Το σχέδιο, το οποίο φέρεται να περιλαμβάνει διαβουλεύσεις με Κούρδους ηγέτες στο Ιράκ και ιρανικές αντιπολιτευτικές οργανώσεις, εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο γεωπολιτικών εξελίξεων στη Μέση Ανατολή και προκαλεί ήδη ανησυχίες για πιθανή κλιμάκωση στην περιοχή.

Οι ιρανικές κουρδικές ένοπλες ομάδες διαθέτουν χιλιάδες στρατιώτες που επιχειρούν κατά μήκος των συνόρων Ιράκ-Ιράν, κυρίως στην περιοχή του Κουρδιστάν του Ιράκ. Ορισμένες από τις ομάδες έχουν μιλήσει δημόσια μετά την έναρξη του πολέμου στη Μέση Ανατολή, προαναγγέλλοντας επικείμενη δράση και καλώντας τις ιρανικές στρατιωτικές δυνάμεις να αποστατήσουν.

Επίσης την Τρίτη, ο Τραμπ συνομίλησε με τον πρόεδρο του Δημοκρατικού Κόμματος Κουρδιστάν του Ιράν (KDPI), Μουσταφά Χιτζίρι, οι δυνάμεις του οποίου αναμένεται να συμμετάσχουν σε χερσαία επιχείρηση στο δυτικό Ιράν τις επόμενες μέρες, δήλωσε ο ανώτατος αξιωματούχος της Ιρανικής Κουρδικής Εθνοτικής Ομάδας στο CNN.

«Πιστεύουμε ότι έχουμε μεγάλη ευκαιρία τώρα», είπε η πηγή, εξηγώντας το χρονικό σημείο της επιχείρησης. Η πηγή πρόσθεσε ότι οι πολιτοφύλακες αναμένουν υποστήριξη από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ.

Ο Τραμπ τηλεφώνησε επίσης στους Κούρδους ηγέτες του Ιράκ την Κυριακή για να συζητήσουν την αμερικανική στρατιωτική επιχείρηση στο Ιράν και πώς οι ΗΠΑ και οι Κούρδοι θα μπορούσαν να συνεργαστούν καθώς προχωρά η αποστολή, δήλωσαν δύο αμερικανοί αξιωματούχοι και μια τρίτη πηγή που γνωρίζει τις συνομιλίες, όπως αναφέρθηκε πρώτα από το Axios.

Οποιαδήποτε προσπάθεια να εξοπλιστούν οι ιρανικές κουρδικές ομάδες θα απαιτούσε υποστήριξη από τις κουρδικές αρχές στο Ιράκ για να επιτρέψουν τη διέλευση των όπλων και να χρησιμοποιήσουν το Κουρδιστάν του Ιράκ ως εφαλτήριο.

Ατομο που γνωρίζει καλά τις συζητήσεις ανέφερε ότι το πλάνο είναι οι ένοπλες κουρδικές δυνάμεις να αναλάβουν τις ιρανικές δυνάμεις ασφαλείας και να τις ακινητοποιήσουν, έτσι ώστε να διευκολύνουν την “εξοδο” των άοπλων Ιρανών στις μεγάλες πόλεις χωρίς να διατρέξουν τον κίνδυνο νέας αιματηρής καταστολής, όπως συνέβη στις αναταραχές του Ιανουαρίου.

Ένας άλλος αμερικανός αξιωματούχος είπε ότι οι Κούρδοι θα μπορούσαν να συμβάλουν στην αποσταθεροποίηση στην περιοχή και να εξαντλήσουν τις στρατιωτικές δυνάμεις του ιρανικού καθεστώτος. Άλλοι προτείνουν οι Κούρδοι να καταλάβουν και να κρατήσουν εδάφη στο βόρειο Ιράν που θα δημιουργούσαν μια ζώνη ασφαλείας για το Ισραήλ.

Η CIA αρνήθηκε να σχολιάσει.

“Προφανώς προσπαθούν να ξεκινήσουν” μια εξέγερση

Ο Άλεξ Πλιτσάς, αναλυτής εθνικής ασφάλειας του CNN και πρώην ανώτερος αξιωματούχος του Πενταγώνου υπό την προεδρία του Ομπάμα, δήλωσε ότι οι ΗΠΑ “προφανώς προσπαθούν να ξεκινήσουν” τη διαδικασία ανατροπής του καθεστώτος στο Ιράν εξοπλίζοντας τους Κούρδους, έναν ιστορικό σύμμαχο των ΗΠΑ στην περιοχή.

«Ο ιρανικός λαός είναι γενικά άοπλος στο σύνολό του και θα είναι δύσκολο να ανατρέψουν το καθεστώς, εκτός αν τους εξοπλίσουν», δήλωσε ο Πλιτσάς. «Πιστεύω ότι οι ΗΠΑ ελπίζουν ότι αυτό θα εμπνεύσει άλλους στο έδαφος στο Ιράν να κάνουν το ίδιο».

Η Τζεν Γκάβιτο, πρώην ανώτερη αξιωματούχος του Υπουργείου Εξωτερικών με ειδίκευση στη Μέση Ανατολή υπό την προεδρία του Μπάιντεν, δήλωσε ότι ανησυχεί για το αν έχουν ληφθεί πλήρως υπόψη οι συνέπειες από τον εξοπλισμό των Κούρδων.

Η Γκάβιτο δήλωσε στο CNN ότι η κατάσταση ασφαλείας είναι ήδη ασταθής και στις δύο πλευρές των συνόρων. Αυτό μπορεί να έχει αρνητικές συνέπειες, καθώς μπορεί να υπονομεύσει την κυριαρχία του Ιράκ και να ενισχύσει τις ένοπλες πολιτοφυλακές, οι οποίες λειτουργούν χωρίς έλεγχο και με περιορισμένη κατανόηση για το τι μπορεί να προκαλέσει περαιτέρω ένταση ή συγκρούσεις.

Τις τελευταίες μέρες, ο ισραηλινός στρατός έχει χτυπήσει ιρανικές στρατιωτικές θέσεις κοντά στα σύνορά του με το Ιράκ, εν μέρει για να προετοιμάσει το έδαφος για τη ροή ένοπλων κουρδικών δυνάμεων στο βόρειο Ιράν, δήλωσε μία από τις πηγές. Ισραηλινή πηγή δήλωσε ότι αυτές οι επιθέσεις πιθανόν να ενταθούν τις επόμενες μέρες.

Ωστόσο, οποιαδήποτε υποστήριξη από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ για μια κουρδική χερσαία δύναμη που θα αναλάμβανε να βοηθήσει στην εκδίωξη του ιρανικού καθεστώτος θα χρειαζόταν να είναι εκτεταμένη, ανέφεραν οι πηγές που είναι εξοικειωμένες με το θέμα. Μία από τις πηγές δήλωσε ότι οι Ιρακινοί Κούρδοι δεν διαθέτουν αυτή τη στιγμή την επιρροή ή τους πόρους που χρειάζονται για να υποστηρίξουν μια επιτυχημένη εξέγερση κατά της κυβέρνησης. Επιπλέον, οι ιρανικές κουρδικές παρατάξεις ζητούν πολιτικές εγγυήσεις από την κυβέρνηση Τραμπ πριν αποφασίσουν να συμμετάσχουν σε οποιαδήποτε εξέγερση, σύμφωνα με πηγή που είναι εξοικειωμένη με το ζήτημα.

Οι κουρδικές αντιπολιτευτικές ομάδες είναι επίσης κατακερματισμένες και ορισμένοι αξιωματούχοι του Τραμπ που έχουν εμπλακεί στις συζητήσεις για την υποστήριξή τους ανησυχούν για τα κίνητρά τους να βοηθήσουν τις ΗΠΑ.

“Έχεις μια ομάδα ανθρώπων που σκέφτονται τα δικά τους συμφέροντα, και το ερώτημα είναι αν η συμμετοχή τους ευθυγραμμίζεται με τα συμφέροντά τους” δήλωσε αξιωματούχος της κυβέρνησης Τραμπ.

Η μακρά ιστορία συνεργασίας των ΗΠΑ με τους Κούρδους

Οι Κούρδοι είναι μια εθνοτική μειονότητα χωρίς επίσημο κράτος. Σήμερα, εκτιμάται ότι υπάρχουν 25-30 εκατομμύρια Κούρδοι, οι περισσότεροι εκ των οποίων ζουν σε μια περιοχή που εκτείνεται σε μέρη της Τουρκίας, του Ιράκ, του Ιράν, της Συρίας και της Αρμενίας. Οι περισσότεροι Κούρδοι είναι Σουνίτες Μουσουλμάνοι, αλλά ο κουρδικός πληθυσμός έχει ποικιλία πολιτιστικών, κοινωνικών, θρησκευτικών και πολιτικών παραδόσεων, καθώς και διαφόρων διαλέκτων.

Πολλοί αξιωματούχοι της κυβέρνησης Τραμπ έχουν ιδιωτικά προειδοποιήσει για την απογοήτευση των κουρδικών δυνάμεων από τη συνεργασία με τις ΗΠΑ στο παρελθόν, και τις συχνές καταγγελίες τους ότι έχουν εγκαταλειφθεί από τους Αμερικανούς.

«Υπάρχει ανησυχία ότι αν η εξέγερση αποτύχει και οι ΗΠΑ αποσυρθούν, αυτό θα ενισχύσει το αφήγημα της εγκατάλειψης των Κούρδων», δήλωσε ο Πλιτσάς. Ο πρώην υπουργός Άμυνας του Τραμπ, Τζιμ Μάτις, παραιτήθηκε εν μέρει επειδή ο Τραμπ κινήθηκε για να αποσύρει τις αμερικανικές δυνάμεις από τη Συρία κατά τη διάρκεια της πρώτης του θητείας, κάτι που ο Μάτις θεωρούσε εγκατάλειψη των Κούρδων συμμάχων των ΗΠΑ εκεί.

Η CIA έχει μια μακρά και περίπλοκη ιστορία συνεργασίας με ιρακινές κουρδικές φατρίες που χρονολογείται από τις δεκαετίες που συμμετείχαν στον πόλεμο στο Ιράκ. Ο οργανισμός διαθέτει επί του παρόντος ένα παρατηρητήριο στο Ιρακινό Κουρδιστάν κοντά στα σύνορα με το Ιράν, σύμφωνα με δύο άτομα που γνωρίζουν το θέμα. Οι ΗΠΑ διαθέτουν επίσης προξενείο στην Ερμπίλ, την πρωτεύουσα του Ιρακινού Κουρδιστάν, και Αμερικανοί και συμμαχικοί στρατιώτες σταθμεύουν εκεί στο πλαίσιο της εκστρατείας κατά του ISIS.

Ορισμένοι Κούρδοι ήλπιζαν ότι σε αντάλλαγμα για τη συνεργασία τους με τις αμερικανικές δυνάμεις, η ημι-αυτόνομη περιοχή του Κουρδιστάν του Ιράκ θα κέρδιζε την ανεξαρτησία της, αν και αυτό δεν έγινε ποτέ πραγματικότητα.

Οι ΗΠΑ επίσης βασίστηκαν στις κουρδικές δυνάμεις στο πλαίσιο της εκστρατείας τους κατά των δυνάμεων του Ισλαμικού Κράτους στο Ιράκ και στη Συρία. Αυτό περιλάμβανε την ανάληψη της ευθύνης για την φύλαξη χιλιάδων κρατουμένων του ISIS σε αυτοσχέδιες φυλακές στο βόρειο τμήμα της χώρας.

Ωστόσο, νωρίτερα φέτος, η νέα κυβέρνηση της Συρίας, ξεκίνησε μια ταχεία στρατιωτική εκστρατεία για να ελέγξει τη βόρεια περιοχή της χώρας, η οποία περιλάμβανε επιθέσεις κατά του ISIS και την έξωση των κουρδικών δυνάμεων της Συριακής Δημοκρατικής Δύναμης (SDF). Αντιμετωπίζοντας αυτή την εκστρατεία, οι κουρδικές δυνάμεις εκκένωσαν και σταμάτησαν να φρουρούν τις φυλακές του ISIS όταν οι αμερικανικές δυνάμεις αποσύρθηκαν από τη χώρα. Τον Ιανουάριο, ο ειδικός απεσταλμένος των ΗΠΑ για τη Συρία, Τόμ Μπάρακ, δήλωσε ότι ο σκοπός της συμμαχίας των ΗΠΑ με την SDF είχε «στην ουσία λήξει».

Η οργάνωση Human Rights Activists News Agency (HRANA) εκτίμησε ότι τουλάχιστον 78 διαδηλωτές έχουν σκοτωθεί τις τελευταίες 14 ημέρες. Συνολικά, οι νεκροί ανέρχονται σε τουλάχιστον 116, συμπεριλαμβανομένων 38 μελών των δυνάμεων ασφαλείας. Τουλάχιστον επτά από τους νεκρούς διαδηλωτές ήταν ανήλικοι, ενώ οι συλλήψεις ξεπερνούν τις 2.600.

Δεδομένου ότι στη χώρα έχει επιβληθεί μπλακ άουτ στο ίντερνετ κανείς δεν μπορεί να ξέρει με βεβαιότητα τον αριθμό των θυμάτων, ο οποίος μπορεί να είναι και πολύ μεγαλύτερος.

The #Iranian people are burning down the institutions of the Islamic Republic and mosques in Iran. We not only want the overthrow of the Islamic Republic, but even the overthrow of Islam in #Iran.@FoxNews @CNN pic.twitter.com/EAROZe7gxt

— Arash Hampay (@ahampay) January 9, 2026

Οι ιρανικές αρχές δηλώνουν έτοιμες να εντείνουν την καταστολή των μεγαλύτερων αντικυβερνητικών διαδηλώσεων εδώ και χρόνια, με τους Φρουρούς της Επανάστασης ν’ αποδίδουν το κύμα της λαϊκής οργής σε τρομοκράτες και να δεσμεύονται να διαφυλάξουν το κυβερνών σύστημα.

Οι διαμαρτυρίες ξεκίνησαν στις 28 Δεκεμβρίου στα παζάρια της Τεχεράνης, με αφορμή την καλπάζουσα ακρίβεια, και επεκτάθηκαν σε περισσότερες από 100 πόλεις, αποτελώντας τη σοβαρότερη πρόκληση για το ιρανικό καθεστώς εδώ και χρόνια.

Παρά το εκτεταμένο μπλακάουτ στο διαδίκτυο, διαδηλωτές ανέφεραν ότι τα νοσοκομεία βρίσκονται σε κατάσταση χάους.

Το αρχικό κλίμα, που διαδηλωτές περιέγραψαν ως ελπιδοφόρο, άλλαξε μετά το τηλεοπτικό διάγγελμα του ανώτατου ηγέτη αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ το βράδυ της Παρασκευής, οπότε και η καταστολή κλιμακώθηκε.

Μαρτυρίες που δημοσιεύθηκαν από το IranWire κάνουν λόγο για πυρά από ταράτσες κτιρίων σε πόλεις όπως η Νεϊσαμπούρ και για σοβαρά τραυματισμένους πολίτες στη Σιράζ. Στη Νατζαφαμπάντ, συγγενείς φέρονται να παραλάμβαναν τα σώματα των νεκρών απευθείας από τα νοσοκομεία για ταφή.

Το Σάββατο, ο στρατός δήλωσε ότι θα συμμετάσχει στην καταστολή, δεσμευόμενος πως θα «διασφαλίσει αποφασιστικά τα εθνικά συμφέροντα, τις στρατηγικές υποδομές και τη δημόσια περιουσία», αποδίδοντας την αναταραχή στο Ισραήλ και σε αυτό που χαρακτήρισε «τρομοκρατικές ομάδες» και υποσχόμενος ότι θα «αποτρέψει τα σχέδια του εχθρού».

Μέχρι τώρα, το κύριο βάρος της αντιμετώπισης βρισκόταν στην αστυνομία και στις παραστρατιωτικές δυνάμεις ασφαλείας.

Η εμπλοκή του στρατού σηματοδοτεί, σύμφωνα με το δημοσίευμα, μετάβαση σε πιο επιθετικό μοντέλο, την ώρα που τα αιτήματα των διαδηλώσεων μετακινούνται από την οικονομική δυσφορία στην ευθεία αμφισβήτηση του θεοκρατικού συστήματος.

• Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έγραψε ότι «το Ιράν κοιτάζει προς την ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ, ίσως όπως ποτέ άλλοτε» και ότι «οι ΗΠΑ είναι έτοιμες να βοηθήσουν», συνδέοντας την αμερικανική στάση με τη νέα, μαζική έκρηξη διαμαρτυρίας στη χώρα, ενώ ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, δήλωσε το Σάββατο ότι η Ουάσιγκτον στηρίζει τον λαό του Ιράν.

Την ίδια στιγμή, σύμφωνα με πηγές που επικαλείται η Wall Street Journal, αξιωματούχοι της διοίκησης Τραμπ έχουν ήδη κάνει προκαταρκτικές συζητήσεις για το πώς θα μπορούσε να διεξαχθεί μια επίθεση κατά του Ιράν, αν κριθεί αναγκαία για να υποστηριχθούν οι προειδοποιήσεις του προέδρου.

Στο τραπέζι μπήκε -κατά τις ίδιες πηγές- το σενάριο μεγάλης κλίμακας αεροπορικής επίθεσης σε πολλαπλούς ιρανικούς στρατιωτικούς στόχους.

Άλλος αξιωματούχος, ωστόσο, τόνισε ότι δεν υπάρχει συναίνεση για την πορεία δράσης και ότι μέχρι τώρα δεν έχει μετακινηθεί στρατιωτικός εξοπλισμός ή προσωπικό που να δείχνει προετοιμασία άμεσης επίθεσης.

Οι συνομιλίες περιγράφονται ως «φυσιολογικός σχεδιασμός» και όχι ως ένδειξη επικείμενου χτυπήματος.

• Από την Ισλαμική Επανάσταση του 1979 μέχρι σήμερα το Ιράν γνωρίζει κατά περιόδους ξεσπάσματα λαϊκών κινητοποιήσεων, που τελικά καταπνίγονται βίαια από το θεοκρατικό καθεστώς.

Κάθε φορά, οι διεθνείς αναλυτές μετρούν μήνες μέχρι την πτώση του και κάθε φορά εκείνο τους διαψεύδει, χρησιμοποιώντας περίπου τα ίδια εργαλεία: βία, φυλακίσεις, λογοκρισία και απομόνωση από τη διεθνή κοινότητα. Ωστόσο, ένα στοιχείο που διαφοροποιεί τη σημερινή κοινωνική κρίση στη χώρα είναι ότι, ενώ παλιότερες διαδηλώσεις περιορίζονταν συνήθως στη μεσαία τάξη, αυτή τη φορά η δυσαρέσκεια διατρέχει τις κοινωνικές τάξεις, αφού ο πληθωρισμός και η ακρίβεια επηρεάζουν την καθημερινότητα της συντριπτικής πλειονότητας των πολιτών.

Το μοναδικό όνομα που έχουν αναφέρει οι διαδηλωτές είναι αυτό του σάχη και του γιου και διαδόχου του, πρίγκιπα Ρεζά Παχλαβί. Αν και πολλοί πιστεύουν ότι θα κληθεί να παίξει ρόλο στις εξελίξεις, ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος σημειωτέον απείλησε το καθεστώς εάν συνεχίσει να σκοτώνει διαδηλωτές, απέφυγε αυτήν την εβδομάδα να δεσμευθεί ότι θα τον συναντήσει για να του δώσει το χρίσμα του εκλεκτού της Ουάσιγκτον.

Η 24η Απριλίου 1916 σηματοδοτεί μια κομβική στιγμή στην ιρλανδική ιστορία, καθώς την ημέρα αυτή ξεκίνησε στο Δουβλίνο η Εξέγερση του Πάσχα, μια εξέγερση των Ιρλανδών ρεπουμπλικανών κατά της βρετανικής κυριαρχίας. Σχεδιασμένη από ηγέτες όπως ο Πάτρικ Πιρς, ο Τομ Κλαρκ και άλλα μέλη της Ιρλανδικής Δημοκρατικής Αδελφότητας, η εξέγερση αποσκοπούσε στην εδραίωση της ιρλανδικής ανεξαρτησίας. Σε εκείνη συμμετείχαν διάφορες ομάδες, συμπεριλαμβανομένων των Ιρλανδών Εθελοντών, του Ιρλανδικού Στρατού Πολιτών, που αποτελούνταν από εργάτες του Δουβλίνου και μέλη του κόμματος Sinn Féin, και της γυναικείας παραστρατιωτικής οργάνωσης Cumann na mBan.

Η Εξέγερση ερχόταν ως απάντηση στην κυρίαρχη πολιτική δύναμη της εποχής, το Ιρλανδικό Κοινοβουλευτικό Κόμμα με επικεφαλής τον Τζον Ρέντμοντ, το οποίο υποστήριζε την Ιρλανδική Αυτοδιοίκηση (Irish Home Rule), δηλαδή την αυτοδιοίκηση της Ιρλανδίας ως μέρους όμως της Μεγάλης Βρετανίας. Ωστόσο, μια φράξια εντός του κινήματος, επηρεασμένη από προσωπικότητες όπως οι Κλαρκ, Πιρς και Μακ Ντιαρμάδα, πίστευε σε μια ανεξάρτητη Ιρλανδική Δημοκρατία και έβλεπε τη βία ως μέσο για την επίτευξή του.

Αν και αρχικά προοριζόταν να είναι μια πανεθνική εξέγερση, μια σειρά από αναποδιές περιόρισαν την κινητοποίηση μόνο στο Δουβλίνο. Οι βρετανικές αρχές είχαν πληροφορηθεί τη σχεδιαζόμενη εξέγερση. Μάλιστα, στις 21 Απριλίου οι Βρετανοί αναχαίτισαν ένα γερμανικό ατμόπλοιο, το “Aud”, το οποίο μετέφερε 20.000 τουφέκια και 10 πολυβόλα που προορίζονταν να χρησιμοποιηθούν στην ένοπλη εξέγερση των Ιρλανδών. Το σχέδιο για τη λαθραία μεταφορά των γερμανικών όπλων ήταν ιδέα του Ιρλανδού εθνικιστή σερ Ρότζερ Κέισμεντ, ο οποίος συνελήφθη για λαθρεμπόριο όπλων και αργότερα εκτελέστηκε.

Παρά την ακύρωση των διαταγών κινητοποίησης των Ιρλανδών Εθελοντών από τον Όουεν Μακνίλ, τη Δευτέρα του Πάσχα ο Πιρς και ο Κλαρκ ανέλαβαν δράση με ένα απόσπασμα περίπου 1.560 Εθελοντών και 200 μελών του Στρατού των Πολιτών. Καταλαμβάνοντας στρατηγικά σημεία στο κέντρο της πόλης του Δουβλίνου, συμπεριλαμβανομένου του Γενικού Ταχυδρομείου, ο Πιρς διακήρυξε την εγκαθίδρυση της Ιρλανδικής Δημοκρατίας. Ωστόσο, η αποτυχία των εξεγερμένων να ελέγξουν χώρους ζωτικής σημασίας, όπως οι σιδηροδρομικοί σταθμοί και οι αποβάθρες του λιμανιού, δυσχέρανε τις προσπάθειές τους.

Οι πρωτεργάτες της Εξέγερσης

Οι Βρετανοί αντέδρασαν γρήγορα, μεταφέροντας στρατεύματα στην πόλη και ξεκινώντας σκληρές οδομαχίες, που οδήγησαν σε μεγάλες απώλειες, ιδίως μεταξύ των αμάχων. Παρά τη σθεναρή αντίσταση, οι βομβαρδισμοί του βρετανικού πυροβολικού προκάλεσαν εκτεταμένες καταστροφές. Τελικά, οι εξεγερμένοι, καταβεβλημένοι και αντιμέτωποι με την εξάντληση των διαθέσιμων σε αυτούς πόρων, αναγκάστηκαν να παραδοθούν στις 29 Απριλίου. Στη συνέχεια, ο Πιρς και άλλοι 14 ηγέτες της εξέγερσης πέρασαν από στρατοδικείο και εκτελέστηκαν από τις βρετανικές αρχές. Οι εκτελέσεις των ηγετών της εξέγερσης αλλά και οι συλλήψεις χιλιάδων ανθρώπων κινητοποίησαν την κοινή γνώμη κατά της βρετανικής κυριαρχίας, μετατρέποντας ταυτόχρονα τους πεσόντες επαναστάτες σε μαρτυρικούς ήρωες.

Η κληρονομιά της εξέγερσης του Πάσχα είναι πολύπλευρη. Ενώ οι βρετανικές ενέργειες κατά τη διάρκεια της Εξέγερσης και ο ευρύτερος αντίκτυπος του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου έστρεψαν το κοινό αίσθημα μακριά από την Αυτοδιοίκηση προς τα ρεπουμπλικανικά ιδεώδη, οι πολυπλοκότητες των συνεπειών της Εξέγερσης παρέμειναν. Ο διχασμός σχετικά με την Αγγλοϊρλανδική Συνθήκη (1921) και ο Εμφύλιος Πόλεμος (1922-1923) που ακολούθησε ανέδειξαν διαφορετικές ερμηνείες της κληρονομιάς της Εξέγερσης, με τις δύο αντιμαχόμενες πλευρές να διεκδικούν την κηδεμονία του πνεύματός της.

Πηγή: Καθημερινή- οι φωτογραφίες είναι από τη Μηχανή του Χρόνου

Η είδηση έκανε αμέσως τον γύρο της Ελλάδας, στην αρχή με συγκεχυμένες πληροφορίες, με αρκετή παραπληροφόρηση. Ξέσπασε το ποτάμι της οργής. Η οργή των νέων…

Χιλιάδες βγήκαν αμέσως και εντελώς αυθόρμητα στους δρόμους εναντίον της αστυνομικής βίας. Λεπτά μετά τη δολοφονία στήθηκαν τα πρώτα οδοφράγματα. Λίγη ώρα μετά την ανακοίνωση του θανάτου, ξέσπασαν οι πρώτες οδομαχίες έξω από τα πανεπιστήμια. Κανείς δεν ήξερε πόσο θα κρατούσε όλο αυτό.

Από την Αθήνα οι διαδηλώσεις έφτασαν σε όλη την περιφέρεια, σε κάθε γειτονιά, έξω από κάθε αστυνομικό τμήμα.

Την επόμενη μέρα οι αντιδράσεις ήταν κυρίως μαθητικές και φοιτητικές. Η νεολαία ήταν στους δρόμους. Από το βράδυ της 6ης Δεκεμβρίου πολλά αστυνομικά τμήματα δέχτηκαν επιθέσεις με πέτρες και ξύλα, αλλά ο κύριος όγκος των διαδηλώσεων επιδόθηκε σε συμβολικές κινήσεις διαμαρτυρίας, με μαθητές να ξαπλώνουν γυμνοί σαν πτώματα στα σκαλοπάτια της ΓΑΔΑ, ή να προσφέρουν λουλούδια στους αστυνομικούς. Γίνονταν “πρωτοσέλιδα” σε όλο τον πλανήτη.

Ακολούθησαν αλυσιδωτές καταλήψεις σε γυμνάσια και λύκεια της χώρας. Κλειστές έμειναν και πανεπιστημιακές σχολές.

Οι μαθητές βγήκαν στους δρόμους. Η ΟΛΜΕ, η Ομοσπονδία Ιδιωτικών Εκπαιδευτικών και οι δάσκαλοι προκήρυξαν 24ωρη απεργία. Σε τριήμερη προχώρησε η Ομοσπονδία των πανεπιστημιακών.

Εκτός Ελλάδας, διαδηλώσεις κατά της αστυνομικής καταστολής οργανώθηκαν στη Λευκωσία, στην Πάφο, στο Λονδίνο στο Βερολίνο, στη Μπολόνια, στη Βενετία, στη Νέα Υόρκη, σε πόλεις της Αυστραλίας και στην Κωνσταντινούπολη.

Από το βράδυ της 7ης Δεκεμβρίου, το πλήθος των αγανακτισμένων άρχισε να συμπληρώνεται από ανθρώπους μεγαλύτερης ηλικίας.

Το πρωί της 8ης Δεκεμβρίου τα κόμματα της Αριστεράς, αριστερές οργανώσεις και φοιτητικοί σύλλογοι κάλεσαν τον κόσμο σε προπύλαια και στην Ομόνοια. Η πορεία πέρασε από το κάτω μέρος της πλατείας Συντάγματος και ολοκληρώθηκε στον Εθνικό Κήπο.

Εκατοντάδες κόσμου φτάνουν στο νεκροταφείο του Παλαιού Φαλήρου για να αποχαιρετήσουν το νεαρό μαθητή. Ένας από τους ανθρώπους που μεταφέρουν στους ώμους τους το φέρετρο του Αλέξη, ήταν ο Νίκος Ρωμανός, ο φίλος του που τον είδε να ξεψυχά στα χέρια του.

Η παρουσία αστυνομικών στις γύρω περιοχές υποδαύλισε την ένταση και σημειώθηκαν επεισόδια στους γύρω δρόμους. Εν μέσω πετροπόλεμου και κυνηγητού με τους διαδηλωτές, ένας αστυνομικός έβγαλε το υπηρεσιακό όπλο του και πυροβόλησε στον αέρα, προκαλώντας νέα αναταραχή. Τα διεθνή μέσα ενημέρωσης έκαναν πλέον λόγο για “εξέγερση”.

Τρεις ημέρες αργότερα, ο ανακριτής που διερευνά την υπόθεση, η οποία έχει τραβήξει τα βλέμματα των διεθνών μέσων ενημέρωσης δέχεται την κατάθεση αυτοπτών μαρτύρων, καθώς και ένα βίντεο που είχε τραβήξει μια κοπέλα εκείνο το βράδυ και στο οποίο απεικονίζεται η σκηνή του πυροβολισμού.

Ερωτηματικά διατυπώθηκαν για την ταυτότητα των κουκουλοφόρων που εισέρχονται στις διαδηλώσεις και προκαλούν φθορές, μετά από φωτογραφικό ντοκουμέντο που διακινήθηκε στο Διαδίκτυο. Σε ρεπορτάζ της εφημερίδας “Τα Νέα” στις 11/10/2008, δημοσιοποιήθηκαν φωτογραφίες που απεικονίζουν κουκουλοφόρους και άντρες με πολιτικά που κρατούν σιδηρολοστούς και άλλα επικίνδυνα αντικείμενα εντός του αστυνομικού κλοιού στο κέντρο της Αθήνας.

Το ρεπορτάζ βασίστηκε και στη μαρτυρία του Θεοδώρου Μαργαρίτη, μέλους της πολιτικής γραμματείας του Συνασπισμού, σύμφωνα με την οποία κατά τη συγκέντρωση της ΓΣΕΕ παρατήρησε ομάδα 5 ανθρώπων με κουκούλες και πέτρες στα χέρια, οι οποίοι όταν τους ζητήθηκαν ταυτότητες ετράπησαν σε φυγή.

Το αρχηγείο της αστυνομίας διέψευσε την παρουσία κουκουλοφόρων αστυνομικών στις διαδηλώσεις.

Προκλητικός και αμετανόητος εμφανίζεται στον ανακριτή για να απολογηθεί ο κατηγορούμενος Ε. Κορκονέας. Μιλά για “ανάρμοστη και αποκλίνουσα συμπεριφορά του θύματος” και ξεσηκώνει κατακραυγή. Προφυλακίζεται μαζί με τον Βασ. Σαραλιώτη και οδηγείται στις φυλακές Δομοκού. Οι αυτόπτες μάρτυρες καταθέτουν ότι τον είδαν να σημαδεύει και να πυροβολεί. Τυπική συγγνώμη ζήτησε στην προφορική του απολογία.

Η ελληνική εξέγερση διεθνοποιείται. Σε όλο τον κόσμο πραγματοποιούνται εκδηλώσεις συμπαράστασης στους νέους και καταδίκης της αστυνομικής βίας. Ο ξένος Τύπος μιλά για σκάνδαλα, διαφθορά και αποτυχημένη ελίτ που αηδίασαν τους νέους.

Όπως τότε δημοσιεύει η “Ελευθεροτυπία”, το κόστος των ζημιών μόνο στην Αθήνα εκτιμάται από το ΕΒΕΑ στα 50 εκατ. ευρώ. Ζημιές υπέστησαν 374 μεσαία και μικρά καταστήματα, 40 μεγάλα, 16 τράπεζες, 3 θέατρα και κινηματογράφοι, 2 σουπερμάρκετ. Στη Θεσσαλονίκη 88 καταστήματα και 14 τράπεζες, στον Βόλο 14 τράπεζες και 2 καταστήματα, στο Ηράκλειο 20 τράπεζες, στη Λάρισα 36 τράπεζες, 3 δημόσια κτίρια και 3 καταστήματα. Την ίδια ώρα, η αστυνομική καταστολή ξεπέρασε κάτι προηγούμενο με τους κατοίκους των Εξαρχείων και των γύρω περιοχών να μην μπορούν να αναπνεύσουν από τα χημικά.

11 Δεκεμβρίου 2008. Οι καταθέσεις και ο “εξοστρακισμός” του Κούγια
Ο ανακριτής που διερευνά τις συνθήκες της δολοφονίας του Αλέξανδρου Γρηγορόπουλου δέχεται την κατάθεση αυτοπτών μαρτύρων, καθώς και ένα βίντεο που είχε τραβήξει μια κοπέλα εκείνο το βράδυ και στο οποίο απεικονίζεται η σκηνή του πυροβολισμού. Ο συνήγορος των δύο ειδικών φρουρών, Αλέξης Κούγιας, κάνει λόγο για “ανθρωποκτονία από αμέλεια” και “εξοστρακισμό της σφαίρας” που σκότωσε τον 15χρονο, πυροδοτώντας νέο κύκλο αντιδράσεων.

Την ίδια μέρα σημειώνονται επιθέσεις μαθητών σε 25 αστυνομικά τμήματα της χώρας. Περισσότερα από 400 σχολεία παραμένουν κλειστά.

12 Δεκεμβρίου 2008. Επανεξετάζεται η οπλοφορία αστυνομικών
Ο πρωθυπουργός απορρίπτει πρόωρες εκλογές και έκτακτα μέτρα κατά διαδηλωτών. Ο υπουργός Παιδείας Ευρ. Στυλιανίδης κατηγορεί τον ΣΥΡΙΖΑ ως ηθικό αυτουργό των μαθητικών κινητοποιήσεων. Επανεξετάζεται το καθεστώς οπλοφορίας των αστυνομικών με ετήσια εξέταση από ψυχίατρο.

7 Ιανουαρίου 2009. Τα Εξάρχεια παραμένουν αστυνομική ζώνη
Κάτοικοι της περιοχής των Εξαρχείων πραγματοποιούν συγκέντρωση διαμαρτυρίας στην ιστορική πλατεία για τη συνεχή παρουσία αστυνομικών δυνάμεων στην περιοχή μετά τη δολοφονία του Γρηγορόπουλου.

15 Ιανουαρίου 2009: Η βαλλιστική έκθεση
Η βαλλιστική έκθεση και η βλητική έρευνα πεδίου (έκθεση αυτοψίας του χώρου) αναφέρουν: “Προς το πλήθος στόχευε το όπλο του ειδικού φρουρού”.

18 Ιανουαρίου 2009
Με χειροκροτήματα και συνθήματα, μέσα σε φορτισμένο κλίμα, ολοκληρώνεται η επιμνημόσυνη δέηση για τον Αλέξανδρο Γρηγορόπουλο, 42 ημέρες από τη δολοφονία του. Χωρίς την παρουσία της Αστυνομίας αυτή τη φορά.

Τα σοβαρά επεισόδια συνεχίζονται.

Η ανακοίνωση της ΟΙΕΛΕ:

“Πληροφορηθήκαμε τους ψευδείς ισχυρισμούς της Προέδρου της «Φωνής Λογικής» κ. Αφροδιτης Λατινοπούλου στα social media περί δήθεν μη πραγματοποίησης εκδηλώσεων για την επέτειο του Πολυτεχνείου «στα περισσότερα ιδιωτικά σχολεία».

Οφείλοντας να αποκαταστήσουμε την πραγματικότητα, δηλώνουμε ότι δεν υπάρχει κανένα ιδιωτικό σχολείο στη χώρα που δεν πραγματοποίησε εκδήλωση για το Πολυτεχνείο. Είναι γεγονός ότι σε ελάχιστα (μετρημένα στα δάχτυλα του ενός χεριού) σχολεία επιχειρήθηκε η υποβάθμιση των εκδηλώσεων με ολιγόλεπτες και πρόχειρες αναφορές στην επέτειο, αλλά παρεμβάσεις εκπαιδευτικών και γονέων αποκατέστησαν την νομιμότητα. Επίσης, επειδή γράφεται σε κάποιες σελίδες ότι πολλά ιδιωτικά σχολεία «αργούν» την ημέρα πραγματοποίησης των εκδηλώσεων εσκεμμένα, να ενημερώσουμε ότι ούτε αυτό ισχύει. Οι διοικήσεις των σχολείων αυτών, φρονίμως ποιώντας, πραγματοποιούν τις εκδηλώσεις την προηγούμενη ημέρα, και δεν ανοίγουν καθόλου την επόμενη. Ο λόγος είναι πως τα παιδιά δεν μπορούν να αφήσουν το σχολείο τους για να πάνε σπίτια τους μετά τη λήξη των εκδηλώσεων, όπως προβλέπει η νομοθεσία, για τον απλούστατο λόγο ότι τα περισσότερα μένουν πολλά χιλιόμετρα μακριά και μεταφέρονται με σχολικά λεωφορεία! Καλούμε και τον Σύνδεσμο των ιδιοκτητών ιδιωτικών σχολείων να διαψεύσει τους ισχυρισμούς της κ. Λατινοπούλου που δεν πατούν σε κανένα απολύτως στοιχείο και προσβάλλουν το χώρο της ιδιωτικής εκπαίδευσης.

Τέλος, θα στενοχωρήσουμε τους εγχώριους νοσταλγούς του φασιστικού καθεστώτος της 21ης Απριλίου που ονειρεύονται την κατάργηση της συλλογικής, ιστορικής μνήμης, λέγοντάς τους ότι όσο υπάρχει εκμετάλλευση, αδικία, ανελευθερία, ανισότητες, το μήνυμα του Πολυτεχνείου, ένα μήνυμα χωρίς κομματικό χρώμα αλλά με κοινωνική ταυτότητα, θα είναι πάντοτε φωτεινό και επίκαιρο”.

Ο πρόεδρος Gotabaya Rajapaksa δήλωσε ότι θα παραιτηθεί στις 13 Ιουλίου, σύμφωνα με ανακοίνωση του προέδρου του κοινοβουλίου το Σάββατο,όπως γράφει το BBC.

Όμως ο πρόεδρος δεν έχει κάνει δημόσια δήλωση ο ίδιος.

Χιλιάδες άνθρωποι κατέβηκαν σε μεγάλες διαδηλώσεις στο Κολόμπο το Σάββατο ζητώντας την παραίτησή του μετά από μήνες διαδηλώσεων.

Ο πρόεδρος έχει κατηγορηθεί για την οικονομική κακοδιαχείριση της χώρας, η οποία έχει προκαλέσει ελλείψεις σε τρόφιμα, καύσιμα και φάρμακα εδώ και μήνες.

Ο πρωθυπουργός Ranil Wickremesinghe είπε επίσης ότι θα παραιτηθεί μετά τις διαδηλώσεις του Σαββάτου, κατά τις οποίες πυρπολήθηκε η ιδιωτική του κατοικία.

Όμως οι διαδηλωτές παραμένουν δύσπιστοι σχετικά με τις προθέσεις των ηγετών.

Σρι Λάνκα: Οι ΗΠΑ καλούν τους ηγέτες της χώρας να αποκαταστήσουν τη σταθερότητα…

Οι Ηνωμένες Πολιτείες προέτρεψαν σήμερα τους μελλοντικούς νέους ηγέτες της Σρι Λάνκα να ενεργήσουν «ταχύτατα» για να αποκαταστήσουν την οικονομική σταθερότητα και να εκτονώσουν τη λαϊκή δυσαρέσκεια, καθώς ο… πρόεδρος Γκοταμπάγια Ρατζαπάκσα ανακοίνωσε την παραίτησή του κι εγκατέλειψε την κατοικία του, στην οποία εισέβαλαν διαδηλωτές.
Η νέα κυβέρνηση της Σρι Λάνκα θα πρέπει «να εργαστεί γρήγορα για να εντοπίσει και να εφαρμόσει λύσεις που θα επιφέρουν μακροπρόθεσμη οικονομική σταθερότητα και θα κατευνάσουν τη δυσαρέσκεια του λαού», δήλωσε εκπρόσωπος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ στην Μπανγκόκ, την οποία επισκέπτεται ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας Άντονι Μπλίνκεν.

Η Ουάσινγκτον προειδοποίησε τους υποστηρικτές της κυβέρνησης στη Σρι Λάνκα να μην επιτεθούν σε διαδηλωτές ή δημοσιογράφους, αλλά επέκριναν επίσης τα βίαια επεισόδια που ξέσπασαν χθες Σάββατο όταν διαδηλωτές εισέβαλαν στην προεδρική κατοικία.
Ο Γκοταμπάγια Ρατζαπάκσα είχε μια τεταμένη σχέση με τις Ηνωμένες Πολιτείες λόγω των κατηγοριών για εγκλήματα πολέμου κατά τη διάρκεια του αιματηρού εμφυλίου πολέμου στη Σρι Λάνκα, που διήρκεσε αρκετές δεκαετίες, αλλά και της στενής οικονομικής συνεργασίας του με την Κίνα.
Τις τελευταίες εβδομάδες, οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Κίνα προσφέρθηκαν να στηρίξουν τη νησιωτική χώρα, η οποία βρίσκεται αντιμέτωπη με πρωτοφανείς ελλείψεις σε καύσιμα και τρόφιμα