Όπως πρόσθεσε, «στο υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης εργαζόμαστε καθημερινά για να ενισχύσουμε έναν τομέα στρατηγικής σημασίας για τη χώρα, διότι η γεωργία, η κτηνοτροφία, η μελισσοκομία και η αλιεία, δεν στηρίζουν μόνο το εισόδημα χιλιάδων οικογενειών, αλλά αποτελούν θεμέλιο της περιφερειακής ανάπτυξης και κρίκο μιας αλυσίδας που συνδέεται άμεσα με την επιχειρηματικότητα, τη μεταποίηση και τις εξαγωγές».

«Γνωρίζουμε», συνέχισε, «ότι η περίοδος που διανύουμε είναι δύσκολη και απαιτητική για τον αγροτικό κόσμο και αποτυπώνεται και στις κινητοποιήσεις. Οι ανησυχίες που εκφράζονται είναι πραγματικές και αυτός είναι ένας πρόσθετος λόγος που ο διάλογος είναι επιβεβλημένος και αποτελεί την μόνη βάση για εξεύρεση ουσιαστικών λύσεων».

Όπως ενημερώνει η ΕΡΤ, τα συνδικαλιστικά όργανα των αγροτών εισηγούνται για συμμετοχή σε κινητοποιήσεις μετά τις 20 Ιανουαρίου, με αιτήματα για καίρια προβλήματα όπως ο παραμορφωτικός ιός στα πυρηνόκαρπα, το κόστος του βαμβακιού, τα κόστη παραγωγής και ο κανονισμός του ΕΛΓΑ.

Στον Παλαμά Καρδίτσας, αύριο (17/1) θα πραγματοποιηθεί πανθεσσαλική σύσκεψη. Από τον Έβρο μέχρι την Κρήτη, οι αγρότες ζεσταίνουν τα τρακτέρ τους.

Οι εκπρόσωποι του πρωτογενή τομέα ζητούν, μεταξύ άλλων, μείωση του κόστους παραγωγής, αποζημιώσεις που δεν έχουν καταβληθεί και ενίσχυση του αγροτοκτηνοτροφικού τομέα.

Η απόφαση για συντονισμένες κινητοποιήσεις σε όλη τη χώρα είχε παρθεί στα μέσα του Δεκεμβρίου σε σύσκεψη, που οργάνωσε η Πανελλαδική Επιτροπή των Μπλόκων στη Νίκαια της Λάρισας.

   Συγκεκριμένα, όπως επισημαίνεται στην εισαγωγή της εν λόγω μελέτης, μόλις έναν χρόνο μετά την έναρξη της εφαρμογής της πρόσφατης μεταρρύθμισης της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής, δηλαδή της ΚΑΠ της περιόδου 2023-2027, αγρότες σε όλες σχεδόν τις πρωτεύουσες της ΕΕ και σε πολυάριθμες περιοχές της ευρωπαϊκής υπαίθρου (πλην Αυστρίας, Δανίας, Φινλανδίας και Σουηδίας) καθώς και στην έδρα των κοινοτικών οργάνων στις Βρυξέλλες, ξεχύθηκαν στους δρόμους. Το έκαναν προκειμένου να εκφράσουν την αγανάκτησή τους απέναντι στα δυσθεώρητα κόστη της παραγωγής, στην έλλειψη αποτελεσματικών εθνικών πολιτικών στήριξης του τομέα, στον άνισο ανταγωνισμό για τα ευρωπαϊκά γεωργικά προϊόντα από τις συμφωνίες ελεύθερου εμπορίου της ΕΕ, στην απελευθέρωση των εισαγωγών από την Ουκρανία κ.ά. Πέρα από τις εθνικού χαρακτήρα ιδιαιτερότητες αλλά και τη διαφορετική προτεραιοποίηση των ζητημάτων που αναδεικνύονται στις επιμέρους διεκδικήσεις, οι εξεγερμένοι αγρότες ανά την ΕΕ φαίνεται ότι μοιράζονται ορισμένους κοινούς προβληματισμούς μεταξύ των οποίων ξεχωρίζει η εναντίωσή τους στην ίδια την ΚΑΠ.

   Στο εισαγωγικό σημείωμα τίθεται το ερώτημα: «Πού οφείλεται αυτό το νέο κύμα οργής των Ευρωπαίων και Ελλήνων αγροτών εναντίον της ΚΑΠ -και όχι μόνο; Ποια είναι τα πρώτα κρίσιμα συμπεράσματα που θα πρέπει να συγκρατήσουμε ενώ μάλιστα πλησιάζουμε προς το κρίσιμο ορόσημο των ευρωπαϊκών εκλογών;»

   Όπως σημειώνεται, το παρόν άρθρο επιχειρεί μία πρώτη, ψύχραιμη, αποτίμηση του αγροτικού ζητήματος, ειδικά σε σχέση με τις εξελίξεις που αφορούν τον σχεδιασμό και την εφαρμογή της Kοινής Αγροτικής Πολιτικής. Ωστόσο, δεδομένου ότι τόσο οι κινητοποιήσεις όσο και το θεσμικό και πολιτικό κουβάρι των εξελίξεων εξακολουθούν να βρίσκονται σε πλήρη ανάπτυξη, οι επόμενοι μήνες θα είναι κρίσιμοι ώστε να διαφανούν με μεγαλύτερη σαφήνεια οι στρατηγικές και πολιτικές κατευθύνεις για τον τομέα τόσο σε ευρωπαϊκό όσο και σε εθνικό επίπεδο.

Ορισμένα συμπεράσματα για το άμεσο και το απώτερο μέλλον 

   Συνοψίζοντας την αποτίμηση των αιτίων των συνεχιζόμενων κινητοποιήσεων των αγροτών ανά την ΕΕ και συγκρατώντας ορισμένα χρήσιμα συμπεράσματα με βραχυπρόθεσμο αλλά και μακροπρόθεσμο ορίζοντα, η μελέτη στέκεται στα εξής:

• Η κάθοδος του αγροτικού κόσμου στους δρόμους των ευρωπαϊκών πρωτευουσών είναι ενδεικτική, καταρχάς, της ασφυκτικής οικονομικής κατάστασης στην οποία έχει περιέλθει ο τομέας σε Ελλάδα και Ευρωπαϊκή Ένωση, με τις πλέον πρόσφατες εκτιμήσεις για το έτος 2023 να καταδεικνύουν την πτωτική πορεία βασικών οικονομικών μεγεθών όπως η αξία και το γεωργικό εισόδημα καθώς και το σταθερά υψηλό -και σε κάποιες περιπτώσεις, όπως οι ζωοτροφές, δυσβάσταχτο- ποσοστό της δαπάνης των εισροών επί της παραγόμενης αξίας του κλάδου. Ο ισχυρός αντίκτυπος της κλιματικής αλλαγής που ενέσκηψε στην παραγωγή της ΕΕ το περασμένο έτος, η επίπτωση του επιμένοντος πληθωρισμού στο εισόδημα των νοικοκυριών που περιόρισε σημαντικά τη ζήτηση στα τρόφιμα, αλλά και το γενικότερο κλίμα αβεβαιότητας από την κλιμάκωση των γεωπολιτικών αναταράξεων στη Μέση Ανατολή και την Ουκρανία, από την ασθενέστερη παγκόσμια οικονομική δραστηριότητα, αλλά και από τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει η εφοδιαστική αλυσίδα στην Ερυθρά Θάλασσα, με συνέπεια τον περιορισμό του διεθνούς εμπορίου σε ιστορικά χαμηλούς ρυθμούς, διαμορφώνουν ένα ζοφερό οικονομικό περιβάλλον για τους εκπροσώπους του κλάδου
• Εξίσου ασφυκτικό, δυσνόητο και ασύμβατο με την παραγωγική πραγματικότητα των Ευρωπαίων αγροτών μοιάζει να είναι το θεσμικό πλαίσιο, κοινοτικό και εθνικό, το οποίο σχετίζεται με την εφαρμογή της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής στην εποχή της Πράσινης Συμφωνίας. Ένας πακτωλός νομοθετημάτων και διατάξεων που υπηρετούν ιδιαίτερα φιλόδοξους στόχους σε σχέση με το περιβάλλον και το κλίμα μοιάζει να ενεργοποιήθηκε για την «ποινικοποίηση» του κλάδου, χωρίς να λαμβάνει υπόψη τον αντίκτυπο αυτών των πρωτοβουλιών στην οικονομική βιωσιμότητα του αγροτικού τομέα και στην επισιτιστική ασφάλεια, χωρίς να προτείνει εναλλακτικές αλλά και δίχως να συνυπολογίζει το ανταγωνιστικό μειονέκτημα που συνεπάγεται η εφαρμογή του για τους Ευρωπαίους αγρότες, σε σχέση με συναδέλφους τους σε άλλα σημεία του πλανήτη.
• Ταυτόχρονα, κοινό υπόβαθρο των κινητοποιήσεων των αγροτών ανά την ΕΕ, φαίνεται να αποτελεί η έκφραση μιας αγωνίας που έχει έναν χρονικά βαθύτερο και κοινωνικά ευρύτερο ορίζοντα. Μέσα από τις διεκδικήσεις των Ευρωπαίων και Ελλήνων αγροτών αναδεικνύεται η συσχέτιση της βιωσιμότητας της δραστηριότητάς τους με το μέλλον της διατροφής των εκατομμυρίων Ευρωπαίων καταναλωτών αλλά και των δισεκατομμυρίων κατοίκων του πλανήτη, κάνοντας επιτακτικό το αίτημα αναγνώρισης του κοινωνικού ρόλου των αγροτών και της σύναψης ενός νέου κοινωνικού συμβολαίου, το οποίο θα διασφαλίζει ένα πιο ασφαλές, ανθεκτικό, δίκαιο και βιώσιμο σύστημα τροφίμων για όλους, και ιδιαίτερα για τους πιο αδύναμους κρίκους της αλυσίδας της αγροδιατροφής: τους αγρότες και τους καταναλωτές.
•  Πέρα από το κοινό ευρωπαϊκό υπόβαθρο, οι διεκδικήσεις έχουν και εθνική διάσταση και, συνεπώς, εγείρουν και εθνικές ευθύνες. Όπως είδαμε, οι εθνικές διεκδικήσεις αντανακλούν αφενός το ειδικό θεσμικό, πολιτικό και κοινωνικο-οικονομικό περιβάλλον που πλαισιώνει τον τομέα σε κάθε χώρα και την «ωριμότητα» των πολιτικών που τον αφορούν και αφετέρου αποτελούν συνάρτηση του βαθμού επιτυχίας κάθε κράτους-μέλους στην εφαρμογή και τη βέλτιστη ή μη αξιοποίηση της ΚΑΠ, ειδικά κατά την τρέχουσα προγραμματική περίοδο όπου το μοντέλο εφαρμογής της πολιτικής είναι αμιγώς εθνοκεντρικό.

   Η ΚΑΠ φαίνεται, σε πρώτη ανάγνωση, να συγκεντρώνει σημαντική μερίδα των πυρών των εξεγερμένων αγροτών. Όμως, πίσω από τις επιθέσεις που δέχεται η πολιτική θα πρέπει καταρχάς να διαβάσουμε τη γενικευμένη δυσφορία ενός επαγγελματικού κλάδου για τον οποίο έχει διαρραγεί η σχέση εμπιστοσύνης με την ΕΕ. Μια ΕΕ η οποία ειδικά κατά την τρέχουσα θητεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής μοιάζει να τοποθέτησε τον αγροτικό τομέα στο εδώλιο του κατηγορουμένου, πολώνοντας το κλίμα, οδηγώντας τις θεσμικές διεργασίες σε αδιέξοδο και εξωθώντας τους αγρότες στους δρόμους.

   Η πρόσφατη στρατηγική υπαναχώρηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής υπό την πίεση των θεσμικών/πολιτικών αδιεξόδων και των κινητοποιήσεων του αγροτικού κόσμου μοιάζει να αποτελεί παραδοχή των λανθασμένων χειρισμών, ωστόσο δεν αποτελεί εχέγγυο ειρήνης και αποκατάστασης των διαρρηγμένων δεσμών. Χρειάζεται, προφανώς, πολλή προσπάθεια από πλευράς Επιτροπής αλλά και συννομοθετών (Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και Κοινοβουλίου) για την επούλωση των πληγών και τη μελλοντική διαμόρφωση τόσο της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής όσο και των συναφών πολιτικών που διέπουν τον τομέα με ισορροπημένο, δίκαιο και αποτελεσματικό τρόπο.

   Επίκεντρο αυτής της προσπάθειας δεν μπορεί παρά να αποτελεί η επιδίωξη ενός συνεχούς, συστηματικού και τεκμηριωμένου διαλόγου κατά κύριο λόγο με τους άμεσα ενδιαφερόμενους αγρότες, αλλά και με όλους τους εμπλεκόμενους, ο οποίος δεν θα πρέπει να εξαντληθεί στο πλαίσιο του Στρατηγικού Διαλόγου για τη Γεωργία που μόλις εγκαινίασε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ούτε και να περιοριστεί στο ευρωπαϊκό επίπεδο.

   Οι διαφορετικές πραγματικότητες στο πεδίο που συνθέτουν το προφίλ της ευρωπαϊκής γεωργίας αλλά και τα ιδιαίτερα σύνθετα προβλήματα και προκλήσεις της εποχής απαιτούν την εύρεση μιας «χρυσής» ισορροπίας μεταξύ οικονομικών, περιβαλλοντικών και κοινωνικών στόχων και δεν ευνοούν πυροσβεστικές λύσεις ή απλουστευτικές απαντήσεις. Ένα από τα κυριότερα ερωτήματα που θα πρέπει να απαντηθούν προς την κατεύθυνση της επίτευξης της προαναφερόμενης ισορροπίας είναι εκείνο που τέθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή προς τα μέλη της ομάδας του Στρατηγικού Διαλόγου για τη Γεωργία: πώς θα αξιοποιήσουμε καλύτερα τις τεράστιες ευκαιρίες που παρέχουν η γνώση και η τεχνολογική καινοτομία;

   Και αυτό γιατί, όπως σημειώναμε στην έκθεση του Ιουλίου του 2023, “η γνώση, η καινοτομία και η ψηφιοποίηση αποτελούν καταλύτη για τη συμμόρφωση των ευρωπαίων παραγωγών με τους ιδιαίτερα φιλόδοξους στόχους και τις προτεραιότητες της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας αλλά και προκειμένου να καταστεί εφικτή η επίτευξη του συνόλου των οικονομικών, περιβαλλοντικών και κοινωνικών επιδιώξεων που θέτει η ΚΑΠ με την αναγκαία ταχύτητα και ισορροπία”. Στο πλαίσιο των συνεχιζόμενων κινητοποιήσεων, ο κίνδυνος που ελλοχεύει ενόψει και των επικείμενων ευρωεκλογών είναι η καπηλεία των ιδιαίτερα κρίσιμων ζητημάτων που σχετίζονται με τη βιωσιμότητα του αγροτικού τομέα για την προσέλκυση ψηφοφόρων ή η διαφαινόμενη τροφοδότηση ακροδεξιών και λαϊκιστικών δυνάμεων και τάσεων, πίσω από την οποία, πέρα από άλλα δεινά, κρύβεται η απειλή ενός άκριτου προστατευτισμού που αντιβαίνει βασικές κατακτήσεις της ΕΕ όπως η εσωτερική αγορά ή ο ηγετικός ρόλος του ευρωπαϊκού αγροδιατροφικού τομέα στο διεθνές εμπόριο αγροδιατροφικών προϊόντων.

   Όπως σημειώνεται στα ίδια συμπεράσματα: «στη χώρα μας, το ορόσημο των ευρωεκλογών θα πρέπει να αποτελέσει ευκαιρία ώστε καταρχάς τα πολιτικά κόμματα να επιλέξουν υποψηφίους που έχουν στοιχειώδεις γνώσεις για τα σύνθετα (σε πρακτικό, πολιτικό και τεχνοκρατικό επίπεδο) ζητήματα της γεωργίας και θα μπορέσουν να υποστηρίξουν επαρκώς τον τομέα στις καθ’ ύλην αρμόδιες Επιτροπές του Ευρωκοινοβουλίου στο πλαίσιο των δύσκολων συζητήσεων που σχετίζονται με το μέλλον του, οι οποίες θα βρεθούν στο επίκεντρο επόμενης θητείας. Είναι παράλληλα μία ευκαιρία ώστε να ξεκινήσει μια διευρυμένη διαβούλευση για τη βελτίωση της τρέχουσας και κυρίως για τη συνδιαμόρφωση της μελλοντικής ΚΑΠ μετά το 2027, σε αντιστοιχία με την ατζέντα των Βρυξελλών όπου το θέμα έχει ήδη τεθεί λαμβάνοντας, μάλιστα, υπόψη ανατρεπτικά δεδομένα όπως η μελλοντική ένταξη της Ουκρανίας στην ΕΕ.1 Είναι αδιαμφισβήτητο ότι οι εποχές του αυτοσχεδιασμού, του αυθορμητισμού και της εναπόθεσης ευθυνών «στις Βρυξέλλες» όσον αφορά τον σχεδιασμό και την εφαρμογή της ΚΑΠ έχουν παρέλθει. Επιπλέον, όπως επισημαίναμε και στην έκθεση του Ιουλίου του 2023, απαιτείται «καθολική ρήξη με το παρελθόν όσον αφορά την αντιμετώπιση της ΚΑΠ από την εθνική διοίκηση, καθώς η κορυφαία αυτή κοινοτική πολιτική δεν αποτελεί μια “έτοιμη προς χρήση” λύση, αλλά εφαλτήριο ώστε να σχεδιαστεί και να ασκηθεί η αδύνατη, μέχρι σήμερα, αλλά αναγκαία όσο ποτέ άλλοτε, εθνική αγροτική πολιτική», καταλήγει το κείμενο συμπερασμάτων.

   Η μελέτη «Ευθύνεται Η Κοινή Αγροτική Πολιτική Για Τις Κινητοποιήσεις Των Αγροτών Σε ΕΕ Και Ελλάδα; Μία πρώτη αποτίμηση του αγροτικού ζητήματος» της Έλλης Τσιφόρου, βρίσκεται αναρτημένη στη διεύθυνση: https://www.dianeosis.org/wp-content/uploads/2024/03/Analysi_Agrotes_Kap_Elli_Tsiforou.pdf

Νωρίτερα έγινε γνωστό ότι εκ μέρους της κυβέρνησης στις αυριανές συνομιλίες με τους αγρότες θα είναι επίσης οι αρμόδιοι υπουργοί Λευτέρης Αυγενάκης, Θεοδωρος Σκυλακάκης, Θάνος Πετραλιάς, Χρήστος Τριαντόπουλος και από το Μαξίμου οι Γιάννης Μπρατάκος, Σταύρος Παπασταύρου, Άκης Σκέρτσος, Μάκης Βορίδης, Παύλος Μαρινάκης και ο κ. Λυκουρεντζος από τον ΕΛΓΑ.

Από την πλευρά των αγροτών, στο Μέγαρο Μαξίμου θα μεταβούν 15 αγρότες. Η αντιπροσωπεία τους θα αποτελείται από 6 αγρότες από την Μακεδονία, 6 από τη Θεσσαλία, 2 από την Στερεά Ελλάδα και 1 από την Πελοπόννησο.

Πιο συγκεκριμένα η αντιπροσωπεία αποτελείται από τους: Σωκράτης Αλειφτήρας (εκπρόσωπος Τύπου της Αγροτικής Ομοσπονδίας Αγροτικών Συλλόγων Λάρισας), Διαμαντής Διαμαντόπουλος (πρόεδρος του Πανσεραϊκού Αγροτικού Συλλόγου), Κωνσταντίνος Καναβίδης (Έβρος), Σάββας Κεφαλάς (πρόεδρος του Αγροτικού Συλλόγου Λιβαδειάς), Νίκος Κούτρας, Χρήστος Λυγδής (Φθιώτιδα), Ρίζος Μαρούδας (πρόεδρος της Ομοσπονδίας Αγροτικών Συλλόγων Λάρισας), Γιάννης Παναγής (αντιπρόεδρος Πανσεραϊκού Αγροτικού Συλλόγου), Χρήστος Πάντζιος (Αλμυρός), Ευάγγελος Παπαγιαννούλης (Κιλελέρ), Γιάννης Σδράλης (Τρίκαλα), Γιώργος Σιδηρόπουλος (Πέλλα), Κώστας Τζέλλας (Καρδίτσα), Χρήστος Τσιπέλης (Ορμύλια Χαλκιδικής), Κώστας Χατζηπαραδείσης (Λαγκαδάς).

Τα μέτρα που βρίσκονται στο τραπέζι

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ της Σοφίας Φασουλάκη για το OPEN, από την κυβέρνηση αναμένουν να βγει «λευκός καπνός» από τις συναντήσεις που θα έχει ο πρωθυπουργός με τους εκπροσώπους των μπλόκων και, αμέσως μετά, με την εθνική ένωση αγροτικών συνεταιρισμών. Όπως τονίζουν, στις συναντήσεις αναμένεται να εξηγηθούν στους εκπροσώπους των αγροτών όλα ακριβώς τα δημοσιονομικά δεδομένα καθώς και τι περιθώρια υπάρχουν για τη συνέχεια – ό,τι δηλαδή μπορεί να γίνει αμέσως μετά την κατάρτιση του νέου προϋπολογισμού τον Σεπτέμβριο.

Η κυβέρνηση, παρόλα αυτά, φαίνεται διατεθειμένη να κάνει μία ακόμα παρέμβαση στο ρεύμα, εκτός της μείωσης του 10% που ανακοινώθηκε προ ημερών στη Βουλή δια στόματος Κυριάκου Μητσοτάκη, για τους καλοκαιρινούς μήνες, η οποία και εξετάζεται αυτή τη στιγμή. Όσον αφορά το πετρέλαιο, όπως όλα δείχνουν, θα δοθεί η επιστροφή του ειδικού φόρου κατανάλωσης προκαταβολικά. Οι τρόποι μελετώνται γιατί θα πρέπει να εγγραφεί στον προϋπολογισμό.

Συνεχίζουν τις κινητοποιήσεις τους οι αγρότες

Την Δευτέρα στην κεντρική πλατεία των Φαρσάλων, αγρότες με τρακτέρ, γεωργικά μηχανήματα και Ι.Χ. έκαναν «απόβαση» με τους κατοίκους να τους υποδέχονται με κατανόηση και συμπάθεια. Έχυσαν γάλα πάνω σε ζωοτροφές διαμαρτυρόμενοι για το κόστος παραγωγής και τις χαμηλές τιμές διάθεσης των προϊόντων τους κρατώντας ζεστές τις μηχανές τους.

Στο τελωνείο Ευζώνων βρέθηκαν αγρότες από το Κιλκίς με τα τρακτέρ τους. Οι αγρότες παρέταξαν τα τρακτέρ τους στην άκρη του δρόμου, με σκοπό να παραμείνουν στο σημείο τουλάχιστον μέχρι και τη συνάντηση των εκπροσώπων τους με τον πρωθυπουργό.

Σύμφωνα με πληροφορίες του thestival.gr, αν δεν ικανοποιηθούν τα αιτήματά τους, σκοπεύουν να προχωρήσουν σε αποκλεισμό του τελωνείου για τα φορτηγά που διέρχονται από εκεί.

Η Ελληνική Αστυνομία είχε στήσει φραγμούς με άνδρες των ΜΑΤ που είχαν παραταχθεί στο σημείο, ώστε να μην καταφέρουν οι αγρότες να προσεγγίσουν το τελωνείο.

Εκείνοι, παρ’ όλα αυτά, διήλθαν με τα τρακτέρ τους μέσα από τα χωράφια και ύστερα από διαπραγματεύσεις με τους αστυνομικούς, τους επετράπη να περάσουν.

Οι αγρότες από το μπλόκο του Πλατυκάμπου θα προχωρήσουν σε συμβολικό αποκλεισμό της παλιάς Εθνικής Οδού Λάρισας – Βόλου. Στα Τρίκαλα τα τρακτέρ θα κάνουν αισθητή την παρουσία τους στο κέντρο της πόλης.

Πλήθος αγροτών συνέχισαν τις κινητοποιήσεις τους, το απόγευμα, στα Τρίκαλα βγάζοντας τα τρακτέρ και αποκλείοντας τους δρόμους. Πορείες είναι προγραμματισμένες και για το πρωί της Τρίτης, την ώρα που ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης θα έχει συνάντηση με εκπροσώπους των αγροτών στο Μέγαρο Μαξίμου. Τη Δευτέρα, το ραντεβού των αγροτών δόθηκε στο ύψος του κόμβου Καλαμπάκας (ΟΑΕΔ) και έκαναν πορεία μέχρι το κέντρο της πόλης των Τρικάλων.

Την Τρίτη, οι κινητοποιήσεις είναι προγραμματισμένες για τις 11:30, με τους αγρότες των Τρικάλων να αναμένεται να προχωρήσουν εκ νέου σε αποκλεισμούς δρόμων, κλείνοντας το Μεγαλοχώρι.

Την ίδια στιγμή, για τις 11:30, αύριο, αναμένεται πορεία των αγροτών και στον Βόλο, από το Στεφανοβικείο όπου θα κατευθυνθούν με τα τρακτέρ τους στο θυρόφραγμα της Κάρλας.

Μπλόκο στην εθνική οδό Θεσσαλονίκης– Πολυγύρου, στο ύψος της Γαλάτιστας έστησαν γύρω στις 7 το απόγευμα της Δευτέρας (12.02.2024) οι αγρότες, στο πλαίσιο των κινητοποιήσεών τους. Ο αποκλεισμός αναμένεται να διαρκέσει μέχρι τις 10 το βράδυ.

Για 15 λεπτά επίσης αγρότες απέκλεισαν συμβολικά, το ρεύμα προς Θεσσαλονίκη της εθνικής οδού Θεσσαλονίκης- Αθηνών, στο ύψος των Νέων Μαλγάρων.

Αγρότες είχαν αποκλείσει επίσης την παλαιά εθνική οδό Θεσσαλονίκης-Έδεσσας, στο ύψος της Παραλίμνης.

Καθόλου τυχαία, ο Κυριάκος Μητσοτάκης έκανε πριν από λίγες μέρες ειδική αναφορά στο ζήτημα των περιβαλλοντικών αλλαγών, επικρίνοντας τις λεπτομέρειες του σχεδίου που καταρτίστηκε από την Κομισιόν. Εξίσου εύλογη είναι η επιμονή των κεντροαριστερών δυνάμεων η πράσινη μετάβαση να μην αφήνει κανέναν πίσω: αυτές οι τοποθετήσεις είναι διαφοροποίηση κάθε πλευράς για μια πολιτική που θεωρείται κοινή κατεύθυνση για όλους.

• Η συζήτηση στην Ευρώπη για την πράσινη στροφή στις καλλιέργειες αύξησαν τις «πράσινες» υποχρεώσεις των κρατών-μελών και θεωρείται πως δεν βοήθησαν να ληφθούν υπόψη οι ευρωπαίοι αγρότες που καλούνται, για παράδειγμα, να εφαρμόσουν με τον έναν ή τον άλλο τρόπο αγρανάπαυση σε περιβάλλον ακρίβειας ή να περιμένουν τις επιδοτήσεις για τα φωτοβολταϊκά σε τρία χρόνια.

Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν ανακοίνωσε πριν από λίγες μέρες πως αποσύρει από το τραπέζι την πρόταση της Κομισιόν για μείωση της χρήσης φυτοφαρμάκων στις ευρωπαϊκές καλλιέργειες, η οποία αποτελούσε κόκκινο πανί και είχε ήδη πέσει πάνω στο πρώτο «όχι» από το Ευρωκοινοβούλιο.

• Η συμφωνία με ελαφρές διαφοροποιήσεις όλων των πολιτικών δυνάμεων προς την πράσινη κατεύθυνση της κοινής αγροτικής πολιτικής είναι το ένα κομμάτι που ένωσε τον αγροτικό κόσμο και όχι μόνο στην Ελλάδα.

Δεν ήταν μόνο αυτό που έχει προκαλέσει στη χώρα μας αυτήν την αλλαγή με την κοινή κατεύθυνση των αγροτών, χωρίς να επηρεάζονται τουλάχιστον προς το παρόν από κομματικές επιρροές.

Η δεκαετία της κρίσης (όπως σε όλη την κοινωνία) έπαιξε τον δικό της ρόλο στον αγροτικό κλάδο. Στις αρχές των δημοσιονομικών περιορισμών, το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα της αλλαγής ήταν το πρόγραμμα «Νέοι Αγρότες 2009» του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης, το οποίο επιδοτούσε την έναρξη αγροτικής δραστηριότητας νέων ηλικίας 18 έως 40.

• Το πριμ που προβλεπόταν κόπηκε στο μισό και οι συμμετέχοντες στο πρόγραμμα, έχοντας πια προσφύγει στη δικαιοσύνη, διεκδικούσαν τα υπόλοιπα χρήματα μέχρι και το 2018 από το ελληνικό Δημόσιο.

Την περίοδο του αντιμνημονιακού μένους, οι πασόκοι αγροτοσυνδικαλιστές που ήταν υπολογίσιμη δύναμη για δεκαετίες σκόρπισαν: η εικόνα του Αλέξη Τσίπρα πάνω στο τρακτέρ τον Φεβρουάριο του 2013 ήταν η συμβολική επισφράγιση μιας πολιτικής σχέσης που είχε διαμορφωθεί και θα κορυφωνόταν δύο χρόνια αργότερα. Με τη σειρά του, ο ΣΥΡΙΖΑ απογοήτευσε και αυτός τον αγροτικό κόσμο, κυρίως μετά την υπογραφή του δικού του μνημονίου, μεταξύ άλλων με αύξηση του φορολογικού συντελεστή, του ΦΠΑ και των ασφαλιστικών εισφορών.

Παρότι είχαν πικρή πείρα από τα λεγόμενα «συστημικά» κόμματα, οι αγρότες το 2019 εμπιστεύθηκαν τη ΝΔ του Κυριάκου Μητσοτάκη, η οποία προχώρησε σε μια σειρά μέτρων ανακούφισης του αγροτικού κόσμου μετά την πανδημία.

Λίγους μήνες μετά από μια ακόμα εκλογική νίκη, ωστόσο, είναι ο σημερινός Πρωθυπουργός που βρίσκεται αντιμέτωπος με τις κινητοποιήσεις – τα συσσωρευμένα προβλήματα, η ενεργειακή ακρίβεια και το κόστος παραγωγής, λένε, δεν αντιμετωπίζονται ούτε με τα μέτρα που ήδη εξήγγειλε εκ νέου η κυβέρνηση σε μια προσπάθεια να αποφύγει το κλείσιμο των δρόμων και την κάθοδο των τρακτέρ στην Αθήνα, όπως συμβαίνει στο Παρίσι ή το Βερολίνο.

Δεν είναι μόνο η έλλειψη εμπιστοσύνης σε όλα τα κόμματα που κυβέρνησαν ο λόγος που οι φετινές αγροτικές κινητοποιήσεις δεν έχουν πολιτικό χρώμα – άρα διεκδικούνται από όλους εξίσου, ακόμα και από τα κόμματα της συντηρητικής Δεξιάς.

Το σημείο καμπής ήταν οι πλημμύρες στη Θεσσαλία: δεν υπήρξε ούτε ένας πολιτικός επικεφαλής που να μη φόρεσε τις γαλότσες του και το αντιανεμικό μπουφάν για να επισκεφθεί τις πληγείσες περιοχές.

Δεν υπήρχε ούτε ένας που να μην υποσχέθηκε πως θα ασκήσει πιέσεις για γρήγορη αποκατάσταση των ζημιών και γρήγορες αποζημιώσεις –την ώρα που και η κυβέρνηση θεώρησε πως δρούσε έγκαιρα, μοιράζοντας χρήματα που ωστόσο στους επαγγελματίες του Θεσσαλικού Κάμπου δεν φτάνουν για κανέναν, ό,τι κι αν έχει ψηφίσει. Οσο εκείνοι διεκδικούν πλήρεις αποζημιώσεις από το Μέγαρο Μαξίμου, το οποίο έχει βάλει όριο στα μέτρα που δεν ικανοποιεί τους διαμαρτυρόμενους αγρότες, τα κόμματα που θα μπορούσαν να τους εκπροσωπήσουν δεν εμφανίζουν, σ’ αυτήν τη φάση, προοπτική εξουσίας. Χρησιμοποιούνται άρα ως μέσο πίεσης από τους αγρότες, αλλά δεν είναι εκείνα που καθορίζουν τις κινήσεις τους – οι οποίοι, προφανώς, επιλέγουν να συνομιλούν με όλους.

• Η αποκομματικοποίηση των κινητοποιήσεων δυσκολεύει τη ΝΔ η οποία όντας κυβέρνηση δεν μπορεί να τις αποδώσει επικοινωνιακά στην αντιπολίτευση και προσέχει και μια άλλη πιθανότητα. Στην Ευρώπη, είναι η άκρα Δεξιά που φαίνεται πως έχει διεισδύσει στις τάξεις των διαμαρτυρόμενων αγροτών, ακόμα και σε χώρες που οι αγρότες παραδοσιακά αποτελούσαν σοσιαλιστικά στηρίγματα.

«Όπως έχει επισημάνει η Ολομέλεια και με την από 19-1-2024 απόφασή της, η διατήρηση των υφιστάμενων δικαστικών σχηματισμών, η κατάργηση του τεκμαρτού φορολογητέου εισοδήματος για τους δικηγόρους, η διεύρυνση της δικηγορικής ύλης, η ικανοποίηση των οικονομικών αιτημάτων του κλάδου, η άμεση καταβολή των αποζημιώσεων νομικής βοήθειας, η ριζική αναμόρφωση του σχεδίου νόμου για τον Ποινικό Κώδικα και τον Κώδικα Ποινικής Δικονομίας, σύμφωνα με τις προτάσεις της Ολομέλειας, η προστασία της πρώτης κατοικίας ευάλωτων δανειοληπτών, η εφαρμογή κώδικα δεοντολογίας από τις εισπρακτικές εταιρείες και η άρση καταχρηστικών συμπεριφορών, παραμένουν στην πρώτη γραμμή των προτεραιοτήτων και διεκδικήσεων του δικηγορικού σώματος», τονίζεται στη σχετική ανακοίνωση.

Παράλληλα, οι δικηγόροι κάνουν λόγο για «κυβερνητικές παλινωδίες τόσο με τις καθυστερήσεις που παρατηρούνται στην ανάληψη των σχετικών νομοθετικών πρωτοβουλιών όσο και με την μη αποσαφήνιση των σχετικών ζητημάτων», οι οποίες «δημιουργούν εύλογα βάσιμο προβληματισμό και ανησυχία για τις τελικές κυβερνητικές επιλογές και την εξέλιξη των πραγμάτων και συνιστούν περιφρόνηση για το δικηγορικό σώμα.»

Λόγω αυτών, η Ολομέλεια αποφάσισε:

Α. Να προτείνει στα Διοικητικά Συμβούλια των Δικηγορικών Συλλόγων της Χώρας, τη συνέχιση των κινητοποιήσεων και συγκεκριμένα την αποχή των μελών τους, κατ’ ελάχιστον, από:

• Όλες τις ποινικές δίκες, εκτός των δικών που προέρχονται από διακοπή και στις οποίες έχει ήδη ξεκινήσει η εξέταση του πρώτου μάρτυρα.
• Τις δίκες συμφερόντων Ελληνικού Δημοσίου, ΝΠΔΔ, ΝΠΙΔ δημοσίου τομέα, πλην ΟΤΑ.
• Τις υποθέσεις Νομικής Βοήθειας.
• Την έκδοση Διαταγών Πληρωμής και τις πράξεις αναγκαστικής εκτέλεσης, Τραπεζών και Εταιρειών Διαχείρισης Απαιτήσεων (funds).

Ως πλαίσιο αποχής προτείνεται το ισχύον σήμερα πλαίσιο.

Η διάρκεια της αποχής προτείνεται μέχρι και την Δευτέρα 12.2.2024.

Η Ολομέλεια θα συγκληθεί εκ νέου την Τετάρτη 7.2.2024.

Β. Να πραγματοποιηθεί συγκέντρωση διαμαρτυρίας των Προέδρων των Δικηγορικών Συλλόγων Ελλάδος στο Υπουργείο Οικονομικών την μεθεπόμενη εβδομάδα σε μέρα που θα αποφασίσει η Ολομέλεια, κατά την συνεδρίασή της στις 7.2.2024, για τα οικονομικά αιτήματα του κλάδου και συγκεκριμένα:

• Την κατάργηση του τεκμαρτού φορολογητέου εισοδήματος
• Την επαναφορά της υποχρεωτικής παράστασης στα συμβόλαια
• Την αύξηση του ορίου απαλλαγής από το καθεστώς ΦΠΑ για εισοδήματα μέχρι 25.000 ευρώ
• Την μείωση του δικαστηριακού ΦΠΑ
• Την πλήρη κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος
• Την επανεκτίμηση του ποσού αναφοράς των γραμματίων προείσπραξης
• Την αύξηση των αμοιβών των εμμίσθων δικηγόρων του Δημοσίου

Κατά την ημέρα της άνω συγκέντρωσης διαμαρτυρίας η Ολομέλεια προτείνει στους Δικηγορικούς Συλλόγους της Χώρας την καθολική αποχή των μελών τους από τα καθήκοντά τους.

Βασικά αιτήματα:

• Ακύρωση των μέτρων δραματικού περιορισμού της αγροτικής παραγωγής λόγω του αποτυπώματός της στα αέρια του θερμοκηπίου που επιταχύνουν την κλιματική αλλαγή -όπως υποστηρίζει η ΕΕ,
• επαναφορά σειράς ευνοϊκών μέτρων, όπως οι φοροαπαλλαγές στα καύσιμα και
• τερματισμός των αθρόων εισαγωγών αγροτικών προϊόντων από την Ουκρανία.

Ο πόλεμος αξιοποιείται για την φτωχοποίηση των Ευρωπαίων αγροτών, ενώ η στάση των πολιτικών ηγεσιών μέχρι στιγμής δεν δείχνει να συμμερίζεται την αγωνία των παραγωγών, οπότε αποκλιμάκωση δεν διακρίνεται στον ορίζοντα.

Η κλιματική αλλαγή που βρίσκεται εκ νέου στο προσκήνιο εξαιτίας της αγροτικής κρίσης είναι, ένας υπαρκτός κίνδυνος, αν όχι πραγματικότητα. Ωστόσο όταν η σπατάλη των ανώτερων στρωμάτων αφήνεται ανέγγιχτη, είναι υποκρισία να στοχοποιείται η αγροτική παραγωγή.

Αναλύοντας τα χαρακτηριστικά της κρίσης που είναι σε εξέλιξη τον τελευταίο τουλάχιστον μήνα, δεν μπορεί να αφήσει κανείς απέξω και εκείνο που σχετίζεται με τις μεθοδευμένες ενέργειες ακροδεξιών και λαϊκιστικών κομμάτων που συρρέουν στο πλευρό των αγροτών διεκδικώντας ψήφους. Από το AfD στη Γερμανία έως τον Εθνικό Συναγερμό της Μαρίν Λεπέν στη Γαλλία, η λαϊκιστική δεξιά επιχειρεί επί του παρόντος να εκμεταλλευτεί πολιτικά την οργή των αγροτών που νιώθουν επιβαρυμένοι από τους κανόνες που… «πάνε να τους επιβάλουν οι ελίτ των Βρυξελλών».

• Ειναι χαρακτηριστικό ότι στη Γερμανία, παράλληλα με τις πορείες των αγροτών είναι σε εξέλιξη και μεγαλειώδεις διαδηλώσεις κατά της ακροδεξιάς, αναδεικνύοντας πως τα συγκεκριμένα μορφώματα αποτελούν απειλή. Το επιβεβαιώνουν τα εκλογικά τους κέρδη σε όλη την έκταση της Γερμανίας, οι δήμαρχοι που εκλέγει και η δημοσκοπική τους άνοδο, βάσει της οποίας αν γίνονταν σήμερα εκλογές θα έβγαινε η ακροδεξιά δεύτερο κόμμα, μετά μάλιστα από το χριστιανοδημοκρατικό CDU!

Στο πλευρό της άκρας δεξιάς όμως, πρόσφορο έδαφος βρίσκουν και οι πάσης φύσεως θεωρίες συνωμοσίας, που στον απόηχο των κινητοποιήσεων, επιδιώκουν να αποπροσανατολίσουν ακόμα περισσότερο την κοινωνία. Πρόσφατα, η Ολλανδή πολιτικός Eva Vlaardingerbroek ενώθηκε με αγρότες για να διαμαρτυρηθεί εναντίον «των παγκόσμιων ελίτ που διεξάγουν πόλεμο ενάντια στους σκληρά εργαζόμενους ανθρώπους που βάζουν φαγητό στα τραπέζια μας». Σε συνέντευξή της στο Fox News πέρυσι, είχε προωθήσει μια δημοφιλή θεωρία συνωμοσίας υποστηρίζοντας ότι ομάδες όπως το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ προσπαθούν να αναγκάσουν τους Ολλανδούς να τρώνε ζωύφια, καταστρέφοντας αγροκτήματα και ανοίγοντας εργοστάσια εντόμων.

Στον αντίποδα παρά τις δυναμικές ωστόσο κινητοποιήσεις των αγροτών και κυρίως παρά την εκρηκτική άνοδο της Ακροδεξιάς, προβληματισμό προκαλεί το γεγονός πως συνολικά η Αριστερά στην Ευρώπη έχει μικρότερη απήχηση, σε σχέση τουλάχιστον με αυτή που απολάμβανε κάποτε.

• Στη Γερμανία, οι αγρότες την Τρίτη συνέχισαν τις κινητοποιήσεις τους στο Αμβούργο με μαζική συγκέντρωση στους δρόμους και αιφνιδιαστικό αποκλεισμό των σημείων πρόσβασης του λιμανιού.
• Οι Γάλλοι αγρότες μιλούν για «πολιορκία» του Παρισιού, καθώς το επίκεντρο της διαμαρτυρίας τους θα μεταφερθεί στην γαλλική πρωτεύουσα. Οι επαγγελματίες άρχισαν να κινούνται προς το Παρίσι τη Δευτέρα. Παράλληλα, σχεδιάζουν να εντείνουν την εκστρατεία πίεσης, δημιουργώντας οκτώ σημεία «ασφυξίας» κατά μήκος των κύριων αρτηριών προς το Παρίσι τις επόμενες μέρες.
• Στο Βέλγιο, οι αγρότες εντείνουν τις διαμαρτυρίες τους αποκλείοντας τον βασικό αυτοκινητόδρομο της χώρας. Δεκάδες τρακτέρ διέσχισαν με ταχύτητα έναν κόμβο, σταματώντας την κυκλοφορία στον αυτοκινητόδρομο Ε42 λίγο βόρεια της Ναμούρ, στο νότιο τμήμα της χώρας. Οι αγρότες που διαμαρτύρονταν πριν από κάποιες μέρες έξω από ένα βελγικό ποδοσφαιρικό στάδιο καθυστέρησαν επίσης κατά 30 λεπτά τον αγώνα μεταξύ της Racing Genk και της Sint-Truiden. Έχει γίνει «αδύνατο να κερδίσουν έναν αξιοπρεπή μισθό», δήλωσε ο Pierre d’Hulst, εκπρόσωπος της ομοσπονδίας νέων αγροτών FJA, η οποία οργάνωσε τη διαμαρτυρία για την κυκλοφορία.

Τα τρία μέτρα που εξετάζονται είναι τα εξής:

• Επιδότηση του αγροτικού πετρελαίου
• Νωρίτερα από τον Ιούνιο η καταβαλή των αποζημιώσεων
• Διετής αναστολή πληρωμών για το ρεύμα στους αγρότες που επλήγησαν από την κακοκαιρία Ντάνιελ και στη συνέχεια μια πενταετής ρύθμιση των υποχρεώσεων στο ρεύμα συμπεριλαμβανομένων και των παλαιών υποχρεώσεων με μηδενικό επιτόκιο.

O ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Βαγγέλης Μαρινάκης άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο για νέες παρεμβάσεις λέγοντας:

«Υπάρχει διαρκής επικοινωνία με όλα τα συναρμόδια υπουργεία, γιατί τα ζητήματα των αγροτών άπτονται αρμοδιοτήτων πολλών υπουργείων. Βασικό πρόβλημα που προκύπτει είναι οι συνέπειες των πολύ έντονων καιρικών φαινομένων και η άνευ προηγουμένου κακοκαιρία Daniel, από την οποία επλήγησαν και οι άνθρωποι του πρωτογενούς τομέα. Έχουν γίνει πολλές παρεμβάσεις από την κυβέρνηση και για τη μείωση του ειδικού φόρου και ευρύτερα για τη στήριξη των αυξήσεων στο πετρέλαιο, μια σειρά δηλαδή από παρεμβάσεις υπέρ των αγροτών. Αυτό που προσπαθούμε είναι να ακούμε συνεχώς τα αιτήματα όλων των επαγγελματικών ομάδων, να προσπαθούμε να τα σταχυολογούμε και μετά, με βάση και τα δεδομένα, να προχωρούμε σε παρεμβάσεις. Η αλήθεια είναι ότι δόθηκαν πολλές αποζημιώσεις και στους αγρότες, όπως έπρεπε να γίνει. Μέσα σε 18 μέρες καταβλήθηκαν σε 2.100 κτηνοτρόφους περίπου 18 εκατομμύρια προκαταβολές, σε 25 μέρες στους αγρότες που είχαν πληγεί περίπου 106,2 εκατ. ευρώ και άλλα 26 στη συνέχεια. Μόνο από τον ΕΛΓΑ άμεσα 160 εκατ. ευρώ. Τα αιτήματα των αγροτών όμως συνεχίζουν και υφίστανται. Τα ακούμε με προσοχή και να δούμε τι άλλο μπορούμε να κάνουμε. Έχει πολύ μεγάλη σημασία και η τροπολογία που ανακοίνωσε σήμερα ο υπουργός Περιβάλλοντος».

Προς κλιμάκωση οι κινητοποιήσεις

Την Εθνική Οδό, στο ρεύμα προς Θεσσαλονίκη, έκλεισαν αργά το μεσημέρι της Δευτέρας οι αγρότες που βρίσκονται στον κόμβο Πλατυκάμπου, στη Λάρισα, καθώς κατάφεραν τελικά να σπάσουν το μπλόκο της αστυνομίας και να βρεθούν πάνω στην Εθνική Οδό.

Όπως μετέδωσε η ΕΡΤ, αυτή την ώρα κάνουν τη γενική τους συνέλευση, λέγοντας ότι δε θέλουν να κλείσουν τον δρόμο, αλλά να αναδείξουν τα οξυμένα προβλήματα που αντιμετωπίζουν, ζητώντας συνάντηση με το Μαξίμου κι όχι με υπουργούς γιατί θεωρούν πως τα αιτήματά τους δε μεταφέρονται σωστά. Σύμφωνα με το Larissanet.gr, απηύθυναν κάλεσμα σε όλους τους αγρότες και στη συνέχεια αποχώρησαν.

Οι τελικές αποφάσεις για την πορεία των κινητοποιήσεών τους θα παρθούν αύριο (30/1) στον Παλαμά της Καρδίτσας.

Νωρίτερα, αγρότες με τα τρακτέρ τους μετακινήθηκαν από την πλατεία της Λάρισας και ενίσχυσαν το μπλόκο στον Πλατύκαμπο. Αποφάσισαν επίσης να συγκροτηθεί επιτροπή από το συγκεκριμένο μπλόκο, η οποία θα προχωρήσει στην όποια συνεννόηση με το αρμόδιο υπουργείο και την κυβέρνηση. Ακόμη, σε καθημερινή βάση θα προχωρούν σε γενικές συνελεύσεις στον δρόμο, ώστε να συναποφασίζουν όλοι μαζί τις επόμενες κινήσεις τους.

Ως προς τα αιτήματά τους, πρώτο τίθεται το θέμα της υλοποίησης έργων στις παρακάρλιες περιοχές, που εξακολουθούν να βρίσκονται κάτω από το νερό. Ζητούν άμεσα λύσεις, ώστε το νερό να φύγει από τον κάμπο το δυνατό συντομότερο. Ζητούν παράλληλα, άμεσα αποζημιώσεις από τις καταστροφές που υπέστησαν από τις πλημμύρες του Σεπτεμβρίου και την άμεση υλοποίηση αντιπλημμυρικών έργων και διεκδικούν μείωση του κόστους παραγωγής, κατώτερη εγγυημένη τιμή, αλλαγή του κανονισμού του ΕΛΓΑ και τροποποίηση της ΚΑΠ, με τρόπο που να εξυπηρετεί τα συμφέροντα των παραγωγών.

• Σε αναβρασμό βρίσκονται οι αγρότες και στη Βόρεια Ελλάδα, με ανάλογα αιτήματα. Νωρίτερα, ολοκληρώθηκε η σύσκεψη των αγροτών Κεντρικής Μακεδονίας στα Κουφάλια Θεσσαλονίκης και αποφάσισαν να κατέβουν την προσεχή Πέμπτη, στην έκθεση Agrotica, με τα τρακτέρ τους.

Φιλοδοξούν να συγκεντρώσουν 300-400 τρακτέρ και 20.000 αγρότες να πάρουν μέρος στη συγκέντρωση διαμαρτυρίας, την ημέρα που ξεκινά η έκθεση στη Θεσσαλονίκη. Σκοπός τους είναι να παραμείνουν εκεί και τις τέσσερις ημέρες που διαρκεί. Παράλληλα θα συντάξουν ένα υπόμνημα που θα καταθέσουν στο γραφείο του πρωθυπουργού στη συμπρωτεύουσα και σε αυτό θα αναφέρουν ότι ζητούν άμεσα μία συνάντηση με τον Κυριάκο Μητσοτάκη και επίσης την άμεση λύση των προβλημάτων τους.

Στη Χαλκιδική, οι αγρότες προχώρησαν σε κατάληψη του οδοστρώματος, στο μπλόκο των Νέων Μουδανιών. 

• Συμπαράσταση στους αγρότες και έντονη κριτική στην κυβέρνηση για την στάση της στα αιτήματά τους εξέφρασε ο Νίκος Ανδρουλάκης.

Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής ανέφερε ότι «τα συνεχιζόμενα κυβερνητικά λάθη έχουν οδηγήσει σε αδιέξοδο τον αγροτικό κόσμο της χώρας. Το κόστος παραγωγής έχει εκτοξευθεί και τα χρέη τους αυξάνονται συνεχώς».

Σημείωσε ότι το 2023 ήταν ιστορικά η χειρότερη χρονιά πληρωμών άμεσων ενισχύσεων από την πρώτη εφαρμογή της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής, ενώ επεσήμανε ότι ο ΕΛΓΑ αδυνατεί να αποζημιώσει αγρότες και κτηνοτρόφους για ζημιές που έχουν πάθει λόγω φυσικών καταστροφών.

«Εμείς, από την πλευρά μας, στεκόμαστε στο πλευρό του αγροτικού κόσμου. Έχει χρέος, λοιπόν, η κυβέρνηση να δεχτεί τα δίκαια αιτήματά τους, γιατί σε άλλη περίπτωση απαξιώνεται ο πρωτογενής τομέας και οδηγείται σε μαρασμό η ελληνική περιφέρεια», κατέληξε ο κ. Ανδρουλάκης.

«Μάχη για το μέλλον της χώρας» χαρακτηρίζει «τον δίκαιο αγώνα των αγροτών και των κτηνοτρόφων» η Νέα Αριστερά, εκφράζοντας τη στήριξή της σε αυτόν, ενώ επικρίνει την προκλητικά υποκριτική στάση της κυβέρνησης και καταδεικνύει τον εμπαιγμό απέναντι στους εκπροσώπους του πρωτογενή τομέα της χώρας. 

«Η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας κοροϊδεύει και προκαλεί τους αγρότες και τους παραγωγούς της Θεσσαλίας που αντιμετωπίζουν ζήτημα επιβίωσης. Την ώρα που ο αγροτικός κόσμος σε όλη την χώρα διεκδικεί ουσιαστικά μέτρα για την μείωση του κόστους παραγωγής και της τιμής, όπως η επιδότηση στο αγροτικό πετρέλαιο, την καταβολή αποζημιώσεων και των ενισχύσεων, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος ανακοίνωσε την κατάθεση τροπολογίας για την αναστολή διακοπών ρεύματος σε αγρότες της Θεσσαλίας που έχουν πληγεί από τον Daniel. Μέτρο που είχε ήδη ανακοινωθεί από το Νοέμβριο.

Η κυβέρνηση του κ. Μητσοτάκη εγκατέλειψε στην τύχη τους τους κατοίκους και τους παραγωγούς της Θεσσαλίας. Και τώρα οδηγεί σε αφανισμό τον πρωτογενή τομέα της χώρας. Η Νέα Αριστερά στηρίζει τον δίκαιο αγώνα των αγροτών και των κτηνοτρόφων. Είναι μια μάχη απέναντι στην ερημοποίηση της ελληνικής υπαίθρου. Είναι μια μάχη για το μέλλον της χώρας».

Από την αύξηση του κόστους καυσίμων και της φορολογίας έως τους αυστηρούς πράσινους κανονισμούς, οι Γάλλοι αγρότες παρουσίασαν τα αιτήματά τους στον πρωθυπουργό, Γκαμπριέλ Ατάλ, ο οποίος προσπαθεί να ηρεμήσει τα πνεύματα, καθώς το Παρίσι τρέμει στην προοπτική μίας αναβίωσης της αναταραχής που προκάλεσαν τα κίτρινα γιλέκα.

Από την πλευρά τους οι υπουργοί Γεωργίας συνεδριάζουν στις Βρυξέλλες, με βασικό θέμα τη στήριξη προς τα Ουκρανικά αγροτικά προϊόντα, που τελικά δημιούργησε αθέμιτο ανταγωνισμό για τους Ευρωπαίους αγρότες και, κυρίως, τους Πολωνούς.

Στόχος των Βρυξελλών είναι να βρεθεί λύση πριν εκατομμύρια Ευρωπαίοι πολίτες πάνε στις κάλπες για να αναδείξουν την επόμενη ευρωβουλή.

Στην Ολλανδία, τη Γερμανία, τη Ρουμανία, ακόμη και την Πολωνία, οι αγροτικές κινητοποιήσεις προηγήθηκαν της Γαλλίας.

Οι οργισμένες αντιδράσεις των αγροτών ποικίλλουν από χώρα σε χώρα. Αφορούν κυρίως στους φόρους στο ντίζελ, τη μείωση της χρήσης φυτοφαρμάκων ή τον περιορισμό των εκπομπών αζώτου ή αερίων του θερμοκηπίου, όπως εξηγεί η Christiane Lambert, πρόεδρος της Επιτροπής Επαγγελματικών Οργανώσεων στον γεωργικό τομέα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Η ίδια προσθέτει ότι οι Ευρωπαίοι αγρότες έχουν την αίσθηση ότι τους «επιβάλλονται» μέτρα που είναι υπερβολικά, ιδιαίτερα στο πλαίσιο της οικολογικής μετάβασης.

Καθώς η οργή των αγροτών αυξάνεται σε όλη την Ευρώπη, η Le Figaro σκιαγράφησε τους λόγους που ωθούν τους αγρότες διαφόρων εθνικοτήτων να πυκνώνουν τις τάξεις των κινητοποιήσεων στους δρόμους.

Les tracteurs ont quitté la préfecture pour regagner le tronçon de l’A62, bloqué depuis hier au sud d’Agen. pic.twitter.com/pUmgNGjYtF

— Eloi Passot (@eloi_passot) January 23, 2024

Οι αγρότες στην Ολλανδία

Οι Ολλανδοί αγρότες ήταν οι πρώτοι που εξέφρασαν την οργή τους. Ήταν από το φθινόπωρο του 2019, μετά τη ριζοσπαστική πρόταση βουλευτή της κεντροαριστεράς για μείωση στο μισό της κτηνοτροφίας. Έκτοτε, αυτές οι διαμαρτυρίες δεν έχουν κοπάσει.

Φούντωσαν ακόμη περισσότερο τον Ιούνιο του 2022, μετά την ανακοίνωση για δραστική μείωση – κατά 70% – των εκπομπών αζώτου, σημειώνει ο Christophe de Voogd, συνεργάτης καθηγητής Επιστημών και συγγραφέας του History of the Netherlands. Αυτή η απόφαση του ολλανδικού κράτους ακολουθεί επίσης την απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου της Ολλανδίας της 20ης Δεκεμβρίου 2019 που διέταξε την κυβέρνηση να μειώσει τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου κατά τουλάχιστον 25% έως το 2020.

Εδώ και αρκετούς μήνες, οι Ολλανδοί αγρότες κλείνουν τους αυτοκινητόδρομους με τα τρακτέρ τους και διαδηλώνουν μπροστά στα σπίτια των πολιτικών αρχηγών. Οι ανάποδες ολλανδικές σημαίες έχουν γίνει το σύμβολο της εξέγερσής τους. Και αυτή η δυσαρέσκεια αντικατοπτρίζεται και στις κάλπες. Ένα νέο κόμμα που συγκεντρώνει αγρότες, το «Κίνημα Αγρότη-Πολίτη» (BBB), μπήκε δυναμικά στη Γερουσία τον Μάρτιο του 2023. Κέρδισε τελικά λιγότερες ψήφους από ό,τι αναμενόταν στις γενικές εκλογές του Νοεμβρίου.

Δυναμικές κινητοποιήσεις στη Γερμανία

Από τα μέσα Ιανουαρίου, οι Γερμανοί διαδηλώνουν και απειλούν να επεκτείνουν τις κινητοποιήσεις. Αντιτίθενται στο σχέδιο της κυβέρνησης του Όλαφ Σολτς να αφαιρέσει το φορολογικό πλεονέκτημα για το αγροτικό ντίζελ. Ένα μέτρο που περιγράφεται ως «επιβλαβές για το κλίμα» από την κυβέρνηση.

Αλλά στην πραγματικότητα, η τελευταία επιδιώκει να «μειώσει τα έξοδά της» για να κλείσει τον προϋπολογισμό της, αναφέρει η Alessandra Kirsch, διευθύντρια μελετών στο think tank Agriculture Stratégies. Η Γερμανία πρέπει πράγματι να εξοικονομήσει πολλά δισεκατομμύρια για τις δημοσιονομικές δαπάνες προκειμένου να συμμορφωθεί με την έκκληση για τάξη στα οικονομικά σύμφωνα με τις επιταγές του Συντάγματος της χώρας.

Στις 15 Ιανουαρίου, σχεδόν 5.000 τρακτέρ απέκλεισαν τους δρόμους του Βερολίνου και ήχησαν τις κόρνες τους, ανέφερε η αστυνομία στο Γαλλικό Πρακτορείο. Η πρόταση να γίνει σταδιακά η μεταρρύθμιση μέχρι το 2026 δεν ήταν αρκετή για να κατευνάσει την οργή των Γερμανών αγροτών. Ούτε καν η υπόσχεση «απλούστευσης» του επαγγέλματος με «μείωση της γραφειοκρατίας».

Farmers' protests in Germany are in full swing

Thousands of farmers are blocking roads using agricultural machines across the country. In Augsburg, tractors were placed in the stadium due to a shortage of space in the city.

Farmers are protesting against the cancellation of… pic.twitter.com/XPbTdDuYqK

— NEXTA (@nexta_tv) January 11, 2024

Επειδή, όπως στη Γαλλία και παντού στην Ευρώπη, οι φορείς εκμετάλλευσης αντιμετωπίζουν «διοικητικό φόρτο », εξηγεί η Alessandra Kirsch. «Κάθε χρόνο πρέπει να συμπληρώνουν μια δήλωση, αλλά δεν είναι ήδη προσυμπληρωμένη όπως οι φορολογικές δηλώσεις. Τους παίρνει μέρες και τους προκαλεί άγχος γιατί οι απαιτήσεις είναι πολύ υψηλές. Και δεν πληρώνονται παραπάνω για όλα αυτά», πρόσθεσε.

Ρουμανία και Πολωνία στον χορό των κινητοποιήσεων

Στη Ρουμανία, την Πολωνία και άλλες χώρες που συνορεύουν με την Ουκρανία, όπως η Σλοβακία, η Ουγγαρία και η Βουλγαρία, οι παραγωγοί καταγγέλλουν τον «αθέμιτο ανταγωνισμό». Κατηγορούν την Ουκρανία ότι μειώνει τις τιμές των σιτηρών. «Μετά τη ρωσική εισβολή, το ουκρανικό σιτάρι δεν διέρχεται πλέον από τη Μαύρη Θάλασσα και τώρα περνά από ξηρά», σημειώνει η Alessandra Kirsch. Το ουκρανικό σιτάρι, πολύ ανταγωνιστικό ως προς τις τιμές, εισβάλλει λοιπόν στα σιλό των γειτονικών χωρών. Κάτι που αναγκάζει τους Πολωνούς και Ρουμάνους αγρότες… να μειώσουν τις τιμές τους».

Στην Πολωνία, για παράδειγμα, οι διαμαρτυρίες ώθησαν τον Υπουργό Γεωργίας να παραιτηθεί τον Απρίλιο του 2023. Οι Πολωνοί αγρότες άρχισαν να εμποδίζουν τα σημεία διέλευσης με την Ουκρανία τον περασμένο Νοέμβριο. Ο αποκλεισμός τελικά ανεστάλη στις 6 Ιανουαρίου μετά από συμφωνία με την κυβέρνηση, η οποία προέβλεπε επιδοτήσεις. Στη Ρουμανία, οι αγρότες διαδηλώνουν από τις αρχές Ιανουαρίου και δεν σκοπεύουν να εγκαταλείψουν τις πιέσεις προς την κυβέρνηση.

Polish farmers will block roads across Poland

A large-scale protest has been announced for January 24. Farmers promise to bring hundreds of tractors to the roads and block traffic for 2 hours – from 12.00 to 14.00.

The farmers are protesting against the worsening situation in… pic.twitter.com/DRJmKCNO7m

— NEXTA (@nexta_tv) January 19, 2024

Ισπανία και Ιταλία αναμένεται να ακολουθήσουν

Αυτό το ευρωπαϊκό κίνημα αγροτών είναι μεταδοτικό. Σύμφωνα με την Christiane Lambert, πρόεδρο της Επιτροπής Επαγγελματικών Αγροτικών Οργανώσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, «η ιταλική και η ισπανική αγροτική ένωση μιλούν επίσης για διαδηλώσεις». Οι λόγοι τους; Τα ακραία κλιματικά φαινόμενα των τελευταίων ετών, ιδιαίτερα η ξηρασία.

«Ορισμένες περιοχές αυτών των χωρών μπορεί να μην είναι πλέον καλλιεργήσιμες», προειδοποιεί η Alessandra Kirsch. Έτσι, «το πρόβλημα βρίσκεται πλέον στη διαχείριση του νερού, ενώ η γεωργία σε αυτές τις χώρες βασίζεται κυρίως στην άρδευση», διευκρινίζει η ειδικός. Ωστόσο, είναι «δύσκολο» να φανταστεί κανείς ένα «νέο μοντέλο, όσο το δυνατόν πιο αποδοτικό στο νερό», προσθέτει.

Γιατί οι Ευρωπαίοι αγρότες ξεσηκώνονται τώρα;

«Οι Ευρωπαίοι αγρότες γενικά έχουν βαρεθεί με τους βαρείς περιορισμούς που αντιμετωπίζουν σε καθημερινή βάση, χωρίς καμία αύξηση», εξηγεί η Alessandra Kirsch. Πέρα από τη διοικητική υπερφόρτωση, οι παραγωγοί καταγγέλλουν τη μείωση του προϋπολογισμού της ΚΓΠ που «περικόπηκε κατά 90 δισ. ευρώ μέσα σε 20 χρόνια», υπενθυμίζει.

«Η άδεια εισαγωγής προϊόντων που έχουν υποστεί επεξεργασία με φυτοφάρμακα που απαγορεύονται στην Ευρώπη ή δεν σέβονται την καλή διαβίωση των ζώων, όπως ο συνωστισμός των ζώων, προκαλεί επίσης ασυνεννοησία και οργή στους αγρότες», προσθέτει.

Στη Γαλλία, «δεν υπήρχε έναυσμα για διαδηλώσεις όπως στην Ολλανδία ή τη Γερμανία για παράδειγμα», αλλά «είναι μια συσσώρευση περιορισμών που ωθούν τους παραγωγούς στα άκρα», πιστεύει η Alessandra Kirsch.

Όπως ανακοίνωσε το Συνδικάτο Αυτοκινητιστών Ταξί Αττικής (ΣΑΤΑ), σήμερα, Πέμπτη θα πραγματοποιηθεί στάση εργασίας από τις 09:00 έως τις 16:00.

Στη συνέχεια θα πραγματοποιηθεί πορεία από την λεωφόρο Αθηνών προς το υπουργείο Οικονομικών και στη συνέχεια προς το υπουργείο Μεταφορών, όπου θα κατατεθεί ψήφισμα διαμαρτυρίας. Η προσυγκέντρωση ορίστηκε για τις 9:30 το πρωί, στη συμβολή της οδού Σπύρου Πάτση με την λεωφόρο Αθηνών.

Στην ανακοίνωσή του το ΣΑΤΑ σημειώνει πως η κυβέρνηση «αγνόησε τα επιχειρήματα των ελεύθερων επαγγελματιών και των αυτοαπασχολούμενων» προσθέτοντας πως το νομοσχέδιο «είναι το χρονικό ενός προαναγγελθέντος θανάτου για κάθε μικρομεσαία επιχείρηση».

«Με οριζόντια μέτρα τσουβαλιάζουν 750.000 εργαζόμενους, θεωρώντας τους εκ προοιμίου φοροφυγάδες», επισημαίνει. Τέλος, το Συνδικάτο «απορρίπτει κάθε λέξη από το νομοσχέδιο» και καλεί όλους τους οδηγούς «σε έναν αγώνα δίχως αύριο».