Η ρύθμιση εγκρίθηκε από την Ολομέλεια με το «ναι» 201 βουλευτών κυβέρνησης και αντιπολίτευσης – ξεπέρασε κατά μία ψήφο το απαιτούμενο όριο των 200 βουλευτών. Είχε προηγηθεί η απόφαση του ΣΥΡΙΖΑ να δηλώσει «παρών», ανεβάζοντας την αβεβαιότητα για την έκβαση της ψηφοφορίας.  Κατά της ρύθμισης τάχθηκαν 62 βουλευτές, ενώ «παρών» δήλωσαν 33 βουλευτές.

Όσον αφορά την εξίσου κρίσιμη διάταξη της έναρξης ισχύος της ρύθμισης για την επιστολική ψήφο, αυτή εγκρίθηκε από 202 βουλευτές, καταψηφίστηκε από 88, ενώ «παρών» δήλωσαν 6 βουλευτές. 

Μπουρχάν Μπαράν, Παναγιώτης Παρασκευαΐδης, Αντώνης Σαμαράς, Αθηνά Λινού, Ευάγγελος Αποστολάκης, Γιώργος Ασπιώτης και Κυριακή Μάλαμα είναι οι ανεξάρτητοι που υπερψήφισαν το νομοσχέδιο.

Η τριεδρική περιφέρεια αποδήμων, αντιθέτως, «πέρασε» με απλή πλειοψηφία 162 βουλευτών, ενώ καταψηφίστηκε από  133 βουλευτές, με «παρών» να δηλώνει 1 βουλευτής.

Όπερ σημαίνει πως από τη στιγμή που δεν κατάφερε να εξασφαλίσει αυξημένη πλειοψηφία 200 βουλευτών, δεν θα ισχύσει για τις εθνικές εκλογές του 2027, αλλά για τις μεθεπόμενες.

Με νομοτεχνική βελτίωση του Θεόδωρου Λιβάνιου διευκρινίζεται, μάλιστα, πως η δημιουργία τριεδρικής περιφέρειας αποδήμων θα ισχύσει 18 μήνες μετά την επικείμενη προσφυγή στην εθνική κάλπη.

Ανδρέας Μαραθιάς

Ειδικότερα πέραν της ΝΔ, το ΠΑΣΟΚ, ο ΣΥΡΙΖΑ, η Πλεύση Ελευθερίας και πιθανότατα και η Νίκη, όπως και οι περισσότεροι από τους 27 ανεξάρτητους βουλευτές είναι σχεδόν βέβαιο ότι θα υπερψηφίσουν τη ρύθμιση για τη επιστολή ψήφο και θα την καταψηφίσουν ΚΚΕ, Νέα Αριστερά και Ελληνική Λύση.

Σημειώνεται  ότι για την εφαρμογή της επιστολικής ψήφου στους εκτός επικράτειας εκλογείς, στις εθνικές εκλογές του 2027, απαιτείται η εξασφάλιση πλειοψηφίας των 2/3 των βουλευτών (200), σύμφωνα με την παρ. 4 του άρθρου 51 του Συντάγματος, καθώς σε διαφορετική περίπτωση, θα διατηρηθεί το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο για την ψηφοφορία με φυσική παρουσία σε εκλογικά τμήματα του εξωτερικού. 

Και όσον αφορά τον ορισμό τριεδρικής εκλογικής περιφέρειας Απόδημου Ελληνισμού, αν δεν επιτευχθεί η αναγκαία πλειοψηφία των 2/3 των βουλευτών, δεν θα ισχύσει για τις εθνικές εκλογές του 2027, αλλά για τις μεθεπόμενες, σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 54 του Συντάγματος.

Ο Θοδωρής Λιβάνιος κλείνοντας την πρώτη ανάγνωση του νομοσχεδίου στην αρμόδια Επιτροπή Δημόσιας Διοίκησης και Δικαιοσύνης εξέφρασε την εκτίμηση ότι η υπερψήφιση του νομοσχεδίου για την επιστολική ψήφο στους Έλληνες του εξωτερικού στις εθνικές εκλογές, καθώς και η  δημιουργία εκλογικής περιφέρειας Απόδημου Ελληνισμού “δεν θα είναι μια κυβερνητική νίκη αλλά μια νίκη προς όλους τους συμπατριώτες μας που ζουν στο εξωτερικό και θέλουν να συμμετάσχουν ενεργά στην πολιτική ζωή της πατρίδας τους” και ξεκαθάρισε “το εκλογικό σύστημα είναι συγκεκριμένο και δεν αλλάζει, ούτε το 3% (σ.σ για τη είσοδο στη Βουλή), ούτε το μπόνους”.

Σχολιάζοντας τις ανησυχίες της αντιπολίτευσης  για το αδιάβλητο των εκλογών ο κ Λιβάνιος μεταξύ άλλων τόνισε ότι έχει γίνει εκκαθάριση των εκλογικών καταλόγων και πως έχουν ήδη διαγραφεί 440.000 και ότι στη διαδικασία της επιστολικής ψήφου “έχουμε ένα από τα πιο αυστηρά συστήματα με δικλείδες ασφαλείας”.

Πάντως σχετικά με τη δημιουργία της 3εδρικής περιφέρειας απόδημου ελληνισμού απαντώντας στο ερώτημα γιατί 3 είπε ¨γιατί είναι το προσδοκώμενο”, σημειώνοντας πάντως ότι “είναι σημαντικό πόσοι θα εγγραφούν στους εκλογικούς καταλόγους”, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενος για αλλαγές στο μέλλον. Όπως δήλωσε μάλιστα την εφαρμογή της επιστολικής ψήφου στις ευρωεκλογές 2024 τριπλασιάστηκαν οι ψηφίσαντες που πήραν μέρος στην εκλογική διαδικασία παρά την αυξημένη αποχή σε πανευρωπαϊκό επίπεδο.

Νωρίτερα ο εισηγητης της ΝΔ Σταύρος Κελέτσης τόνισε ότι “Το νομοσχέδιο αποτελεί εκπλήρωση υποχρεώσεων της ελληνικής πολιτείες απέναντι στην ελληνική ομογένεια, ηθική και συνταγματική υποχρέωση”, χαρακτηρίζοντας ” τεράστιο βήμα” τη δημιουργία τριεδρικής περιφέρειας για τους έλληνες του εξωτερικού προκειμένου να εκλέγουν τους εκπροσωπους τους “Μεγάλη ευκαίρια το νομοσχέδιο και καλώ όλες οι πολιτικες δυναμεις να το δουν με θετική προσέγγιση ώστε να επιτευχθεί η ειδική πλειοψηφία των 2/3 ¨επισήμανε.

“Πάγια η θέση του ΠΑΣΟΚ για την επιστολική ψήφο” ανέφερε ο εισηγητής του ΠΑΣΟΚ, Παναγιώτης Δουδωνής εκφράζοντας τον προβληματισμό του κόμματος για την αναλογικότητα στην τριεδρική των αποδήμων, καθώς μπορεί να υπάρξουν ενστάσεις στα δικαστήρια, ενώ ο αγορητής του ΣΥΡΙΖΑ Θεόφιλο Ξανθόπουλο επισήμανε “Διάγουμε περίοδο πρωτοφανούς σήψης θεσμικά και η κυβέρνηση προσπαθεί να αλλάξει τη συζήτηση και να κλείσει το μάτι στους απόδημους” και πρόσθεσε ότι “η κυβέρνηση πολιτεύεται με γνώμονα το μικροκομματικό όφελος”. Επιπλέον ζήτησε   διευκρινίσεις και διασφαλίσεις για τη μυστικότητα της ψήφο και σημειώστε ότι “πρέπει να το ο σκεφτούμε καλύτερα το θέμα των 3 εδρών στον απόδημο”

“Το ΚΚΕ χαρακτηρίζει αντιδραστική και επικίνδυνη τομή την επιστολική ψήφο που αλλοιώνει τον χαρακτήρα και το αδιάβλητο των εκλογών” ανέφερε από το ΚΚΕ ο Γιάννης Γκιόκας, υπογραμμίζοντας ότι “Δεν είναι τεχνική λύση, αλλά μια στρατηγικού χαρακτήρα επιλογή της κυβέρνησης για να αλλοιώσει τη ψήφο  του λαού, επιδιώκοντας τη συμμετοχή από το καναπέ.. Σύμφωνα με τον κ. Γκιόκα η διαφωνία του ΚΚΕ είναι ” πολιτική, ιδεολογική και αξιακή”, ενώ πρόσθεσε ότι “και τα άλλα κόμματα έχουν ευθύνη” και η Θεανώ Φωτίου από τη Νέας Αριστερά δήλωσε “Είμαστε κάθετα αντίθετοι με τη επιστολική ψήφο” καθώς “Η κυβέρνηση της ΝΔ  έχει στο μυαλό τα μέγιστα εκλογικά οφέλη”.

Κατά τον αγορητή της Ελληνικής Λύση Πάρη Παπαδάκη, το νομοσχέδιο είναι “κομμένο και ραμμένο για το πρώτο κόμμα, άντε και για το δεύτερο κόμμα” και ο Αναστάσιος Οικονομόπουλος από τη Νίκη επισήμανε “στηρίζουμε αταλάντευτα τη ψήφο των αποδήμων, αλλά με διασφάλιση της μυστικότητας της ψήφου”

Σύμφωνα με τον αγορητή της Πλεύσης Ελευθερίας Αλέξανδρο Καζαμία πρόκειται για ‘παραβίαση της αρχής πρωθυπουργού ότι δεν θα αλλάξει τους κανόνες του παιχνιδιού” σημειώνοντας  “Η τριεδρική περιφέρεια αλλάζει τις συνθήκες, έχουμε σαφή αντίρρηση και ειδικά όσον αφορά το μέγεθος, αυθαίρετη η επιλογή των 3 εδρών για όλη τη ομογένεια.

Το λόγο στην Επιτροπή πήρε και η πρόεδρος της Πλεύσης Ελευθερίας Ζωή Κωνσταντοπούλου, η οποία τόνισε  “Περιμένουμε εξηγήσεις από τον πρωθυπουργό, έλεγε με έμφαση  ότι δεν αλλάζω τον εκλογικό νόμο για να είναι γαντζωμένος στην εξουσία” και αφού χαρακτήρισε “αντιφατική” τη στάση της κυβέρνησης συμπλήρωσε “Πολλοί πολίτες έχουν αμφιβολίες για το εκλογικό αποτέλεσμα  και μιλούν για κρούσματα “νοθείας”  και όλα αυτά δημιουργούν ανησυχία και ευθύνη”.

Σύμφωνα με πληροφορίες, έως σήμερα το μεσημέρι είχαν παραληφθεί περισσότερες από 177.800 ψήφοι σε σύνολο 202.515 εγγεγραμμένων, ενώ από τις αρχές της εβδομάδας, όταν και εξέπνευσε η προθεσμία για την ταχυδρόμηση του ειδικού φακέλου, η ενσωμάτωση έχει αυξηθεί κατά περισσότερες από 32.000 ψήφους.

Η παραλαβή των απεσταλμένων φακέλων θα συνεχιστεί έως τις 17:00 του Σαββάτου.

Στελέχη του υπουργείου Εσωτερικών ανέφεραν ότι η συμμετοχή είναι ιδιαίτερα υψηλή τόσο ανάμεσα στους εκλογείς που βρίσκονται εκτός Ελλάδας, όπου διαμορφώνεται στο 83,5%, όσο και στην περίπτωση όσων βρίσκονται εντός επικρατείας, όπου ξεπέρασε το 89,2%.

Υπενθυμίζεται ότι στην πλατφόρμα για συμμετοχή στις εκλογές δια ταχυδρομείου έχουν εγγραφεί Έλληνες που κατοικούν σε χώρες όπως η Καμπότζη, η Παπούα – Νέα Γουινέα, το Ελ Σαλβαδόρ, το Καζακστάν και η Ακτή Ελεφαντοστού, δηλαδή χώρες στις οποίες δεν συστάθηκε εκλογικό τμήμα στις βουλευτικές εκλογές του 2023 εξαιτίας των περιορισμών που ίσχυαν.

Ως εκ τούτου, οι κάλπες της 9ης Ιουνίου αποτελούν την πρώτη φορά που όλοι οι Έλληνες του εξωτερικού, ανεξάρτητα από τον τόπο διαμονής τους, θα μπορέσουν να ψηφίσουν χωρίς κανέναν περιορισμό.

   Οι εκλογικοί φάκελοι φτάνουν στον χώρο μέσα σε ταχυδρομικούς σάκους που έχουν φέρει υπάλληλοι ταχυμεταφορών. Η παράδοση των σάκων γίνεται μέσω των ΕΛΤΑ και της ACS, μία φορά την ημέρα και συγκεκριμένα γύρω στις 10:00 το πρωί από την μία, και μιάμιση με δυο ώρες αργότερα από την άλλη εταιρεία. Τους σάκους παραλαμβάνουν δεκαπέντε υπάλληλοι, οι οποίοι αφού τους ανοίξουν και διαπιστώσουν τη γνησιότητα των φακέλων, τους μετρούν και τους επισημαίνουν με ταινία γνησιότητας. Σήμερα παραλήφθηκαν και από τις δύο εταιρείες συνολικά πάνω από 13.500 φάκελοι, που ήρθαν για να προστεθούν στους πάνω από 155.000 φακέλους που είχαν παραληφθεί μέχρι χθες Τρίτη.

   Ο γενικός έφορος Χρήστος Κατσιάνης και ο βοηθός του Γιάννης Ποντίκης που μας ξενάγησαν στον χώρο, εξέφρασαν την αισιοδοξία τους ότι ο τελικός αριθμός των επιστολικών ψήφων μπορεί να ξεπεράσει τις αρχικές εκτιμήσεις και να φτάσει τις 180.000-190.000 επί συνόλου 202.000 εγγεγραμμένων.

   Οι εκλογείς επιστολικής ψήφου έχουν κατανεμηθεί με γεωγραφικά κριτήρια σε 237 εκλογικά τμήματα, τα οποία με τη σειρά τους κατανεμήθηκαν σε 12 επιτροπές συλλογής επιστολικής ψήφου.

   Αφού ολοκληρώσουν το έργο τους, οι υπάλληλοι παραδίδουν τους φακέλους στην ανάλογη επιτροπή, η κάθε μια από τις οποίες αποτελείται από τρεις δικαστικούς υπαλλήλους.

   Αυτοί με τη σειρά τους σκανάρουν τον κάθε φάκελο και τον ρίχνουν στην ειδική κάλπη φύλαξης που είναι ξεχωριστή για κάθε εκλογικό τμήμα. Με το σκανάρισμα ενημερώνονται αυτόματα με sms ή email τόσο ο αποστολέας ότι ο φάκελός του μόλις παραλήφθηκε, όσο και το υπουργείο Εσωτερικών, το οποίο με αυτό τον τρόπο γνωρίζει σε πραγματικό χρόνο τον ακριβή αριθμό των αφίξεων.

   Οι φάκελοι οφείλουν να παραληφθούν από την κάθε επιτροπή συλλογής την παραμονή των εκλογών και συγκεκριμένα έως τις 17:00 του Σαββάτου. Η προθεσμία μπορεί να παραταθεί έως και έξι ώρες εφόσον διαπιστώνεται ότι για τους φακέλους, οι οποίοι παρελήφθησαν εμπρόθεσμα, δεν έχει ολοκληρωθεί η καταγραφή.

   Για όσους εκλογείς ο φάκελος δεν φτάσει έγκαιρα στο κτίριο του εκθεσιακού κέντρου και σε όσους εγγράφηκαν αλλά δεν έστειλαν τον φάκελο, θα ενημερωθούν με μήνυμα το βράδυ του Σαββάτου ότι μπορούν να ψηφίσουν με φυσική παρουσία στο εκλογικό τμήμα όπου ανήκουν, μετά τις 11:00 το πρωί.

   Ο χώρος συλλογής επιστολικής ψήφου, εσωτερικά και εξωτερικά του κτιρίου φυλάσσεται διακριτικά από άνδρες και γυναίκες της Ελληνικής Αστυνομίας, ενώ παράλληλα οι χώροι όπου βρίσκονται οι κάλπες παρακολουθούνται από κλειστό κύκλωμα τηλεόρασης όλο το εικοσιτετράωρο.

   Την Κυριακή, ανήμερα των εκλογών στις 06:00 το πρωί οι επιτροπές συλλογής παραδίδουν τις κάλπες στις επιτροπές διαλογής που συστάθηκαν για κάθε εκλογικό τμήμα και υπογράφεται μεταξύ τους πρωτόκολλο παράδοσης – παραλαβής.

   Το διάστημα που θα διεξάγεται η προσέλευση των εκλογέων στις κάλπες όλης της χώρας, δηλαδή από τις 07:00 έως τις 19:00, οι επιτροπές διαλογής θα ανοίξουν την κάλπη του εκλογικού τμήματος που τους αναλογεί, θα μετρήσουν τους φακέλους και στη συνέχεια θα τους ανοίξουν για να διαπιστώσουν εάν υπάρχουν τα απαραίτητα συνοδευτικά έγγραφα, δηλαδή το αντίγραφο της ταυτότητας και συμπληρωμένο το έντυπο της υπεύθυνης δήλωσης. Εάν διαπιστωθεί η αρτιότητα του εκλογικού φακέλου τότε ρίχνεται ο κλειστός φάκελος που περιέχει το ψηφοδέλτιο στην οριστική κάλπη. Εάν λείπει κάποιο συνοδευτικό έγγραφο το ψηφοδέλτιο μένει εκτός κάλπης και καταγράφεται ως άκυρο.

   Στις 19:00 που ολοκληρώνεται η ψηφοφορία, ανοίγουν οι κάλπες και αρχίζει η διαλογή των ψήφων όπως θα συμβαίνει παράλληλα σε κάθε εκλογικό τμήμα της επικράτειας.

Αναφερόμενη στην υπόθεση της υποτιθέμενης διάρρηξης στο γραφείο της διεύθυνση Εκλογών του Υπουργείου Εσωτερικών, τόνισε πως «ο φάκελος έχει φθάσει στο Πειθαρχικό Συμβούλιο. Τους τελευταίους τρεις μήνες, η αντιπολίτευση ζητεί την παραίτησή μου για κάτι που έγινε όταν ήμουν υποψήφια βουλευτής και όχι υπουργός. Κάπου χάνεται η αξιοπιστία, ο λαϊκισμός έχει κι ένα όριο».

Αφορολόγητη αποζημίωση ύψους 40€ θα δοθεί σε όσους συμμετάσχουν στις εφορευτικές επιτροπές: «Κάναμε μία προσπάθεια, μαζί με τον κ. Λιβάνιο, να υπάρξει μία αποζημίωση για όσους συμμετέχουν στις εφορευτικές επιτροπές, η οποία μάλιστα είναι και αφορολόγητη», επεσήμανε ακόμη η κυρία Κεραμέως.

Γεωργία Κριεμπάρδη

Περισσότεροι από 200.000 Έλληνες επέλεξαν να ασκήσουν το εκλογικό τους δικαίωμα μέσω επιστολικής ψήφου στις ευρωεκλογές της 9ης Ιουνίου σύμφωνα με τα τελικά στοιχεία του υπουργείου Εσωτερικών. Ο θεσμός της επιστολικής ψήφου νομοθετήθηκε στις 24 Ιανουαρίου.  Η σχετική πλατφόρμα (epistoliki.ypes.gov.gr) τέθηκε σε λειτουργία στις 19 Φεβρουαρίου και ο τελικός απολογισμός σίγουρα δεν αφήνει ικανοποιημένη την κυβέρνηση, αφού μόνο το 25% των εγγεγραμμένων στην πλατφόρμα είναι Έλληνες που κατοικούν σε χώρες του εξωτερικού.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της Γενικής Γραμματείας Απόδημου Ελληνισμού, περισσότεροι από 5.000.000 πολίτες ελληνικής καταγωγής ζουν εκτός των ελληνικών συνόρων. Οι περισσότεροι Έλληνες του εξωτερικού μένουν (με μεγάλη διαφορά από τις άλλες χώρες) στις Ηνωμένες Πολιτείες Σύμφωνα με τις αμερικανικές αρχές, φθάνουν περίπου τα 2.300.000. Ο πολυπληθέστερος αριθμός Ελληνοαμερικανών διαβιεί στη Νέα Υόρκη, κυρίως στην Αστόρια, στη συνοικία Κουίνς. Επίσης, αρκετοί διαμένουν στις πόλεις Ντιτρόιτ, Βοστόνη, Κλίβελαντ και Σικάγο, ενώ μεγάλη ελληνοαμερικανική κοινότητα υπάρχει και στο Τάρπον Σπρινγκς της Φλόριντα. Σύμφωνα με τα στατιστικά στοιχεία της Γενικής Γραμματείας Απόδημου Ελληνισμού, μετά τις ΗΠΑ, τους περισσότερους Έλληνες συναντάμε στην Ευρώπη, ακολουθούν η Αυστραλία και τέλος οι Ασία και Αφρική.

Το σύγχρονο φευγιό στο εξωτερικό έχει τη μορφή του ”brain drain”. Παιδιά που σπούδασαν στην Ελλάδα ή επέλεξαν να σπουδάσουν έξω και στη συνέχεια να παραμείνουν εκτός Ελλάδας αφού το μέλλον εδώ δεν τους άφησε άλλη επιλογή. Και δεν το μετανιώνουν. Ενδεικτική της στάσης που έχουν υιοθετήσει στην πλειονότητά τους οι νέοι Έλληνες που μορφώθηκαν κατά κύριο λόγο στην Ελλάδα, όμως πλέον ζουν και εργάζονται στο εξωτερικό, είναι πρόσφατη μελέτη του Τμήματος Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σπουδών του Πανεπιστημίου Μακεδονίας, σύμφωνα με την οποία το 67% αυτών δεν σκοπεύουν να επιστρέψουν, τουλάχιστον όχι εντός της επόμενης πενταετίας.

Η επιστημονικά υπεύθυνη του έργου, αναπληρώτρια καθηγήτρια στο Τμήμα Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σπουδών του Πανεπιστημίου Μακεδονίας, Ρεβέκκα Παιδή, ανέφερε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ πως το κύριο συμπέρασμα που προέκυψε από την έρευνα είναι η τάση ότι οι Έλληνες και οι Ελληνίδες που μετανάστευσαν από την Ελλάδα την περίοδο μετά το 2009 «δεν επιθυμούν να επιστρέψουν, ούτε σήμερα, ούτε σε έναν ορίζοντα πενταετίας και πολλοί από αυτούς ούτε σε ορίζοντα εικοσαετίας».

Παρουσιάζοντας τα χαρακτηριστικά της νέας διασποράς, επεσήμανε ότι οι άνθρωποι που έφυγαν στο εξωτερικό από την Ελλάδα, «δεν έχουν έντονη μια εθνική ή θρησκευτική ταυτότητα, αισθάνονται περισσότερο πολίτες του κόσμου, είναι ικανοποιημένοι, στην πλειοψηφία τους, από το βιοτικό επίπεδο στη χώρα όπου διαμένουν και έχουν μια αίσθηση διαφορετικότητας ως προς τους συνομηλίκους τους που έχουν μείνει στην Ελλάδα, δηλαδή αισθάνονται ικανότεροι». Σύμφωνα με την ίδια, αυτή η νέα διασπορά είναι στην πλειοψηφία της μορφωμένη, πλέον μεταναστεύει εντός της ΕΕ καθώς με την ιδιότητα του Ευρωπαίου πολίτη είναι πιο εύκολη η μετακίνηση στη χώρα καταγωγής ενώ απουσιάζει από τους ανθρώπους αυτούς η αίσθηση νόστου που είχαν στο παρελθόν οι Έλληνες μετανάστες.

Το σύγχρονο μεγάλο κύμα μετανάστευσης σημειώθηκε τα χρόνια της βαθιάς κρίσης μετά το 2010. Μελέτη που είχε δημοσιεύσει την περίοδο εκείνη το ΤτΕ δείχνει πως σχεδόν μισό εκατομμύριο Έλληνες μετανάστευσαν λόγω της κρίσης.

Οι Έλληνες της ομογένειας είστε εσείς

Είναι τα αδέρφια, οι φίλοι, οι γείτονες, οι παλιοί συμμαθητές και συμφοιτητές μας. Είναι οι δικοί μας άνθρωποι κι εκείνοι που νιώθουμε σαν δικούς μας. Είναι εκείνοι που σκεφτόμαστε ότι σιγομουρμουράμε το ‘’ψωμί της ξενιτιάς’’. Είστε εσείς, μας αφηγείστε τις ιστορίες σας, το ταξίδι από την Ελλάδα στο εξωτερικό, αν και τι σας λείπει από εδώ και αν σκέφτεστε την επιστροφή. Φυσικά, ενόψει ευρωεκλογών, ζητήσαμε και πήραμε ένα σύντομο σχόλιο για την επιστολική ψήφο.

Είμαι ο Χρήστος, έφυγα για πρώτη φορά το 2017 για μεταπτυχιακό (Ιταλία) και επέστρεψα Ελλάδα το 2020 για διδακτορικό. Ξανά έφυγα το 2022 και τώρα μένω Γερμανία, όπου εργάζομαι ως μηχανολόγος μηχανικός. Ακόμη δεν έχω στα πλάνα να γυρίσω μόνιμα, σίγουρα όχι άμεσα… Τι νιώθω για την Ελλάδα; Υπάρχει μια νοσταλγία αλλά η κατάσταση τόσο οικονομικά όσο και κοινωνικής αποσύνθεσης (άνοδος ακροδεξιάς, τελευταία σκάνδαλα κλπ) λειτουργούν αποτρεπτικά στην ιδέα της επιστροφής.

Όσο για την επιστολική, δεν έχω πειστεί 100% ότι θα είναι αδιάβλητη η διαδικασία.

~~~

Λέγομαι Βαλεντίνα, έφυγα από Ελλάδα το φθινόπωρο του 2019 και μετακόμισα στη Στοκχόλμη. Εργάζομαι ως διδακτορική φοιτήτρια στο KTH Royal Institute of Technology (δημόσιο ίδρυμα). Έφυγα από Ελλάδα γιατί ήθελα να συνεχίσω ερευνητικά. Στην Ελλάδα οι μισθοί είναι της πείνας ( πολλές φορές δεν πληρώνεσαι ως διδακτορικός ) και οι δυνατότητες είναι περιορισμένες. Επίσης, είχα απογοητευτεί από την οικονομική και κοινωνική κατάσταση της χώρας στο σύνολο της. Δε σκέφτομαι να γυρίσω πίσω για τα επόμενα 10 χρόνια τουλάχιστον. Για την Ελλάδα νιώθω βαθιά απογοήτευση αλήθεια. Ανησυχία και θυμό. Για την οικονομική κατάσταση και για το μηδενικό ενδιαφέρον του κράτους για τον πολίτη και γενικά την ανθρώπινη ζωή.

Όσο για την επιστολική, η ιδέα μου φαίνεται καλή αλλά έχω πολλές αμφιβολίες λόγω προσωπικών δεδομένων και γενικά αξιοπιστίας στο υπουργείο εσωτερικών. Ειδικά μετά το σκάνδαλο Ασημακοπούλου. Ελπίζω να μην γίνει κάποια νοθεία. Παρόλα αυτά, θέλω να ψηφίσω για να έχουμε μια αξιοπρεπή εκπροσώπηση και υποστήριξη στο ευρωπαϊκό κοινοβούλιο. Γιατί το ελληνικό κοινοβούλιο δεν το εμπιστεύομαι ΚΑΘΟΛΟΥ. Και για το ευρωπαϊκό έχω αμφιβολίες αλλά κάποιες ελπίδες έστω.

~~~

Είμαι ο Γιάννης, 33 χρονών, και έφυγα απ’ την Ελλάδα το καλοκαίρι του 2019 και ήρθα στο Σουόνσι της Ουαλίας για το διδακτορικό μου. Το να φύγω απ’ την Ελλάδα δεν ήταν προτεραιότητα μου αλλά στο εξωτερικό οι ευκαιρίες για διδακτορικό (οι χρηματοδοτήσεις δηλαδή) είναι απείρως περισσότερες. Εγώ είμαι μηχανολόγος μηχανικός και είχα απευθυνθεί σε όλα τα Πολυτεχνεία και τα ερευνητικά κέντρα αλλά στον κλάδο που έψαχνα δεν υπήρχαν πολλές ευκαιρίες οπότε αναγκαστικά έφυγα. Η χρηματοδότηση μου άρχισε το 2019 και διήρκεσε 3 χρόνια. Αυτό είναι κάτι πολύ αρνητικό εδώ στη μεγάλη Βρετανία, ότι δηλαδή είναι αρκετά μικρές σε διάρκεια οι χρηματοδοτήσεις. Είναι κοινή πρακτική στο επόμενο έτος (γενικά έχεις όριο 4 χρόνια για να το ολοκληρώσεις) να βρίσκεις μια δουλειά στο πανεπιστήμιο. Αυτό έκανα κι εγώ λοιπόν οπότε βρήκα δουλειά στο πανεπιστήμιο και σε διαφορετικό κλάδο απ’ ότι το διδακτορικό μου. Φαντάσου το διδακτορικό είναι στην βιοϊατρική μηχανική και δούλεψα πάνω στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Η δουλειά ήταν για ένα χρόνο και ήταν 60% απασχόληση. Οι απολαβές της χρηματοδότησης ήταν αρκετά καλές, αλλά καλές μόνο για μια μικρή πόλη σαν το Σουόνσι. Το επόμενο έτος πήρα παράταση 6 μήνες στην παράδοση του διδακτορικού και βρήκα άλλη δουλειά στο πανεπιστήμιο, αυτή τη φορά πάνω στον κλάδο μου και πλήρους απασχόλησης. Σίγουρα, όμως, θα γυρίσω στην Ελλάδα, πράγμα που το ήξερα και όταν έφυγα. Είναι δηλαδή θέμα χρόνου για μένα, να βρω κάτι στην Ελλάδα και να έρθω. Το μόνο που με προβληματίζει είναι πως οι ερευνητικές ευκαιρίες στην Ελλάδα είναι πολύ περιορισμένες οπότε ίσως να χρειαστεί να πάω στον ιδιωτικό τομέα, πράγμα που γενικά ήθελα πάντα να αποφύγω. Αυτός ήταν και ένας απ’ τους λόγους που στράφηκα στην έρευνα εξ αρχής. Η στόχευση μου νομίζω πως είναι να κάνω έναν -ας πούμε- συμβιβασμό και να ψάξω κάτι σε κάποιο ερευνητικό κέντρο. Το λέω συμβιβασμό γιατί ξέρω πως τα ερευνητικά κέντρα -τουλάχιστον αυτά που μπορώ να απευθυνθώ- είναι αρκετά πιο εφαρμοσμένη επιστήμη και άρα δρουν σε ένα πλαίσιο ιδιωτικού τομέα περισσότερο. Ο λόγος που θα γυρίσω είναι καθαρά η ποιότητα ζωής της Ελλάδας και οι κοινωνικοί μου κύκλοι. Γενικά το έχω ιεραρχήσει πολύ ψηλά στο το θα ήθελα στη ζωή μου. Το λέω αυτό γιατί κατά τα άλλα για την Ελλάδα είμαι πολύ απαισιόδοξος τόσο με το εργασιακό της κομμάτι όσο και με το κοινωνικό. Εννοώ ότι εργασιακά προφανώς και βλέπω ότι τα πράγματα πάνε όλο και πιο πίσω, σε συνθήκες γαλέρας. Επίσης κοινωνικά βλέπω μια κοινωνία στα όρια της και με πολύ οργή η οποία δε διοχετεύεται πουθενά. Παράλληλα παρατηρώ και μια ακροδεξιά στροφή σε όλο το φάσμα της (και προφανώς με κύριο εκφραστή το μίσος για τους πρόσφυγες/μετανάστες). Και μου έχει κάνει εντύπωση ότι αυτή η συγκεντρωμένη πίεση (ή πες το όπως θες) δεν εκφράζεται καθόλου από την αριστερά. Το τελευταίο το λέω γιατί πριν φύγω ήμουν ενεργός πολιτικά στην αριστερά οπότε μπορώ να κάνω ορισμένες συγκρίσεις.

Το σκεπτικό της επιστολικής δε νομίζω ότι με βρίσκει σύμφωνο γιατί κυρίως νομίζω πως γίνεται επειδή είναι γνωστό ότι η δεξιά είναι αρκετά ισχυρότερη στο εξωτερικό οπότε ήταν κίνηση με την οποία ήταν εξαρχής γνωστό ότι η δεξιά μόνο να κερδίσει έχει. Στο εξωτερικό για παράδειγμα η αριστερά δεν έχει σε καμία περίπτωση τις δομές και την οργάνωση που έχει στην Ελλάδα (πράγμα ουσιώδες για την ύπαρξη της).

~~~

Ονομάζομαι Κωνσταντίνος, είμαι υποψήφιος διδάκτορας, μένω στο Τορίνο της Ιταλίας όπου ήρθα για τη θέση αυτή τον Οκτώβρη του 2021. Είμαι 30 ετών, έφυγα απ’ την Ελλάδα και για προσωπικούς λόγους αλλά κυρίως για λόγους οικονομικών και εργασίας καθώς η θέση αυτή μου εξασφαλίζει ένα αξιοπρεπές εισόδημα. Ναι, σκέφτομαι την επιστροφή στην Ελλάδα αλλά όχι άμεσα. Θα ήθελα να ζήσω στο εξωτερικό μερικά χρόνια ακόμα διότι δεν βλέπω μεγάλη προοπτική στην Ελλάδα και κυρίως γιατί ακολουθώντας την ειδησεογραφία θλίβομαι με την κοινωνία και έχω βάλει κάπως σαν προτεραιότητα τον εαυτό μου αυτή την περίοδο.

Για την επιστολική ψήφο είμαι σχετικά υπέρ καθώς είναι μια διευκόλυνση για όλους όσους μένουν μακριά απ’ τον τόπο που ψηφίζουν, όμως δεν παύει να είναι και κάπως επισφαλής και να αφήνει κάποιες αμφιβολίες ως προς το ποιος ψηφίζει εν τέλει (αν κι έχουν προβλέψει την εκτύπωση ταυτότητας, διαβατηρίου ή άλλου αντίστοιχου εγγράφου). Βέβαια με όλα αυτά που βλέπουμε με email στην Άννα Μισέλ (έλαβα κι εγώ), με την διάρρηξη στο υπουργείο εσωτερικών κλπ υπάρχει μια καχυποψία.

~~~

Είμαι η Τερέζα, έφυγα από την Ελλάδα το 2022 για επαγγελματικούς λόγους. Ζω στο Δουβλίνο, Ιρλανδία. Εργάζομαι ως προγραμματίστρια. Σκέφτομαι να γυρίσω στην Ελλάδα μέσα στα επόμενα (2-3) χρόνια. Στην Ελλάδα θεωρώ ότι ο κόσμος είναι εξαιρετικά καχύποπτος και έχει χάσει την αισιοδοξία του, μετά από όλα όσα συμβαίνουν τα τελευταία χρόνια. Παρόλες τις δυσκολίες θέλω να πιστεύω ότι οι νέοι κάτω των 40 είναι εντελώς διαφορετικής νοοτροπίας από τους μεγαλύτερους και αυτό μου δίνει ελπίδα.

Χαίρομαι για την δυνατότητα της επιστολικής ψήφου γιατί δεν θα είχα τη δυνατότητα να ψηφίσω διαφορετικά. Περιμένω να δω πως θα λειτουργήσει και ελπίζω να θέσει τις βάσεις για απομακρυσμένη ψήφο και σε εθνικές εκλογές στο μέλλον. Στο πίσω μέρος του μυαλού μου είμαι καχύποπτη γιατί τόσα έχουμε δει, αλλά θέλω να δώσω μια ευκαιρία γιατί αν υλοποιηθεί σωστά και υπεύθυνα, θα ωφελήσει πολύ κόσμο και κατ’ επέκταση θα προάγει την Δημοκρατία.

~~~

Είμαι ο Πάνος, έφυγα από την Ελλάδα πριν 1 χρόνο γιατί μου προτάθηκε προαγωγή και γιατί βγήκε ο Κούλης ξανά (μπορείς να το αναφέρεις ελεύθερα). Ζω στο κέντρο του Εδιμβούργου, μα δε σκέφτομαι να γυρίσω όσο επικρατεί αυτός ο συντηρητισμός και η συσπείρωση της ακροδεξιάς στη Βουλή, με την αξιολύπητη κατάσταση σε σχολεία και νοσοκομεία.
 
Το σκεπτικό της επιστολικής μου φάνηκε καλό γιατί δίνει τη δυνατότητα έκφρασης φωνής, μα αν μείνω παραπάνω εδώ δεν ξέρω τι νόημα έχει/θα έπρεπε να έχει η ψήφος μου για το γίγνεσθαι της Ελλάδας (εφόσον υποθέσουμε πως θα έχω αποκοπεί και δε θα έχω σχέση με τα κοινά). Σε δικά μας νέα, με το που νοίκιασα εδώ, εντός του πρώτου μήνα μου ήρθε επιστολή για εγγραφή στο εκλογικό τους σύστημα, πράγμα που με εξέπληξε θετικά.

~~~

Είμαι ο Δημήτρης, έφυγα από Ελλάδα το Δεκέμβρη του 2019. Ήρθα Ολλανδία με το σκεπτικό πρώτα να δουλέψω ως αρχιτέκτονας (πάνω στις σπουδές μου) και μετά κάποια στιγμή να κάνω το μεταπτυχιακό που ήθελα. Το έκανα λοιπόν και έτσι άλλαξα και καριέρα. Αυτό είναι το βασικό πράγμα το οποίο η Ελλάδα δεν θα μπορούσε να μου προσφέρει να αλλάξω 180° επαγγελματικό προσανατολισμό εντός του χώρου εργασίας. Ζω στην Χάγη της Ολλανδίας, εργάζομαι ως Data Engineer. Εννοείται πως σκέφτομαι να γυρίσω στην Ελλάδα αλλά σίγουρα όχι ακόμα. Για να γυρίσω θα πρέπει οι συνθήκες να έχουν διαμορφωθεί αναλόγως. Να εργάζομαι δηλαδή σε εταιρεία του εξωτερικού κατά προτίμηση, ή σε εταιρεία ελληνική η οποία έχει νοοτροπία εξωτερικού, ο μισθός να είναι ανάλογος και οι προοπτικές καλές. Ένα άλλο βασικό στοιχείο είναι ότι εδώ η καθημερινότητα δεν έχει άγχος και ένταση. Είναι ανθρώπινη. Τι νιώθω για την Ελλάδα είναι δύσκολο να απαντηθεί λεπτομερώς. Σίγουρα τα παραπάνω λένε κάτι.

Το σκεπτικό της επιστολικής ψήφου είναι οκ. Σίγουρα είναι πιο βολικό απ’ το να κάνεις αίτηση ώστε να ψηφίσεις απ’ την πρεσβεία όπως στις προηγούμενες εκλογές, πράγμα το οποίο μου το είχαν στερήσει καθώς η αίτηση μου είχε απορριφθεί. Ενώ η επιστολική τώρα χωρίς πολλά πολλά εγκρίθηκε αμέσως. Σήμερα μάλιστα περιμένω να παραλάβουν τον φάκελο απ’ το σπίτι μου. Βρήκα τις οδηγίες χωρίς κάποιον ιδιαίτερο λόγο αρκετά σύνθετες. Ιδιαίτερα το κομμάτι της αίτησης/υπεύθυνης δήλωσης. Γενικά όμως θα έλεγα ότι είναι οκ.

~~~

Με λένε Γιώργο, έφυγα από την Ελλάδα το Νοέμβρη του 2012 για Γερμανία (όπου έμεινα μέχρι το 2020) και εδώ και 4 χρόνια ζω κι εργάζομαι στο Γκέτεμποργκ της Σουηδίας σαν τοπογράφος μηχανικός στο μετρό της πόλης. Ο βασικός λόγος που έφυγα ήταν η έλλειψη προοπτικής και η αίσθηση να ζεις σε ένα συνεχές άγχος το οποίο αυξανόταν γεωμετρικά μέρα με την μέρα. Η σκέψη να γυρίσω Ελλάδα δεν υπάρχει πλέον ούτε καν στο πίσω μέρος του μυαλού μου, πρώτον και κύριον γιατί πιστεύω η Σκανδιναβία είναι ένα πολύ πιο ασφαλές και σταθερό περιβάλλον να μεγαλώσει η 7 μηνών κορούλα μου, αλλά και για εμένα και το μεγάλο κορίτσι μου. Ακόμα και κάποιες φορές που ίσως περνά από το νου μου η επιστροφή, ακούω τι περνάνε οι φίλοι μας, θυμάμαι και τα δικά μου άγχη τότε και… Τα αγαπάω ακόμα τα μέρη που μεγάλωσα κ προσπαθώ να συμμετέχω στην προσπάθεια να αλλάξει κάτι, είτε βοηθώντας όσο μπορώ φίλους κ αδέρφια που έμειναν πίσω ή κάποιες πρωτοβουλίες – αλλά  (ειδικά μετά τα Τέμπη)ακόμα και να μπορούσα να γυρίσω δεν θα έβαζα ποτέ την μικρή μας να περάσει όσα εμείς.

Eπιστολική ψήφος: εύκολη διαδικασία και συμφωνώ με την βάση της ιδέας. Ελπίζω και εύχομαι πάντως να μην γίνει μέσο φακελώματος και παρακολουθήσεις ΚΑΙ των κατοίκων του εξωτερικού.

~~~

Λέγομαι Γιώργος, κι έφυγα από την Ελλάδα το 2021 για να κάνω διδακτορικές σπουδές στην Ιταλία. Το κίνητρο βασικά ήταν ότι δεν υπήρχαν ελκυστικές προτάσεις για διδακτορική έρευνα στη σχολή μου (ΗΜΜΥ ΑΠΘ), αλλά η επιλογή της χώρας προέκυψε τυχαία λόγω ενός πρότζεκτ που προσέφερε υποτροφίες στο αντικείμενο μου. Ζούσα για τρία χρόνια στη Φλωρεντία αλλά μετακόμισα πρόσφατα στη Ρώμη για μεταδιδακτορική έρευνα. Είναι αρκετά θετικό το γεγονός ότι βρίσκομαι σχετικά κοντά στην Ελλάδα και προσπαθώ να ταξιδεύω συχνά. Ακόμη σκέφτομαι το αν θα ήθελα να γυρίσω, αλλά στο προσεχές μέλλον δεν μου φαίνεται πιθανό και πάλι λόγω έλλειψης χρηματοδότησης στην έρευνα. Επίσης, η πολιτική κατάσταση στην Ελλάδα με τις τεχνητές εντάσεις στα πανεπιστήμια και την εργαλειοποίησή τους από την κυβέρνηση κάνει δύσκολη την ακαδημαϊκή ελευθερία και την ανεξαρτησία της ερευνητικής εργασίας από επιλογές που επιβάλλει η τωρινή κυβέρνηση στα πανεπιστήμια. Η εμπορευματοποίηση τους και ιδιωτικοποίηση των σπουδών συμβάλουν σε αυτό το αίσθημα ματαιοδοξίας.

Για την επιστολική: ήταν μια πολύ καλή πρωτοβουλία και πιστεύω ότι εάν λειτουργήσει πρακτικά μπορεί να λύσει τα χέρια σε πολλούς ψηφοφόρους που για τον ένα ή τον άλλο λόγο δεν μπορούν να ταξιδέψουν για να ψηφίσουν. Υπάρχει μια καχυποψία για τη χρήση των δεδομένων μας αλλά και τη διαβλητοτητα της διαδικασίας. Καλό θα ήταν να δούμε αξιόπιστα στατιστικά μετά το τέλος της διαδικασίας προτού κηρυχτεί  κάποια συλλήβδην ‘επιτυχία’ της.

~~~

Ονομάζομαι Νίκος, έφυγα από την Ελλάδα το 2012 για να βρω μια δουλειά που όχι μόνο να είναι στο αντικείμενο που σπούδασα αλλά να έχει και έναν αξιοπρεπή μισθό και να μην ανησυχώ μήπως απολυθώ επειδή το αφεντικό ξύπνησε στραβά. Ζω στον Καναδά. Γενικά τα πράγματα στην Ελλάδα πάνε από το κακό στο χειρότερο, η οικονομία είναι χειρότερη από τότε που έφυγα. Ο μόνος λόγος για να επιστρέψω στην Ελλάδα θα είναι όταν πάρω την σύνταξη μου από εδώ, η Ελλάδα μετατρέπεται σε ένα τεράστιο θέρετρο. Η ακρίβεια στην Ελλάδα έχει ξεφύγει και εδώ κάποια πράγματα είναι πιο ακριβά αλλά όχι στο επίπεδο της Ελλάδας.

Γενικά διαφωνώ με την επιστολική και με τον τρόπο που γίνεται. Δεν έχουμε κανένα λόγο εμείς που ζούμε στο εξωτερικό να αποφασίζουμε για την Ελλάδα. Ο μόνος λόγος που το κάνω είναι επειδή θα ψηφίσουν ακόμα και άτομα που δεν έχουν ιδέα τι συμβαίνει στην Ελλάδα και απλά θέλουν να ψηφίσουν το κόμμα που ψήφιζαν οι παππούδες τους σε διαφορετικές εποχές. Επίσης δεν είναι και πολύ safe ο τρόπος που έγινε.

~~~

Είμαι ο Δημήτρης (28) και έφυγα από την Ελλάδα τέλη του 2019 μετά το προπτυχιακό μου στην Αθήνα. Πήγα στο Μόναχο για μάστερ και τώρα είμαι ήδη ένα χρόνο στο Βερολίνο όπου εργάζομαι στην έρευνα, ως διδακτορικός στην φυσική. Θα ήθελα να γυρίσω στην Ελλάδα στο μέλλον, πχ αν ακολουθήσω την ακαδημαϊκή πορεία θα ήθελα να δουλέψω σε κάποιο ελληνικό δημόσιο (!!!) πανεπιστήμιο. Αλλά η αλήθεια είναι ότι δεν μου αρέσει να κάνω μακροπρόθεσμα πλάνα, και ως φυσικός δεν νομίζω να μπορώ να δουλέψω σε κάποια άλλη θέση, πέρα από πανεπιστήμιο στην Ελλάδα. Όποτε είναι απλά μια σκέψη για την ώρα.

Τι νιώθω για την Ελλάδα; Σε πολιτικό επίπεδο απογοήτευση και ολίγον (ή όχι) οργή. Δεν ξέρω αν θες για κάποιο συγκεκριμένο θέμα αλλά για τι να πω; Για την προσπάθεια ιδιωτικοποίησης εκπαίδευσης και υγείας; Για τα ποσοστά ανεργίας και φτώχειας; Για το γεγονός ότι έχουμε 3,5 Ακροδεξιά κόμματα στη Βουλή; Θέλω να πω ότι αν απλά θέλεις μια γενική γνώμη, τότε ναι, δεν είναι θετική. Πχ ένα παιδί που έχει την ίδια ακαδημαϊκή θέση που έχω εγώ (διδακτορικός), αλλά σε ελληνικό πανεπιστήμιο, δεν μπορεί να επιβιώσει (εκτός από κάποιες εξαιρέσεις;;;). Αλλά να πω την αλήθεια αυτή η απογοήτευση είναι σε ευρωπαϊκό ή και παγκόσμιο επίπεδο. Πχ για το θέμα της γενοκτονίας στην Παλαιστίνη, εδώ στο Βερολίνο βλέπεις εμετικά πράματα. Πριν δυο βδομαδες για παράδειγμα γερμανικά ματ μπήκαν στο πανεπιστήμιο που δουλεύω και συνέλαβαν φοιτητές που προσπάθησαν να στήσουν σκηνές, τους χτύπησαν και μας έριξαν pepper spray μέσα στο κτίριο (κάπου τα έχω ξαναδεί αυτά). Τέλος πάντων, συναισθηματικά, αυτή τη στιγμή χρειάζομαι να παίρνω κάποιες δόσεις από Ελλάδα μέσα στον χρόνο, να δω συγγενείς, φίλους, θάλασσα, αλλά για την ώρα δεν θέλω να επιστρέψω μόνιμα.

Διαφωνώ με την επιστολική ψήφο, ποιος μου εγγυάται ότι τα προσωπικά δεδομένα μου είναι ασφαλή, όταν βάζω το φακελάκι με το ψηφοδέλτιο και την υπεύθυνη δήλωση μαζί (αφού έχω λάβει και το ημειλ από την Ασημακοπούλου…).

~~~

Είμαι ο Παύλος και έφυγα από την Ελλάδα 1 μήνα μετά τις περσινές εθνικές εκλογές. Ο λόγος προφανής πιστεύω! Ζω και εργάζομαι στην Ιταλία εδώ και 10 μήνες, αν και είχα αρχίσει να σκέφτομαι το εξωτερικό από το 2016 περίπου. Οι λόγοι πολλοί και ποικίλοι: α) Οικονομικοί κυρίως, καθώς έπρεπε από πολύ νωρίς να συνεισφέρω στους γονείς πέραν των δικών μου εξόδων β) πολιτισμικοί μιας και πάντα ένιωθα να μην έχω σύνδεση με την κουλτούρα του “νεοέλληνα” (πόσο άσχημη λέξη) ως είθισται να λέμε γ) ψυχολογικοί καθώς μετά την κωλοτούμπα του Τσίπρα έχασα κάθε ελπίδα για αλλαγή. Λίγο το πείσμα μου και λίγο οι συνθήκες (covid, διάφορα θέματα υγείας που μου προέκυψαν, μικρή χαραμάδα ελπίδας με το ΜεΡΑ25) δεν έφυγα όσο νωρίς το ήθελα, αλλά μετά τις πρόσφατες εκλογές ήταν το σημείο που είπα δεν μπορώ άλλο να το αντέξω, και έφυγα. Εργάζομαι ως γραφίστας και φωτογράφος σε διαφημιστική εταιρία και ευελπιστώ να μην χρειαστεί να γυρίσω ποτέ στην Ελλάδα πέραν των αναγκαστικών επισκέψεων για να δω φίλους και συγγενείς..! Ακριβώς επειδή εξάντλησα κάθε σταγόνα υπομονής με την κατάσταση στην Ελλάδα, δεν θέλω καν να σκεφτώ πως θα επιστρέψω, και ακόμη και αν το κάνω θα είναι μέχρι να ξαναφύγω. Η Ελλάδα με έχει πληγώσει με την συνεχή άρνηση της πλειοψηφίας του κόσμου στην αλλαγή αλλά και με την όλο και μεγαλύτερη αποχή από τα κοινά, κάτι που οδηγεί σε ενδυνάμωση των αρνητών της αλλαγής όπως είδαμε στις εκλογές.

Όσο για την επιστολική δεν θα σου κρύψω πως δεν είμαι φαν της.. Είμαι πολύ σκεπτικιστής ως προς αυτή την λύση, θεωρώ πως μπορεί πολύ εύκολα να αλλοιωθεί το εκλογικό αποτέλεσμα και ίσως ακόμη και να μάθουν τα πολιτικά πιστεύω των συμμετεχόντων. Ωστόσο είμαι της άποψης πως πρέπει να συμμετέχουμε έστω και με αυτή την λύση που μας δίνεται, μέχρι να βρεθεί κάτι καλύτερο τουλάχιστον.

~~~

Το όνομα μου είναι Μιχάλης. Γεννήθηκα και μεγάλωσα κατά κύριο λόγο στην Κριτσά Λασιθίου Κρήτης, και σπούδασα στο Τμήμα Χημείας του Πανεπιστημίου Κρήτης στο Ηράκλειο, από το 2014, έως και τις αρχές του 2021, όποτε και τελείωσα το μεταπτυχιακό μου στην Αναλυτική και Περιβαλλοντική Χημεία. Έκτοτε εργάζομαι ως επιστημονικός συνεργάτης στο Ομοσπονδιακό Ίδρυμα Έρευνας και Ανάπτυξης Υλικών (ΒΑΜ) στο Βερολίνο της Γερμανίας, διεκπεραιώνοντας στο μεταξύ τις διδακτορικές σπουδές μου στο Πανεπιστήμιο του Humboldt. Ωριμάζοντας εν μέσω της οικονομικής (και όχι μόνο) κρίσης, κυρίως από τα τέλη του 2008 και έπειτα, η γενιά μας ήρθε σε στενότερη επαφή με τις παθογένειες του συνόλου των συστημάτων στην Ελλάδα. Ειδικότερα κατά την περίοδο της πανδημίας, επιστημονικά κατακριτέες νομοθεσίες και έλλειψη αισθήματος καθήκοντος κατέδειξαν για άλλη μια φορά τις προτεραιότητες των ιθυνόντων, και σκιαγράφησαν το μέλλον που θα μπορούσαμε να έχουμε στην Ελλάδα. Η απόφαση, συνεπώς, να συνεχίσω τις σπουδές μου σε μια άλλη χώρα, δοθείσης ευκαιρίας, ήταν περισσότερο αναγκαιότητα παρά επιλογή, παρά τις δυσκολίες που αναμενόμενα θα αντιμετώπιζα κατά τη μετακόμιση εν μέσω, τότε, της παγκόσμιας υγειονομικής κρίσης. Τα μόνα συναισθήματα που ανακαλώ εκ των υστέρων, για το πρώτο διάστημα, είναι χαρά και ανακούφιση. Παρά το γεγονός ότι φεύγοντας αναγκαζόμαστε να αφήσουμε πίσω οικογένεια, φίλους και τη ζωή όπως την ξέρουμε, τίποτα δε συγκρίνεται με το αίσθημα της ασφυξίας που προκαλεί ένα σύστημα εχθρικό προς την ελευθερία του τύπου. Υπάρχει συνεχώς το αίσθημα ότι κάτι συμβαίνει, το οποίο πρέπει τάχιστα να αλλάξει, αλλά δεν έχεις κανέναν έλεγχο πάνω σε αυτό, και η πλειονότητα του κόσμου τριγύρω δεν το καταλαβαίνει, αφού η ενημέρωση της είναι κατευθυνόμενη. Επιπλέον, η κατάσταση είτε χειροτερεύει, είτε αποκαλύπτεται ως χειρότερη καθημερινά, δημιουργώντας μια ζοφερή ατμόσφαιρα η οποία δεν μπορεί να γεννήσει παραγωγική και δημιουργική σκέψη. Με τον καιρό, η επιθυμία της επιστροφής μεγαλώνει σημαντικά και συστηματικά. Παρόλ’ αυτά, η εγχώρια κατάσταση είναι ακόμα πιο διαφανής παρατηρούμενη από το εξωτερικό, μη επιτρέποντας σκέψεις για επαναπατρισμό. Έχουμε δουλέψει υπερβολικά πολύ κι έχουμε θυσιάσει υπερβολικά πολλά, για να επιστρέψουμε σε μια χώρα που δε μπορεί να μας παρέχει ένα αξιοπρεπές βιοτικό επίπεδο, την ίδια στιγμή που υποτιμά συστηματικά τη νοημοσύνη μας.

~~~

Είμαι ο Αντώνης, μεγάλωσα στη Νάουσα Ημαθίας, έφυγα το 2020 για να κάνω διδακτορικό στην Αμερική. Δεν σκέπτομαι να γυρίσω μόνιμα στο άμεσο μέλλον, μόνο τα καλοκαίρια για καμία θάλασσα και μέχρι εκεί. Νιώθω ότι η κατάσταση πάει από το κακό στο χειρότερο, δεν υπάρχουν προοπτικές βελτίωσης και είναι κρίμα γιατί είναι πολύ όμορφος τόπος που καμιά φορά μου λείπει.

Στην αρχή ήμουν σκεπτικός για την κατάσταση με την επιστολική, λίγο με τα predator, λίγο με τα e-mail της Άννα Μισέλ, δεν έχουν και το καλύτερο track record με τα προσωπικά δεδομένα. Διάβασα τις οδηγίες και τη διαδικασία και τελικά μου φάνηκε πως διατηρείται η μυστικότητα της ψήφου και δεν μπορούσα να σκεφτώ καλύτερο τρόπο για να γίνει. Ελπίζω να μην τα θαλασσώσουν και εδώ και λάβουμε στο μέλλον μηνύματα από νιγηριανούς πρίγκιπες.

~~~

Είμαι ο Ορφέας, Φυσικός. Αφορμή για να φύγω στην Ολλανδία ήταν το μεταπτυχιακό στην Νευροφυσική. Πραγματικοί λόγοι :Τεράστιο αίσθημα ανασφάλειας ως προς κάθε τι κρατικό στην Ελλάδα. Νοσοκομεία, δικαστήρια, ΜΜΜ, ΜΜΕ, ποιότητα ζωής, στάνταρ εργασίας, εκπαίδευσης. Δεν μπορούσα άλλο το ψυχοπλάκωμα που ένιωθα καθημερινά. Ακόμα έχω δουλειά στο πτυχίο μου όχι, τελειώνω τις σπουδές τον Σεπτέμβρη. Εδώ η τελευταία δουλειά ήταν βοηθός καθηγητή και σε catering σε δομή για πρόσφυγες. Δεν σκέφτομαι να γυρίσω στην Ελλάδα, για τους λόγους που προανέφερα. Δεν νιώθω ότι μου εμπνέει κάποια σιγουριά. Σε κανέναν τομέα. Παρακολουθώ τις εξελίξεις και κάθε μέρα και χειρότερα.

Σαν σκεπτικό καλό είναι η επιστολική, γίνεται κι εδώ (Ολλανδία). Η παντελής έλλειψη εμπιστοσύνης στην κυβέρνηση δεν με κάνει να νιώθω ότι η ψήφος που θα στείλω εδώ θα διαβαστεί το ίδιο εκεί. Ελπίζω όμως, δεν έχω άλλη επιλογή.

~~~

Είμαι ο Αλέξης, έφυγα το 2017 γιατί ήθελα να κάνω το μεταπτυχιακό και κυρίως το διδακτορικό μου στο εξωτερικό, είχα ήδη φίλους στην Ολλανδία και είχαν φθηνότερα δίδακτρα από τους Άγγλους όποτε ήταν εύκολη η επιλογή. Πλέον εργάζομαι ως χημικός μηχανικός και δεν σκέφτομαι να γυρίσω στην Ελλάδα. Χαίρομαι που σπούδασα σε ελληνικό πανεπιστήμιο και που ενηλικιώθηκα μέσα στην ελληνική κρίση. Σκέφτομαι πως σε επίπεδο ηθικής ανταπόδοσης είναι κρίμα να μην θέλω να γυρίσω για να ανταποδώσω κάπως τα εφόδια που πήρα με αυτά που πήρα από δω, παρόλα αυτά τα ελληνικά εργασιακά περιβάλλοντα είναι τουλάχιστον ασόβαρα και μη αξιοκρατικά σε μεγάλο βαθμό κάτι που λειτουργεί αποτρεπτικά.  Είναι αρκετά μεγάλη κουβέντα το τί νιώθω για την Ελλάδα, εξαρτάται σε ποια βάση το βάζεις. π.χ. κάθε νέα γυναικοκτονία συνοδεύεται και από την ερώτηση γιατί δεν παίρνει ο κόσμος τον δρόμο; Τον έχουμε χάσει τον δρόμο εδώ και μια δεκαπενταετία , στα δικά μου μάτια, είναι η εύκολη απάντηση. Αν μιλήσεις με ιταλίδες θα σου πουν και πως εκεί είναι εξίσου σοβαρό το πρόβλημα και δεν υπάρχει μέριμνα.

Κάθε προσπάθεια που γίνεται να ενισχυθεί η συμμετοχή των πολιτών σε μια δημοκρατία την προσλαμβάνω θετικά. Είχα τους ενδοιασμούς μου αρχικά για την ψήφο των αποδήμων, θα είμαι απόλυτα ειλικρινής, παρόλα αυτά εγγράφηκα στους εκλογικούς καταλόγους. Έλαβα και εγώ όπως και τόσοι άλλοι το μέιλ Ασημακοπούλου. Είναι μαύρη σελίδα για την ΕΕ το μέιλ αυτό. Όμως βλέποντας με πόση ανυπομονησία και υπευθυνότητα έτρεξαν Ισπανοί και Ιταλοί ή Βραζιλιάνοι να ψηφίσουν στις πρεσβείες τους ή επιστολικά, δημιουργεί τον καταλύτη «αφού το κάνουν αυτοί κ εγώ». θα ήθελα όμως να μπορώ να ψηφίζω και για τις βουλευτικές στην Ολλανδία και όχι μόνο για τις δημοτικές ως ευρωπαίος.

~~~

Είμαι η Ευγενία, έχω φύγει απ’ την Ελλάδα 5 μήνες και μένω στην Ισπανία, λίγο έξω από τη Βαρκελώνη. Έχω σπουδάσει φυσική στο πανεπιστήμιο Κρήτης όπου έχω τελειώσει και το μεταπτυχιακό μου, με ειδίκευση στον τομέα της φωτονικής και νανοηλεκτρονικής. Ήρθα στην Ισπανία για να κάνω πρακτική σε ένα ερευνητικό εργαστήριο. Βλέποντας την ποιότητα της ζωής, τις εργασιακές συνθήκες, και τις προοπτικές που υπάρχουν εδώ σε σχέση με την Ελλάδα, αποφάσισα να κάνω αίτηση για διδακτορικό και να μείνω εδώ και για τα επόμενα 4 χρόνια (τουλάχιστον). Πάντα για κάποιο φανταζόμουν τη ζωή μου στην Ελλάδα, αλλά τους τελευταίους μήνες συνειδητοποίησα ότι είναι όλα πολύ δυσοίωνα και δύσκολα μπορεί κάποιο να ζει αξιοπρεπώς εκεί. Αισθάνομαι ότι -δυστυχώς- σε κάθε τομέα κινούμαστε από το κακό στο χειρότερο. Βλέπουμε τη δημόσια υγεία και παιδεία να εξαθλιώνονται, τη διαφθορά να εξουσιάζει, τα περιστατικά βίας να πολλαπλασιάζονται, την αλληλεγγύη να ποινικοποιείται, τους ολιγάρχες να πλουτίζουν όλο και περισσότερο στις πλάτες των υπολοίπων.

Η επιστολική ψήφος θεωρώ πως είναι στη σωστή κατεύθυνση. Αρχικά, σε σχέση με προηγούμενες εκλογικές διαδικασίες όπου πολλοί ψηφοφόροι υποχρεώνονταν να ταξιδέψουν σε άλλες πόλεις της χώρας που βρίσκονταν για να καταφέρουν να ψηφίσουν, τώρα δεν θα επιβαρυνθούν οικονομικά για να το κάνουν. Σχετικά με τους ψηφοφόρους εντός Ελλάδας, πάλι πιστεύω ότι είναι μία καλή κίνηση, γιατί καθιστά την εκλογική διαδικασία περισσότερο προσβάσιμη σε πολλές κατηγορίες αναπήρων ατόμων.

~~~

Ονομάζομαι Μάνος και είμαι 37 χρονών. Έφυγα από την Ελλάδα αρχικά το 2011, και ήρθα στο Ηνωμένο Βασίλειο για να κάνω ένα δεύτερο πτυχίο πάνω στον σχεδιασμό αυτοκινήτων, ένα αντικείμενο που ήθελα από όταν σπούδαζα Ελλάδα. Τελείωσα το 2015 και γύρισα Ελλάδα για τις στρατιωτικές υποχρεώσεις. Από το 2016 και για ενάμισι χρόνο αναζήτησα εργασία στην Ελλάδα, αλλά πέρα από ένα ερευνητικό πρόγραμμα δεν βρήκα κάτι άλλο. Τον Ιανουάριο του 2018 και βλέποντας την εξέλιξη που είχαν οι φίλοι στην Αγγλία, πήρα την απόφαση να ξαναφύγω. Ήθελα η αλήθεια είναι να ασχοληθώ στον τομέα του αυτοκινήτου κ μέσων μεταφοράς και έπαιξε κι αυτό τον ρόλο του ώστε να αναζητήσω μέλλον εκτός Ελλάδας. Μου πήρε ένα 6μηνο να βρω τα πατήματα μου και τον Αύγουστο του 18 βρήκα δουλειά στο αντικείμενο μου και από τότε βρίσκομαι εδώ. Συγκεκριμένα τα τελευταία 4 χρόνια στην πόλη του Northampton. Προς το παρόν δε σκέφτομαι να γυρίσω Ελλάδα. Τουλάχιστον για τα επόμενα 5 ακόμα χρόνια. Προσωπικά, θέλω ακόμα να εξελιχθώ περαιτέρω μέσα από τις δυνατότητες που δίνει ο κλάδος μου είτε εδώ είτε σε άλλες χώρες της Ευρώπης. Όσον αφορά το τι νιώθω για την Ελλάδα, είναι μέσα μου κάπως ανάμεικτο. Χαρμολύπη, πανωλεθρίαμβος και λοιπές λέξεις που περιγράφουν την κατάσταση αυτή που υπάρχουν στιγμές που χαίρεσαι και καμαρώνεις (όχι εθνικιστικά) που γεννήθηκες σ’ αυτή τη χώρα και στιγμές που νιώθεις οργή, λύπη και ντροπή. Χαίρομαι για όλα τα καλά και όμορφα που έζησα και ζω όταν κατεβαίνω αλλά και λυπάμαι για την εικόνα της που έχει συνολικά τα τελευταία 14 χρόνια. – Μικρή παρένθεση, βάζω σαν όριο τα 14 και ως αρχή των μνημονίων αλλά και ως την στιγμή που άρχισα να ψάχνομαι περισσότερο με τα πολιτικά. – Ακόμα περισσότερο όμως είναι πως δεν βλέπω δυστυχώς κάποια βελτίωση, όσο και αν προσπαθώ να αναγνωρίζω τα καλά που συμβαίνουν (πχ η αλληλεγγύη και ευαισθησία της κοινωνίας). Δεν ξέρω βέβαια αν αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι η βάση της ενημέρωσης μου αποτελείται από μέσα ενημέρωσης που ασκούν δημοσιογραφία (pressproject, kontra-Γιαμαλη, info-war κλπ) αναδεικνύοντας τα κακώς κείμενα της καθημερινότητας, είτε ακολουθώντας αντίστοιχου περιεχομένου λογαριασμούς κοινωνικής δικτύωσης.

Σχετικά με την επιστολική, και έχοντας συμμετάσχει και πέρυσι στις εκλογές σε εκλογικό τμήμα στο εξωτερικό (Λονδίνο) την είδα με θετική ματιά. Πράγματι, το να μπορείς να ψηφίζεις από τον χώρο σου είναι βολικό πόσο μάλλον όταν γλιτώνεις και τα έξοδα μετακίνησης και τον χρόνο που αυτή η μετακίνηση απαιτεί. Την περίοδο που ψηφίζονταν αν και διάβαζα για τα διάφορα θέματα που τίθονταν για την αξιοπιστία της δεν μπόρεσα να ασχοληθώ να ψάξω παραπάνω. Σαφώς, με το σκάνδαλο για τις υποκλοπές των email κατοίκων εξωτερικού (παθών και ο ίδιος και έχοντας κινηθεί νομικά) είναι δύσκολο να μην σου γεννιούνται ερωτήματα. Σαν διαδικασία βέβαια και έχοντας μόλις ψηφίσει και επιστρέψει τον φάκελο, μπορώ να πω πως ήταν αρκετά οργανωμένη με λεπτομερείς οδηγίες χωρίς να αφήνουν σκιές. Σαν ήδη εγγεγραμμένος στους καταλόγους εξωτερικού ήταν εξίσου γρήγορη και η αρχική δήλωση για συμμετοχή με επιστολική στις αρχές Μαρτίου. Αυτό που αναρωτηθήκαμε και με φίλους εδώ είναι κατά πόσο συμφέρουσα οικονομικά για το δημόσιο είναι σε σχέση με τα εκλογικά τμήματα που στήθηκαν πέρυσι. Τουλάχιστον στο εξωτερικό η αποστολή έγινε μέσω courier (DHL ή UPS) και μέσω κάποια ταχυδρομικής εταιρίας στην Ελλάδα και αναρωτιέσαι, έπειτα κι από την κακή φήμη της κυβέρνησης, κατά πόσο αξιοκρατικά και με συμφέρον προς το δημόσιο οργανώθηκε η όλη διαδικασία.

Συμπερασματικά, οι δικές σας ιστορίες είναι ένα ελάχιστο δείγμα που όμως και πάλι επιβεβαιώνει τα στοιχεία που καταγράψαμε παραπάνω. Η νέα φουρνιά της ομογένειας είναι νέοι που εγκατέλειψαν την Ελλάδα για ανώτερες/ανώτατες σπουδές ή έχοντας ολοκληρώσει τις σπουδές τους πήραν τον δρόμο προς το εξωτερικό για επαγγελματική αξιοπρεπή αποκατάσταση. Αν και υπάρχει η νοσταλγία και ο δεσμός με τη χώρα τους, η κατάσταση που επικρατεί αυτή τη στιγμή στην Ελλάδα τους απογοητεύει, μην αφήνοντάς τους περιθώρια να επιστρέψουν.

Όσοι έχουν παραλάβει τον ειδικό φάκελο για την επιστολική ψήφο μπορούν να ψηφίσουν και στη συνέχεια, ακολουθώντας τις οδηγίες, να αποστείλουν τον φάκελο με το ψηφοδέλτιο.

Σύμφωνα με το Mega, μέχρι στιγμής έχουν ψηφίσει 1500 πολίτες με επιστολική ψήφο.

Οι κάτοικοι του εξωτερικού, εφόσον επιθυμούν να αποστείλουν δωρεάν τον φάκελο, πρέπει να απευθυνθούν στην ίδια εταιρεία που τους τον παρέδωσε. Εναλλακτικά, επιλέγουν άλλον τρόπο αποστολής, αλλά με δική τους δαπάνη, η οποία θα επιστραφεί στον εκλογέα με σταθερή ισοτιμία.

Oι επιστολικές ψήφοι, για να καταμετρηθούν, πρέπει να φτάσουν στον προορισμό τους (χώρος συλλογής επιστολικών ψήφων), την παραμονή των εκλογών και συγκεκριμένα έως και το Σάββατο 8 Ιουνίου 2024 και ώρα Ελλάδας 17:00. Για να είναι εντός της προθεσμίας, οι εκλογείς θα πρέπει να αποστείλουν τον φάκελο με το ψηφοδέλτιο πριν από τέσσερις έως 11 μέρες νωρίτερα ανάλογα την περίπτωση.

Για τους διαμένοντες στην Ελλάδα η καταληκτική ημερομηνία αποστολής είναι η Δευτέρα 3 Ιουνίου εάν τον φάκελο παραλάβει υπάλληλος της ταχυδρομικής εταιρείας, και η Τρίτη 4 Ιουνίου εφόσον η κατάθεση του φακέλου γίνει απευθείας στα γραφεία της εταιρείας. Για τους διαμένοντες στο εξωτερικό ο φάκελος πρέπει να αποσταλεί το αργότερο έως και την Τρίτη 28 Μαΐου. Το υπουργείο Εσωτερικών συνιστά ο φάκελος να αποσταλεί συστημένος και express.

Αν ο φάκελος δεν φτάσει εγκαίρως στον χώρο συλλογής των επιστολικών ψήφων, επιστρέφεται στον αποστολέα χωρίς να ανοιχτεί. Σε αυτή την περίπτωση η συμμετοχή στις εκλογές γίνεται μόνο με προσέλευση στο εκλογικό τμήμα.

Όποιοι χάσουν το ψηφοδέλτιο ή την αίτηση – υπεύθυνη δήλωση μπορούν να τα εκτυπώσουν μέσω της πλατφόρμας της επιστολικής ψήφου epistoliki.ypes.gov.gr, επιλέγοντας «Οδηγίες επιστολικής ψήφου» και στη συνέχεια «Αρχεία επιστολικής ψήφου». Τα Άτομα με Αναπηρία μπορούν να επισκεφθούν την ειδικά διαμορφωμένη για αυτά ιστοσελίδα epistoliki.ypes.gov.gr/myvote, όπου έχουν τη δυνατότητα να συμπληρώσουν και να εκτυπώσουν με εύκολο και απλό τρόπο το ψηφοδέλτιό τους.

Το εγχείρημα της επιστολικής ψήφου, που εφαρμόζεται για πρώτη φορά στη χώρα μας στις προσεχείς ευρωεκλογές, φαίνεται ότι δεν έπεισε. Αρχικά, ειπώθηκε πως ο νόμος θα άρει όλους τους περιορισμούς στο δικαίωμα ψήφου των Ελλήνων που κατοικούν εκτός Ελλάδας. Όταν όμως ήρθε το επίμαχο νομοσχέδιο στη Βουλή προς ψήφιση με έκπληξη διαπιστώθηκε ότι η επιστολική ψήφος δεν αφορούσε μόνο τους αποδήμους, αλλά υπό προϋποθέσεις και τους κατοίκους εντός της ελληνικής επικράτειας.

Το σκάνδαλο με τη διαρροή στοιχείων αποδήμων ψηφοφόρων και η αποστολή μαζικών email από την ευρωβουλευτή της ΝΔ, Άννα Μισέλ Ασημακοπούλου, φαίνεται πως έπαιξε το ρόλο της. Η σχετικά μικρή μάλιστα συμμετοχή των ελλήνων του εξωτερικού στην πλατφόρμα μάλλον κάτι δείχνει.

Η Άννα Μισέλ Ασημακοπούλου και οι εμπλεκόμενοι στην υπόθεση κλήθηκαν τη Μ. Δευτέρα (29/04) σε κατ’ αντιπαράσταση εξέταση. Κατά την εξέταση, σύμφωνα με πληροφορίες, ο πρώην γραμματέας Αποδήμων της ΝΔ, Νίκος Θεοδωρόπουλος, υπέδειξε κομματικό στέλεχος, το οποίο δεν κατονόμασε, ως πηγή των email που μεταβίβασε στη «γαλάζια» ευρωβουλευτή καταρρίπτοντας το αρχικό αφήγημα του Μεγάρου Μαξίμου ότι πηγή ήταν μια συνεργάτιδα του τότε γενικού γραμματέα του υπουργείου Εσωτερικών.

• Η Άννα Μισέλ Ασημακοπούλου με την απάντησή της, που απέστειλε ηλεκτρονικά σε αποδήμους που είχαν ασκήσει δικαιώματα ενημέρωσής τους και πρόσβασης στα δεδομένα που τους αφορούν, ανέφερε πως πηγή προέλευσης των προσωπικών δεδομένων ήταν το «Αρχείο Αποδήμων 2023» που ήρθε στα χέρια της από τον παραιτηθέντα γραμματέα απόδημων της Νέας Δημοκρατίας, Νίκο Θεοδωρόπουλo. Ωστόσο αυτό αποδείχθηκε ανακριβές.

Προ δύο ημερών, παραδόθηκε το πόρισμα του υπουργείου Εσωτερικών. Η διαρροή προσδιορίζεται την περίοδο που η χώρα τελούσε υπό υπηρεσιακή κυβέρνηση, δηλαδή το διάστημα Μαΐου-Ιουνίου 2023, με υπουργό Εσωτερικών την Καλλιόπη Σπανού.

Σύμφωνα με τη σχετική ανακοίνωση του υπουργείου Εσωτερικών «κεντρικό στοιχείο του πορίσματος είναι η διακρίβωση, κατά το χρονικό διάστημα Μαΐου – Ιουνίου 2023, μη θεσμικά προβλεπόμενης διακίνησης, εντός του υπουργείου Εσωτερικών, προσωπικών δεδομένων Ελλήνων πολιτών που ζουν στο εξωτερικό και είχαν εγγραφεί για να ψηφίσουν στις βουλευτικές εκλογές του 2023».

Τα μέλη – βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ της Ειδικής Μόνιμης Επιτροπής Θεσμών και Διαφάνειας κατέθεσαν (την Τρίτη 30 Απριλίου) αίτημα για τη σύγκληση της Επιτροπής Θεσμών και Διαφάνειας, βάσει του άρθρου 43Α του Κανονισμού της Βουλής, προκειμένου να κληθεί η αρμόδια υπουργός των Εσωτερικών, Νίκη Κεραμέως, σε ακρόαση, σε σχέση με την υπόθεση της διαρροής προσωπικών δεδομένων εκλογέων εξωτερικού και σε σχέση με τα μέτρα που οφείλει να λάβει το υπουργείο Εσωτερικών για τη διασφάλιση του αδιάβλητου των ευρωεκλογών της 9ης Ιουνίου.

• Την ίδια ώρα περισσότερες από 200 αγωγές κατά του Ελληνικού Δημοσίου για μειωμένα μέτρα ασφαλείας και 75 σε βάρος της ευρωβουλευτή Άννα Μισέλ Ασημακοπούλου έχουν κατατεθεί από την ημέρα που «έσκασε» το λεγόμενο «email gate» ενώ βρίσκονται σε εξέλιξη και δεκάδες σχετικές νομικές ενέργειες.

Οι απόδημοι, περίπου 230, που έχουν στραφεί κατά του Ελληνικού Δημοσίου για την παράνομη επεξεργασία προσωπικών δεδομένων που τους αφορούν διεκδικούν την χρηματική ικανοποίησή τους λόγω ηθικής βλάβης που υπέστησαν.

Το συνολικό ποσό που έχει αξιωθεί, σύμφωνα με το MEGA, αγγίζει τα έξι εκατομμύρια ευρώ.

• Παράλληλα, μια περίεργη διάρρηξη στο γραφείο του προϊσταμένου της Διεύθυνσης Εκλογών του Υπουργείου Εσωτερικών προκάλεσε νέα ερωτήματα.

Πρόκειται για το γραφείο 304 του προϊστάμενου της διεύθυνσης που είναι αρμόδια και έχει την ευθύνη για τη διεξαγωγή των εκλογών στη χώρα και φυσικά την κατάρτιση των εκλογικών καταλόγων.

Την ανησυχία για τη διάρρηξη αυτή αυξάνει το γεγονός ότι σημειώθηκε την ημέρα που παραδόθηκε στις Αρχές το πόρισμα του υπουργείου Εσωτερικών για το σκάνδαλο διαρροής προσωπικών δεδομένων εκλογέων του εξωτερικού προς όφελος της Άννας Μισέλ Ασημακοπούλου.

• Στελέχη της Διεύθυνσης Εγκληματολογικών Ερευνών και της Δίωξης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος μετέβησαν στα γραφεία της Διεύθυνσης Εκλογών του ΥΠΕΣ και μετέφεραν τους δύο υπολογιστές στα εργαστήρια της ΕΛ.ΑΣ. προκειμένου να γίνει εξονυχιστικός έλεγχος αλλά κυρίως να διερευνηθεί αν υπήρξε πρόσβαση από τρίτο άτομο στα ηλεκτρονικά αρχεία.

Η αρμόδια υπουργός, Νίκη Κεραμέως και το υπουργείο Εσωτερικών πάντως κάνουν λόγο για «φερόμενη διάρρηξη» εν αναμονή της ολοκλήρωσης της έρευνας της Ελληνικής Αστυνομίας. Μάλιστα, σύμφωνα με πληροφορίες από την πρώτη ενημέρωση που έχει το υπουργείο δεν εκλάπη κάτι κι ότι μέχρι στιγμής δεν έχει βρεθεί κάποια παράνομη ή μη εξουσιοδοτημένη πρόσβαση στο δίκτυο.

Να σημειωθεί ότι, από τις 3.000 με 4.000 που ήταν καθημερινά οι εγγραφές το προηγούμενο διάστημα, την τελευταία εβδομάδα ο αριθμός αυτός ανήλθε και πολλές φορές ξεπέρασε τις 10.000 εγγραφές ημερησίως με αποτέλεσμα να ενισχυθούν οι βάρδιες του γραφείου υποστήριξης που λειτουργεί για το σκοπό αυτό στο υπουργείο Εσωτερικών σε 24ώρη βάση, 7 ημέρες την εβδομάδα.

Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία, μέχρι το Σάββατο 27 Απριλίου το απόγευμα είχαν εγγραφεί στη σχετική ηλεκτρονική πλατφόρμα πάνω από 157.000 Έλληνες πολίτες προκειμένου να ψηφίσουν μέσω ταχυδρομείου στις ευρωεκλογές της 9ης Ιουνίου. Από αυτούς περίπου 116.000 μένουν στην Ελλάδα, ενώ σχεδόν 41.100 είναι κάτοικοι 115 χωρών.

Σημείο τριβής των αποδήμων με την εκάστοτε κυβέρνηση

Το μέτρο αυτό συνιστά ένα μεγάλο μεταρρυθμιστικό βήμα που εν τέλει γίνεται πραγματικότητα από την κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη, αίροντας όλα τα πρακτικά εμπόδια για τη συμμετοχή των πολιτών στην εκλογική διαδικασία.

Σημειώνεται άλλωστε ότι η επιστολική ψήφος αποτελούσε εδώ και δεκαετίες σημείο τριβής των αποδήμων με την εκάστοτε κυβέρνηση, καθώς δεν ήταν λίγες οι φορές που κατήγγειλαν ως απαράδεκτη διάκριση την υποχρέωση να ψηφίζουν αυτοπροσώπως.

Πλέον, με τη νέα αυτή διαδικασία, θα μπορέσουν να συμμετάσχουν στις εκλογές χιλιάδες συμπολίτες μας που υπό άλλες συνθήκες ίσως να μην συμμετείχαν, όπως υπερήλικες, ασθενείς, άτομα με αναπηρία, νέοι που δουλεύουν εποχιακά, φοιτητές ή εργαζόμενοι την ημέρα των εκλογών, αφού πλέον δεν απαιτείται η φυσική τους παρουσία στο εκλογικό κέντρο που είναι εγγεγραμμένοι.

Ποιους αφορά η επιστολική ψήφος

Η επιστολική ψήφος αφορά όλους τους Έλληνες που είναι εγγεγραμμένοι στους εκλογικούς καταλόγους, είτε ζουν στην Ελλάδα, είτε στο εξωτερικό. Όλοι ανεξαιρέτως, με μια απλή και διασφαλισμένη διαδικασία, πλέον θα μπορούν να ψηφίσουν εξ αποστάσεως μέσω επιστολικής ψήφου, χωρίς να απαιτείται φυσική παρουσία σε εκλογικό κέντρο.

Σημειώνεται ότι στις προσεχείς ευρωεκλογές οι Έλληνες πολίτες που επιθυμούν να ασκήσουν το εκλογικό τους δικαίωμα από το εξωτερικό, θα μπορούν να ψηφίσουν αποκλειστικά με επιστολική ψήφο. Δεν θα λειτουργήσουν εκλογικά τμήματα στο εξωτερικό, όπως έγινε στις πρόσφατες βουλευτικές εκλογές. Εντός της ελληνικής επικράτειας, οι εκλογείς θα μπορούν να επιλέξουν να ασκήσουν το εκλογικό τους δικαίωμα με επιστολική ψήφο ή με φυσική παρουσία στο εκλογικό τους τμήμα.

Πώς γίνεται η εγγραφή στην πλατφόρμα του υπ. Εσωτερικών

Οι πολίτες που διαμένουν στην Ελλάδα, μπαίνουν στην πλατφόρμα epistoliki.ypes.gov.gr με τους κωδικούς taxis, ενώ οι Έλληνες του εξωτερικού κάνουν και χρήση του διαβατηρίου τους.

Εναλλακτικά, οι αιτήσεις δύνανται να υποβάλλονται στην ηλεκτρονική εφαρμογή (πλατφόρμα) του υπουργείου Εσωτερικών και μέσω των Κέντρων Εξυπηρέτησης Πολιτών (ΚΕΠ) ή των ελληνικών Προξενικών Αρχών (Έμμισθα Γενικά Προξενεία, Προξενεία, Προξενικά Γραφεία Πρεσβειών).

Ο εκλογέας δηλώνει τη διεύθυνση κατοικίας ή διαμονής του και την επιθυμητή διεύθυνση παραλαβής του εκλογικού υλικού. Αξίζει να σημειωθεί ότι ο φάκελος της επιστολικής ψήφου θα αποσταλεί από το αρμόδιο υπουργείο τον επόμενο μήνα.

«Όποιος πολίτης είναι εγγεγραμμένος στους εκλογικούς καταλόγους, έχει τη δυνατότητα να ζητήσει επιστολική ψήφο ενώ εάν υπάρξει οποιοδήποτε πρόβλημα, οι εκλογείς εντός Ελλάδας μπορούν να απευθυνθούν στα ΚΕΠ και στο εξωτερικό στα κατά τόπους προξενεία», διευκρίνισε η υπουργός Εσωτερικών, Νίκη Κεραμέως.

Τι περιλαμβάνει ο εκλογικός φάκελος

Ο εκλογικός φάκελος θα περιέχει τον φάκελο επιστροφής της επιστολικής ψήφου, τον φάκελο της ψηφοφορίας, το ψηφοδέλτιο, ένα έντυπο με οδηγίες, κατάλογο των υποψηφίων και ένα έντυπο υπεύθυνης δήλωσης.

Οι φάκελοι θα έχουν εξωτερικά ανάγλυφο γνώρισμα, ώστε να μην μπορούν να πλαστογραφηθούν.

Πώς είναι το ψηφοδέλτιο

Το ψηφοδέλτιο δεν θα έχει καμία σχέση με αυτά που γνωρίζουμε. Στην μπροστινή όψη θα έχει όλα τα κόμματα που θα συμμετάσχουν στις εκλογές και η επιλογή θα γίνεται με σταυρό στο κουτάκι που βρίσκεται δίπλα από το όνομα και το έμβλημα του κόμματος.

Οι υποψήφιοι ευρωβουλευτές επιλέγονται στην πίσω όψη όπου υπάρχει ένα μεγάλο τετράγωνο που περιλαμβάνει 42 αριθμημένα τετράγωνα (από το 1 έως το 42) που αντιστοιχούν στο σύνολο των υποψηφίων του κάθε κόμματος. Αντί για σταυρό, ο εκλογέας κυκλώνει τον αριθμό που αντιστοιχεί σε κάθε υποψήφιο που που επιθυμεί. Ο αριθμός που θα αντιστοιχεί σε κάθε υποψήφιο θα αναφέρεται στο έντυπο οδηγιών.

Πώς ψηφίζουμε – Βήμα βήμα η διαδικασία

Για να καταμετρηθεί η ψήφος είναι απαραίτητο να συμπληρωθεί από τον εκλογέα η υπεύθυνη δήλωση. Σε αυτή συμπληρώνει τα πεδία που προβλέπονται και δηλώνει ότι έχει εγγραφεί στους ειδικούς εκλογικούς καταλόγους της επιστολικής ψήφου και δεν μπορεί να ψηφίσει με φυσική παρουσία και ότι η συμπλήρωση του ψηφοδελτίου, και της επιλογής των υποψηφίων, έγινε αποκλειστικά από τον ίδιο δίχως την παρουσία άλλου προσώπου.

• Ο εκλογέας διαβάζει προσεκτικά το έντυπο των οδηγιών. Συμπληρώνει την αίτηση – υπεύθυνη δήλωση έγχαρτα ή ηλεκτρονικά μέσω gov.gr και γράφει τα στοιχεία του στον φάκελο επιστροφής επιστολικής ψήφου.
• Επιλέγει τον συνδυασμό που επιθυμεί και τους υποψηφίους Ευρωβουλευτές ή ψηφίζει λευκό.
• Βάζει το ψηφοδέλτιο στον ειδικό φάκελο ψηφοφορίας, τον κλείνει και τον βάζει στον φάκελο επιστροφής. Σε περίπτωση που έχει συμπληρώσει την αίτηση – υπεύθυνη δήλωση έγχαρτα την βάζει στον φάκελο επιστροφής, μαζί με το φωτοαντίγραφο ελληνικής ταυτότητας, ελληνικού διαβατηρίου ή ελληνικού διπλώματος οδήγησης.

Αφού ολοκληρώσει τη διαδικασία, βάζει το ψηφοδέλτιο στον ειδικό φάκελο ψηφοφορίας και τον κλείνει, βάζει τον φάκελο ψηφοφορίας, την αίτηση – υπεύθυνη δήλωση και το αποδεικτικό ταυτότητας μέσα στον φάκελο επιστροφής και τον αποστέλλει, χωρίς χρέωση, μέσω ταχυδρομείου ή συνεργαζόμενης εταιρείας ταχυμεταφορών.

Τον φάκελο με το ψηφοδέλτιο και την υπεύθυνη δήλωση την βάζει στον φάκελο επιστροφής και τον στέλνει στη διεύθυνση του παραλήπτη που είναι προσυμπληρωμένη στον φάκελο, χωρίς επιβάρυνση είτε με το ταχυδρομείο είτε με συνεργαζόμενη εταιρεία ταχυμεταφορών.

Η παραλαβή και η επιτροπή συλλογής

Οι φάκελοι πρέπει να φτάσουν στο σημείο συλλογής επιστολικών ψήφων έως τις 5 το απόγευμα την παραμονή των εκλογών (8 Ιουνίου). Ο εκλογέας έχει την ευθύνη για την έγκαιρη αποστολή του φακέλου. Τους φακέλους τους παραλαμβάνει η Ειδική Επιτροπή Συλλογής Επιστολικής Ψήφου, η οποία συγκροτείται μόλις αρχίσουν οι αποστολές φακέλων. Σε κάθε επιτροπή συλλογής αντιστοιχούν 10 εκλογικά τμήματα.

Η τριμελής επιτροπή αποτελείται από τον πρόεδρο (πρωτοδίκης, εισαγγελέας πρωτοδικών, εισηγητές ΣτΕ, Εισηγητές Ελεγκτικού Συνεδρίου) και δύο μέλη δικαστικούς υπαλλήλους.

Η επιτροπή παραλαμβάνει τους φακέλους επιστροφής επιστολικής ψήφου, ελέγχουν με βάση τον ειδικό εκλογικό αριθμό του εκλογέα (που αναγράφεται στο εξωτερικό μέρος του φακέλου) την εγγραφή του εκλογέα στους καταλόγους της επιστολικής ψήφου.

Στη συνέχεια ενημερώνουν τον εκλογέα με email για την παραλαβή του φακέλου. Ακολούθως σημειώνουν στην ηλεκτρονική πλατφόρμα την παραλαβή της επιστολικής ψήφου και τοποθετούν τον φάκελο της επιστροφής εκλογικής ψήφου στην ειδική κάλπη του εκλογικού τμήματος που ανήκει ο εκλογέας.

Τα σημεία αποστολής των επιστολικών ψήφων μπορεί να είναι σε δημόσια ή και ιδιωτικά κτήρια, τα οποίο θα μισθωθούν για τον σκοπό αυτό (πχ εκθεσιακός χώρος). Ο χώρος που θα βρίσκονται οι κάλπες θα φυλάσσεται από την Ελληνική Αστυνομία και θα παρακολουθείται και καταγράφεται από κλειστό κύκλωμα τηλεόρασης.

Τι θα γίνει την ημέρα των εκλογών

Εάν κάποιος πάει να ψηφίσει στο εκλογικό τμήμα, ενώ έχει εγγραφεί να ψηφίσει επιστολικά, ο δικαστικός αντιπρόσωπος δεν θα του επιτρέψει να ψηφίσει, καθώς θα υπάρχει ειδική ένδειξη δίπλα στον εκλογέα.

Εάν δεν φτάσει ο φάκελος έγκαιρα ή χαθεί από τον παραλήπτη, τότε ο δικαστικός αντιπρόσωπος του εκλογικού τμήματος, στο οποίο είναι εγγεγραμμένος ο εκλογέας θα ενημερωθεί για το γεγονός μη παραλαβής του φακέλου και θα μπορεί να ψηφίσει με φυσική παρουσία.

Όσοι μετανιώσουν και θέλουν να ψηφίσουν με φυσική παρουσία αρκεί να μην στείλουν την επιστολική ψήφο. Αν ο φάκελος δεν έχει παραληφθεί εμπρόθεσμα (δηλαδή έως τις 17:00 την παραμονή των εκλογών) τότε ο δικαστικός αντιπρόσωπος θα ενημερωθεί για το γεγονός μη παραλαβής του φακέλου και θα μπορεί να ψηφίσει με φυσική παρουσία.

Σε περίπτωση που επιλεγεί κατά λάθος άλλο κόμμα ή υποψήφιος, ο εκλογέας μπορεί να τυπώσει το ψηφοδέλτιο που θα υπάρχει στην σελίδα του υπουργείου Εσωτερικών και να το βάλει στον φάκελο ψηφοφορίας.

Χρονοδιάγραμμα

Αναφορικά με τη διαδικασία επιστροφής των φακέλων και διαλογής τους, σύμφωνα με όσα δήλωσε ο Γενικός Γραμματέας Εσωτερικών και Οργάνωσης του ΥΠΕΣ, οι πολίτες θα καλέσουν την εταιρεία που τους έφερε την επιστολική ψήφο. Οι φάκελοι επιστροφής για να θεωρηθούν έγκυροι θα πρέπει να επιστρέψουν στο Υπουργείο Εσωτερικών την παραμονή των εκλογών, δηλαδή το Σάββατο 8 Ιουνίου ώστε να προσμετρηθούν. Εάν δεν φτάσουν μέχρι τις 5 το απόγευμα, τότε θεωρείται ότι ο ψηφοφόρος δεν έχει ψηφίσει. Σε αυτή την περίπτωση, θα λαμβάνει ηλεκτρονικό μήνυμα ότι την επόμενη ημέρα από τις 11 το πρωί και μετά θα μπορεί να ψηφίσει με φυσική παρουσία στο εκλογικό τμήμα.

Οι ψηφοφόροι της Ελλάδος θα πρέπει να επιστρέψουν τους φακέλους τους ερχόμενοι σε επαφή με την εταιρεία που τους τους έφερε, μέχρι την 1η Ιουνίου. Παρομοίως εάν πάνε οι ίδιοι σε ένα κατάστημα της εταιρείας. Στο εξωτερικό ανάλογα με τη χώρα και την ήπειρο θα έχουν οδηγίες μέχρι ποια μέρα θα μπορούν να καλέσουν την εταιρεία.

Σημειώνεται ότι θα υπάρχει το κέντρο συλλογής, το οποίο θα λειτουργεί από τις 2 Μαΐου. Εκεί θα υπάρχει ο έφορος της επιστολικής ψήφου που θα είναι ανώτατος δικαστικός, θα υπάρχουν επίσης και δικαστικοί υπάλληλοι που θα συγκροτούν τις επιτροπές διαλογής. Τα κόμματα θα έχουν εκπροσώπους. Από τη στιγμή που θα έρχεται φάκελος, θα επιβεβαιώνεται η γνησιότητά του και ταυτόχρονα θα κατατίθεται στις κάλπες. Ο ψηφοφόρος θα λαμβάνει email ότι ο φάκελος κατέφτασε στην ώρα του και έχει ψηφίσει επιστολικά.

Το πρωί της Κυριακής, ανήμερα των εκλογών, 9 Ιουνίου, οι εφορευτικές επιτροπές των εκλογικών τμημάτων της επιστολικής ψήφου που θα αποτελούνται από έναν δικαστικό και δύο δικηγόρους, θα αρχίσουν τη διαδικασία της ψηφοφορίας. Θα τραβάνε από την κάλπη στην οποία θα έχουν καταχωρηθεί 1.000 επιστολικές, θα ανοίγουν τον φάκελο επιστροφής, θα λένε το όνομα, θα το βρίσκουν στον κατάλογο, θα βλέπουν αν υπάρχει μέσα η φωτοτυπία που ταυτοποιεί τον πολίτη, θα βλέπουν αν υπάρχει υπεύθυνη δήλωση συμπληρωμένη και στη συνέχεια θα παίρνουν τον ανώνυμο φάκελο ο οποίος θα έχει μέσα το ψηφοδέλτιο, θα το πηγαίνουν στην κάλπη και θα το αφήνουν μέσα.