Κατά τη διάρκεια τακτικής ενημέρωσης του Τύπου, η εκπρόσωπος του κινεζικό υπουργείο Εξωτερικών, Μάο Νινγκ, τόνισε ότι τα αμερικανικά πλήγματα στο Ιράν «παραβιάζουν το διεθνές δίκαιο και τις βασικές αρχές των διεθνών σχέσεων», επισημαίνοντας ότι το ζήτημα του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν πρέπει να αντιμετωπιστεί μέσω πολιτικής και διπλωματικής διευθέτησης.

Η Μάο Νινγκ κάλεσε όλες τις εμπλεκόμενες πλευρές να σταματήσουν τις στρατιωτικές επιχειρήσεις στο Ιράν και να αποτρέψουν την περαιτέρω εξάπλωση της σύγκρουσης. Παράλληλα, τόνισε ότι η Κίνα θα συνεχίσει να διαδραματίζει εποικοδομητικό ρόλο στην αναζήτηση της ειρήνης.

Σε ερώτηση για τον αντίκτυπο των στρατιωτικών ενεργειών των ΗΠΑ στη Βενεζουέλα και στο Ιράν στις πετρελαϊκές προμήθειες της Κίνας, η εκπρόσωπος υπογράμμισε ότι το Πεκίνο θα λάβει όλα τα απαραίτητα μέτρα για να διασφαλίσει την ενεργειακή του ασφάλεια.

«Η ενεργειακή ασφάλεια είναι κρίσιμη για την παγκόσμια οικονομία και όλα τα εμπλεκόμενα μέρη πρέπει να διασφαλίσουν τη σταθερή και απρόσκοπτη ενεργειακή προμήθεια», δήλωσε η Μάο Νινγκ, προσθέτοντας ότι η Κίνα αντιτίθεται στη χρήση βίας που παραβιάζει την εθνική κυριαρχία και την ασφάλεια άλλων κρατών στις διεθνείς σχέσεις.

Σπύρος Σιδέρης

Οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ εξαπέλυσαν εκτεταμένα πλήγματα κατά ιρανικών στόχων, επιτυγχάνοντας καίρια χτυπήματα στην ανώτατη στρατιωτικο-πολιτική ηγεσία της Τεχεράνης. Η επιχείρηση στηρίχθηκε στην αεροπορική υπεροχή και στην αιφνιδιαστική κλιμάκωση.

Ωστόσο, όπως και στην Ουκρανία, το αρχικό σοκ δεν οδήγησε σε κατάρρευση. Το Ιράν ανταποδίδει με πυραυλικά πλήγματα σε ολόκληρη την περιφέρεια του Κόλπου, επιδιώκοντας να αυξήσει το κόστος για την Ουάσιγκτον και να μεταφέρει την πίεση στους περιφερειακούς συμμάχους των ΗΠΑ.

Οι τρεις καθοριστικοί παράγοντες

Το πρώτο κρίσιμο ερώτημα αφορά την εσωτερική σταθερότητα του Ιράν. Θα καταφέρει η Ουάσιγκτον να επηρεάσει τη νέα ηγεσία ή να προκαλέσει εσωτερική αποσταθεροποίηση μέσω διαδηλώσεων ή ρήγματος στον κρατικό μηχανισμό; Μέχρι στιγμής δεν υπάρχουν σαφείς ενδείξεις κατάρρευσης. Το ιρανικό κράτος φαίνεται να διατηρεί λειτουργική συνοχή, ενώ οι δυνάμεις ασφαλείας παραμένουν ενεργές. Ωστόσο, σε συνθήκες πολέμου, η ανθεκτικότητα ενός καθεστώτος δοκιμάζεται καθημερινά.

Ο δεύτερος παράγοντας είναι η στάση της Κίνας. Το Πεκίνο είναι ο μόνος παίκτης με την οικονομική και βιομηχανική δυνατότητα να προσφέρει ουσιαστική στήριξη στην Τεχεράνη, είτε μέσω στρατιωτικών προμηθειών είτε μέσω χρηματοδοτικής ενίσχυσης.

Αν η Κίνα επιλέξει να εξασφαλίσει σταθερή ροή οπλικών συστημάτων και πληροφοριών στο Ιράν, η αεροπορική εκστρατεία ΗΠΑ–Ισραήλ κινδυνεύει να μετατραπεί σε μακρόχρονη φθορά χωρίς σαφές πολιτικό αποτέλεσμα.

Ωστόσο, μια τέτοια επιλογή θα σήμαινε ανοιχτή αντιπαράθεση με την Ουάσιγκτον, πιθανή αναβίωση εμπορικών πολέμων και επιδείνωση σχέσεων με την Ευρώπη και τις χώρες του Κόλπου. Το Πεκίνο καλείται να ισορροπήσει ανάμεσα στη στρατηγική του επιδίωξη να περιορίσει την αμερικανική επιρροή και στον φόβο μιας ευρείας οικονομικής αποσταθεροποίησης λόγω υψηλών τιμών ενέργειας.

Ο τρίτος παράγοντας αφορά την ικανότητα του Ιράν να προκαλέσει σημαντικές απώλειες στις αμερικανικές δυνάμεις. Μέχρι στιγμής έχουν επιβεβαιωθεί απώλειες Αμερικανών στρατιωτικών και περιστατικά κατάρριψης αεροσκαφών, ενώ σημειώθηκε και απόπειρα πλήγματος κατά αεροπλανοφόρου. Αν οι επιθέσεις κλιμακωθούν και οδηγήσουν σε βαριές απώλειες, οι εσωτερικές πολιτικές συνέπειες για τον Ντόναλντ Τραμπ θα μπορούσαν να είναι σοβαρές. Η αμερικανική κοινή γνώμη εμφανίζεται επιφυλακτική απέναντι σε νέες μακροχρόνιες στρατιωτικές εμπλοκές, ιδιαίτερα σε μια περίοδο έντονης εσωτερικής πόλωσης.

Ο ενεργειακός παράγοντας και το παγκόσμιο ρίσκο

Ο Περσικός Κόλπος αποτελεί τον πυρήνα της παγκόσμιας ενεργειακής τροφοδοσίας. Η όποια διαταραχή στις ροές πετρελαίου και φυσικού αερίου μεταφράζεται άμεσα σε άνοδο τιμών και σε δημοσιονομική πίεση για εισαγωγικές οικονομίες. Μια παρατεταμένη σύγκρουση θα ενισχύσει τα έσοδα της Ρωσίας από εξαγωγές ενέργειας, θα επιβαρύνει την Ευρωπαϊκή Ένωση και θα αυξήσει το κόστος για την Ουκρανία, που εξαρτάται από εξωτερική χρηματοδότηση και ενεργειακές εισαγωγές.

Παράλληλα, εάν η Ουάσιγκτον δώσει προτεραιότητα στην ιρανική εκστρατεία, ενδέχεται να ανακατευθύνει κρίσιμα αποθέματα –όπως πυραύλους για συστήματα αντιαεροπορικής άμυνας– από το ουκρανικό μέτωπο. Ένα τέτοιο ενδεχόμενο θα επηρέαζε άμεσα την ικανότητα του Κιέβου να αντιμετωπίσει ρωσικά πλήγματα.

Οι επιπτώσεις στον πόλεμο της Ουκρανίας

Η νέα σύγκρουση δημιουργεί σύνθετα σενάρια για την Ουκρανία. Σε περίπτωση ταχείας και «καθαρής» επιτυχίας των ΗΠΑ, ενδέχεται να ενισχυθούν στην Ουάσιγκτον οι φωνές που ζητούν σκληρότερη στάση απέναντι στη Μόσχα. Αντίθετα, σε περίπτωση παρατεταμένου πολέμου, η Ρωσία θα επωφεληθεί από τις υψηλές τιμές ενέργειας και από πιθανή μείωση της δυτικής προσοχής στο ουκρανικό μέτωπο.

Υπάρχει όμως και ένα τρίτο σενάριο: μια σύντομη κατάπαυση πυρός χωρίς αλλαγή καθεστώτος στην Τεχεράνη. Σε μια τέτοια περίπτωση, ο Ντόναλντ Τραμπ ενδέχεται να αναζητήσει διπλωματική «αντιστάθμιση» αλλού, πιέζοντας για ταχεία συμφωνία στην Ουκρανία. Αυτό θα μπορούσε να μεταφραστεί σε αυξημένη πίεση προς τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι για παραχωρήσεις στο Ντονμπάς.

Η στρατηγική διάσταση Κίνας–Ρωσίας

Ανεξαρτήτως διάρκειας, η σύγκρουση ενισχύει αντικειμενικά τη σημασία της Ρωσίας για την Κίνα. Εάν διαταραχθούν οι ενεργειακές ροές από τον Κόλπο, η Μόσχα καθίσταται βασικός προμηθευτής υδρογονανθράκων για το Πεκίνο. Αντίστροφα, αν οι ΗΠΑ επιτύχουν μεγαλύτερο έλεγχο στην περιοχή, η Κίνα θα επιδιώξει ακόμη στενότερη στρατηγική συνεργασία με τη Ρωσία ώστε να αποφύγει ενεργειακή εξάρτηση από αμερικανικά ελεγχόμενες οδούς.

Η Ουάσιγκτον βρίσκεται έτσι μπροστά σε ένα δίλημμα: είτε να επιδιώξει σκληρή αντιπαράθεση με τη Μόσχα, είτε να επιχειρήσει μια συμφωνία που θα αποσπάσει τη Ρωσία από την κινεζική αγκαλιά. Και στις δύο περιπτώσεις, η Ουκρανία κινδυνεύει να μετατραπεί σε διαπραγματευτικό πεδίο.

Ένας πόλεμος με πολλαπλά μέτωπα

Η γεωπολιτική ισορροπία που διαμορφώνεται δεν αφορά μόνο την Τεχεράνη και την Ουάσιγκτον. Αγγίζει την ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης, τη στρατηγική αυτονομία της Κίνας και τη βιωσιμότητα της Ουκρανίας. Το βασικό ερώτημα δεν είναι αν η σύγκρουση θα κλιμακωθεί, αλλά ποιος διαθέτει τη μεγαλύτερη αντοχή – στρατιωτική, οικονομική και πολιτική.

Σε έναν κόσμο όπου οι περιφερειακοί πόλεμοι μετατρέπονται γρήγορα σε παγκόσμιες αναμετρήσεις επιρροής, η έκβαση στον Περσικό Κόλπο ενδέχεται να καθορίσει όχι μόνο την ισορροπία δυνάμεων στη Μέση Ανατολή, αλλά και το μέλλον του πολέμου στην Ουκρανία και τη διαμόρφωση ενός νέου διεθνούς συστήματος.

Σπύρος Σιδέρης

Το Πεκίνο δεν μένει μόνο στην ηθική καταδίκη· διαβάζει την υπόθεση ως δοκιμή για την αξιοπιστία του ΟΗΕ, ως πολλαπλασιαστή αστάθειας για την παγκόσμια οικονομία και –το σημαντικότερο– ως προηγούμενο που μπορεί να επιστρέψει μπούμερανγκ σε έναν κόσμο όπου η πολυπολικότητα προχωρά, αλλά οι θεσμικοί «φραγμοί» παραμένουν ανεπαρκείς.

Η γλώσσα της «νομιμότητας»: κυριαρχία, Χάρτης του ΟΗΕ, μη επέμβαση

Στο πρώτο επίπεδο, η κινεζική αντίδραση αρθρώνεται με τη γλώσσα της κρατικής νομιμότητας. Η κινεζική διπλωματία χαρακτηρίζει τη δολοφονία ηγέτη κυρίαρχου κράτους «βαριά παραβίαση» της κυριαρχίας και της ασφάλειας του Ιράν, σε αντίθεση με τον Χάρτη του ΟΗΕ και τους «βασικούς κανόνες» των διεθνών σχέσεων, ζητώντας άμεσο τερματισμό των στρατιωτικών επιχειρήσεων και αποφυγή περαιτέρω κλιμάκωσης. Η επιλογή αυτών των όρων δεν είναι τυπική. Η Κίνα επενδύει συστηματικά στην εικόνα μιας δύναμης που υπερασπίζεται την εδαφική ακεραιότητα και την αρχή της μη επέμβασης, όχι μόνο ως «αρχή», αλλά και ως εργαλείο σταθερότητας σε μια περίοδο όπου η ωμή ισχύς τείνει να υποκαθιστά τις θεσμικές διαδικασίες.

«Χτύπημα εν μέσω διαπραγματεύσεων»: το μήνυμα για τη διπλωματία

Το δεύτερο επίπεδο είναι η πολιτική ανάγνωση του χρόνου και της μεθόδου. Η Global Times επιμένει στο στοιχείο ότι τα πλήγματα έγιναν «εν μέσω» διεργασιών διαπραγμάτευσης ΗΠΑ–Ιράν, με υπαινιγμούς περί σκόπιμης παραπλάνησης της Τεχεράνης.

Από κινεζική σκοπιά, αυτό δεν είναι λεπτομέρεια: πλήττει τη βασική προϋπόθεση κάθε διπλωματίας –την ελάχιστη προβλεψιμότητα– και δημιουργεί κίνητρο για τους κρατικούς δρώντες να επενδύσουν περισσότερο σε αποτροπή και λιγότερο σε διαλόγους, ακριβώς επειδή ο διάλογος εμφανίζεται ως «κάλυμμα» μέχρι να πέσει το επόμενο χτύπημα.

Σε έναν κόσμο όπου η Κίνα διεκδικεί ρόλο «σταθεροποιητή» και –κατά περίπτωση– μεσολαβητή, μια τέτοια εξέλιξη είναι διπλή ζημία: και για τη Μέση Ανατολή και για τη διεθνή αρχιτεκτονική κανόνων που η ίδια επικαλείται.

Αλυσιδωτή κλιμάκωση: Κόλπος, υποδομές, Στενό του Ορμούζ

Το τρίτο επίπεδο είναι η αλυσίδα συνεπειών. Η κινεζική γραμμή δεν περιγράφει απλώς μια επίθεση· περιγράφει έναν μηχανισμό ανεξέλεγκτης κλιμάκωσης. Στα κινεζικά κείμενα γίνεται λόγος για απώλειες αμάχων, για διάχυση των «φλογών» σε γειτονικές χώρες του Κόλπου και για κλυδωνισμούς σε κρίσιμες υποδομές και αερομεταφορές.

Κυρίως, υπογραμμίζεται το Στενό του Ορμούζ ως νευραλγικός κόμβος: κάθε αίσθηση «κλεισίματος» ή παρατεταμένης αστάθειας μετατρέπεται αυτομάτως σε παγκόσμιο σοκ για ενεργειακές ροές και αλυσίδες μεταφορών. Εδώ η κινεζική οπτική είναι απολύτως υλική: η Κίνα είναι μεγάλος εισαγωγέας ενέργειας και ενδιαφέρεται πρωτίστως για ασφάλεια εφοδιασμού, χαμηλή μεταβλητότητα και σταθερούς θαλάσσιους διαδρόμους. Άρα, η καταδίκη δεν είναι μόνο αξιακή· είναι και καθαρά συμφεροντολογική, με την ευρεία έννοια της προστασίας της παγκόσμιας οικονομικής σταθερότητας.

Από το «ποιος χτύπησε ποιον» στο «τι σύστημα κανόνων θέλουμε»

Το τέταρτο επίπεδο –και ίσως το πιο πολιτικά αιχμηρό– είναι η προσπάθεια να μεταφερθεί η συζήτηση από το «ποιος χτύπησε ποιον» στο «τι είδους διεθνές σύστημα επιτρέπουμε να εδραιωθεί». Η Global Times παρουσιάζει την επίθεση ως κορύφωση ενός μακρού μοτίβου μονομερών ενεργειών, πολέμων χωρίς την πλήρη κάλυψη του ΟΗΕ, μονομερών κυρώσεων και εξωεδαφικής επιβολής κανόνων.

Η προειδοποίηση είναι κεντρική: αν η πρακτική των «προληπτικών πληγμάτων» γίνει αποδεκτή ως κανονικότητα που παρακάμπτει τον ΟΗΕ και υποκαθιστά τις διαπραγματεύσεις, τότε το μεταπολεμικό πλαίσιο συλλογικής ασφάλειας αδειάζει από περιεχόμενο. Στο κινεζικό λεξιλόγιο, αυτό είναι η διολίσθηση στον νόμο της ζούγκλας: ένα σύστημα όπου η ισχύς βαφτίζεται κανόνας και ο κανόνας γίνεται προαιρετικός.

«Παγκόσμιο παράδειγμα» και Παγκόσμιος Νότος: η κινεζική αφήγηση για την εποχή

Από αυτή τη σκοπιά, η υπόθεση Χαμενεΐ λειτουργεί για το Πεκίνο και ως «παγκόσμιο παράδειγμα». Η επιχειρηματολογία δεν περιορίζεται στη Μέση Ανατολή: το υπόγειο μήνυμα είναι ότι ό,τι γίνεται σήμερα εκεί μπορεί αύριο να επαναληφθεί οπουδήποτε. Και ακριβώς εδώ συναντιέται με τη μεγάλη αφήγηση της Κίνας για την εποχή: η πολυπολικότητα και η «δημοκρατικοποίηση» των διεθνών σχέσεων παρουσιάζονται ως ιστορική τάση, ενώ η ηγεμονική λογική εμφανίζεται ως παρωχημένη και αντιδημοφιλής.

Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται η έμφαση στον Παγκόσμιο Νότο: όσο περισσότερες χώρες νιώθουν ότι μπορούν να είναι «επόμενος στόχος» μιας λογικής ισχύος, τόσο μεγαλύτερη η πιθανότητα να συσπειρωθούν γύρω από αιτήματα θεσμικών μεταρρυθμίσεων στη διεθνή διακυβέρνηση. Με άλλα λόγια, η κρίση στο Ιράν τροφοδοτεί τη διπλωματική ρητορική της Κίνας περί «αληθινού πολυμερισμού».

Η «μεγάλη σκακιέρα»: περιορισμός ζημιών και φόβος προηγουμένου

Τέλος, υπάρχει και ο παράγοντας της μεγάλης σκακιέρας. Η Κίνα, χωρίς να εμφανίζεται ως προστάτης της Τεχεράνης, δείχνει να ανησυχεί για τη μετατροπή της Ουάσινγκτον σε δύναμη που –εφόσον «κανονικοποιηθεί» η στοχοποίηση ηγετών– παράγει διαρκώς νέες εστίες κρίσης, αυξάνοντας τις πιθανότητες ευρύτερων αντιποίνων και αλυσιδωτών πολέμων. Η επιμονή σε άμεση αποκλιμάκωση και σε πολιτικούς διαύλους εντάσσεται σε μια λογική «περιορισμού ζημιών» σε περιβάλλον όπου η κλιμάκωση μπορεί να ξεπεράσει τους αρχικούς σχεδιασμούς των εμπλεκομένων.

Το μήνυμα του Πεκίνου προς τη διεθνή κοινότητα

Συμπερασματικά, η κινεζική οπτική για την επίθεση ΗΠΑ–Ισραήλ στο Ιράν και τον θάνατο του Αλί Χαμενεΐ δεν είναι απλώς «αντι-αμερικανική» ρητορική. Είναι μια συνεκτική αφήγηση που δένει μαζί κυριαρχία, ΟΗΕ, αποκλιμάκωση, ενεργειακή ασφάλεια και θεσμική μεταρρύθμιση: ένα κάδρο που καλεί τη διεθνή κοινότητα να πάρει πιο καθαρή θέση απέναντι στον νόμο της ζούγκλας, ακριβώς επειδή –κατά το Πεκίνο– η ανοχή στο προηγούμενο σήμερα μπορεί να γίνει ο κανόνας του φόβου αύριο.

Οι εκτοξεύσεις πυροτεχνημάτων, βαρελότων και άλλων ειδών είναι συχνές στη χώρα κατά τη διάρκεια εορτών. Οι Κινέζοι εισήλθαν την Τρίτη στο νέο έτος, «του αλόγου», και βρίσκονται εν μέσω εννιά συνεχόμενων αργιών.

Η έκρηξη έγινε την Τετάρτη το μεσημέρι (τοπική ώρα) σε παντοπωλείο στο χωριό Τζίνπου, στην επαρχία Χουμπέι (κεντρικά), περίπου 950 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά του Πεκίνου. Οι αρχές έκαναν λόγο για δώδεκα νεκρούς.

«Έπειτα από πλήρεις έρευνες και επιθεωρήσεις επιβεβαιώθηκε ότι το δυστύχημα προκάλεσε τον θάνατο επτά ενηλίκων και πέντε ανηλίκων», ανέφεραν οι τοπικές αρχές κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου, όπως μετέδωσε σήμερα το τηλεοπτικό δίκτυο CCTV.

«Όλα τα θύματα αναγνωρίστηκαν επίσημα», πρόσθεσε το δίκτυο, σύμφωνα με το οποίο πέθαναν ο καταστηματάρχης και 11 πελάτες.

Διενεργείται έρευνα για να εξακριβωθούν τα αίτια της καταστροφής.

Πολλές μεγάλες κινεζικές πόλεις έχουν απαγορεύσει τις εκτοξεύσεις πυροτεχνημάτων και τη χρήση βαρελότων και άλλων τέτοιων ειδών τα τελευταία χρόνια για λόγους ασφαλείας και στο πλαίσιο του αγώνα εναντίον της ρύπανσης. Ωστόσο το έθιμο παραμένει ριζωμένο και διαδεδομένο, ειδικά στην επαρχία.

Θανάσιμες εκρήξεις καταγράφονται συχνά, ιδίως κατά τη διάρκεια των εορτών.

Αυτή ήταν η δεύτερη παρόμοια τραγωδία μέσα σε μερικά 24ωρα. Την Κυριακή, στην επαρχία Τζιανγκσού (ανατολικά), σκοτώθηκαν οκτώ άνθρωποι και τραυματίστηκαν άλλοι δύο

Το χρονικό της σύλληψης και οι κατηγορίες

Το περιστατικό σημειώθηκε την Πέμπτη, περίπου 170 χιλιόμετρα ανοιχτά της πόλης Ναγκασάκι, όταν σκάφος της ιαπωνικής υπηρεσίας αλιείας εντόπισε το κινεζικό πλοίο με το 11μελές πλήρωμά του να ψαρεύει σκουμπρί. Σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση, ο 47χρονος καπετάνιος αρνήθηκε να συμμορφωθεί με την εντολή για επιτόπιο έλεγχο και επιχείρησε να διαφύγει, με αποτέλεσμα την καταδίωξη και τη σύλληψή του. 

Πρόκειται για την πρώτη κατάσχεση κινεζικού σκάφους από την ιαπωνική υπηρεσία μετά το 2022, γεγονός που υπογραμμίζει την απόφαση της κυβέρνησης της Σαναέ Τακάιτσι να επιδείξει πυγμαχία στην προστασία των εθνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων. Ο γενικός γραμματέας του υπουργικού συμβουλίου, Μινόρου Κιχάρα, ξεκαθάρισε την Παρασκευή πως η Ιαπωνία θα συνεχίσει να λαμβάνει «αποφασιστικά μέτρα» για την αποτροπή της παράνομης αλιείας από ξένα σκάφη.

Η οργισμένη αντίδραση του Πεκίνου

Το κινεζικό Υπουργείο Εξωτερικών αντέδρασε άμεσα, καλώντας το Τόκιο να σεβαστεί τη διμερή συμφωνία αλιείας και να διασφαλίσει τα νόμιμα δικαιώματα και την ασφάλεια του πληρώματος. Ο εκπρόσωπος του υπουργείου, Λιν Τζιαν, τόνισε πως η Κίνα απαιτεί από τους αλιείς της να τηρούν τον νόμο, αλλά ταυτόχρονα αξιώνει δίκαιη επιβολή της νομοθεσίας από την ιαπωνική πλευρά. Η αντιπαράθεση αυτή έρχεται σε μια εξαιρετικά ευαίσθητη συγκυρία, καθώς οι σχέσεις των δύο χωρών δοκιμάζονται από τη σκληρή ρητορική της Ιαπωνίδας πρωθυπουργού, η οποία πρόσφατα προκάλεσε την οργή του Πεκίνου δηλώνοντας πως η Ιαπωνία θα μπορούσε να εμπλακεί στρατιωτικά σε περίπτωση κινεζικής εισβολής στην Ταϊβάν.

Το ευρύτερο γεωπολιτικό πλαίσιο και η Ταϊβάν

Η ένταση δεν περιορίζεται στα αλιευτικά πεδία, αλλά επεκτείνεται σε ολόκληρη την αρχιτεκτονική ασφάλειας του Ινδο-Ειρηνικού. Η άρνηση της Τακάιτσι να ανακαλέσει τις δηλώσεις της για την Ταϊβάν έχει οδηγήσει σε άτυπο κινεζικό «εμπάργκο» στον τουρισμό και τον πολιτισμό, ενώ το Πεκίνο απάντησε με κοινές αεροπορικές ασκήσεις με τη Ρωσία. Την ίδια ώρα, ο πρόεδρος της Ταϊβάν, Λάι Τσινγκ-τε, προειδοποιεί πως αν η Κίνα επιτύχει τους στόχους της στο νησί, οι επόμενοι στόχοι θα είναι η Ιαπωνία και οι Φιλιππίνες. Η κατάσχεση του αλιευτικού στη σκιά των διεκδικήσεων για τα νησιά Σενκάκου (Ντιαογιού για την Κίνα) αναδεικνύει τον κίνδυνο ένα τυχαίο επεισόδιο στη θάλασσα να λειτουργήσει ως θρυαλλίδα για μια ευρύτερη στρατιωτική κλιμάκωση.

Συνολικά, κατά τη διάρκεια του προηγούμενου έτους εγκρίθηκαν 8.879 νέες άδειες, σημειώνοντας αύξηση 95% σε σχέση με τις 4.535 που είχαν εκδοθεί το 2024.

Το μεγαλύτερο ποσοστό των αδειών αυτών απονεμήθηκε στις παραπάνω εθνικότητες, καταδεικνύοντας το αυξημένο ενδιαφέρον για επενδύσεις και διαμονή μέσω του συγκεκριμένου προγράμματος.

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ της Καθημερινής, οι συγκεκριμένες χώρες προέλευσης των επενδυτών από τρίτες χώρες εξηγούν εν πολλοίς και τους λόγους για τους οποίους προγράμματα επενδυτικής μετανάστευσης, όπως το ελληνικό, συχνά αξιοποιούνται από όσους αναζητούν «καταφύγιο» σε χώρες όπως η Ελλάδα.

Κατά κύριο λόγο οι άνθρωποι αυτοί έχουν ως κίνητρο όχι μόνο τη διαφύλαξη της προσωπικής τους περιουσίας, αλλά επιλέγουν τα προγράμματα αυτά και για λόγους πολιτικούς, ή και ασφάλειας των ίδιων και των μελών των οικογενειών τους.

Για παράδειγμα, όπως αναφέρουν πηγές της αγοράς, η μεγάλη αύξηση των επενδυτών από την Τουρκία είναι μια τάση που έχει αρχίσει να καταγράφεται ήδη από το 2023, αλλά κορυφώθηκε το 2024 και φυσικά και πέρυσι λόγω της εκτίναξης του πληθωρισμού στην Τουρκία.

Η εξέλιξη αυτή ώθησε πολλούς Τούρκους υψηλότερων εισοδημάτων να αναζητήσουν επιλογές εκτός της χώρας τους, για να περιορίσουν τις απώλειες της αξίας των κεφαλαίων τους.

Η τοποθέτηση σε ακίνητα σε μια γειτονική χώρα, όπως η Ελλάδα, που ταυτόχρονα  προσφέρει και προοπτικές μελλοντικών υπεραξιών και φυσικά της άμεσης απόδοσης μέσω της εκμετάλλευσης, αποδείχθηκε ιδιαίτερα δημοφιλής επιλογή, εξηγώντας την κατά 160% αύξηση των αδειών που χορηγήθηκαν το 2025.

Ετσι, οι επενδυτές από την Τουρκία αποτελούν πλέον τη δεύτερη «δύναμη» στο ελληνικό πρόγραμμα «χρυσή βίζα», με 3.291 άδειες και συνολικό μερίδιο 15,9%.

Αλλοι λόγοι που έχουν φέρει αρκετούς Τούρκους επενδυτές στην ελληνική αγορά ακινήτων είναι ασφαλώς πολιτικού χαρακτήρα, παράλληλα φυσικά με το πλεονέκτημα της εξασφάλισης άδειας διαμονής και ως εκ τούτου και της ελεύθερης μετακίνησης εντός των χωρών της Ζώνης Σένγκεν.

Πολύ μεγάλη αύξηση κατά 91,5%, σε 636 άδειες, παρατηρήθηκε το 2025 και από τους επενδυτές με προέλευση το Ισραήλ. Στην προκειμένη περίπτωση ο βασικός λόγος αυτής της ανόδου ήταν ασφαλώς η πολεμική σύρραξη στη Γάζα και η ανάγκη πολλών Ισραηλινών να αποκτήσουν τη δυνατότητα μετακίνησης των οικογενειών τους σε μια πιο ασφαλή χώρα.

Η εγγύτητα της Ελλάδας με το Ισραήλ, η παρουσία πολλών Ισραηλινών επενδυτών ήδη στην ελληνική αγορά ακινήτων και, όπως αναφέρουν και οι ίδιοι, η ύπαρξη κοινών στοιχείων κουλτούρας με τους Ελληνες, εξηγούν την επιλογή της Ελλάδας ως επενδυτικού προορισμού.

Κάπως έτσι, οι επενδυτές από το Ισραήλ διαθέτουν μερίδιο 3,1% επί του συνόλου των αδειών (αρχική χορήγηση τα τελευταία πέντε χρόνια) και βρίσκονται στην έκτη θέση συνολικά.

Στην κορυφή της σχετικής κατάταξης παραμένουν οι επενδυτές από την Κίνα, με μερίδιο 47,9% και συνολικά 9.926 άδειες, μια αύξηση κατά 53,7% σε σχέση με το 2024.

Πάντως θα πρέπει να σημειωθεί ότι το σχετικό ποσοστό φθίνει τα τελευταία χρόνια, έχοντας φτάσει στο απόγειό του σε ποσοστό μεγαλύτερο του 70%.

Η αύξηση του 2025 αποδίδεται κυρίως στις αιτήσεις για άδειες που είχαν πραγματοποιηθεί την περίοδο 2023-2024, όταν λόγω των διαδοχικών αλλαγών στους όρους χορήγησης του προγράμματος, και συγκεκριμένα εξαιτίας της αύξησης του ελάχιστου ορίου επένδυσης, πολλοί Κινέζοι κινητοποιήθηκαν, θέλοντας να κατοχυρώσουν την άδεια διαμονής, καταβάλλοντας το χαμηλότερο δυνατό ποσό των 250.000 ευρώ.

Αλλωστε, σύμφωνα με πηγές της αγοράς, οι επενδυτές από την Κίνα, κατά κανόνα, δεν είναι υψηλών εισοδημάτων.

Ως εκ τούτου εκτιμάται ότι το μερίδιό τους θα συνεχίσει να υποχωρεί τα επόμενα χρόνια, καθώς οι νέες αιτήσεις λήψης άδειας διαμονής κινούνται πτωτικά, ειδικά σε σχέση με άλλες χώρες.

Τα πρόσφατα γεγονότα και οι ταραχές στο Ιράν εξηγούν έως ένα βαθμό και τη σημαντική αύξηση που έχει σημειωθεί και στις άδειες διαμονής προς πολίτες από τη συγκεκριμένη χώρα.

Πέραν τυχόν πολιτικών διαφορών, η ανασφάλεια που έχει δημιουργηθεί στη χώρα την τελευταία διετία, λόγω της έντασης και της ανταλλαγής χτυπημάτων με το Ισραήλ και πιο πρόσφατα και με τις ΗΠΑ, έχει ωθήσει πολλούς Ιρανούς στην αναζήτηση καταφυγίου στην Ελλάδα, αξιοποιώντας το πρόγραμμα «χρυσή βίζα».

Το 2025 σημειώθηκε αύξηση κατά 52,5% στον αριθμό των αδειών που χορηγήθηκαν, φτάνοντας πλέον τις 816, με το Ιράν να αποτελεί την τέταρτη πιο δυναμική αγορά (στην τρίτη θέση βρίσκεται ο Λίβανος με 994 άδειες και αύξηση κατά 30% το 2025).

Στη Σανγκάη, η εταιρεία AgiBot παρουσίασε το ανθρωποειδές ρομπότ YuanZheng A2, ύψους 1,7 μέτρων, σε βίντεο όπου εκτελεί χορευτική επίδειξη με εντυπωσιακή ακρίβεια κινήσεων. Το ρομπότ διαθέτει προηγμένο ανθρωπόμορφο σχεδιασμό, υποστηρίζει φυσική και πολυτροπική αλληλεπίδραση και μπορεί να συνομιλεί με τους χρήστες με φωνή που προσομοιάζει την ανθρώπινη. Χάρη στην ικανότητά του να παράγει ρεαλιστικές κινήσεις σε πραγματικό χρόνο, έχει ήδη παρουσιάσει επιδείξεις όπως ο χορός των Πήλινων Πολεμιστών και παραδοσιακοί κινεζικοί χοροί.

Την ίδια στιγμή, στην επαρχία Ανχούι, το ανθρωποειδές ρομπότ Zerith H1 φέρνει την τεχνητή νοημοσύνη στον ξενοδοχειακό κλάδο. Σχεδιασμένο για χρήση σε μονάδες φιλοξενίας, μπορεί να καθαρίζει μπάνια, να σκουπίζει δωμάτια και να αναπληρώνει παροχές, προσφέροντας λύσεις σε έναν τομέα που αντιμετωπίζει ελλείψεις προσωπικού και αυξημένο λειτουργικό κόστος.

Οι δυνατότητες των ανθρωποειδών ρομπότ παρουσιάστηκαν και στο East Lake Forum 2025 στη Γουχάν, όπου ρομπότ αλληλεπίδρασαν με επισκέπτες, έπαιξαν μουσικά όργανα όπως πιάνο και σαντούρι, παρασκεύασαν τσάι, πραγματοποίησαν παραδόσεις και συμμετείχαν ακόμη και σε επιδείξεις ιατρικών συμβουλών.

Η εικόνα που διαμορφώνεται δείχνει ότι τα ανθρωποειδή ρομπότ δεν αποτελούν πλέον πειραματική τεχνολογία, αλλά μέρος μιας νέας ψηφιακής καθημερινότητας που διαμορφώνεται με γρήγορους ρυθμούς.

Οι Αρχές εκτιμούν ότι το δίκτυο των κατασκόπων συγκροτεί μια μορφή πυραμίδας, στην κορυφή της οποίας δεν βρίσκεται ο αξιωματικός της Πολεμικής Αεροπορίας που συνελήφθη και θα οδηγηθεί ενώπιον της στρατιωτικής δικαιοσύνης, αλλά ο άνθρωπος-σκιά, που τον στρατολόγησε και τον έπεισε να πουλήσει κρατικά μυστικά.

Η γυναίκα αυτή ήταν παρούσα και στη συνάντηση που είχε γίνει το 2025 στην Αθήνα, όπου ο σμήναρχος είχε βρεθεί τετ α τετ με τον Κινέζο κατάσκοπο. Τα κλιμάκια του ΓΕΕΘΑ και της ΕΥΠ έχουν στα χέρια τους φωτογραφίες που δείχνουν τη γυναίκα αυτή με τον συγκεκριμένο άνδρα. Οι Αρχές ερευνούν αν η γυναίκα ήταν εκείνη που πλησίασε και προσέγγισε τον σμήναρχο, αλλά και πότε και με ποιον τρόπο συνάντησε τον Κινέζο κατάσκοπο.

Όπως μεταδίδει το ΕΡΤnews σχετικά με το προφίλ του Κινέζου πράκτορα, το επίθετό του δεν είναι κινεζικό, αλλά αμερικανικό.

Την ημέρα που τα κλιμάκια της ΕΥΠ και του ΓΕΕΘΑ πραγματοποίησαν την αιφνίδια έρευνα στο γραφείο του σμήναρχου, ήταν παρών κι ένας νεαρός αξιωματικός, ο οποίος εξειδικεύεται στην ασφάλεια δικτύου από τη Διεύθυνση Κυβερνοασφάλειας του ΓΕΕΘΑ.

Σύμφωνα με πληροφορίες του ΕΡΤnews, ήταν εκείνος που όταν είχε εντοπιστεί το δεύτερο τηλέφωνο κατόρθωσε να ανακτήσει τα σβησμένα αρχεία του Κινέζου κατασκόπου.

Οι Αρχές στρέφουν πλέον την προσοχή τους στο πρόσωπο στο οποίο έστελνε τις απόρρητες πληροφορίες ο Κινέζος κατάσκοπος.

Ο ρόλος του ανθρώπου-σκιά

Η αστυνομία φέρεται να έχει στα χέρια της φωτογραφίες από τις συναντήσεις στην Αθήνα του 54χρονου Σμήναρχου με τον Κινέζο πράκτορα μέσα στο 2025. Πρόκειται για τουλάχιστον δύο συναντήσεις σε κεντρικά καταστήματα στο κέντρο της πρωτεύουσας.

Οι αρχές ερευνούν αν σε αυτές τις συναντήσεις ο αξιωματικός της Πολεμικής Αεροπορίας είχε δώσει διαβαθμισμένες πληροφορίες στον Κινέζο πράκτορα.

Ενα τρίτο πρόσωπο υπήρχε και στις δύο αυτές συναντήσεις σύμφωνα με τις πληροφορίες. Είναι πρόσωπο – κλειδί, με ρόλο μεγαλύτερο στην υπόθεση της κατασκοπείας από τον σμήναρχο.

Σύμφωνα με πληροφορίες του ΕΡΤnews, ήταν και στα δύο ραντεβού στο κέντρο της Αθήνας, με τον αξιωματικό της Πολεμικής Αεροπορίας και τον Κινέζο πράκτορα, που είναι περίπου 40 με 45 χρόνων. Το 2025, ο Κινέζος παραβρέθηκε σε συνέδριο σε άλλη χώρα του ΝΑΤΟ και στη συνέχεια έκανε μία σύντομη στάση στην πρωτεύουσα όπου συναντήθηκε με τον 54χρονο σμήναρχο. Τότε έγινε η μία από τις δύο συναντήσεις.

Οι πληρωμές φέρονται να γίνονται μέσω κρυπτογραφημένης εφαρμογής που ήταν εγκατεστημένη στο κινητό τηλέφωνο – «σκιά» μάρκας Samsung. Τα εμβάσματα κυμαίνονταν από 5.000 ευρώ έως 15.000 ευρώ τον μήνα ή το τρίμηνο, ανάλογα με τη σημαντικότητα των πληροφοριών.

Το προφίλ του 54χρονου σμήναρχου και οι ”κακόβουλοι παράγοντες”

Το προφίλ του 54χρονου αξιωματικού ήταν άψογο. Ανώτερος αξιωματικός με 32 χρόνια υπηρεσίας, δήλωνε παντού την αγάπη του για την πατρίδα και τη δουλειά του.

Ήταν εξειδικευμένος σε θέματα επικοινωνιών, ηλεκτρονικών συστημάτων και κυβερνοασφάλειας. Στα social media είχε ιδιαίτερα ενεργό προφίλ και μοιραζόταν φωτογραφίες από ταξίδια, διασκέδαση αλλά και συνέδρια που παρακολουθούσε για την κυβερνοασφάλεια και την προστασία των προσωπικών δεδομένων.

Ο σμήναρχος παράλληλα αρθρογραφούσε. Μάλιστα το 2023 είχε γράψει ότι «οι κακόβουλοι παράγοντες ζουν ανάμεσά μας – δουλεύουμε μαζί τους. Κάθε επιχείρηση θα πρέπει να τους λάβει σοβαρά υπόψη και να τους περιορίσει. Οι insiders αποτελούν κρίσιμο πόρο, κι όσοι είναι κακόβουλοι μπορούν να αποβούν σημαντική απειλή για κάθε επιχείρηση, αν υποτιμηθούν».

Τα περισσότερα άρθρα είχαν σχέση με την εξειδίκευσή του σε ζητήματα κυβερνοασφάλειας.

«Καθώς οι προηγμένες κυβερνοεπιθέσεις γίνονται πιο συχνές και έντονες και στοχεύουν σε ένα ευρύτερο φάσμα τομέων και βιομηχανιών, οι δημόσιες και ιδιωτικές επιχειρήσεις προσπαθούν να προετοιμαστούν καλύτερα για τον μετριασμό των κυβερνοαπειλών και την αντιμετώπιση μιας πιθανής κυβερνοεπίθεσης που θα επηρεάσει τα έσοδά τους και θα βλάψει τη φήμη τους», είχε σημιεώσει ο σμήναρχος.

Οι κατηγορίες που αντιμετωπίζει ο 54χρονος σμήναρχος είναι βαρύτατες. Μέχρι την Τρίτη που θα οδηγηθεί ενώπιον του στρατιωτικού εισαγγελέα κρατείται στο Αεροδικείο.

Στόχος των ερευνών είναι να εντοπιστούν στοιχεία που να αποδεικνύουν πιθανή εμπλοκή και άλλων προσώπων, αλλά και να χαρτογραφηθεί πλήρως το δίκτυο επαφών του αξιωματικού.

Ο Σμήναρχος αναμένεται να καταθέσει την Τρίτη (10/02/26), αφού έλαβε προθεσμία, ενώ οι έρευνες συνεχίζονται και για τον φερόμενο «χειριστή» από την Κίνα, τον οποίο περιέγραψε ο ίδιος, χωρίς ωστόσο μέχρι στιγμής να έχει εντοπιστεί.

Κατά την έφοδο των Αρχών στο γραφείο του, εντοπίστηκαν δύο κινητά τηλέφωνα. Το ένα ήταν δηλωμένο και χρησιμοποιούνταν, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα πρωτόκολλα ασφαλείας, στο Γ4 του επιτελείου. Το δεύτερο, ωστόσο, δεν είχε δηλωθεί και φέρεται να περιείχε κινεζικό λογισμικό κατασκοπείας.

Σύμφωνα με τις πληροφορίες, μέσω του συγκεκριμένου κινητού εντοπίστηκαν αρχεία που ο 54χρονος φέρεται να είχε αποστείλει στον Κινέζο «χειριστή» χρησιμοποιώντας QR κωδικούς. Οι κωδικοί αυτοί μετατρέπονταν σε φωτογραφίες από τον παραλήπτη, μέθοδος που χρησιμοποιείται συχνά για την αποφυγή εντοπισμού.

Οι έρευνες των Αρχών βρίσκονται σε πλήρη εξέλιξη, με τις αναλυτικές υπηρεσίες να εξετάζουν κάθε ψηφιακό ίχνος που μπορεί να οδηγήσει σε νέες αποκαλύψεις.

Οι Αρχές εστιάζουν στην ανακάλυψη του ρόλου ενός αόρατου προσώπου, του «ανθρώπου-σκιά» στην υπόθεση, που φέρεται να καθοδηγούσε όλη την επιχείρηση κατασκοπείας. Παράλληλα, εξετάζονται δύο ακόμη πρόσωπα για τυχόν συμμετοχή στην ίδια υπόθεση.

Στρατολόγηση και χρηματισμός του Σμηνάρχου

Ο 54χρονος Σμήναρχος φέρεται να είχε στρατολογηθεί το 2024 σε ένα ταξίδι του στην Κίνα, όταν και είχε συναντήσει τον Κινέζο σύνδεσμο, ο οποίος σύμφωνα με τον ίδιο, είναι άνδρας ηλικίας περίπου 40-45 ετών και διαμένει στο Πεκίνο. Σε αυτή τη συνάντηση, ο Σμήναρχος παρέλαβε ένα κρυπτογραφημένο κινητό τηλέφωνο για την ασφαλή επικοινωνία και διαβίβαση στρατιωτικών πληροφοριών.

Σύμφωνα με πληροφορίες, ο Σμήναρχος αμειβόταν για τις απόρρητες πληροφορίες που έστελνε, με πληρωμές μέσω εμβασμάτων σε ευρώ, δολάρια και κρυπτονομίσματα, με ποσά από 5.000 έως 15.000 ευρώ ανάλογα με τη σοβαρότητα των δεδομένων που παρείχε.

Ο Σμήναρχος αντιμετωπίζει κατηγορίες για τη μετάδοση μυστικών στρατιωτικών πληροφοριών σε τρίτους, με κίνδυνο να προκαλέσει βλάβη στα εθνικά συμφέροντα της χώρας. Η ποινή που προβλέπεται είναι κάθειρξη έως 20 χρόνια.

Εάν κριθεί προσωρινά κρατούμενος, θα μεταφερθεί στην ειδική πτέρυγα για στρατιωτικούς στην Κόρινθο. Σε περίπτωση αμετάκλητης καταδίκης, το υπουργείο Εσωτερικών θα του αφαιρέσει την ελληνική ιθαγένεια, σύμφωνα με το νέο νομοθετικό πλαίσιο που ψηφίστηκε τον Ιανουάριο.