεί η έκδοση κοινών ομολόγων ειδικού σκοπού, εντός ενός ειδικού ταμείου για την ανασυγκρότηση της Ευρώπης. Η ανάγκη ενός τέτοιου ταμείου αναγνωρίζεται από όλους, καθώς ακόμη και οι μεγάλες οικονομίες όπως και η Γερμανία αποδέχονται την ανάγκη μεγάλων μέτρων. Όμως, τόσο η Γερμανία όσο και η Ολλανδία δεν αποδέχονται προς το παρόν τη λύση των ευρωομολόγων ή κάποιας παραλλαγής τους.

Αξίζει να σημειωθεί πάντως πως οι χώρες του Βορρά (Γερμανία, Ολλανδία) φαίνεται να αισθάνονται ότι μπορούν να αντέξουν καλύτερα και επιλέγουν να οχυρωθούν πίσω από τα χαμηλά επίπεδα χρέους και την καλή δημοσιονομική τους θέση, ενώ την ίδια ώρα χώρες όπως η Ιταλία ή η Ισπανία καλούνται να πάρουν βοήθεια με τη μορφή περισσότερο μνημονίων παρά αλληλεγγύης.

Σύμφωνα με τις προβλέψεις, το δημοσιονομικό έλλειμμα φέτος θα διαμορφωθεί στο 11,7% του ΑΕΠ, περίπου όσο και για την Ιταλία, τη Γερμανία και τη Γαλλία, ενώ το 2020 θα προσεγγίσει το 3,5%, ελαφρώς χαμηλότερα από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.

Η εκτίμηση της Unicredit για το χρέος είναι τρομακτική αφού από το 174,7% ως ποσοστό του ΑΕΠ τα 2019, το χρέος θα κινηθεί 40 ποσοστιαίες μονάδες υψηλότερα στο 218,6% φέτος, πριν υποχωρήσει στο 187,5% το 2021.

Συνολικά για την Ευρωζώνη υποθέτει ότι ο δείκτης χρέους ως προς το ΑΕΠ από το 85% το 2019 θα βρεθεί η οικονομία στο 111%. Για τις ΗΠΑ τα αντίστοιχα μεγέθη είναι 107,1% πέρυσι και 123% φέτος και 133% το 2021. Αντίθετα για την Ευρώπη το 2021, το χρέος ως προς το ΑΕΠ θα υποχωρήσει σε 102%.

Το βασικό σενάριο προβλέπει μια απότομη πτώση κατά το πρώτο εξάμηνο του 2020 της τάξεως του 35% σε αθροιστική βάση), ακολουθούμενο από μια ανάκαμψη το δεύτερο καθώς τα μέτρα περιορισμού αρχίζουν να μειώνονται. Το ισχυρό θετικό αποτέλεσμα του δεύτερου μισού του έτους θα έχει σημαντικό carryover effect και στο τέλος του έτους 2021 το ΑΕΠ θα έχει ενισχυθεί με μια μέση αύξηση το 15-16%. Ωστόσο, αναμένουμε ότι το ΑΕΠ κατά το 4ο τρίμηνο του 2021 να είναι 5% χαμηλότερα από το επίπεδο του στο τέλος του 2019.

Η μεγάλη σημασία των τομέων που σχετίζονται με τον τουρισμό (οι οποίοι αντιπροσωπεύουν το 35% του ΑΕΠ και το 20% του εργατικού δυναμικού) καθιστά την Ελλάδα πιο ευάλωτη από ό, τι πολλές άλλες χώρες της ευρωζώνης στις αρνητικές επιπτώσεις των περιορισμών στα ταξίδια και τις μετακινήσεις.

Ο υπουργός Οικονομικών, Χρήστος Σταϊκούρας, για το ύψος της ύφεσης, ανέφερε ότι είναι “συνάρτηση της έκτασης του προβλήματος και της πιθανής επανάληψης του προβλήματος μέσα στη χρονιά”, ενώ τόνισε πως οι περισσότερες προβλέψεις που έρχονται στη δημοσιότητα “δείχνουν βαθιά ύφεση”.

Η ύφεση προσδιορίστηκε προς το 4% για φέτος, ενώ αποδέχθηκε πως θα είναι μεγάλο το πλήγμα στο τουρισμό. Εξήγησε πως δεν θα επανέλθει – μετά το τέλος της υγειονομικής κρίσης στην Ελλάδα – αυτόματα η οικονομία και η αγορά και έτσι οι πολιτικές τόνωσης των δαπανών θα πρέπει να διατηρηθούν για μεγάλη περίοδο και μετά από αυτή τη περίοδο τόνωσης της ζήτησης και στήριξης πολιτών και επιχειρήσεων θα ακολουθήσει ο σχεδιασμός της κυβέρνησης (που προυπήρχε) για σταδιακή μείωση των φόρων.

Δημ. Παπαδημούλης: Η ύφεση στην Ελλάδα, λόγω κορονοϊού, θα είναι η μεγαλύτερη από όλες τις χώρες της Ευρωζώνης

Αυτό τόνισε ο Δ. Παπαδημούλης σε συνέντευξή του. Σχολιάζοντας την μελέτη του ΟΟΣΑ που λέει ότι η ύφεση στην Ελλάδα λόγω κορονοϊού θα είναι η μεγαλύτερη από όλες τις χώρες του ΟΟΣΑ και της Ευρωζώνης, δήλωσε χαρακτηριστικά ότι “η ύφεση στην Ελλάδα θα είναι η μεγαλύτερη από όλες τις χώρες του ΟΟΣΑ και της Ευρωζώνης, λόγω κορονοϊού. Και αυτό συμβαίνει για δύο λόγους: Ο πρώτος λόγος είναι ότι η δική μας οικονομία επηρεάζεται πάρα πολύ από τον τουρισμό, ο οποίος θα πάθει τεράστια ζημιά. Ο δεύτερος λόγος είναι ότι το ελληνικό δημόσιο χρέος, παρά την ελάφρυνση, που πέτυχε η κυβέρνηση Τσίπρα λίγο πριν το τέλος των μνημονίων, παραμένει το υψηλότερο στην Ευρωζώνη, υψηλότερο και από της Ιταλίας.

Άρα καλά τα πάμε στην στο υγειονομικό σκέλος μέχρι τώρα -είμαστε στον μέσο όρο της ΕΕ και της Ευρωζώνης από πλευράς θανάτων, και όσο παραπάνω κρατάμε, με συμφωνία κυβέρνησης και αξιωματικής αντιπολίτευσης, τα αυστηρά, περιοριστικά μέτρα αυτό είναι καλό-, αλλά πρέπει από τώρα να νοιαστούμε για την επόμενη μέρα, γιατί έρχεται μεγάλη ύφεση, μεγάλη φτώχεια και όσο πιο ανεπαρκή είναι τα μέτρα που παίρνει η κυβέρνηση για τη στήριξη της οικονομίας και της κοινωνίας, τόσο μεγαλύτερη θα είναι και η ύφεση”.

Ύφεση-σοκ προβλέπει και η Morgan Stanley

Εκτιμήσεις για ύφεση-σοκ λόγω των επιπτώσεων του κορονοϊού στην Ευρωζώνη αλλά και στην Ελλάδα κάνει ο επενδυτικός οίκος Morgan Stanley.

Συγκεκριμένα για την Ελλάδα, η Morgan Stanley αναφέρει πως η ύφεση που θα φέρει η πανδημία, τόσο λόγω των έκτακτων οικονομικών μέτρων, όσο και λόγω της αναστολής της λειτουργίας της αγοράς, υπολογίζεται στο 5,3%, ενώ για τον πληθωρισμό προβλέπει να μειώνεται εκ νέου στο 0% και το δημοσιονομικό έλλειμμα να κινείται στο -1,3%.

Παρ΄όλα αυτά, η ίδια πηγή εκτιμά ότι οι προοπτικές της οικονομίας της χώρας είναι πολύ καλές και ότι το 2021 θα «σβήσει» τις αρνητικές επιδράσεις της «χρονιάς του κορονοϊού». Η Morgan Stanley τοποθετεί την ανάπτυξη στην Ελλάδα στο 6,3% για το 2021, γεγονός που θα σβήσει τις αρνητικές επιπτώσεις της χρονιάς που διανύουμε. Ταυτόχρονα, προβλέπει πως το 2021 ο πληθωρισμός θα επανέλθει σε θετικό 0,3%. Τα δημόσιο χρέος από το 189,3% του ΑΕΠ θα μειωθεί και πάλι στο 174,3% το 2021.