Σε λίγες ημέρες θα τεθεί σε ισχύ και το εορταστικό ωράριο, το οποίο φέτος ξεκινά την Πέμπτη 11 Δεκεμβρίου 2025 και θα διαρκέσει μέχρι και την Παρασκευή 2 Ιανουαρίου 2026. 

Αναλυτικά το προτεινόμενο ωράριο λειτουργίας που προτείνει ο Εμπορικός Σύλλογος είναι το ακόλουθο:

• Πέμπτη 11/12/2025  09:00-21:00
• Παρασκευή  12/12/2025 09:00-21:00
• Σάββατο  13/12/2025 09:00-16:00
• Κυριακή  14/12/2025 11:00-16:00
• Δευτέρα 15/12/2025 09:00-16:00
• Τρίτη 16/12/2025 09:00-21:00
• Τετάρτη 17/12/2025 09:00-21:00
• Πέμπτη 18/12/2025 09:00-21:00
• Παρασκευή 19/12/2025 09:00-21:00
• Σάββατο 20/12/2025 09:00-18:00
• Κυριακή 21/12/2025 11:00-18:00
• Δευτέρα 22/12/2025 09:00-21:00
• Τρίτη 23/12/2025 09:00-21:00
• Τετάρτη 24/12/2025 09:00-18:00
• Πέμπτη 25/12/2025 ΑΡΓΙΑ
• Παρασκευή 26/12/2025 ΑΡΓΙΑ
• Σάββατο 27/12/2025 09:00-18:00
• Κυριακή 28/12/2025 11:00-18:00
• Δευτέρα 29/12/2025 09:00-21:00
• Τρίτη 30/12/2025 09:00-21:00
• Τετάρτη 31/12/2025 09:00-18:00
• Πέμπτη 01/01/2026 ΑΡΓΙΑ
• Παρασκευή 02/01/2026 ΚΛΕΙΣΤΑ

Όπως αναφέρει ο Εμπορικός Σύλλογος Αθηνών το προτεινόμενο ωράριο είναι ενδεικτικό και προαιρετικό.

Κάθε επιχείρηση μπορεί να προσαρμόσει τη λειτουργία της σύμφωνα με τις δικές της ανάγκες και δυνατότητες, εντός του πλαισίου λειτουργίας που ορίζεται από την πολιτεία και την ισχύουσα νομοθεσία (Δευτέρα – Σάββατο 06:00-21:00 Κυριακή 11:00-20:00).

Ο πρόεδρος των εμπόρων τόνισε πως «ο  εμπορικός κόσμος της χώρας, ο κλάδος που στηρίζει την απασχόληση και την τοπική οικονομία περισσότερο από κάθε άλλον, εισέρχεται στη φετινή ΔΕΘ με συγκροτημένες και τεκμηριωμένες θέσεις, που είναι κοστολογημένες.

Ειδικότερα, το υπόμνημά της ΕΣΕΕ, όπως τονίζει ο πρόεδρος, δεν βασίζεται σε θεωρητικά «λεφτόδεντρα», αλλά σε πλήρως κοστολογημένες προτάσεις με ξεκάθαρη αναπτυξιακή κατεύθυνση, που αφενός αίρουν αναχρονιστικές και άδικες επιβαρύνσεις, αφετέρου ενισχύουν την μεσομακροπρόθεσμη ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων και την απασχόληση. Ακόμη και τα μέτρα που έχουν οικονομικό αντίκτυπο θα υπερκαλυφθούν μέσα από την αύξηση του παραγόμενου προϊόντος και τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας. Τα μέτρα μηδενικού κόστους είναι εξίσου κρίσιμα, καθώς ενισχύουν το φιλοεπιχειρηματικό κλίμα και προσελκύουν επενδύσεις.

Ο εμπορικός κόσμος της χώρας, τονίζεται στην ανακοίνωση της ΕΣΕΕ, θέτει τον πήχη ψηλά και αναμένει οι ανακοινώσεις του Πρωθυπουργού, εφόσον ο διακηρυγμένος στόχος τους είναι η στήριξη της μεσαίας τάξης, να αναγνωρίσουν και να ενσωματώσουν ξεκάθαρα το ρόλο του εμπορίου στη νέα αναπτυξιακή στρατηγική της Ελλάδα το ρόλο του εμπορίου, τους».

Οι κυριότερες προτάσεις της ΕΣΕΕ ανά θεματική ενότητα στο Υπόμνημα είναι:

Φορολογία – Δημόσια Οικονομικά: Κατάργηση της άδικου τεκμαρτού τρόπου φορολόγησης, επαναφορά αφορολόγητου για επιχειρηματίες, σταθερό και δίκαιο φορολογικό πλαίσιο.

ΑΑΔΕ – Γραφειοκρατία: Μείωση διοικητικών βαρών, ταχύτερη επιστροφή ΦΠΑ, άμεση εξόφληση οφειλών Δημοσίου προς ιδιώτες.

Ακρίβεια – Πληθωρισμός: Έλεγχοι στην αγορά και τιμαριθμοποίηση φορολογικής κλίμακας για στήριξη πραγματικών εισοδημάτων.

Διασύνδεση Εμπορίου & Τουρισμού: Θεσμοθέτηση «τουριστικής εμπορικής επιχείρησης» και δράσεις προβολής του Shopping in Greece.

Ενίσχυση Νησιωτικής Οικονομίας: Επαναφορά μειωμένων συντελεστών ΦΠΑ, πραγματικό μεταφορικό ισοδύναμο, ψηφιακή και πράσινη μετάβαση.

Εξωδικαστικός Μηχανισμός: Ρεαλιστικές και εφαρμόσιμες ρυθμίσεις, ταχύτερη διεκπεραίωση και ουσιαστική προστασία επιχειρήσεων.

Ρευστότητα – Τραπεζικό Σύστημα: Ενίσχυση δανειοδοτήσεων ΜμΕ, χαμηλότερο κόστος χρηματοδότησης και αυστηρότερη εποπτεία στις εταιρείες διαχείρισης. Δημιουργία ακατάσχετου επιχειρηματικού λογαριασμού.

Ανάπτυξη – ΕΣΠΑ – Ταμείο Ανάκαμψης: Στοχευμένα προγράμματα για το εμπόριο, νέα χρηματοδοτικά εργαλεία και ενίσχυση της Αναπτυξιακής Τράπεζας.

Νέο Αναπτυξιακό Μοντέλο για το Εμπόριο: Έξι αναπτυξιακοί άξονες με αιχμή την απλοποίηση ρυθμιστικού πλαισίου, τον ψηφιακό μετασχηματισμό, την πράσινη ανάπτυξη και την πρόσβαση σε εναλλακτικά χρηματοδοτικά εργαλεία.

Εργασιακά: Προσαρμογές στο καθεστώς ετήσιας άδειας, δίκαιη εφαρμογή ψηφιακής κάρτας εργασίας, ρεαλιστικά πρόστιμα και δωρεάν λογισμικό που να είναι πραγματικά λειτουργικό για τις επιχειρήσεις.

Υγεία & Ασφάλεια: Αναθεώρηση υπερβολικών απαιτήσεων και κάλυψη του κόστους μέτρων από εθνικά ή ευρωπαϊκά προγράμματα.

Θεσμικά Ζητήματα: Ενίσχυση του κοινωνικού διαλόγου, επιστροφή της αρμοδιότητας για τον κατώτατο μισθό στους κοινωνικούς εταίρους και ουσιαστική αναβάθμιση της Επιθεώρησης Εργασίας.

Ασφαλιστικά – Συνταξιοδοτικά: Μείωση εργοδοτικών εισφορών, ενιαία ρύθμιση ασφαλιστικών οφειλών και κατάργηση παρωχημένων επιβαρύνσεων σε ασφαλισμένους και συνταξιούχους.

Στην επιστολή, ο πρόεδρος του ΕΕΘ Κυριάκος Μερελής καταθέτει ένα πλήρως τεκμηριωμένο υπόμνημα με προτάσεις, που αφορούν -μεταξύ άλλων- την επαναφορά της ελάχιστης διάρκειας μίσθωσης στα 12 χρόνια, τη σύνδεση των αυξήσεων με τον δείκτη τιμών καταναλωτή και τη διετή παράταση του μισθώσεων που λήγουν εντός του 2026.

Στην επιστολή τονίζεται ότι το φαινόμενο των «λουκέτων» πολλαπλασιάζεται, με τις επιχειρήσεις να βρίσκονται αντιμέτωπες με το δίλημμα: μετακόμιση ή οικονομική ασφυξία και στο πλαίσιο αυτό το Ε.Ε.Θ. ζητά θεσμική κατοχύρωση της επαγγελματικής στέγης, προκειμένου να διασφαλιστεί η βιωσιμότητα χιλιάδων επαγγελματιών.

Η επιστολή κοινοποιήθηκε στο γραφείο του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, στον υπουργό Επικρατείας Άκη Σκέρτσο, στον υφυπουργό Εσωτερικών (Τομέας Μακεδονία – Θράκη) Κωνσταντίνο Γκιουλέκα, σε όλα τα κοινοβουλευτικά κόμματα, στους βουλευτές Α’ και Β’ Θεσσαλονίκης, στον διευθυντή Γραφείου Πρωθυπουργού στη Θεσσαλονίκη Μιχάλη Μπεκίρη, στον πρόεδρο της ΚΕΕΕ Ιωάννη Βουτσινά, σε όλα τα Επιμελητήρια της χώρας και στον Πανελλήνιο Σύλλογο Προστασίας Ενοικιαστών.

Είναι χαρακτηριστικό ότι το 2024 αντιστοιχούσαν 79 μικρομεσαίες επιχειρήσεις ανά 1.000 κατοίκους, μία από τις υψηλότερες αναλογίες στην Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ-27) και σημαντικά υψηλότερη του μέσου όρου αυτής (58 ΜμΕ/1.000 κατοίκους).

Παρά τις διαδοχικές κρίσεις των τελευταίων ετών, οι ΜμΕ έχουν ενισχυθεί τόσο σε απόλυτο αριθμό όσο και σε όρους απασχόλησης και παραγόμενου προϊόντος, ενώ εκτιμάται ότι η ανοδική πορεία διατηρείται εντός του 2025. Αξίζει μάλιστα να σημειωθεί ότι οι θετικές επιδόσεις προέρχονται εξ ολοκλήρου από τις πολύ μικρές επιχειρήσεις, δηλαδή από εκείνες που απασχολούν λιγότερο από δέκα εργαζόμενους.

Ταυτόχρονα όμως οι ΜμΕ στην Ελλάδα είναι αντιμέτωπες με προκλήσεις τόσο συγκυριακές, όσο και δομικές. Στις πρώτες ανήκουν ενδεικτικά η δυσκολία εύρεσης εξειδικευμένου προσωπικού και τα αυξημένα κόστη ενέργειας. Σε ό,τι αφορά τα δομικά προβλήματα, παρά την πρόοδο που έχει σημειωθεί τα τελευταία χρόνια οι ΜμΕ στη χώρα μας υστερούν σημαντικά έναντι των ΜμΕ στην ΕΕ-27 στην ψηφιακή μετάβαση αλλά και σε όρους παραγωγικότητας.

Η αύξηση της παραγωγικότητας δύναται να προέλθει μέσω της αύξησης των επενδύσεων σε κεφαλαιουχικό εξοπλισμό, σε συνδυασμό με την τεχνολογική και ψηφιακή αναβάθμιση που επιταχύνθηκε μετά το ξέσπασμα της πανδημίας. Για τον σκοπό αυτό, καθοριστικής σημασίας είναι αφενός η αξιοποίηση αναπτυξιακών εργαλείων, όπως το Ταμείο Ανάκαμψης και το ΕΣΠΑ και αφετέρου η βελτίωση της πρόσβασης των ελληνικών ΜμΕ σε κεφάλαια και χρηματοδότηση.

Προς αυτή την κατεύθυνση, το Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας («Ελλάδα 2.0») περιλαμβάνει επενδύσεις και μεταρρυθμίσεις οι οποίες στοχεύουν στην ψηφιακή αναβάθμιση (π.χ. υιοθέτηση νέων ψηφιακών εργαλείων όπως ψηφιακές υπηρεσίες, αναβάθμιση εξοπλισμού), την πράσινη μετάβαση (π.χ. το πρόγραμμα «Εξοικονομώ» για επιχειρήσεις), την ενίσχυση της εξωστρέφειας και της καινοτομίας αλλά και την προώθηση οικονομιών κλίμακας μέσω συγχωνεύσεων και συνεργατικών σχημάτων. Το τελευταίο θα επιτρέψει στις ελληνικές ΜμΕ όχι μόνο να επιτύχουν μεγαλύτερη κλίμακα παραγωγής και καλύτερη πρόσβαση στις αγορές αλλά και να υλοποιήσουν επενδυτικά σχέδια που θα επιτρέψουν την περαιτέρω ανάπτυξή τους. Η αύξηση του μέσου μεγέθους των ΜμΕ, σε συνδυασμό με την κατάρτιση ολοκληρωμένων επιχειρησιακών σχεδίων και την ενίσχυση της εταιρικής διακυβέρνησης είναι παράγοντες που θα βελτιώσουν επίσης την πρόσβαση των ελληνικών ΜμΕ στη χρηματοδότηση.

Παράλληλα το Σχέδιο «Ελλάδα 2.0» περιλαμβάνει διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις για τον περιορισμό του διοικητικού και κανονιστικού βάρους που είναι αναλογικά υψηλότερα για τις μικρότερες σε μέγεθος επιχειρήσεις. Σκοπός των ανωτέρω πρωτοβουλιών είναι ο εκσυγχρονισμός της μικρομεσαίας επιχειρηματικότητας στην Ελλάδα, η ενίσχυση της ανταγωνιστικότητάς τους και η δημιουργία νέων θέσεων απασχόλησης.

Αναφορικά με το πως εξελίσσεται η υλοποίηση του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, αξίζει να σημειωθεί ότι έχουν ήδη συμβασιοποιηθεί 265 δάνεια ΜμΕ (55,4% επί του συνόλου), με τον συνολικό προϋπολογισμό τους να διαμορφώνεται στα 2,79 δισ. ευρώ. Επιπρόσθετα, η ενίσχυση των ΜμΕ μέσω του σκέλους των επιδοτήσεων ανέρχεται σε Ευρώ 1,4 δισ. τα οποία διοδεύονται σε δράσεις όπως, μεταξύ άλλων, ο ψηφιακός μετασχηματισμός, η εξοικονόμηση ενέργειας και η έρευνα και καινοτομία.

Διάρθρωση των ΜμΕ και εξέλιξη βασικών μεγεθών τη διετία 2024-2025

Σύμφωνα με εκτιμήσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, το 2024 ο αριθμός των ΜμΕ αυξήθηκε κατά 3,5%, ενώ οι απασχολούμενοι και η ΑΠΑ σε σταθερές τιμές κατέγραψαν άνοδο ύψους 2,9% και 0,6%, αντίστοιχα. Οι θετικές επιδόσεις προήλθαν αποκλειστικά από τις πολύ μικρές επιχειρήσεις των οποίων ο αριθμός αυξήθηκε πέρυσι κατά 3,9%, η απασχόληση κατά 6,5% και η ΑΠΑ σε σταθερές τιμές κατά 6,8%.

Αντίθετα, μείωση κατέγραψαν και στις τρεις συγκεκριμένες κατηγορίες τόσο οι μικρές όσο και οι μεσαίες επιχειρήσεις. Αξίζει να σημειωθεί ότι το μερίδιο των πολύ μικρών επιχειρήσεων, τόσο στην απασχόληση (47% έναντι 30%), όσο και στην ΑΠΑ (25% έναντι 20%) είναι σημαντικά μεγαλύτερο στην Ελλάδα σε σχέση με την ΕΕ-27. Το γεγονός αυτό συνδέεται με το μεγάλο αριθμό των αυτοαπασχολούμενων οι οποίοι αποτελούν περίπου το 27% επί του συνόλου, έναντι μόλις 14% στην ΕΕ-27.

Οι προβλέψεις της ΕΕ για το 2025 παραμένουν ιδιαίτερα θετικές για τις πολύ μικρές επιχειρήσεις στην Ελλάδα, αφού ο αριθμός τους εκτιμάται ότι θα αυξηθεί κατά 3,6%, ενώ διψήφια άνοδο αναμένεται να καταγράψουν η απασχόληση και η πραγματική ΑΠΑ, συμπαρασύροντας προς τα πάνω τα αντίστοιχα μεγέθη για το σύνολο των ΜμΕ. Η δυναμική της μικρομεσαίας επιχειρηματικότητας αποτυπώνεται και στα αποτελέσματα σχετικής έρευνας της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας που διεξήχθη το περασμένο έτος, με τις ελληνικές ΜμΕ να παρουσιάζονται ως οι πιο αισιόδοξες στην ΕΕ-27 σε ό,τι αφορά στις εκτιμήσεις για την αύξηση του τζίρου τους και να βρίσκονται στη δεύτερη θέση της σχετικής κατάταξης αναφορικά με την κερδοφορία.

Παρά τις θετικές επιδόσεις και προοπτικές, η παραγωγικότητα των μικρομεσαίων επιχειρήσεων, η οποία ορίζεται ως η προστιθέμενη αξία ανά απασχολούμενο, είναι η χαμηλότερη στην ΕΕ-27. Πιο αναλυτικά, το 2024 η προστιθέμενη αξία ανά εργαζόμενο στην Ελλάδα ήταν Ευρώ 20,1 χιλ. (με βάση τις ονομαστικές τιμές), πάνω από πέντε φορές χαμηλότερη έναντι της Ιρλανδίας που βρίσκεται στην πρώτη θέση. Όπως προκύπτει από τα στοιχεία της ΕΕ, η παραγωγικότητα στην Ελλάδα είναι συνάρτηση του μεγέθους των επιχειρήσεων, με την παραγωγικότητα των πολύ μικρών επιχειρήσεων (14,3 χιλ. ευρώ) να υπολείπεται του αντίστοιχου λόγου των μικρών (21,6 χιλ. ευρώ) και μεσαίων επιχειρήσεων (37 χιλ. ευρώ).

Επιπρόσθετα, σύμφωνα με το ΑΜΠΕ, ένας παράγοντας που επηρεάζει αρνητικά την παραγωγικότητα είναι το γεγονός ότι οι ελληνικές ΜμΕ δραστηριοποιούνται σε σημαντικά μεγαλύτερο βαθμό σε σύγκριση με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, σε κλάδους των υπηρεσιών και της μεταποίησης με χαμηλή γνωσιακή και τεχνολογική ένταση. Το 2024 στην Ελλάδα οι κλάδοι υπηρεσιών χαμηλής έντασης γνώσης και οι κλάδοι της μεταποίησης χαμηλής τεχνολογίας αντιπροσώπευαν το 73% σε όρους πλήθους επιχειρήσεων (ΕΕ-27: 67%), το 83% σε όρους απασχόλησης (ΕΕ-27: 74%) και το 75% σε όρους πραγματικής προστιθέμενης αξίας (ΕΕ-27: 68%).

Με βάση την έρευνα SAFE, η σημαντικότερη πρόκληση που καλείται να αντιμετωπίσει η μικρομεσαία επιχειρηματικότητα στη χώρα είναι η εύρεση εξειδικευμένου προσωπικού ή ανώτερων στελεχών (1/3 των ελληνικών ΜμΕ), κάτι που ισχύει και στην πλειονότητα των ευρωπαϊκών χωρών. Ακολουθεί το κόστος παραγωγής ή εργασίας (16%), το οποίο αυξήθηκε σημαντικά τα τελευταία χρόνια εξαιτίας της ενεργειακής κρίσης, του αυξημένου κόστους πρώτων υλών και εν γένει του υψηλού πληθωρισμού ενώ την πρόσβαση στη χρηματοδότηση ανέφερε ως κυριότερη πρόκληση το 14% των ελληνικών ΜμΕ που συμμετείχαν στην έρευνα, ποσοστό που είναι το υψηλότερο στην ΕΕ-27.

Τέλος, το ρυθμιστικό πλαίσιο, το οποίο συνιστά βασική πρόκληση για το 11% των ελληνικών ΜμΕ, αποτελεί μαζί με το ενεργειακό κόστος το σημαντικότερο εμπόδιο για την αύξηση της επενδυτικής δραστηριότητας των ΜμΕ, σύμφωνα με τα στοιχεία της έρευνας της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων.

Η αξιοποίηση των πόρων αναπτυξιακών εργαλείων όπως το Ταμείο Ανάκαμψης, αναμένεται να συμβάλλει στη σύγκλιση με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο στην ψηφιοποίηση των ΜμΕ, από τον οποίο η χώρα μας απέχει σημαντικά. Συγκεκριμένα, σύμφωνα με τον Δείκτη Ψηφιακής Οικονομίας και Κοινωνίας (Index-DESI), ο οποίος παρακολουθεί τις ψηφιακές επιδόσεις των κρατών-μελών της ΕΕ-27, το 2024 μόλις το 53,4% των ΜμΕ παρουσίαζε τουλάχιστον βασικό επίπεδο ψηφιακής έντασης, κατατάσσοντάς μας στην προτελευταία θέση μεταξύ των κρατών-μελών της ΕΕ-27 (ευρωπαϊκός μέσος όρος: 72,9%). Γενικότερα, οι ελληνικές ΜμΕ υστερούν έναντι των αντίστοιχων ευρωπαϊκών στη χρήση προηγμένων ψηφιακών τεχνολογιών αν και έχουν σημειώσει σημαντική πρόοδο. Σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat, το 8,2% των μικρών επιχειρήσεων και το 15,9% των μεσαίων επιχειρήσεων χρησιμοποίησαν το 2024 τουλάχιστον μία εφαρμογή τεχνητής νοημοσύνης.

Μολονότι τα δύο ποσοστά είναι σημαντικά μεγαλύτερα από τα αντίστοιχα του 2023 (3,5% και 5,7%), υστερούν έναντι της πλειονότητας των ευρωπαϊκών κρατών αλλά και έναντι των μέσων όρων της ΕΕ-27 (11,2% και 21%). Αντίθετα, υψηλότερο του ευρωπαϊκού μέσου όρου είναι το ποσοστό των μικρών επιχειρήσεων που πραγματοποίησαν πωλήσεις μέσω διαδικτύου το 2024 (23,6% έναντι 21,9% στην ΕΕ-27). Σημειώνεται ότι το εν λόγω ποσοστό για την Ελλάδα κινούνταν στο εύρος 8%-12% κατά την περασμένη δεκαετία, ωστόσο έχει σημειώσει σημαντική αύξηση μετά το ξέσπασμα της πανδημίας. Οι μεσαίες επιχειρήσεις που πραγματοποίησαν ηλεκτρονικές πωλήσεις σε ποσοστό 20,5% το 2024 έναντι 30,5% του μέσου όρου της ΕΕ-27.