ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ

Νατάσα Μαστοράκου

Με αυτόν τον τρόπο, ο εγκέφαλος παραμένει πιο ενεργός και ευέλικτος, ακόμη και σε περιπτώσεις νευρολογικών παθήσεων ή σε μεγαλύτερη ηλικία.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η χορωδία Parkinsongs στο Λίμερικ της Ιρλανδίας, όπου άτομα που ζουν με τη Πάρκινσον συμμετέχουν σε ομαδικό τραγούδι υπό την καθοδήγηση μουσικοθεραπευτών. Εκεί, το τραγούδι δεν λειτουργεί μόνο ως καλλιτεχνική έκφραση, αλλά και ως θεραπευτικό εργαλείο. Οι ασκήσεις φωνητικής και η συλλογική εκτέλεση τραγουδιών βοηθούν στη βελτίωση της αναπνοής, της έντασης και της καθαρότητας της φωνής, ενώ παράλληλα ενισχύουν τον κινητικό συντονισμό.

Παράλληλα, η συμμετοχή σε μια τέτοια ομάδα ενδυναμώνει την ψυχολογία των ασθενών, καλλιεργεί το αίσθημα του ανήκειν και μειώνει την κοινωνική απομόνωση που συχνά συνοδεύει τις χρόνιες παθήσεις. Έτσι, το ομαδικό τραγούδι συμβάλλει όχι μόνο στη διατήρηση γνωστικών λειτουργιών, όπως η μνήμη και η συγκέντρωση, αλλά και στη συνολική βελτίωση της ποιότητας ζωής.

Μουσική και αντιμετώπιση των συμπτωμάτων του Πάρκινσον

Σε ασθενείς με Πάρκινσον, παρεμβάσεις που περιλαμβάνουν το τραγούδι έχουν αποδειχθεί ιδιαίτερα ωφέλιμες. Το ομαδικό τραγούδι συμβάλλει στη βελτίωση της έντασης, της σταθερότητας και της ποιότητας της φωνής, ενώ παράλληλα ενισχύει τη συνολική ποιότητα ζωής που σχετίζεται με την επικοινωνία. Επιπλέον, ευρύτερα προγράμματα μουσικοθεραπείας φαίνεται να βοηθούν στη διαχείριση κινητικών συμπτωμάτων, ενισχύοντας τον ρυθμό και τον συντονισμό των κινήσεων.

Πώς λειτουργεί η μουσικοθεραπεία στον εγκέφαλο

Οι ακριβείς μηχανισμοί της μουσικοθεραπείας διαφέρουν ανάλογα με τη διάγνωση. Σε περιπτώσεις άνοιας, οι παρεμβάσεις με βάση τη μουσική βελτιώνουν τις γνωστικές λειτουργίες, αφού η μουσική μνήμη αποθηκεύεται σε περιοχές του εγκεφάλου που παραμένουν ανέπαφες ακόμα και κατά την εξέλιξη της νόσου Αλτσχάιμερ. Ωστόσο, μια ανασκόπηση κλινικών δοκιμών για ασθενείς με Πάρκινσον δεν βρήκε στοιχεία για βελτίωση της γνωστικής λειτουργίας μέσω της μουσικής.

Σύμφωνα με τον Sherman, αυτό ίσως οφείλεται στις διαφορετικές παθολογίες κάθε νόσου. Η μουσικοθεραπεία για τον Πάρκινσον στοχεύει κυρίως στην κινητικότητα και τα φωνητικά προβλήματα· αν ξεκινήσει αργά στην πορεία της νόσου, μπορεί να μην έχει τα ίδια αποτελέσματα στη γνωστική ενίσχυση. Ακόμα όμως και σε υγιή άτομα, έχει αποδειχθεί ότι το μακροχρόνιο παίξιμο ή τραγούδι ενισχύει τη νευροπλαστικότητα και τη δομική συνδεσιμότητα του εγκεφάλου—ιδιότητες ιδιαίτερα σημαντικές όσο μεγαλώνουμε.

“Η ενασχόληση με τη μουσική μπορεί να μειώσει τις επιπτώσεις των αλλαγών που σχετίζονται με την ηλικία,” σημειώνει ο Sherman. “Ακόμα κι όταν κάποιος χάσει την ικανότητα λόγου, το κύκλωμα για την ανταπόκριση στη μουσική παραμένει.”

Η δύναμη της επανάληψης και τα οφέλη στους νέους

Τα οφέλη της μουσικής δεν περιορίζονται στους ηλικιωμένους. Η Άννα Ζαμοράνο, επίκουρη καθηγήτρια στο Aarhus University Center for Music in the Brain στη Δανία, δημοσίευσε πρόσφατα έρευνα που δείχνει πως οι μουσικοί αντέχουν περισσότερο τον πόνο συγκριτικά με όσους δεν έχουν εκπαίδευση στη μουσική· όσο περισσότερες ώρες εκπαίδευσης είχαν οι συμμετέχοντες, τόσο λιγότερο πόνο ένιωθαν.

Η Ζαμοράνο εξηγεί ότι αυτό μπορεί να σχετίζεται με το αίσθημα ανταμοιβής όταν κάποιος κατακτά μια νέα δεξιότητα. “Όταν οι μουσικοί ξεπερνούν τη δυσφορία για να μάθουν ένα δύσκολο κομμάτι, ο εγκέφαλος ρυθμίζει προς τα κάτω τα σήματα πόνου λόγω της προσδοκίας ανταμοιβής”, λέει. Η συστηματική εξάσκηση αυξάνει επίσης τις λεπτές κινητικές δεξιότητες, την εκμάθηση γλωσσών, την ομιλία και τη μνήμη.

Δεν υπάρχει συγκεκριμένος ελάχιστος αριθμός ωρών εξάσκησης που εγγυάται μειωμένη αίσθηση πόνου· ωστόσο, η Ζαμοράνο προτείνει 30-45 λεπτά παιξίματος ενός οργάνου τις περισσότερες ημέρες της εβδομάδας—αντίστοιχα με τις οδηγίες του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας για σωματική δραστηριότητα. “Αυτό που έχει μεγαλύτερη σημασία είναι η συνέπεια: η πλαστικότητα του εγκεφάλου βασίζεται στην επανάληψη και στην απόλαυση.”

Τα ιδιαίτερα οφέλη του τραγουδιού σε ομάδα

Έρευνες δείχνουν ότι ακόμα και απλή ακρόαση μουσικής μειώνει στατιστικά τον πόνο μετά από χειρουργείο, ενώ άλλες μορφές μουσικοθεραπείας μειώνουν συμπτώματα κατάθλιψης και άγχους, βελτιώνοντας τον ύπνο και τη γενικότερη ευεξία. Μάλιστα, άρθρα συγκρίνουν τις ψυχολογικές επιδράσεις της μουσικής με αυτές φαρμάκων—ενεργοποιώντας νευροχημικές αντιδράσεις που προκαλούν ευχαρίστηση ή ανακούφιση.

Ωστόσο, το μεγαλύτερο όφελος φαίνεται όταν κάποιος συμμετέχει σε ομαδικές μουσικές δραστηριότητες. “Υπάρχει αξιοσημείωτη επίδραση στον εγκέφαλο όταν τραγουδάμε ή παίζουμε μαζί,” σημειώνει ο Sherman. “Δύο νευροχημικά—η ντοπαμίνη (σήμα ανταμοιβής) και οι ενδορφίνες (αναστολείς πόνου/στρες)—ενισχύουν το αίσθημα αποδοχής μέσα στην ομάδα.”

Η Hillary Moss, καθηγήτρια μουσικοθεραπείας στο Pανεπιστήμιο του Λίμερικ, συμφωνεί. Έχει χαρτογραφήσει όλες τις χορωδίες ηλικιωμένων στην Ιρλανδία κι εκτιμά ότι το ομαδικό τραγούδι βοηθά τους ανθρώπους να κοινωνικοποιηθούν πιο γρήγορα από άλλες δραστηριότητες αναψυχής. “Η μουσική έχει συναισθηματική διάσταση που δεν βρίσκεις αλλού—δεν θυμάσαι μόνο λέξεις αλλά συναισθήματα, αποκτώντας αίσθημα ασφάλειας μέσα στην ομάδα.”

Η μουσικοθεραπεύτρια Sarah Alley, υπεύθυνη κοινοτικής χορωδίας στο Λίμερικ, θυμάται ένα περιστατικό όπου ένα κορίτσι που είχε χάσει πρόσφατα τη μητέρα του αναστατώθηκε όταν άκουσε το “Bohemian Rhapsody”. Όμως τα υπόλοιπα μέλη έσπευσαν να την παρηγορήσουν—δημιουργώντας έτσι ένα δίκτυο στήριξης.

Από το πρωί της Τρίτης (13.2.2024) το βασιλικό ζεύγος βρίσκεται και πάλι στο Λονδίνο, ώστε ο Κάρολος να υποβληθεί σε θεραπεία για τον καρκίνο. Στη συνέχεια οδηγήθηκαν με το αυτοκίνητο στο βασιλικό σπίτι Clarence House.

BREAKING: King Charles returns to Buckingham Palace after his cancer treatment.https://t.co/OTnxgonHN2

📺 Sky 501, Virgin 602, Freeview 233 and YouTube pic.twitter.com/niqSdoJk8X

— Sky News (@SkyNews) February 13, 2024

Το βασιλικό ζεύγος έφτασε εν μέσω σφοδρών βροχοπτώσεων στην πρωτεύουσα και ο Κάρολος απαθανατίστηκε να χαιρετά με το χέρι όσους παραβρίσκονταν εκεί.

Την περασμένη εβδομάδα ανακοινώθηκε ότι ο αρχηγός του κράτους έχει μια «μορφή καρκίνου» και το Σαββατοκύριακο εξέδωσε μια δήλωση επαινώντας «όλες εκείνες τις οργανώσεις που υποστηρίζουν τους καρκινοπαθείς».

Μέχρι στιγμής δεν έχει γίνει σαφές το είδος του καρκίνου από το οποίο πάσχει ο βασιλιάς και όλα δείχνουν πως το Παλάτι δεν πρόκειται να προχωρήσει προς το παρόν σε περαιτέρω αποκαλύψεις. Ο Κάρολος έχει αναβάλει όλα τα δημόσια καθήκοντα, όμως συνεχίζει τα συνταγματικά καθήκοντα σε σχέση με τα κόκκινα κουτιά και τα κρατικά έγγραφα του Παλατιού.

Σε συνέντευξη του στην Κύπρο, ο ηγούμενος της Ιεράς Μονής Βατοπεδίου, Εφραίμ, αποκάλυψε στην εκπομπή “Το Πρωινό” του ΑΝΤ1, ότι ο βασιλιάς της Βρετανίας, που έχει επισκεφθεί 8 φορές το μοναστήρι, επικοινώνησε μαζί του μετά από την διάγνωση του προβλήματος υγείας με τον καρκίνο και ζήτησε να τον συμπεριλάβουν οι γέροντες της Μονής στις προσευχές τους.

Οι ερευνητές στη δημοσίευσή τους στο περιοδικό «Cell Chemical Biology» εξηγούν πώς πήραν μια πρωτεΐνη, το πυρηνικό αντιγόνο πολλαπλασιαζόμενων κυττάρων (PCNA) , που κάποτε θεωρούνταν πολύ δύσκολη για στοχευμένη θεραπεία, και ανέπτυξαν σε προκλινική έρευνα μια στοχευμένη χημειοθεραπεία που φαίνεται να εξοντώνει όλους τους συμπαγείς όγκους.

Το ερευνητικό μικρό μόριο που αναπτύχθηκε προκάλεσε το θάνατο των καρκινικών κυττάρων, αλλά δεν διέκοψε τον αναπαραγωγικό κύκλο των υγιών βλαστικών κυττάρων.

Οι επιστήμονες συνεχίζουν να διερευνούν τους θεμελιώδεις μηχανισμούς οι οποίοι κάνουν αυτή τη θεραπεία που σταματά τον καρκίνο να λειτουργεί σε ζώα και σημειώνουν ότι βρίσκεται σε εξέλιξη κλινική δοκιμή φάσης 1 που δοκιμάζει τη θεραπεία σε ανθρώπους.

Η επισήμανση ανήκει στον διευθυντή του Κέντρου Εξατομικευμένης Ιατρικής για τη νόσο Αλτσχάιμερ, στο Πανεπιστήμιο «Johns Hopkins», επίτιμο καθηγητή Ιατρικής του Ιδρύματος και πρόεδρο της «Ελληνικής Πρωτοβουλίας Ενάντια στη Νόσο Αλτσχάιμερ», Κωσταντίνο Λυκέτσο. Ο διεθνώς αναγνωρισμένος επιστήμονας στη φροντίδα και θεραπευτική αντιμετώπιση ασθενών με Αλτσχάιμερ, σε συνέντευξη του στο Πρακτορείο FM και στην εκπομπή της Τάνιας

We lost a legend today.@ItsTonyBennett inspired the world with his music and also inspired our community using his amazing voice to raise Alzheimer's awareness after revealing his own diagnosis in 2021.

Our hearts are with his family. https://t.co/PQwSA2iRc7

— Alzheimer's Association (@alzassociation) July 21, 2023

Η. Μαντουβάλου «104,9 ΜΥΣΤΙΚΑ ΥΓΕΙΑΣ» εξηγεί αναλυτικά τι πρέπει να γίνει για να καλυφθούν οι ελλείψεις στη χώρα μας, μιλά για τις συνεργασίες που αναπτύσσει το «Johns Hopkins» με το Ιόνιο Πανεπιστήμιο και άλλα ερευνητικά κέντρα της Ελλάδας, καθώς επίσης και για τους νέους φαρμακευτικούς δρόμους που επιχειρεί να ανοίξει μαζί με την ομάδα του, για την πάθηση που όπως τονίζει, δεν είναι μία, αλλά πολλές.

Από τα λεγόμενα του πάντως, διαφαίνεται ότι υπάρχει ακόμη αρκετός δρόμος για την αντιμετώπιση της νόσου που απασχολεί την ιατρική κοινότητα για περισσότερο από έναν αιώνα, καθώς το 1906 ο Δρ Alois Alzheimer περιέγραψε για πρώτη φορά την ασθένεια που αργότερα έλαβε το όνομά του. Στους άνω των 80 έως και το 40% πάσχει από Αλτσχάιμερ – Γενετικό το πρόβλημα σε ένα ποσοστό 60%

The 5 A's of Alzheimer's Disease pic.twitter.com/ztKkYAEVVn

— TA✨ (@DrPharmDMDTh) July 20, 2023

Ο βασικός λόγος που τα ποσοστά της νόσου Αλτσχάιμερ ολοένα και αυξάνονται σύμφωνα με τον κ. Λυκέτσο, είναι ότι έχει αυξηθεί το προσδόκιμο επιβίωσης. «Στους 80άρηδες και 90άρηδες το ποσοστό άνοιας πλησιάζει το 30-40%. Όσον αφορά τους παράγοντες κινδύνου, ένα περίπου 60% της άνοιας πλέον θεωρούμε ότι είναι γενετικό, με πολλά γονίδια να έχουν κάποιο συσχετισμό, χωρίς όμως ακόμα να έχουν ξεκαθαριστεί αυτά. Βέβαια, υπάρχουν διάφοροι παράγοντες, όπως είναι η διατροφή, η κατάθλιψη, οι εγκεφαλικές κακώσεις, αλλά και διάφοροι άλλοι που επηρεάζουν την πιθανότητα να πάθουμε άνοια στην τρίτη ηλικία».

Η δραστηριότητα, η καλή διατροφή, η αντιμετώπιση του βάρους, η αντιμετώπιση του διαβήτη, η ελάττωση του καπνίσματος, τέτοιους είδους αλλαγές στον τρόπο ζωής επωφελούν στην πρόληψη, συνεχίζει ο καθηγητής. Επισημαίνει όμως, ότι από τη στιγμή που εμφανιστούν τα συμπτώματα έχει αρχίσει η εγκεφαλική βλάβη και είναι δύσκολο πια αυτές οι αλλαγές να αντιστρέψουν την κατάσταση, παρόλο που μπορεί να την καθυστερήσουν. «Από κει και πέρα όμως, αυτές είναι γενετικά προδιαγεγραμμένες βιολογικές μορφές αρρώστιας, οπότε κάποια στιγμή θα χρειαστούν και φάρμακα. Tο ποιο φάρμακο όμως, για ποιον θα είναι πιο αποτελεσματικό, ακόμα δεν έχει ξεκαθαριστεί».

Στο μικροσκόπιο αντικαταθλιπτικά – Μακριά από τα αμυλοειδή οι αναζητήσεις της ερευνητικής ομάδας

Στο εργαστήριο του καθηγητή Λυκέτσου, όπως εξηγεί, αναπτύσσουν τρία πιλοτικά προγράμματα δοκιμάζοντας διάφορες κατηγορίες φαρμάκων, «που όμως δεν είναι γύρω από τα αμυλοειδή. Το ένα αφορά φάρμακα που ήδη κυκλοφορούν στην αγορά και προσπαθούμε να αποδείξουμε ότι μπορούν να αυξήσουν την αιμάτωση του εγκεφάλου (καθώς υπάρχουν αγγειακοί παράγοντες που επηρεάζουν την άνοια και την πρόοδο της) και να καλυτερεύσουν την πορεία της νόσου.

Today’s full results support what we heard about donanemab in May – the drug is able to slow down the progression of Alzheimer’s disease by more than 20%.

This is truly a turning point in the fight against Alzheimer’s disease. #donanemab #AAIC23 pic.twitter.com/0UsTnQda6G

— Alzheimer's Society (@alzheimerssoc) July 17, 2023

Το δεύτερο πρόγραμμα αφορά στους αναστολείς της σφιγγομυελινάσης, τα οποία είναι πρωτοπόρα φάρμακα, και έχουν πολύ καλά πρώτα δεδομένα ότι σε κάποιες περιπτώσεις ασθενών, μπορούν να βοηθήσουν. Και το τρίτο πρόγραμμα αφορά στους εκλεκτικούς αναστολείς επαναπρόσληψης σεροτονίνης (σσ είναι μια κατηγορία φαρμάκων που χρησιμοποιούνται ως αντικαταθλιπτικά για τη θεραπεία της μείζονος καταθλιπτικής διαταραχής και των διαταραχών άγχους). Περίπου το 30-40% των ασθενών πρώτα εμφανίζουν νευροψυχιατρικά συμπτώματα, όπως ευερεθιστότητα, άγχος, δυσφορία, 2-4 χρόνια πριν από την άνοια. Σε αυτό το πρόγραμμα ευελπιστούμε να δοθούν σε αυτούς τους ανθρώπους εγκαίρως αυτά τα φάρμακα, προκειμένου να επιβραδυνθεί η έλευση της νόσου. Η γενική ιδέα είναι ότι η άνοια και το αλτσχάιμερ δεν είναι μία πάθηση, αλλά μια σειρά από παθήσεις».

Επιφυλάξεις για τα μονοκλωνικά lecanemab και donanemab

Όσον αφορά τα μονοκλωνικά αντισώματα, lecanemab, το οποίο καθυστερεί την εξέλιξη της νόσου στα πρώτα στάδια και πρόσφατα εγκρίθηκε από τον FDA, και το donanemab που λέγεται ότι περιορίζει τον εκφυλισμό του εγκεφάλου, για τα οποία γίνεται μεγάλος ντόρος τον τελευταίο καιρό στην ιατρική κοινότητα, ο κ. Λυκέτσος εμφανίζεται επιφυλακτικός: «Βλέπουμε τώρα φάρμακα που έρχονται να ελαττώσουν την επιβάρυνση του εγκεφάλου με πρωτεΐνες. Τα φάρμακα που τώρα εγκρίνονται γρήγορα-γρήγορα, όντως αφαιρούν τις πρωτεΐνες αυτές από τον εγκέφαλο, αλλά δεν έχουν μεγάλη θετική επίπτωση στην κλινική εικόνα, απλά την καθυστερούν λιγάκι». Για το lecanemab συγκεκριμένα, ο καθηγητής αναφέρει ότι υπάρχει ελάχιστη καθυστέρηση των κλινικών συμπτωμάτων, παρόλο που όπως λέει, υπάρχει καλή «απόσβεση» των αμυλοειδών στον εγκέφαλο. Ωστόσο διευκρινίζει ότι αυτό το φάρμακο έχει κινδύνους. Όσον αφορά το donanemab, ο κ. Λυκέτσος εξηγεί ότι όντως ελαττώνει λίγο την πορεία της νόσου, αλλά επιταχύνει την ελάττωση του όγκου του εγκεφάλου, κάτι που όπως τονίζει, οι ειδικοί δεν γνωρίζουν τι σημαίνει, και αν είναι καλό. «Αυτά τα φάρμακα επειδή βγάζουν τα αμυλοειδή από τον εγκέφαλο, κάνουν τα αγγεία του πιο πορώδη και με αυτό τον τρόπο μπαίνουν υγρά μέσα στον εγκέφαλο και μπορεί να δημιουργηθούν και αιμορραγίες. Με τη ντονεμάμπη έχουμε δει θνησιμότητα περίπου 4 τοις χιλίοις».

Να δημιουργηθεί εσπευσμένα διυπουργικό σχήμα για την εφαρμογή του Εθνικού Σχεδίου Δράσης

H Ελληνική Πρωτοβουλία Ενάντια στη νόσο Αλτσχάιμερ αποτελεί μια διεθνή, διεπιστημονική συνεργασία από κορυφαίους κλινικούς ιατρούς, ερευνητές των νευροεπιστημών, αλλά και ανθρώπους που εκπροσωπούν οικογένειες που ζουν με τη νόσο. Ιδρύθηκε πριν από 3,5 χρόνια, έχει 35 μέλη και ο καθηγητής Λυκέτσος μαζί με τον καθηγητή Παναγιώτη Βλάμο του Ιονίου Πανεπιστημίου, είναι πρόεδροι. Σκοπεύουμε να κάνουμε δύο πράγματα τα οποία είναι συνδεδεμένα: Το ένα είναι να ετοιμάσουμε, τη χώρα για την πανδημία του Αλτσχάιμερ, και το δεύτερο είναι να αναπτύξουμε την ερευνητική συμμετοχή Ελλήνων στην έρευνα, σχετικά με την αντιμετώπιση της νόσου, αναφέρει ο κ. Λυκέτσος για να συμπληρώσει στη συνέχεια ότι όσον αφορά το Εθνικό Σχέδιο Δράσης, που δημιουργήθηκε το 2012 από το Εθνικό Παρατηρητήριο για την άνοια, (το οποίο ανήκει στο υπουργείο Υγείας), λόγω κρίσης κυρίως, δεν έχει προχωρήσει. «Τώρα, εμείς προσπαθούμε να εφαρμόσουμε κομμάτια του σχεδίου. Για παράδειγμα να δημιουργήσουμε κέντρα μνήμης και ιατρεία ημέρας σε όλη τη χώρα, τα οποία είναι πιστοποιημένα από μας.

Έχουμε γύρω στα 12 προγράμματα σε όλη τη χώρα που έχουν πιστοποιηθεί. Παράλληλα, έχουμε προτείνει στο υπουργείο Eπικρατείας, πριν την αλλαγή της Κυβέρνησης, να αναπτυχθεί οπωσδήποτε ένα διυπουργικό σχήμα, το οποίο να μπορέσει να προχωρήσει την εφαρμογή του Εθνικού Σχεδίου, ξεκινώντας από κάποια αναθεώρηση του σχεδίου. Κι αυτό πρέπει να γίνει εσπευσμένα, γιατί είναι αρκετά απροετοίμαστη η χώρα». Τι πρέπει όμως να γίνει, προκειμένου η Ελλάδα να προετοιμαστεί για την πανδημία της νόσου Αλτσχάιμερ; ερωτάται ο καθηγητής.

Δημιουργία τοπικών δομών βάσει της κατανομής των ασθενών- Συνεργασία κράτους-ιδιωτών

«Έχουμε υπολογίσει ότι αυτή τη στιγμή 300.000 – 500.000 άτομα ζουν στην Ελλάδα, είτε με άνοια, είτε με πρώιμη διαταραχή που θα εξελιχθεί σε άνοια. Και αν προσθέσει κανείς ότι καθένα από αυτά τα άτομα, έχει δύο με τρεις φροντιστές, μιλάμε για ένα εκατομμύριο Έλληνες που καθημερινά ασχολούνται με τη νόσο. Αυτό το νούμερο αναμένεται να διπλασιαστεί στα επόμενα 20 με 30 χρόνια και άρα το πρώτο που πρέπει να γίνει είναι να παρακολουθούνται αυτά τα νούμερα, αλλά και η κατανομή τους. Να ξέρουμε πού είναι αυτοί οι άνθρωποι, με τους λεγόμενους “χάρτες θερμότητας” που έχουμε αναπτύξει στην Πρωτοβουλία, και βάσει αυτών, να δημιουργηθούν οι κατάλληλες δομές τοπικά. Αυτές οι δομές θα χρειαστούν μία συνεργασία κράτους και ιδιωτικού τομέα. Δεν μπορεί κάποιος να αντιμετωπίσει την άνοια στην Περιφέρεια από την Αθήνα. Αυτή τη στιγμή έχουμε δομές κυρίως στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη. Δεν είναι αρκετές αλλά ευτυχώς υπάρχουν», τονίζει ο κ. Λυκέτσος.

Johns Hopkins και Ιόνιο Πανεπιστήμιο δημιουργούν Κέντρο Ανάλυσης Δεδομένων για την Άνοια

Σχετικά με την ερευνητική συμμετοχή των Ελλήνων επιστημόνων, στην αντιμετώπιση της νόσου, ο κύριος Λυκέτσος αναφέρει ότι πάσχει από διάφορα προβλήματα, γιατί όπως εξηγεί «κατά τη διάρκεια της κρίσης, η χώρα σταμάτησε να συμμετέχει σε συγκεκριμένα ευρωπαϊκά αναπτυξιακά προγράμματα. Ακόμα δεν έχουμε πείσει το υπουργείο Ανάπτυξης ότι πρέπει να πληρώσει τις όχι πολύ ακριβές συνδρομές για να μπορούν οι Έλληνες επιστήμονες να συμμετέχουν στα αντίστοιχα ευρωπαϊκά προγράμματα για τις νευροεκφυλιστικές νόσους και την άνοια, αλλά επίσης, δεν υπάρχουν δομές. Σιγά σιγά όμως, δημιουργούμε δομές και συνεργασίες που συνδέουν πολλά πανεπιστήμια εντός και εκτός Ελλάδας, για να κάνουν έρευνα γύρω από την άνοια. Πχ. έχουμε συμφωνία μεταξύ του «Johns Hopkins» και του Ιονίου Πανεπιστημίου να δημιουργήσουμε ένα κέντρο ανάλυσης δεδομένων για την άνοια.

Επίσης, μία άλλη συνεργασία που έχουμε ξεκινήσει είναι σε ασθενείς που κάνουν μαγνητική τομογραφία εγκεφάλου (MRI) να γίνονται αυτόματες επεξεργασίες χρησιμοποιώντας πρωτόκολλα που έχουμε δημιουργήσει στο Johns Hopkins, τα οποία βοηθούν στη διάγνωση. Έχουμε ήδη συνεργασία με δύο κέντρα, ένα στην Αθήνα και ένα στη Λάρισα, που κάνουμε τα πρώτα πιλοτικά προγράμματα, και σιγά σιγά θα το αναπτύξουμε σε όλη τη χώρα».

Μην φοβάστε την ταμπέλα

Ο επίτιμος καθηγητής Ιατρικής του «Johns Hopkins», αναφερόμενος στις καινούργιες θεραπείες , επισημαίνει ότι δεν θα ελαττώσουν τα νούμερα των ανθρώπων που πάσχουν από τη νόσο, γιατί καθυστερώντας την πορεία της άνοιας, θα αυξηθεί ο επιπολασμός. «Άρα η προετοιμασία της χώρας έχει να κάνει με την αναγνώριση, τη διάγνωση, και την δημιουργία καθημερινών συνθηκών, για να μπορούν και οι ασθενείς και οι οικογένειές τους να έχουν όσο το δυνατόν καλύτερη ποιότητα ζωής» Η άνοια αυτή τη στιγμή μπορεί να είναι μία πολύ δύσκολη πάθηση, αλλά υπάρχει τρόπος να αντιμετωπιστεί και η έγκαιρη διάγνωση έχει πολύ μεγάλη σημασία, γιατί θέτει τις προδιαγραφές για μία μακροχρόνια αντιμετώπιση, καθώς η ασθένεια αυτή μπορεί να διαρκέσει 5-10 ακόμη και 20 χρόνια, τονίζει ο κορυφαίος ερευνητής.

«Πολύς κόσμος λέει δεν θέλω να βάλω ταμπέλα. Μα, την ταμπέλα δεν την βάζουμε εμείς οι κλινικοί με τη διάγνωση, αλλά την βάζει μόνη της η αρρώστια. Εμείς θέλουμε να σας βοηθήσουμε να την αντιμετωπίσετε. Μην σηκώνετε ψηλά τα χέρια και μην λέτε ότι δεν μπορούμε να κάνουμε τίποτα. Μπορούμε να κάνουμε πάρα πολλά που θα βοηθήσουν σημαντικά την ποιότητα ζωής. Αλλά πρώτα, πρέπει ο κόσμος να το αναγνωρίσει αυτό και δεύτερον, πρέπει σαν χώρα να δημιουργήσουμε τις δομές».

Ρούλα Σκουρογιάννη

Την εικόνα του άγχους, του φόβου και της αβεβαιότητας που βαραίνουν ένα παιδί με ΝΡΝ μας μεταφέρει μέσα από την προσωπική της εμπειρία η Αθανασία Παππά, Πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρείας Αντιρευματικού Αγώνα (ΕΛ.Ε.ΑΝ.Α.), η οποία νοσεί από την ηλικία των 7 ετών.

Τα συμπτώματα δεν είναι ίδια σε όλα τα παιδιά που πάσχουν από κάποιο ρευματικό νόσημα και μπορεί να αλλάξουν από μέρα σε μέρα. Δεδομένου ότι τα παιδιά μεγαλώνουν, είναι σημαντική η θεραπεία των νεανικών ρευματικών παθήσεων,  με τη βοήθεια της ιατρικής κοινότητας, η οποία θα πρέπει να συνεργαστεί και με διάφορες άλλες ειδικότητες, όπως οι φυσιοθεραπευτές, οι εργοθεραπευτές, οι ψυχολόγοι, οι νοσηλευτές κτλ. Αυτό βοηθά στην πρόληψη της βλάβης των αρθρώσεων, των οστών και των υπολοίπων οργάνων του σώματος και στη διατήρηση της υγιούς κοινωνικής ανάπτυξης.

«Η Νεανική Ιδιοπαθής Αρθρίτιδα είναι μια αυτοάνοση διαταραχή, που σημαίνει ότι το ανοσοποιητικό σύστημα δυσλειτουργεί και επιτίθεται στα ίδια τα όργανα του σώματος και στους ιστούς. Πρόκειται για την πιο συχνή ρευματολογική πάθηση στα παιδιά και υπολογίζεται ότι προσβάλει 1 στα 1000 παιδιά ηλικίας κάτω των 16 ετών. Κάθε μεμονωμένη περίπτωση της Νεανικής Ιδιοπαθούς Αρθρίτιδας (NIA) ταξινομείται για να προσδιοριστεί η κατάλληλη θεραπεία. Ένα παιδί που πάσχει από ΝΙΑ συχνά νιώθει σύγχυση και φόβο. Δεν καταλαβαίνει γιατί νοσεί και πονάει και ανησυχεί με τις συχνές επισκέψεις σε γιατρό και νοσοκομείο, καθώς και τα φάρμακα και τα εμβόλια στα οποία υποβάλλεται», επισημαίνει ο Παιδίατρος-Παιδορευματολόγος, Λάμπρος Φώτης, Επικ. Καθηγητής Παιδιατρικής, Ιατρικής Σχολής, ΕΚΠΑ, Γ’  Παιδιατρική Κλινική, Π.Γ.Ν. ΑΤΤΙΚΟΝ.

18 Μαρτίου: Παγκόσμια Ημέρα Νεανικών Ρευματικών Νοσημάτων

Στόχοι αυτής της ημέρας είναι η ενίσχυση της ευαισθητοποίησης των Επαγγελματιών Υγείας για τα νοσήματα αυτά, η ενημέρωση των γονέων και γενικότερα του κοινωνικού συνόλου ώστε «να αναγνωρίσουν τα συμπτώματα έγκαιρα και να συμβάλλουν ενεργά στη στήριξη των παιδιών τους», αναφέρει, μιλώντας στο libre, η κα Αθανασία Παππά, Πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρείας Αντιρευματικού Αγώνα (ΕΛ.Ε.ΑΝ.Α.), η οποία νοσεί από την ηλικία των 7 ετών.

«Στα παπούτσια» ενός παιδιού με ρευματικό νόσημα

Όταν σε ένα παιδί τίθεται η διάγνωση μιας σοβαρής νόσου όπως η νεανική ιδιοπαθής αρθρίτιδα, που θα το εμποδίσει να παίξει να κινηθεί ελεύθερα και θα το φορτώσει με πόνο και θεραπείες, πόσο εύκολα διαχειρίσιμη είναι αυτή η κατάσταση;

«Οι χρόνιες ασθένειες όχι απλώς είναι υπαρκτές, αλλά αποτελούν καθημερινότητα πολλών παιδιών.

Η αντίληψη και ο τρόπος κατανόησης του πόνου εκφράζεται από το κάθε παιδί με διαφορετικούς τρόπους, ανάλογα με την ηλικία του και τα προηγούμενα βιώματά του. Τα παιδιά συχνά αποκτούν την αίσθηση μιας νέας, διαφορετικής ταυτότητας, ως απότοκο αλλαγών στο σώμα και στις καθημερινές τους εμπειρίες. Οι εμπειρίες αυτές άλλοτε θετικές και άλλοτε αρνητικές συνοδεύονται από αλλαγές στις σχέσεις με τους γονείς και τους συνομηλίκους τους, αλλά και στον τρόπο θεώρησης της μελλοντικής τους ζωής, η οποία συχνά αναδιαμορφώνεται και προσαρμόζεται στα υπάρχοντα δεδομένα.

Τα συναισθήματα που βιώνουν τα παιδιά είναι πολλά και έντονα και η ενθάρρυνση της έκφρασής τους είναι πολύ σημαντική. Οι επιπτώσεις επηρεάζουν αρχικά και άμεσα όλα τα άτομα της οικογένειας. Τα συναισθήματα των μελών μιας οικογένειας αλλάζουν και συγκρούονται το ένα με το άλλο, καθώς τα μέλη βιώνουν θυμό, θλίψη και συχνά ενοχή και αναζήτηση ευθυνών, σε μια προσπάθεια αναγνώρισης και κατανόησης της χρόνιας ασθένειας σε ένα παιδί.

Ο πρώτος και βασικός αποδέκτης των επιπτώσεων αναφορικά με το κομμάτι της ψυχικής υγείας είναι το ίδιο το παιδί και η εικόνα που σχηματίζει για τον εαυτό του. Με την εμφάνιση μιας βλάβης ή μιας χρόνιας ασθένειας, οι αλλαγές γίνονται αισθητές είτε είναι εξωτερικές και αφορούν στην εξωτερική εμφάνιση του παιδιού, είτε εσωτερικές και σχετίζονται με την ψυχοσύνθεση του είτε επιφέρουν αλλαγές στο πρόγραμμα και τις συνήθειες του.

Αντιλαμβανόμαστε νομίζω όλοι ότι δεν είναι μια κατάσταση εύκολη στη διαχείριση της. Θα πρέπει οι επαγγελματίες υγείας διαφόρων ειδικοτήτων να συνεργαστούν όχι μόνο μεταξύ τους αλλά και με τα υπόλοιπα μέλη της οικογένειας και φυσικά με την εκπαιδευτική κοινότητα που το παιδί φοιτά».

Θυμάστε την εποχή που τέθηκε σε εσάς η διάγνωση; Ποια είναι η πρώτη αντίδραση και πού βρίσκει ένα παιδί τη δύναμη να προχωρήσει και να ζήσει την ηλικία του

«Αυτό που θυμάμαι έντονα είναι το άγχος, η αβεβαιότητα για την εξέλιξη της κατάστασης, ο φόβος και η ανησυχία είναι βασικά συναισθήματα που βίωνα ως παιδί. Υπήρχαν περίοδοι στην παιδική μου ηλικία που οδηγούσαν στη σιωπή και άλλες φορές σε επιθετικότητα και νευρικότητα. Σημαντικό ρόλο διαδραματίζει η εικόνα που έχουμε για τον εαυτό μας, η οποία συχνά αποκτά άλλη μορφή κατόπιν εμφάνισης της ασθένειας. Ως παιδί ένιωθα να βρίσκομαι αντιμέτωπη με έναν νέο, άγνωστο εαυτό και με μια νέα ταυτότητα, την οποία έπρεπε να συνηθίσω. Το περιβάλλον μου έπαιξε το πιο σημαντικό ρόλο. Η μητέρα μου ήταν ο κύριος φροντιστής, το ιατρικό και νοσηλευτικό προσωπικό με αγκάλιασαν σαν δικό τους παιδί και αυτό που αρνιόμουν και αντιδρούσα ήταν η υπερπροστασία . Νομίζω έπαιξε καθοριστικό ρόλο η άρνηση αυτή γιατί χωρίς να το καταλαβαίνω απέφυγα να δημιουργήσω μια ελλειμματική εικόνα για τον εαυτό μου που με οδηγούσε σε ένα καθεστώς εξάρτησης και μειωμένης αυτοπεποίθησης. Είχα πάντα μια πλήρη και σωστή ενημέρωση της κατάστασης που κανένας γιατρός δεν είχε στόχο να μου κρύψει αλλά ακόμα και αν είχε δεν έφευγα αν δεν έπαιρνα τις απαντήσεις που ήθελα. Άκουγα τα πάντα και συμμετείχα από πολύ νωρίς σε όλες τις αποφάσεις, μου άρεσαν δεν μου άρεσαν. Αντιδρούσα σε ότι δεν καταλάβαινα και απαιτούσα να μου δώσουν λύση με απλό και κατανοητό σε μένα τρόπο».

Τι θα θέλατε να πείτε σε ένα παιδί που βρίσκεται σήμερα στη δική σας θέση και τι στους γονείς τους;

«Αυτό που θέλω να μείνει στα παιδιά είναι πως ποτέ μα ποτέ δεν πρέπει να το βάζουμε κάτω! Αν κάτι είχα έντονο μέσα μου τότε, ήταν ότι δεν πέρασε ποτέ απ’ το μυαλό μου η σκέψη ότι δεν θα τα καταφέρω. Το πιο βασικό, όμως, είναι οι άνθρωποι που είχα δίπλα μου και η αμέριστη στήριξή τους…. όλοι αυτοί οι σημαντικοί άνθρωποι της ζωής μου στους οποίους οφείλω ένα μεγάλο ευχαριστώ! Σήμερα έχω καταφέρει πολύ περισσότερα απ´ αυτά που πίστευα.
Στους γονείς θα ήθελα να αναφέρω το πόσο σημαντικό είναι να διατηρηθείη ανεξαρτησία του παιδιού και η ομαλή σχέση του με την οικογένειά του. Θα πρέπει να είναι απόλυτα σαφής η κατάσταση του παιδιού για όλους και να υπάρχει σωστή και πλήρης ενημέρωση, που θα δοθεί στο παιδί με τρόπο που αρμόζει στην ηλικία του και την ψυχοσύνθεση του.

Είναι μύθος πως τα ίδια δεν μπορούν να συνειδητοποιήσουν την κρισιμότητα της κατάστασης και με την άγνοια επιτυγχάνεται η έλλειψη άγχους. Είναι πολύ σημαντικό τα παιδιά να νιώσουν την εξασφάλιση ενός ασφαλούς περιβάλλοντος, στο οποίο τα ίδια θα γνωρίζουν ότι πάντοτε μπορούν να ανατρέξουν για να αναζητήσουν τη βοήθεια που χρειάζονται. Να μην απελπίζονται και να πιστέψουν στην εξέλιξη της επιστήμης η οποία μπορεί και κάνει θαύματα». 

Η Αθανασία Παππά είναι η συγγραφέας του παραμυθιού «Η φίλη μου η ΝΙΑ.ΡΑ» και απευθύνεται στους μικρούς ασθενείς με το δικό της βιωματικό τρόπο, δίνοντας το πιο αισιόδοξο μήνυμα σ’ όλα τα παιδιά που νοσούν από κάποιο αυτοάνοσο νόσημα.
Στόχος του παραμυθιού είναι η ενημέρωση, η εκπαίδευση και η ευαισθητοποίηση των παιδιών, των γονέων και των εκπαιδευτικών για τη Νεανική Ιδιοπαθή Αρθρίτιδα. Είναι μία ιστορία που δείχνει με χαρούμενο τρόπο πώς ένα παιδί μπορεί να συμφιλιωθεί με τη νόσο και να συνεχίσει τη ζωή του και τα όνειρά του. Το παραμύθι –που είναι μοναδικό στο είδος του– έλαβε το πρώτο βραβείο στο ετήσιο διεθνές συνέδριο της EULAR PARE, το οποίο πραγματοποιήθηκε στις 19-21 Οκτωβρίου 2022 στις Βρυξέλλες. Το παραμύθι διατίθεται από την ΕΛ.Ε.ΑΝ.Α.

«Όπως αναφέρω και στο τέλος του παραμυθιού: Κλείστε πονηρά το μάτι, σκαρφιστείτε πονηριές, διαολιές και παιχνίδια πολλά παιχνίδια και συνεχίστε, συνεχίστε, συνεχίστε!

Η ζωή κρύβει πολλές εκπλήξεις για τον καθένα ξεχωριστά, να είστε έτοιμοι να τις γευτείτε όλες!», καταλήγει η κα Παππά.

Ρούλα Σκουρογιάννη

Θέλουμε ιατρικές υπηρεσίες που θα συμπορεύονται με τον τουριστικό κλάδο

Το νομοσχέδιο, όταν θεσπιστεί από την επόμενη κυβέρνηση, στόχο του θα έχει να καθορίζει αφενός το πλαίσιο ανάπτυξης και λειτουργίας του Τουρισμού Υγείας και Ευεξίας και αφετέρου τους όρους οργάνωσης και λειτουργίας των φορέων του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα που θα παρέχουν τις υπηρεσίες αυτές.

Β. Κικίλιας: Η σύνδεση του τουρισμού με τον ιατρικό κλάδο θα αναβαθμίσει ακόμη περισσότερο το τουριστικό προϊόν

Στη σημασία που έχει το νομοσχέδιο που δρομολογείται για το πλαίσιο που χρειάζεται ο τουρισμός υγείας και ευεξίας, το οποίο θα αποτελέσει το μεγάλο βήμα για την επόμενη μέρα, μίλησαν ο υπουργός Τουρισμού Βασίλης Κικίλιας και ο πρόεδρος του Συμβουλίου Ελληνικού Ιατρικού Τουρισμού Υγείας-ΕΛΙΤΟΥΡ, πρόεδρος του ΙΣΑ και Περιφερειάρχης Αττικής, Γιώργος Πατούλης, σε σχετική εκδήλωση που διοργανώθηκε το βράδυ της Τετάρτης 15 Φεβρουαρίου.

Στην εκδήλωση με θέμα «Τουρισμός Υγείας-Ισχυρός Πυλώνας Ανάπτυξης», ο κ. Κικίλιας τόνισε πως παρά τα ισχυρά εμπόδια που αντιμετώπισε φέτος ο κλάδος του Τουρισμού μετά την πανδημία, τον πόλεμο στην Ουκρανία, την ενεργειακή κρίση και με κλειστές τις αγορές της Κίνας και της Ρωσίας, η Ελλάδα κατάφερε να έχει 18 δισ. ευρώ έσοδα από τον Τουρισμό, ο οποίος αποδείχθηκε πως παραμένει σταθερά βασικός οικονομικός και αναπτυξιακός πυλώνας της χώρας.

«Μέσα σε κάθε άλλο παρά ευνοϊκές συνθήκες πετύχαμε επιπλέον επιμήκυνση της τουριστικής σεζόν, αύξηση των αεροπορικών συνδέσεων, σύνδεση του πρωτογενή τομέα με τον Τουρισμό, ανάπτυξη του real estate, όπου 8 στις 10 επενδύσεις είναι τουριστικές, ανοίξαμε νέες αγορές και τώρα ήρθε η ώρα να μπει σε διαβούλευση με τους πολίτες, τους επαγγελματίες αλλά και τους φορείς το νομοσχέδιο που θα θέσει το πλαίσιο για τον Τουρισμό Υγείας και Ευεξίας, συνδέοντας τον ιατρικό με τον τουριστικό κλάδο. Θέλουμε ιατρικές υπηρεσίες που θα συμπορεύονται με τον τουριστικό κλάδο. Υπάρχουν πολύ μεγάλες προοπτικές στον τομέα αυτό και ειδικά μετά την πανδημία, όπου με τη διαχείριση που είχαμε ως χώρα, καταφέραμε να κάνουμε re brand ως ασφαλής προορισμός».

Ετοιμάζεται το πρώτο παγκόσμιο υγειονομικό χωριό στα βορειοανατολικά της Αττικής

«Η ένωση του ιατρικού κλάδου με τον τουριστικό είναι μία διαρκής προσπάθεια χρόνων για την ΕΛΙΤΟΥΡ», ανέφερε ο κ. Πατούλης, σημειώνοντας πως σε αυτή τη διαδικασία το κράτος θα έχει συνομιλητές που βρίσκονται μέσα στην αγορά». «Είναι το πρώτο νομοσχέδιο προς αυτήν την κατεύθυνση και είναι κάτι που το χρειαζόμαστε άμεσα», πρόσθεσε ο κ. Πατούλης και ανακοίνωσε ότι «η περιφέρεια Αττικής ήδη μελετά να δημιουργήσει το πρώτο παγκόσμιο υγειονομικό χωριό στα βορειοανατολικά της Αττικής».

Στο πλαίσιο της εκδήλωσης ο υπουργός Τουρισμού βράβευσε τον κ. Πατούλη απονέμοντας του τιμητική πλακέτα για την πολύτιμη προσφορά του στην αναβάθμιση του τουριστικού προϊόντος.

Κωνσταντίνος Κουσκούκης: Η Ιαματική Ιατρική αναγνωρίστηκε επίσημα ως Φυσική Ιατρική και Συμπληρωματική Θεραπεία

Για την κοινή υπουργική απόφαση του υπουργού Υγείας, Αθανάσιου Πλεύρη και της αναπληρώτριας υπουργού Ασημίνας Γκάγκα, που αναγνωρίζει ως Φυσικές Ιατρικές και Συμπληρωματικές Θεραπείες τόσο την Ιαματική όσο και την κινεζική ιατρική, μίλησε στο libre, ο καθηγητής Δερματολογίας Πρόεδρος Ελληνικής Ακαδημίας Ιαματικής Ιατρικής και μέλος του ΔΣ της ΕΛΙΤΟΥΡ, κ. Κωνσταντίνος Κουσκούκης.

«Μου ανατέθηκε ως Πρόεδρος της Παγκόσμιας Ακαδημίας Κινέζικης – Συμπληρωματικής Ιατρικής, να είμαι επικεφαλής ομάδας που θα καταρτίσει το σχετικό μετεκπαιδευτικό πρόγραμμα 300 ωρών πάνω στην κινεζική ιατρική, το οποίο μπορεί να παρακολουθήσουν γιατροί οποιασδήποτε ειδικότητας. Παράλληλα, ως Πρόεδρος και της Ελληνικής Ακαδημίας Ιαματικής Ιατρικής, με άλλη ομάδα επεξεργαζόμαστε αντίστοιχο μετεκπαιδευτικό πρόγραμμα ίσης διάρκειας πάνω στην Ιαματική Ιατρική.  Δεν πρόκειται για εξειδίκευση αλλά για μετεκπαίδευση. Όποιος γιατρός παρακολουθήσει τον κύκλο μαθημάτων –σε όποιο από τα παραπάνω δύο προγράμματα– θα έχει θεωρητικά μαθήματα αλλά και πρακτικά, όπως για παράδειγμα βελονισμό, ενώ με το πέρας της εκπαίδευσης θα λαμβάνει ο μετέχων εκπαιδευτικές μονάδες. Η κατάρτιση των προγραμμάτων προβλέπει πώς θα γίνεται η εκπαίδευση, πώς θα δίνεται η πιστοποίηση, ποιο θα είναι το κέντρο που θα γίνεται η εκπαίδευση», εξηγεί ο Καθηγητής Κ. Κουσκούκης.

Στους επόμενους έξι μήνες, θα έχει ολοκληρωθεί ο σχεδιασμός και των δύο προγραμμάτων ως προς το θεωρητικό και ως προς το πρακτικό τους κομμάτι.

«Θεωρώ ότι είναι πολύ σημαντικό ότι έχει πλέον αναγνωριστεί –μετά από επίμονες προσπάθειες ετών– η αξία τόσο της ιαματικής όσο και της κινεζικής ιατρικής ως Φυσικές Ιατρικές και Συμπληρωματικές Θεραπείες.
Θα αποτελέσει, επίσης, δικαίωση για την πολυετή προσπάθεια που έχω κάνει η θεμελίωση της μετεκπαίδευσης των γιατρών της χώρας μας –μέσα από τα προγράμματα που καταρτίζουμε τώρα–στην ιαματική και στην κινεζική ιατρική». 

Πιο συγκεκριμένα, με την τεχνική CRISPR, όπως ονομάζεται, τροποποίησαν τα γονίδια 16 ασθενών ώστε να καθοδηγήσουν τα κύτταρα που καταπολεμούν τον καρκίνο να σαρώνουν τους όγκους.

Το CRISPR έχει χρησιμοποιηθεί προηγουμένως σε ανθρώπους για την αφαίρεση συγκεκριμένων γονιδίων, ώστε το ανοσοποιητικό σύστημα να ενεργοποιηθεί περισσότερο κατά του καρκίνου.

Η νέα μελέτη ωστόσο κατάφερε όχι μόνο να αφαιρέσει συγκεκριμένα γονίδια, αλλά και να εισάγει νέα, τα οποία προγραμματίζουν τα κύτταρα του ανοσοποιητικού συστήματος να καταπολεμήσουν τον καρκίνο του ασθενούς.

Ο Δρ Antoni Ribas, από το Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας στο Λος Άντζελες και συνεπικεφαλής της μελέτης, δήλωσε: «Πρόκειται για ένα άλμα προς τα εμπρός στην ανάπτυξη μιας εξατομικευμένης θεραπείας για τον καρκίνο».

Οι ερευνητές έλαβαν δείγματα αίματος και όγκων από 16 ασθενείς με διάφορες μορφές καρκίνου, μεταξύ άλλων του παχέος εντέρου, του μαστού και του πνεύμονα. Απομόνωσαν τα κύτταρα του ανοσοποιητικού συστήματος που είχαν εκατοντάδες μεταλλάξεις, που στόχευαν ειδικά στους καρκίνους που ταλαιπωρούσαν το σώμα τους.

Αυτά τροποποιήθηκαν ώστε να μπορούν να στοχεύουν τον συγκεκριμένο όγκο του κάθε ασθενούς, ο οποίος έχει εκατοντάδες μοναδικές μεταλλάξεις. Ένα μήνα μετά τη θεραπεία, οι όγκοι των 5 από από τους συμμετέχοντες παρουσίασαν σταθερή νόσο, δηλαδή οι όγκοι τους δεν είχαν αυξηθεί.

Το εργαλείο CRISPR αποτελείται από δύο συστατικά: ένα RNA-οδηγό και ένα ένζυμο που κόβει το DNA. Το καθοδηγητικό RNA είναι μια συγκεκριμένη αλληλουχία RNA που αναγνωρίζει το κομμάτι του DNA-στόχου που πρόκειται να επεξεργαστεί και κατευθύνει το ένζυμο Cas9 να ξεκινήσει τη διαδικασία επεξεργασίας. Το Cas9 κόβει με ακρίβεια τις αλυσίδες του DNA-στόχου και αφαιρεί ένα μικρό κομμάτι, δημιουργώντας ένα κενό όπου μπορεί να προστεθεί ένα νέο κομμάτι DNA.

Οι επιστήμονες σχεδιάζουν το RNA-οδηγό ώστε να αντικατοπτρίζει το DNA του γονιδίου που πρόκειται να τροποποιηθεί. Το καθοδηγητικό RNA συνεργάζεται με το ένζυμο Cas9 και το οδηγεί στο γονίδιο-στόχο. Όταν το RNA ταιριάξει με το DNA του γονιδίου-στόχου, το Cas9 κόβει το DNA, απενεργοποιώντας το γονίδιο-στόχο. Οι γιατροί διερευνούν τώρα την εφαρμογή της στη θεραπεία σπάνιων ασθενειών και γενετικών διαταραχών, όπως η δρεπανοκυτταρική νόσος.

Ωστόσο, η τεχνολογία αυτή είναι σχετικά καινούρια και εγείρει ορισμένα σοβαρά ηθικά ερωτήματα σχετικά με την εφαρμογή της. Τα ζητήματα ασφάλειας στην έρευνα της τεχνολογίας γονιδιακής επεξεργασίας είναι γνωστά. Υπάρχει κίνδυνος λανθασμένης αλλαγής του DNA ή του RNA σε περιοχές διαφορετικές από το σημείο-στόχο, γεγονός που θα μπορούσε να οδηγήσει σε ανεπιθύμητες παρενέργειες όχι μόνο στον ασθενή αλλά και στις μελλοντικές γενιές.

Όπως ανέφερε ο κ. Ταρλατζής, το πρόβλημα στις περιπτώσεις των ογκολογικών ασθενών «είναι ότι τα χημειοθεραπευτικά και η ακτινοβολία που χρειάζονται, ή ο συνδυασμός και των δύο επηρεάζουν δυσμενώς τη γονιμότητα των γυναικών και των ανδρών δεδομένου ότι προκαλούν βλάβες στα γεννητικά κύτταρα στα ωάρια και τα σπερματοζωάρια». Τα καλά, ωστόσο, νέα είναι ότι «σήμερα, χάρη στις μεγάλες προόδους της ογκολογίας αλλά και των τεχνικών που χρησιμοποιούν οι ογκολόγοι, οι χειρουργοί, οι παθολόγοι κλπ, αντιμετωπίζεται επιτυχώς ο μεγαλύτερος αριθμός ογκολογικών περιπτώσεων και εξασφαλίζεται ένα πολύ ικανοποιητικό προσδόκιμο επιβίωσης για τους ασθενείς αυτούς».

Οι άνθρωποι αυτοί μπορούν πια να φυλάξουν το γενετικό τους υλικό πριν υποβληθούν στις θεραπείες. Συγκεκριμένα για κοπέλες προεφηβικής ηλικίας μπορεί να συντηρηθεί ωοθηκικός ιστός, για αγόρια προεφηβικής ηλικίας ορχικός ιστός και για γυναίκες μετεφηβικής ηλικίας ωάρια ή και γονιμοποιημένα ωάρια με το σπέρμα των συντρόφων ή συζύγων τους. «Στο εργαστήριο υπήρξε μια πολύ μεγάλη πρόοδος: η μέθοδος που ονομάζεται υαλοποίηση, που επιτρέπει την κρυοσυντήρηση είτε των μη γονιμοποιημένων είτε των γονιμοποιημένων ωαρίων με πολύ αυξημένα ποσοστά επιβίωσης μετά την απόψυξη. Ήδη οι εμβρυολόγοι μας έδειξαν ότι στο εργαστήριο, εδώ στη μονάδα, το ποσοστό επιβίωσης είναι 86% και επίσης αντίστοιχα υπάρχει και πολύ υψηλό ποσοστό επίτευξης εγκυμοσύνης» προσέθεσε ο κ. Ταρλατζής, ενώ υπογράμμισε και τη σημασία της συνεργασίας μεταξύ των γιατρών από διαφορετικές ειδικότητες.

Η μέθοδος ήδη εφαρμόζεται

Από την πλευρά του, ο Χρήστος Παπάς, γυναικολόγος υποβοηθούμενης αναπαραγωγής, συνεργάτης της Μονάδας Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής του Ιατρικού Διαβαλκανικού Θεσσαλονίκης Fivi, τόνισε ότι η διαδικασία αυτή έχει εφαρμοστεί στην Ελλάδα και εφαρμόζεται και στη Μονάδα Fivi και υπογράμμισε ότι με την αύξηση του αριθμού των ογκολογικών ασθενών αλλά και του προσδώκιμου επιβίωσης και του ποσοστού ίασης σε αυτούς τους ασθενείς, αυξάνεται και η ανάγκη αυτοί οι άνθρωποι να έχουν την επιλογή να διατηρήσουν το γενετικό τους υλικό και την ελπίδα να αποκτήσουν ένα υγιές παιδί στο μέλλον. «Η εμπειρία μας, οι εγκαταστάσεις της Fivi και η υποδομή της μονάδας εξασφαλίζουν ότι ένας ασθενής θα έρθει να κρυοσυντηρήσει γενετικό υλικό με απόλυτη ασφάλεια και με πολλές προοπτικές επιτυχίας όταν θα μπει στη διαδικασία να το χρησιμοποιήσει» σημείωσε η Κλινική εμβρυολόγος της μονάδας, Ελισάβετ Χατζηιωάννου.

«Η παλιά νοοτροπία έχεις καρκίνο πεθαίνεις, έχει αλλάξει»

Εξάλλου, ο γυναικολόγος Δημήτρης Τσολακίδης, αναπληρωτής καθηγητής στο νοσοκομείο Παπαγεωργίου και αποκλειστικός συνεργάτης του Ιατρικού Διαβαλκανικού, τόνισε ότι «η παλιά νοοτροπία έχεις καρκίνο πεθαίνεις, έχει αλλάξει» και επισήμανε ότι τα νεοπλάσματα διαγνώσκονται πλέον σε πολύ αρχικά στάδια με αποτέλεσμα να μπορούν οι ασθενείς να υποβληθούν σε διάφορες θεραπείες και μεταγενέστερα να τεκνοποιήσουν χάρη στις διάφορες τεχνικές υποβοηθούμενης αναπαραγωγής.

Τουλάχιστον εννέα άνθρωποι πέθαναν από covid-19 στη διάρκεια των κλινικών δοκιμών στον νοσοκομειακό όμιλο Prevent Senior από τον Μάρτιο ως τον Απρίλιο του 2020, όμως τα έγγραφα της νοσηλείας τους παραποιήθηκαν προκειμένου να αποκρύψουν την αιτία θανάτου, δήλωσε η Μπρούνα Μοράτο καταθέτοντας στην Γερουσία η οποία ερευνά τη διαχείριση της πανδημίας από την κυβέρνηση Μπολσονάρου.Ο όμιλος Prevent Senior απέρριψε τις κατηγορίες ως αβάσιμες και τόνισε ότι «ανακοινώνει με ευλάβεια» όλους τους θανάτους. Πρόσθεσε εξάλλου ότι μόνο το 7% των 56.000 ασθενών με covid-19 που νοσηλεύθηκαν στα νοσοκομεία του ομίλου πέθανε, υπογραμμίζοντας ότι πρόκειται για ποσοστό καλύτερο σε σχέση με άλλα ιδιωτικά και δημόσια νοσοκομεία.

Τι είναι το Σαχέλ που περιλαμβάνεται στην ρήτρα αμοιβαίας συνδρομής με τη Γαλλία- Ο ρόλος της Τουρκίας και η “φωλιά” των τζιχαντιστών

Ο Πέδρο Μπατίστα, ιδιοκτήτης και εκτελεστικός διευθυντής του νοσοκομειακού ομίλου, παραδέχθηκε στην κατάθεσή του ενώπιον της Γερουσίας την προηγούμενη εβδομάδα ότι τα ιατρικά έγγραφα των ασθενών τροποποιούνταν για να αφαιρείται οποιαδήποτε αναφορά στην covid-19 έπειτα από δύο εβδομάδες νοσηλείας, εξηγώντας ότι πλέον δεν υπήρχε κίνδυνος να μολύνουν άλλους.

Ωστόσο αρνήθηκε ότι στα νοσοκομεία του γίνονταν κλινικές δοκιμές με μη εγκεκριμένα φάρμακα σε ασθενείς εν αγνοία τους, σημειώνοντας ότι οι γιατροί τα συνταγογραφούσαν όταν το ζητούσαν οι ασθενείς.

«Ο γιατρός είναι αυτός που συνταγογραφεί οποιοδήποτε φάρμακο και την εποχή εκείνη όλοι θυμούνται τις δηλώσεις (του προέδρου Μπολσονάρου) και άλλων ατόμων με επιρροή, οπότε πολλοί ασθενείς ζητούσαν τα φάρμακα αυτά», εξήγησε ο Μπατίστα στους γερουσιαστές.

Χθες Τρίτη η Μοράτο, που εκπροσωπεί 12 γιατρούς που εργάζονταν στον Prevent Senior, δήλωσε ότι ο όμιλος απείλησε και απέλυσε γιατρούς που διαφωνούσαν με το «κιτ covid-19» το οποίο περιελάμβανε υδροξυχλωροκίνη, ερυθρομυκίνη και ιβερμεκτίνη. Δεν υπάρχουν επιστημονικά στοιχεία που να αποδεικνύουν την αποτελεσματικότητα των φαρμάκων αυτών στην αντιμετώπιση της covid-19.

«Πολλοί ευάλωτοι, ηλικιωμένοι ασθενείς ενημερώθηκαν ότι πρόκειται για μια καλή θεραπεία, αλλά δεν γνώριζαν ότι τους χρησιμοποιούσαν σαν πειραματόζωα», κατήγγειλε η Μοράτο στους γερουσιαστές.

Η ίδια πρόσθεσε ότι ο νοσοκομειακός όμιλος είχε ζητήσει από τους γιατρούς να μην εξηγούν τη θεραπεία στους ασθενείς ή στους συγγενείς τους.

«Στόχος ήταν να δείξουν ότι υπάρχει μια αποτελεσματική θεραπεία στην covid-19», εξήγησε η δικηγόρος.

Η Μοράτο υπογράμμισε ότι ο όμιλος είχε συνάψει συμφωνία με την κυβέρνηση Μπολσονάρου, την ώρα που ο πρόεδρος της Βραζιλίας υπερασπιζόταν την αποτελεσματικότητα των φαρμάκων αυτών έναντι της covid-19 και ζητούσε από τους Βραζιλιάνους να επιστρέψουν στην καθημερινότητά τους.

Σχεδόν 600.000 Βραζιλιάνοι έχουν πεθάνει από τη νόσο, ο δεύτερος υψηλότερος αριθμός παγκοσμίως μετά τις ΗΠΑ.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ-Reuters

Η μπιμεκιζουμάμπη είναι η πρώτη εγκεκριμένη θεραπεία για μέτρια έως σοβαρή Ψωρίαση κατά Πλάκας, που έχει σχεδιαστεί για να αναστέλλει επιλεκτικά τόσο την IL-17A όσο και την IL-17F, δύο βασικές κυτταροκίνες που καθοδηγούν τις φλεγμονώδεις διαδικασίες.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε τη συνιστώμενη δόση των 320 mg, χορηγούμενη από 2 υποδόριες ενέσεις κάθε 4 εβδομάδες μέχρι τη 16η εβδομάδα και στη συνέχεια κάθε 8 εβδομάδες .

Σύμφωνα με τα στοιχεία, για κάποιους ασθενείς με σωματικό βάρος άνω των 120 κιλών, που δεν έχουν πετύχει πλήρη κάθαρση δέρματος τη 16η εβδομάδα, η συνέχιση της θεραπείας με 320 mg κάθε 4 εβδομάδες μπορεί να βελτιώσει περαιτέρω τη θεραπευτική απόκριση.

Η έγκριση από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή ισχύει και για τα 27 κράτη μέλη της ΕΕ, καθώς και για την Ισλανδία, το Λιχτενστάιν και τη Νορβηγία. Η μπιμεκιζουμαμπη βρίσκεται επί του παρόντος υπό εξέταση από την Αμερικανική Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων (FDA) για τη θεραπεία ενηλίκων ασθενών με μέτρια έως σοβαρή Ψωρίαση κατά Πλάκας. Οι κανονιστικές αναθεωρήσεις βρίσκονται επίσης σε εξέλιξη στην Αυστραλία, τον Καναδά, τη Μεγάλη Βρετανία και την Ιαπωνία.

Όπως αναφέρουν οι ειδικοί, η ψωρίαση μπορεί να έχει σημαντικό σωματικό και ψυχολογικό αντίκτυπο στους ασθενείς, καθώς και να αποδειχθεί επιζήμια για την ποιότητα ζωής τους, επηρεάζοντας δυνητικά την εργασία, τις σχέσεις τους, την αναψυχή, αλλά και την κοινωνική και οικογενειακή τους ζωή.

Πρότερη έρευνα σε ασθενείς έδειξε ότι τουλάχιστον το 90% των ασθενών με μέτρια έως σοβαρή ψωρίαση κατά πλάκας αξιολογούν υψηλότερα μια θεραπεία που παρέχει καθαρό δέρμα, ανταπόκριση με διάρκεια και γρήγορη έναρξη δράσης. Επιπρόσθετα, μια RWE μελέτη έδειξε ότι η απόκτηση εντελώς καθαρού δέρματος μπορεί να κάνει σημαντική διαφορά στον αντίκτυπο που έχει η ψωρίαση στην ποιότητα ζωής, που σχετίζεται με την υγεία των ασθενών.

naftemporiki.gr