Οι εκπαιδευτικοί που εργάζονται στα σχολεία ζήτησαν άμεσα μέτρα προστασίας, καθώς διδάσκουν και σε άλλα σχολεία και ανησυχούν για πιθανή έκθεση στον ιό.

Οι αρμόδιες αρχές εξετάζουν επιπλέον μέτρα για την ασφάλεια των μαθητών και του προσωπικού.

Τα περιστατικά αφορούν σε ασθενείς ηλικίας άνω των 65 ετών, που παρουσίασαν εικόνα εγκεφαλίτιδας / μηνιγγοεγκεφαλίτιδας και είχαν έναρξη συμπτωμάτων εντός του τελευταίου δεκαημέρου του Ιουνίου 2025.

Κρούσματα της λοίμωξης από τον ιό του Δυτικού Νείλου εμφανίζονται σε πολλές χώρες παγκοσμίως, όπως και σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες, σε ετήσια βάση, συνήθως κατά τους καλοκαιρινούς και φθινοπωρινούς μήνες. Από το 2010 και μετά, εμφανίζονται κρούσματα σχεδόν κάθε χρόνο και στη χώρα μας, με αποτέλεσμα να θεωρείται αναμενόμενη η επανεμφάνιση περιστατικών σε κάθε περίοδο μετάδοσης.

Καθώς η επιδημιολογία του ιού καθορίζεται από πολλούς παράγοντες, οι περιοχές εμφάνισης κρουσμάτων δεν μπορούν να προβλεφθούν με ασφάλεια. Γι’αυτό και o ΕΟΔΥ συστήνει τη λήψη ατομικών μέτρων προστασίας από τα κουνούπια σε όλη την επικράτεια, καθόλη την περίοδο κυκλοφορίας των κουνουπιών και συγκεκριμένα:

• Χρησιμοποιείτε εγκεκριμένα εντομοαπωθητικά σώματος και χώρου (σύμφωνα με τις οδηγίες χρήσης), σήτες, κουνουπιέρες, κλιματιστικά / ανεμιστήρες, κατάλληλα (μακριά) ρούχα.
• Μην αφήνετε στάσιμα νερά πουθενά (έτσι, βοηθάτε ουσιαστικά στον περιορισμό των εστιών αναπαραγωγής των κουνουπιών στους ιδιωτικούς χώρους).

Άτομα μεγαλύτερης ηλικίας, άτομα με ανοσοκαταστολή και άτομα με χρόνια υποκείμενα νοσήματα πρέπει να τηρούν τα ατομικά μέτρα προστασίας από κουνούπια με ιδιαίτερη συνέπεια, καθώς κινδυνεύουν περισσότερο να αρρωστήσουν σοβαρά.

Ο ιός του Δυτικού Νείλου μεταδίδεται κυρίως με το τσίμπημα μολυσμένων «κοινών» κουνουπιών, τα οποία μολύνονται από μολυσμένα (κυρίως άγρια) πτηνά. Οι άνθρωποι που μολύνονται δε μεταδίδουν περαιτέρω τον ιό σε άλλα κουνούπια ή σε άλλους ανθρώπους (με άμεση επαφή). Στην πλειονότητά τους τα άτομα που μολύνονται δεν αρρωσταίνουν καθόλου ή παρουσιάζουν μόνο ήπια συμπτώματα, ενώ σε ένα μικρό ποσοστό (μικρότερο από 1% όσων μολύνονται) εκδηλώνουν σοβαρή νόσο που προσβάλλει το νευρικό σύστημα (κυρίως εγκεφαλίτιδα ή μηνιγγίτιδα).

Σε κάθε περίοδο μετάδοσης, και με στόχο την έγκαιρη εφαρμογή στοχευμένων μέτρων απόκρισης και πρόληψης, ο ΕΟΔΥ διενεργεί ενισχυμένη επιδημιολογική επιτήρηση της νόσου και ενεργητική εντομολογική επιτήρηση σε εθνικό επίπεδο, η οποία ενισχύθηκε σημαντικά τα τελευταία χρόνια. Έτσι και φέτος, ο ΕΟΔΥ ενημέρωσε τον Μάιο 2025 τους επαγγελματίες υγείας πανελλαδικά για την ανάγκη εγρήγορσής τους για τη νόσο.

Περισσότερες πληροφορίες για τον ιό του Δυτικού Νείλου και τα μέτρα προστασίας από τα κουνούπια υπάρχουν στην ιστοσελίδα του ΕΟΔΥ

Ρούλα Σκουρογιάννη

Το θανατηφόρο κρούσμα και η μόλυνση της γιατρού

Πριν λίγες εβδομάδες, ένας 72χρονος αγρότης από την περιοχή της Θεσσαλίας, νόσησε και νοσηλεύτηκε στο Γενικό Νοσοκομείο Λάρισας, με συμπτώματα αιμορραγικού πυρετού Κριμαίας-Κονγκό. Ο ασθενής παρουσίαζε βαριά επιδεινούμενη κλινική εικόνα και κατέληξε στις 27 Ιουνίου 2025. Ήταν ο δεύτερος καταγεγραμμένος θάνατος από CCHF στην Ελλάδα, με τον προηγούμενο παρόμοιο περιστατικό να έχει καταγραφεί το 2008, στη Θράκη.

Η μόλυνση του κτηνοτρόφου αποδόθηκε σε τσίμπημα που υπέστη από μολυσμένο τσιμπούρι. Η διάγνωση επιβεβαιώθηκε μετά τον θάνατό του, προκαλώντας προβληματισμό και άμεση κινητοποίηση. Λίγες ημέρες αργότερα, μια νεαρή γιατρός, ειδικευόμενη στην παθολογία, η οποία είχε έρθει σε επαφή με τον ασθενή, εμφάνισε συμπτώματα συμβατά με αιμορραγικό πυρετό και τέθηκε σε απομόνωση. Η κατάσταση της υγείας της κρίθηκε σταθερή, ωστόσο το γεγονός ανέδειξε την επικινδυνότητα της νόσου και για το υγειονομικό προσωπικό.

Η άμεση αντίδραση των αρχών και οι δηλώσεις του ΕΟΔΥ

Με την επιβεβαίωση του κρούσματος CCHF και του επακόλουθου θανάτου, ο ΕΟΔΥ ξεκίνησε μια ολοκληρωμένη και πολυδιάστατη αντίδραση δημόσιας υγείας. Ο οργανισμός εξέδωσε άμεσα επίσημες ανακοινώσεις για την ενημέρωση του κοινού και της υγειονομικής κοινότητας.  

Ο πρόεδρος του ΕΟΔΥ, Χρήστος Χατζηχριστοδούλου, με αφορμή το πρόσφατο περιστατικό του άτυχου κτηνοτρόφου με αιμορραγικό πυρετό και τη μετάδοσή του σε γιατρό στη Θεσσαλία, δήλωσε ότι «Δεν έχουμε πολλά κρούσματα στην Ελλάδα, είναι σποραδικά και εντοπίζονται κυρίως σε αγροτικές περιοχές. Αυτή η συγκεκριμένη περίπτωση μας κινητοποίησε άμεσα». «Η νόσος μεταδίδεται πρώτα από το τσιμπούρι στα ζώα και μετά στον άνθρωπο». Για μετάδοση μεταξύ ανθρώπων διευκρίνισε πως: «Η μετάδοση από άνθρωπο σε άνθρωπο γίνεται μόνο με επαφή με υγρά – αίμα, σάλιο, ούρα, κ.λπ. Δεν μεταδίδεται όπως ο κορονοϊός. Αλλά όταν ξεκινήσουν οι αιμορραγίες, τότε ο ιός μεταδίδεται πολύ εύκολα».

Ο καθηγητής επιδημιολογίας του ΕΚΠΑ και μέλος ΔΣ του ΕΟΔΥ, Δημήτρης Παρασκευής, από την πλευρά του διευκρίνισε: «Διενεργούνται δειγματοληψίες σε ζώα και σε έντομα στη φάρμα, όπου μολύνθηκε ο 70χρονος. Εφαρμόζονται, επίσης, στοχευμένες απεντομώσεις στις περιοχές, όπου εντοπίστηκαν τα περιστατικά. Πρόκειται για μεμονωμένα περιστατικά και όχι για εκτεταμένα κρούσματα. Αν εφαρμοστούν σωστά τα μέτρα, ο κίνδυνος είναι εξαιρετικά χαμηλός».
Εξήγησε, επίσης, πως: «Δεν είναι επικίνδυνο κάθε τσίμπημα τσιμπουριού. Χρειάζεται, όμως, προσοχή, γιατί ο μολυσμένος κρότωνας (τσιμπούρι) μπορεί να μεταδώσει τον ιό».

Οι βασικές ενέργειες που ανέλαβε ο ΕΟΔΥ

• Άμεση διερεύνηση και ιχνηλάτηση επαφών: Κλιμάκιο του ΕΟΔΥ επισκέφθηκε το Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Λάρισας και την οικογένεια του θανόντος κτηνοτρόφου για τη διεξαγωγή ενδελεχούς έρευνας, την αξιολόγηση των κινδύνων και τον εντοπισμό όλων των επαφών. Αυτό οδήγησε στον εντοπισμό 25 ατόμων που βρίσκονται πλέον υπό επιτήρηση.  
• Επιτήρηση περιβάλλοντος και ζώων: Πολύ σημαντικό είναι ότι ο ΕΟΔΥ απέστειλε ομάδα στην κτηνοτροφική μονάδα όπου εργαζόταν ο 70χρονος κτηνοτρόφος. Ελήφθησαν δείγματα από 15 τσιμπούρια που βρέθηκαν στην περιοχή, καθώς και δείγματα αίματος από ζώα, με τα αποτελέσματα να αναμένονται. Πραγματοποιήθηκαν επίσης στοχευμένες απεντομώσεις στην συγκεκριμένη περιοχή. Οι κτηνιατρικές αρχές εφάρμοσαν μέτρα ελέγχου και πρόληψης της νόσου στα ζώα.  
• Οροεπιδημιολογική Μελέτη: Ο ΕΟΔΥ διεξάγει οροεπιδημιολογική μελέτη σε δείγμα πληθυσμού της πληγείσας περιοχής για τον εντοπισμό πιθανών ασυμπτωματικών φορέων. Αυτό το προληπτικό μέτρο στοχεύει στην καλύτερη κατανόηση της επικράτησης και της εξάπλωσης του ιού εντός της κοινότητας.  
• Ετοιμότητα Επαγγελματιών Υγείας: Ο ΕΟΔΥ διασφάλισε ότι οι επαγγελματίες υγείας ήταν πλήρως ενημερωμένοι για τον CCHF, ώστε να είναι δυνατή η έγκαιρη ανίχνευση κρουσμάτων και η πρόληψη περαιτέρω εξάπλωσης. Το Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Λάρισας εφάρμοσε όλα τα απαραίτητα πρωτόκολλα για την απομόνωση και τη φροντίδα των ασθενών.  
• Εκστρατεία Ενημέρωσης του Κοινού: Ένας κεντρικός πυλώνας της αντίδρασης του ΕΟΔΥ είναι μια εκστρατεία ενημέρωσης του κοινού. Ο οργανισμός τονίζει ότι «δεν χρειάζεται πανικός αλλά σωστή ενημέρωση». Ο επιδημιολόγος Δημήτρης Παρασκευής καθησύχασε το κοινό, δηλώνοντας ότι ο CCHF «δεν μεταδίδεται εύκολα» και ότι παρατηρούνται «μεμονωμένα περιστατικά» και όχι εκτεταμένα κρούσματα. Τόνισε ότι εάν εφαρμοστούν σωστά τα μέτρα, ο κίνδυνος ευρείας διασποράς είναι «εξαιρετικά χαμηλός». Ο πρόεδρος του ΕΟΔΥ διευκρίνισε επίσης ότι τα ζώα συντροφιάς δεν κινδυνεύουν ιδιαίτερα, ειδικά στις πόλεις, με τον κίνδυνο να αφορά κυρίως τους ανθρώπους που ζουν και εργάζονται σε κτηνοτροφικές και γεωργικές μονάδες.  

Τι είναι ο Αιμορραγικός Πυρετός;

Ο αιμορραγικός πυρετός είναι ένας γενικός όρος που αναφέρεται σε μια ομάδα ασθενειών που προκαλούνται από διάφορους ιούς, όπως ο ιός Hantavirus, ο ιός Marburg, ο ιός Έμπολα, και ο ιός της Κριμαίας-Κονγκό (CCHFV). Στην Ελλάδα, το πιο συχνό είδος αιμορραγικού πυρετού είναι αυτό που προκαλείται από τον ιό Hantavirus, ο οποίος μεταδίδεται κυρίως από τα τρωκτικά (ποντίκια, αρουραίους) στον άνθρωπο μέσω της επαφής με τα ούρα, τα κόπρανα ή το σάλιο τους, ή την εισπνοή μολυσμένων αερολυμάτων.

Συμπτώματα και μετάδοση:

Τα συμπτώματα του αιμορραγικού πυρετού ποικίλλουν ανάλογα με τον ιό, αλλά συνήθως περιλαμβάνουν:

·         Υψηλό πυρετό

·         Κεφαλαλγία

·         Μυαλγίες και αρθραλγίες

·         Κόπωση

·         Ναυτία, έμετο, διάρροια

·         Αιμορραγικές εκδηλώσεις (εκχυμώσεις, πετέχειες, αιμορραγία ούλων/μύτης σε σοβαρές περιπτώσεις)

·         Νεφρική ανεπάρκεια

Η μετάδοση από άνθρωπο σε άνθρωπο είναι σπάνια για τους ιούς Hantavirus, αλλά είναι δυνατή για άλλους αιμορραγικούς πυρετούς (όπως: Έμπολα, Κριμαίας-Κονγκό) μέσω της επαφής με αίμα, σωματικά υγρά ή μολυσμένα αντικείμενα.

Πρόληψη και αντιμετώπιση:

Η πρόληψη επικεντρώνεται στην αποφυγή της έκθεσης σε τρωκτικά και τα περιττώματά τους. Συγκεκριμένα μέτρα περιλαμβάνουν:

·         Καλή υγιεινή των χεριών.

·         Αποφυγή επαφής με τρωκτικά και τα περιττώματά τους.

·         Χρήση γαντιών και μάσκας κατά τον καθαρισμό χώρων όπου ενδέχεται να υπάρχουν τρωκτικά.

·         Καλή συντήρηση των χώρων διαβίωσης και εργασίας για την αποφυγή εισόδου τρωκτικών.

·         Για τους επαγγελματίες υγείας, αυστηρή τήρηση των μέτρων ατομικής προστασίας και των πρωτοκόλλων βιοασφάλειας.

Δεν υπάρχει ειδική θεραπεία για τους περισσότερους αιμορραγικούς πυρετούς, και η αντιμετώπιση είναι υποστηρικτική. Η έγκαιρη διάγνωση και η νοσηλεία σε εξειδικευμένες μονάδες είναι ζωτικής σημασίας για την αύξηση των πιθανοτήτων επιβίωσης.

Το πρόσφατο περιστατικό στη Θεσσαλία αποτελεί μια υπενθύμιση ότι παρά την σπανιότητα της νόσου, η επαγρύπνηση και η σωστή ενημέρωση είναι απαραίτητες για την προστασία της δημόσιας υγείας.

Χθες πραγματοποιήθηκε απολύμανση στο νηπιαγωγείο, ενώ σήμερα αρκετά παιδιά δεν πήγαν και αύριο θα παραμείνει κλειστό. Εκεί θα βρίσκεται κλιμάκιο του ΕΟΔΥ από το πρωί όπου θα διενεργεί strep test σε μαθητές, αλλά και σε προσωπικό.

Όπως ανέφερε ο πατέρας της 5χρονης, το παιδί την Παρασκευή και το Σάββατο δεν είχε συμπτώματα. Ωστόσο την Κυριακή είχε πυρετό και του έδωσαν αντιπυρετικό. Τη Δευτέρα, όμως τα ξημερώματα, διαπίστωσαν οι γονείς ότι το παιδί ήταν μελανιασμένο στο πρόσωπό του.
Εσπευσμένα το μετέφεραν σε ιδιωτική κλινική της Θεσσαλονίκης και οι γιατροί εκεί έκαναν τις απαραίτητες εξετάσεις. Από τις αιματολογικές εξετάσεις διαπιστώθηκε ότι το παιδί είχε μολυνθεί από στρεπτόκοκκο. Ήταν όμως ραγδαία η εξέλιξη στην υγεία του, επιδεινώθηκε πάρα πολύ γρήγορα, με αποτέλεσμα το 5χρονο κορίτσι να καταλήξει.

Η νόσος mpox είναι μια ιογενής λοίμωξη που προκαλείται από μόλυνση με τον ιό mpox. Ο ιός mpox είναι γενετικά παρόμοιος με τον ιό της ευλογιάς, αλλά λιγότερο μεταδοτικός προκαλώντας πιο ήπια συμπτώματα.

Η μετάδοση από άνθρωπο σε άνθρωπο γίνεται μέσω της επαφής με δερματικές βλάβες/σωματικά υγρά του πάσχοντος ή/και μολυσμένα αντικείμενα, καθώς και μέσω αναπνευστικών σταγονιδίων κατόπιν παρατεταμένης στενής επαφής σε μικρή απόσταση.

Τα συμπτώματα της λοίμωξης από τον ιό mpox περιλαμβάνουν: Πυρετό, πονοκέφαλο, μυαλγίες, οσφυαλγία, λεμφαδενοπάθεια, ρίγος και εξάντληση, ενώ συνήθως εμφανίζεται χαρακτηριστικό εξάνθημα 1 με 5 ημέρες μετά την έναρξη των συμπτωμάτων. Παρότι δεν υπάρχει ειδική θεραπεία, οι περισσότεροι ασθενείς αναρρώνουν πλήρως σε λίγες εβδομάδες.

Οι τρόποι μετάδοσης της νόσου mpox περιλαμβάνουν:

*Στενή προσωπική επαφή

*Έκθεση σε βιολογικά υγρά

*Επαφή με μολυσμένες επιφάνειες ή αντικείμενα (π.χ. κλινοσκεπάσματα, είδη ρουχισμού/ιματισμού)

Βάση των υφιστάμενων επιδημιολογικών δεδομένων στην Ελλάδα, η νόσος mpox μεταδίδεται κυρίως σεξουαλικά

Ο ΕΟΔΥ συστήνει :

*Αποφύγετε στενή επαφή με άτομα που έχουν τα συμπτώματα (πυρετός, πονοκέφαλος, μυαλγίες, οσφυαλγία, λεμφαδενοπάθεια, ρίγος και εξάντληση, ή χαρακτηριστικό εξάνθημα που εμφανίζεται 1 με 5 ημέρες μετά την έναρξη των συμπτωμάτων)

*Αν εμφανίσετε συμπτώματα, αναζητείστε ιατρική βοήθεια και αποφύγετε σεξουαλικές επαφές ή στενή επαφή με άλλα άτομα

*Εμβολιασμός έναντι mpox σύμφωνα με τις σχετικές συστάσεις για τις ομάδες υψηλού κινδύνου.’Ανδρες που έχουν σεξουαλική επαφή με άνδρες (MSM), άνδρες που έχουν σεξουαλική επαφή με άνδρες και γυναίκες, άτομα τρανς, μη δυαδικά άτομα. Όλα τα άτομα από τις παραπάνω ομάδες θεωρούνται αυξημένου κινδύνου αν έχουν πρόσφατο ιστορικό πολλαπλών ερωτικών συντρόφων, ή έχουν νοσήσει από κάποιο σεξουαλικώς μεταδιδόμενο νόσημα τους τελευταίους 3 μήνες.

Επίσης συστήνεται ο εμβολιασμός σε επαγγελματίες υγείας και φροντίδας οι οποίοι εργάζονται σε χώρους ή σε συνθήκες με αυξημένο κίνδυνο έκθεσης στον ιό της ευλογιάς τύπου mpox (π.χ. εργαστήρια, ειδικές μονάδες, εμβολιαστικά κέντρα, αποστολές σε περιοχές με αυξημένο κίνδυνο μόλυνσης από τον ιό ευλογιάς τύπου mpox κλπ). ‘Ατομα που συμμετέχουν σε ανθρωπιστικές αποστολές, άτομα που ανήκουν σε ομάδες αυξημένου κινδύνου, άτομα που επισκέπτονται συγγενείς και φίλους τα οποία ταξιδεύουν σε περιοχές των χωρών που είναι επηρεαζόμενες (ο κατάλογος των περιοχών των χωρών επικαιροποιείται από τον ΕΟΔΥ και είναι διαθέσιμος στην ιστοσελίδα του). ‘Ατομα τα οποία έχουν έρθει σε στενή σωματική επαφή με επιβεβαιωμένο κρούσμα του ιού της ευλογιάς τύπου mpox συμπεριλαμβανομένων και των ατόμων που κατοικούν στο ίδιο οικογενειακό περιβάλλον. Το εμβόλιο θα πρέπει να χορηγείται το συντομότερο δυνατό, κατά προτίμηση εντός 4 ημερών από την έκθεση. Εμβολιασμός μέχρι και 14 ημέρες μετά από την έκθεση συνιστάται επίσης γιατί μπορεί να προσφέρει προστασία. Εμβολιασμός γίνεται μόνον εφόσον το άτομο σε στενή επαφή με το κρούσμα δεν έχει αναπτύξει συμπτώματα.

Μεταξύ των ατόμων που ανήκουν στις παραπάνω κατηγορίες, ιδιαίτερα σημαντικός είναι ο εμβολιασμός των ανοσοκατεσταλμένων ατόμων. Επίσης, μπορούν να εμβολιαστούν και άτομα που δεν ανήκουν στις παραπάνω κατηγορίες.

Ο εμβολιασμός έναντι mpox πραγματοποιείται στα παρακάτω εμβολιαστικά κέντρα:

ΠΓΝ Αλεξανδρούπολης

Ημέρες & Ώρες Επικοινωνίας: Τετάρτη 09:00-12:00

Τηλέφωνο Επικοινωνίας: 2251 352510

ΠΓΝ Θεσσαλονίκης «ΑΧΕΠΑ»

Ημέρες & Ώρες Επικοινωνίας: Τετάρτη 09:00-12:00

Τηλέφωνο Επικοινωνίας: 2313 303333

ΠΓΝ Ηρακλείου «ΠΑΓΝΗ»

Ημέρες & Ώρες Επικοινωνίας: Δευτέρα-Παρασκευή 09:00-14:00

Τηλέφωνο Επικοινωνίας: 2810 542107

ΓΝ Αφροδισίων και Δερματικών Νόσων «Ανδρέα Συγγρός»

Ημέρες & Ώρες Επικοινωνίας: Δευτέρα-Παρασκευή 09:00-14:00

Τηλέφωνο Επικοινωνίας: 210 7295310 / 210 7265159

ΠΓΝ «Αττικόν»

Ημέρες & Ώρες Επικοινωνίας: Δευτέρα-Παρασκευή 09:00-14:00

Τηλέφωνο Επικοινωνίας: 210 5831656

ΠΓΝ Πατρών «Παναγία η Βοήθεια»

Ημέρες & Ώρες Επικοινωνίας: Τετάρτη-Πέμπτη 09:00-14:00

Τηλέφωνο Επικοινωνίας: 2613 603689

Συστήνεται στους πολίτες να ακολουθούν τις οδηγίες των γιατρών τους σε περίπτωση εμφάνισης κάποιου εξανθήματος ή ασυνήθιστης δερματικής βλάβης.

Όπως αναφέρεται στη σχετική ανακοίνωση ο ΕΟΔΥ είναι σε εγρήγορση και παρακολουθεί στενά την εξέλιξη της εμφάνισης των κρουσμάτων σε συνεργασία με τις υπηρεσίες των Νοσηλευτικών Ιδρυμάτων καθώς και τους ευρωπαϊκούς φορείς Δημόσιας Υγείας, το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νόσων (ECDC) και τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (WHO).

Ο ιός του Δυτικού Νείλου μεταδίδεται με το τσίμπημα μολυσμένων κουνουπιών.

Συνολικά την εβδομάδα 7-14 Αυγούστου 2024 αναφέρθηκαν 21 νέα περιστατικά, καθώς και 2 θάνατοι. Έτσι ο συνολικός αριθμός των εγχωρίων κρουσμάτων της λοίμωξης εφέτος ανέρχεται σε 76. Δέκα από τους ασθενείς δεν κατάφεραν να κρατηθούν στη ζωή, σύμφωνα με νέα δεδομένα του ΕΟΔΥ.

Τα περιστατικά αυτά αφορούν εγχώρια μετάδοση (μόλυνση εντός Ελλάδος). Έχουν επίσης αναφερθεί έξι εισαγόμενα κρούσματα (τα δύο την τελευταία εβδομάδα), δηλαδή η μετάδοση συνέβη σε χώρες του εξωτερικού. Ο ΕΟΔΥ δεν συνυπολογίζει τα εισαγόμενα κρούσματα στις αναλύσεις του και περιορίζεται στα εγχώρια.

Σύμφωνα με τις ετήσιες εκθέσεις του για τις προηγούμενες χρονιές, το 2022 και το 2023 δεν είχε αναφερθεί κανένα κρούσμα στην Αττική. Ειδικά στα νότια προάστια, όμως, δεν έχει καταγραφεί κανένα κρούσμα την τελευταία πενταετία.Το 2019, λ.χ., που ήταν μια χρονιά με πολλά κρούσματα στην Αττική (25 επί συνόλου 227), αυτά είχαν αναφερθεί σε Βόρεια, Ανατολική Αττική και Κεντρικό Τομέα. Το 2020, εξ άλλου, είχαν καταγραφεί μόνο δύο περιστατικά, στον Μαραθώνα.

Όλα συνδέονται με πρόσφατα ταξίδια στην Κούβα και τη Βραζιλία, ανέφερε σε ανακοίνωσή του το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νοσημάτων (ECDC).

Τα συμπτώματα του ιού Oropouche

Η ευρωπαϊκή υπηρεσία προειδοποίησε τους ταξιδιώτες για τους κινδύνους -ιδιαίτερα για τις έγκυες γυναίκες- από τα ταξίδια σε περιοχές με υψηλά ποσοστά κρουσμάτων.

Ο ιός Oropouche μπορεί να προκαλέσει πυρετό, πονοκέφαλο, ναυτία, εμετό και μυϊκούς και αρθρικούς πόνους, αλλά είναι ιδιαίτερα επικίνδυνος για τις έγκυες γυναίκες. Μπορεί να οδηγήσει σε αποβολή, αναπτυξιακά προβλήματα και παραμορφώσεις για το έμβρυο, ανέφερε το ECDC, αλλά πρόσθεσε ότι αυτό είναι «ακόμη υπό διερεύνηση».

Το υπουργείο Υγείας της Βραζιλίας έκρουσε τον κώδωνα του κινδύνου τον Ιούλιο μετά τη γέννηση τεσσάρων μωρών με μικροκεφαλία.

Σύμφωνα με το ECDC, δεν υπάρχει εμβόλιο ή φάρμακο για την πρόληψη ή τη θεραπεία του OROV. Ενώ η ασθένεια είναι σπάνια θανατηφόρα, η Βραζιλία ανέφερε πρόσφατα τους δύο πρώτους θανάτους στον κόσμο από τον ιό, και οι δύο γυναίκες στα 20 τους χρόνια.

Από τον Ιανουάριο, έχουν αναφερθεί πάνω από 8.000 κρούσματα στη Νότια Αμερική, την Κεντρική Αμερική και την Καραϊβική, με αναφερθείσες εστίες στη Βραζιλία, τη Βολιβία, την Κολομβία, το Περού και την Κούβα.

Το ECDC δήλωσε ότι ο κίνδυνος μόλυνσης για τους Ευρωπαίους πολίτες που ταξιδεύουν σε επιδημικές περιοχές στην Αμερική «εκτιμάται ως μέτριος». Ωστόσο, η πιθανότητα έκθεσης του ανθρώπου στην Ευρώπη παραμένει πολύ χαμηλή, καθώς οι σκνίπες και τα κουνούπια που μεταφέρουν τον ιό απουσιάζουν από την ήπειρο και δεν έχουν καταγραφεί μέχρι σήμερα περιπτώσεις μετάδοσης από άνθρωπο σε άνθρωπο.

Όπως εξήγησε πρόκειται για την καινούρια μετάλλαξη. «Καλό θα ήταν τώρα πριν πάνε διακοπές, να κάνουν ένα τεστ, γιατί εκεί που θα πάνε, αν έχουν και απλά συμπτώματα, μεταδίδουν. Και όταν μεταδίδεις, σημαίνει ότι αρρωσταίνει κόσμος. Για αυτό, όταν υπάρχει μία αδιαθεσία, ένα τεστ πρέπει να γίνεται», συνέχισε και τόνισε ότι ιδιαίτερα προσεκτικές θα πρέπει να είναι οι ομάδες υψηλού κινδύνου, οι ειδικά οι άνθρωποι άνω των 64 ετών με υποκείμενα νοσήματα που αν νοσήσουν θα πρέπει να πάρουν αντιικά φάρμακα.

Η κ. Παγώνη εξήγησε επίσης ότι το στέλεχος FLiRT που κυριαρχεί αυτή τη στιγμή μεταδίδεται εύκολα και έχει απλή κλινική εικόνα με βήχα και πυρετό για 2-3 μέρες.

Σημειώνεται ότι μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η παθολόγος-λοιμωξιολόγος, καθηγήτρια ΕΚΠΑ στην Γ’ Πανεπιστημιακή Παθολογική Κλινική του νοσοκομείου «Η Σωτηρία» και επιστημονικά υπεύθυνη του Post Covid Ιατρείου, Γαρυφαλλιά Πουλάκου ανέφερε ότι τις τελευταίες 20 ημέρες διαπιστώνεται αύξηση των κρουσμάτων στην κοινότητα, καθώς σχεδόν κάθε σπίτι έχει τουλάχιστον ένα νοσούντα με covid.

«Δεν ξέρουμε αν είναι η κορύφωση ακόμα. Η αίσθηση μου είναι ότι περίπου η ίδια ένταση θα διατηρηθεί και τον επόμενο μήνα. Ευτυχώς, στην πλειονότητα των περιστατικών, η νόσηση είναι ελαφρά. Και στο νοσοκομείο μας έχουν αυξηθεί πλέον οι εισαγωγές μας. Οι κλίνες covid, που τους τελευταίους μήνες είχαν μειωθεί στο ελάχιστο, (υπήρχαν μόνο δύο κλινικές για κρεβάτια covid) τώρα είναι σχεδόν πλήρεις και από ό,τι φαίνεται δεν επαρκούν. Οπότε σιγά σιγά όλες οι κλινικές αρχίζουν και νοσηλεύουν και περιστατικά covid σε κάποιους θαλάμους τους, προκειμένου να καλυφθεί η αυξανόμενη ζήτηση. Υπάρχουν στο νοσοκομείο και σοβαρές περιπτώσεις και φυσικά, και κάποιες διασωληνώσεις με νοσηλεία στη ΜΕΘ», είπε.

Πρόκειται για μεταλλαγμένα στελέχη της covid 19 που διαφεύγουν πιο εύκολα της ανοσίας από προηγούμενη νόσο ή εμβολιασμό και οδηγούν μια φετινή θερινή έξαρση που ήρθε φέτος έναν μήνα νωρίτερα αλλά δεν φαίνεται να προκαλούν βαριά νόσο».

«Ακόμα είναι νωρίς για την ύφεση, συνήθως μια έξαρση κρατάει 1 με 2 μήνες άρα προς το τέλος του Αυγούστου θα αρχίσει η ύφεση. Λογικά θα δούμε το πλατό αν όχι αυτή την εβδομάδα, στα τέλη Ιουλίου και μετά θα υπάρξει αποκλιμάκωση» πρόσθεσε ο κ. Μαγιορκίνης.

Ειδικά, δε, για τα εμβόλια για τον κορωνοϊό διευκρίνισε ότι «επικαιροποιούνται μια φορά τον χρόνο και γίνονται περίπου τον Οκτώβριο, αυτά που θα κυκλοφορήσουν τον Οκτώβριο δεν έχουν λάβει υπόψη αυτές τις μεταλλάξεις αλλά έχει αποδειχθεί ότι ο εμβολιασμός ακόμα και να μην πιάνει τις μεταλλάξεις στο 100%, τις πιάνει στο 80%. Έχει αποδειχθεί ότι ο εμβολιασμός προστατεύει από βαριά νόσο και όχι να κολλήσουμε».

Όσον αφορά τις νοσηλείες σημείωσε ότι «υπάρχει αύξηση σε σχέση με έναν μήνα πριν. Έχει διπλασιαστεί ο ρυθμός των εισαγωγών και έχει αυξηθεί 4 φορές ο αριθμός στις απλές κλίνες αλλά είναι χαμηλά σε σχέση με την πανδημία, δεν υπάρχει κίνδυνος για το ΕΣΥ» προσθέτοντας ότι «οι περισσότεροι διασωληνωμένοι είναι περιστατικά με συννοσηρότητα».

Στο πλαίσιο αυτό κάλεσε όσους έχουν συμπτώματα «να κάνουν τεστ γιατί υπάρχει αντιική προστασία που προστατεύει από επιπλοκές. Καλό είναι να την πάρουν αμέσως και να μην περιμένουν να ανεβάσουν πυρετό».

Νίκος Τζανάκης:Τρεις παράγοντες

Από την πλευρά του ο καθηγητής Πνευμονολογίας, Νίκος Τζανάκης, είπε ότι «είμαστε σε επίπεδα του 2022, ούτε καν του 2023 που είχαμε 5-10 νοσηλείες. Στο Ηράκλειο έχουμε περίπου 20 ασθενείς, όλοι αυτοί είναι υπέργηροι με συνοδά νοσήματα ή νεώτεροι με κάποιο πρόβλημα ανοσοποιητικής ανεπάρκειας».

Κατά τον κ. Τζανάκη η έξαρση του κορωνοϊού οφείλεται σε τρεις παράγοντες:

1.  στην παραλλαγή flirt που είναι μεταδοτική, ξεφεύγει της ανοσίας και δημιουργεί συνθήκες εύκολης μετάδοσης
2. στον συγχρωτισμό εξαιτίας της καλοκαιρινής κοινωνικής ζωής
3. στην σημαντική απόκλιση της όποιας ανοσοποίησης είτε από εμβολιασμό είτε από νόσηση

«Πρόκειται για μια παρατεταμένη καλοκαιρινή έξαρση που δίνει νοσηλευτικά προβλήματα αλλά δεν δημιουργεί προβλήματα στο ΕΣΥ σε επίπεδο ΜΕΘ. Δεν είναι, ωστόσο, καλή ιδέα να νοσήσουμε, θα ταλαιπωρηθούμε ακόμα και αν δεν πάμε στο νοσοκομείο. Καλό θα είναι και εφόσον αισθανόμαστε ανασφαλείς να φοράμε μάσκα» κατέληξε ο κ. Τζανάκης που κάλεσε τους συναδέλφους του που αντιμετωπίζουν τέτοια περιστατικά «να συνταγογραφούν αντιικά φάρμακα».

   Ευρωπαϊκή Ένωση

   Από 1/01/2023 έως 31/12/2023 δηλώθηκαν 2.361 επιβεβαιωμένα κρούσματα ιλαράς από 23 χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

   Η πλειονότητα των κρουσμάτων παρατηρείται στη Ρουμανία (1.755), στην Αυστρία (186), στην Γαλλία (118), στην Γερμανία (82), στο Βέλγιο (69), στην Πολωνία (37), στην Ιταλία (44), στην Ισπανία (13) και στην Σουηδία (11). Οι υπόλοιπες χώρες έχουν δηλώσει στο αντίστοιχο χρονικό διάστημα λιγότερα από 10 επιβεβαιωμένα κρούσματα.

   Από 5-6/02/2024 δηλώθηκαν 1.861 νέα ύποπτα ή επιβεβαιωμένα κρούσματα ιλαράς από εννέα χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, από τα οποία τα 1.737 στην Ρουμανία. Τα υπόλοιπα 124 επιβεβαιωμένα κρούσματα δηλώθηκαν από την Αυστρία (27), την Εσθονία (1), την Γερμανία (18), την Ελλάδα (3), την Ουγγαρία (6), την Ισλανδία (1), την Ιρλανδία (1), την Ιταλία (27), και την Πορτογαλία (6).

   Το 2024 έχουν δηλωθεί 4 θάνατοι σχετιζόμενοι με ιλαρά στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

   Σε ό,τι αφορά τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ιδιαίτερη προσοχή συνιστάται στους ταξιδιώτες στην Ρουμανία.

   Έξαρση ιλαράς σε χώρες εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης

   Από 1-24/01/2024 δηλώθηκαν δύο επιβεβαιωμένα κρούσματα ιλαράς από την Ελβετία. Επιπλέον, από τα ΜΜΕ ανακοινώθηκε συρροή έξι επιβεβαιωμένων κρουσμάτων σε διεθνές εκπαιδευτικό ίδρυμα.

   Από 1/01 – 31/12/ 2023 από το Ηνωμένο Βασίλειο δηλώθηκαν 368 επιβεβαιωμένα κρούσματα ιλαράς.

   Από 1/01- 31/12 2023 δηλώθηκαν μέσω του περιφερειακού γραφείου του ΠΟΥ Ευρώπης- WHO/EURO, 40.299 κρούσματα σε χώρες εκτός ΕΕ και κυρίως στο Καζακστάν (13.662), τη Ρωσία (10.954), το Κιργιστάν (5.486), την Τουρκία (4.559), το Αζερμπαϊτζάν (3.316), το Ουζμπεκιστάν (1.026), και την Αρμενία (518).

   Στο πλαίσιο της εγρήγορσης του υπουργείου Υγείας και του ΕΟΔΥ, με στόχο την αντιμετώπιση ενδεχόμενης αύξησης κρουσμάτων ιλαράς στον ελληνικό πληθυσμό, οι ταξιδιώτες, παιδιά και ενήλικες, σε χώρες με έξαρση κρουσμάτων συστήνεται να επιβεβαιώνουν τον πλήρη εμβολιασμό τους με δύο δόσεις του μικτού εμβολίου ιλαράς-ερυθράς-παρωτίτιδας (εμβόλιο MMR) πριν το ταξίδι.

   Σύμφωνα με το Εθνικό Πρόγραμμα Εμβολιασμών, παιδιά, έφηβοι και ενήλικες που έχουν γεννηθεί μετά το 1970 και δεν έχουν ιστορικό νόσου πρέπει να είναι εμβολιασμένοι με 2 δόσεις εμβολίου για την ιλαρά.

   Επισημαίνεται ότι οι ταξιδιώτες, παιδιά και ενήλικες, στο εξωτερικό, σκόπιμο είναι να ελέγχουν και να επικαιροποιούν τον βασικό εμβολιασμό τους για όλα τα απαιτούμενα εμβόλια, σύμφωνα με τις οδηγίες του Εθνικού Προγράμματος Εμβολιασμού.