Η Ολομέλεια ξεκαθάρισε ότι οι τόκοι πρέπει να υπολογίζονται στη μηνιαία δόση και όχι στο συνολικό χρέος προσφέροντας ουσιαστική ανάσα σε περίπου 350.000 οικογένειες.

Η απόφαση ερμηνεύει το άρθρο 9 παρ. 2 του Ν. 3869/2010 (γνωστού ως νόμος Κατσέλη), που αφορά την προστασία της κύριας κατοικίας και τη ρύθμιση των οφειλών υπερχρεωμένων φυσικών προσώπων.

Το άρθρο ορίζει ρητά ότι:

• η αποπληρωμή γίνεται με επιτόκιο που δεν υπερβαίνει εκείνο της ενήμερης οφειλής ή το μέσο επιτόκιο στεγαστικών δανείων,
• χωρίς ανατοκισμό,
• με διάρκεια έως 20 έτη, και έως 35 έτη σε ειδικές περιπτώσεις, βάσει των πραγματικών οικονομικών δυνατοτήτων του οφειλέτη.

Ακριβώς αυτό το «χωρίς ανατοκισμό» ήταν το επίμαχο σημείο που έφερνε αντιμέτωπους δανειολήπτες και funds και τελικά οδήγησε το θέμα στην Ολομέλεια, μετά από προδικαστικό ερώτημα του Ειρηνοδικείου Ιωαννίνων.

Το ανώτατο δικαστήριο υιοθέτησε την εισήγηση της τότε Εισαγγελέως του Αρείου Πάγου, Γεωργίας Αδειλίνη, η οποία είχε επισημάνει ότι διαφορετικά ο νόμος χάνει τον κοινωνικό του χαρακτήρα. Αν οι τόκοι «τρέχουν» πάνω στο συνολικό ποσό, οι δόσεις καθίστανται απλώς ανεφάρμοστες και ο οφειλέτης οδηγείται ξανά σε αδιέξοδο.

Η ουσία της απόφασης είναι μία. H δόση πρέπει να είναι βιώσιμη. Όχι θεωρητικά, αλλά στην πράξη.

Στο εξής:

• Μειώνονται οι μηνιαίες δόσεις σε χιλιάδες ρυθμίσεις.
• Περιορίζονται οι αυθαίρετες απαιτήσεις funds.
• Ενισχύεται η ασφάλεια δικαίου για όσους έχουν ενταχθεί ή θα ενταχθούν στον νόμο Κατσέλη.
• Ανοίγει ο δρόμος για επανεξέταση περιπτώσεων όπου οι δόσεις είχαν καταστεί πρακτικά ανεφάρμοστες.

Μέχρι σήμερα, χιλιάδες δανειολήπτες του νόμου Κατσέλη έβλεπαν ρυθμίσεις που στα χαρτιά έμοιαζαν «σωτήριες», αλλά στην πραγματικότητα ήταν καταδικασμένες να αποτύχουν.

Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση δανειολήπτη με ρυθμισμένη οφειλή 120.000 ευρώ και διάρκεια αποπληρωμής 20 ετών. Με την ερμηνεία που προωθούσαν τα funds, οι τόκοι υπολογίζονταν πάνω στο συνολικό ποσό της οφειλής. Το αποτέλεσμα ήταν μια μηνιαία δόση που άγγιζε ή ξεπερνούσε τα 650 ευρώ. Ο οφειλέτης πλήρωνε, αλλά το χρέος δεν μειωνόταν ουσιαστικά. Κάθε μήνας έμοιαζε με σταγόνα στον ωκεανό και η ρύθμιση έμοιαζε περισσότερο με αργή οικονομική εξόντωση.

Πλέον οι τόκοι υπολογίζονται στη μηνιαία δόση και όχι στο σύνολο της οφειλής. Η ίδια ρύθμιση οδηγεί σε δόση της τάξης των 420 έως 480 ευρώ – ποσό που, για έναν μέσο εργαζόμενο ή συνταξιούχο, μπορεί να πληρωθεί χωρίς να τινάζεται στον αέρα ο οικογενειακός προϋπολογισμός. Το σημαντικότερο: το χρέος αρχίζει να μειώνεται πραγματικά.

Ακόμη πιο αποκαλυπτική είναι η εικόνα σε περιπτώσεις χαμηλών εισοδημάτων. Δανειολήπτης με μηνιαίο εισόδημα 900 ευρώ και συνολική οφειλή 90.000 ευρώ, βρέθηκε αντιμέτωπος με δόση σχεδόν 600 ευρώ, βάσει της παλιάς ερμηνείας. Στην πράξη, μια τέτοια δόση ήταν αδύνατον να εξυπηρετηθεί, οδηγώντας αναπόφευκτα σε νέα αθέτηση και απώλεια της προστασίας. Με τη νέα κρίση του δικαστηρίου, η δόση προσαρμόζεται στα πραγματικά οικονομικά δεδομένα και διαμορφώνεται στα 300 με 350 ευρώ, επιτρέποντας στον οφειλέτη να παραμείνει στη ρύθμιση και να διατηρήσει την κύρια κατοικία του.

Η ουσία της απόφασης βρίσκεται στο «χωρίς ανατοκισμό». Μέχρι σήμερα, πολλοί δανειολήπτες πλήρωναν τόκο πάνω στον τόκο, βλέποντας το χρέος να φουσκώνει αντί να συρρικνώνεται. Πλέον, ο τόκος περιορίζεται στη δόση και δεν μετατρέπεται σε μηχανισμό παραγωγής νέου χρέους. Σε βάθος 20ετίας, αυτό σημαίνει δεκάδες χιλιάδες ευρώ λιγότερα και –κυρίως– μια ρύθμιση που δεν καταρρέει στη μέση της διαδρομής.

Η πρόταση περιλαμβάνει 4 άξονες:

1) Την προστασία δανειοληπτών σε ελβετικό φράγκο, εισάγοντας μια δίκαιη κατανομή του συναλλαγματικού κινδύνου μεταξύ τραπεζών και οφειλετών, καθώς αναλαμβάνεται κατά τα δύο τρίτα από τον πιστωτή και κατά το ένα τρίτο από τον οφειλέτη. Με βάση την πρόταση του ΠΑΣΟΚ, προβλέπεται αναδρομικός επανυπολογισμός των οφειλών με ευνοϊκότερη ισοτιμία και διασφαλίζεται ότι οι ρυθμίσεις καλύπτουν και συμβάσεις που έχουν καταγγελθεί ή μετατραπεί σε ευρώ.

2) Την αναβάθμιση του εξωδικαστικού μηχανισμού ρύθμισης οφειλών με την καθιέρωση της υποχρεωτικής συμμετοχής των πιστωτών στη διαδικασία και μία σειρά αλλαγών που θα διευκολύνουν την παραγωγή ρεαλιστικών προτάσεων. Ενισχύεται ο Κώδικας Δεοντολογίας και καθιερώνεται η υποχρέωση αιτιολογημένης απόρριψης των προτάσεων των οφειλετών. Συγκροτούνται, ακόμα, Επιτροπές Διευθέτησης Οφειλών για τη διασφάλιση βιώσιμων ρυθμίσεων, ενώ θεσπίζονται κυρώσεις σε περιπτώσεις παραβίασης υποχρεώσεων από τράπεζες και εταιρείες διαχείρισης.

3) Την υποχρέωση των εταιρειών διαχείρισης να τηρούν καταστήματα ή να συνεργάζονται με καταστήματα τραπεζών σε κάθε περιφερειακή ενότητα, στα οποία θα μπορεί να απευθυνθεί ο οφειλέτης για να εξυπηρετηθεί για τα ζητήματα που συνδέονται με την οφειλή του, και την συνακόλουθη υποχρέωσή τους να τηρούν αρχείο με τον πλήρη φάκελο της υπόθεσης, να παρέχουν αναλυτική ενημέρωση για το ιστορικό της οφειλής αλλά και των προτάσεων ρύθμισης. Αντιμετωπίζονται καταχρηστικές και αθέμιτες πρακτικές των εταιρειών διαχείρισης στη διάρκεια των διαπραγματεύσεων.

4) Τη διασφάλιση της διαφάνειας στις τραπεζικές συναλλαγές με την κατάργηση καταχρηστικών και αδιαφανών χρεώσεων σε βασικές τραπεζικές υπηρεσίες. Διασφαλίζεται η πρόσβαση των καταναλωτών στις τραπεζικές υπηρεσίες, αντιμετωπίζονται τα φαινόμενα των υπέρογκων χρεώσεων στις διατραπεζικές συναλλαγές σε καταστήματα, έτσι ώστε να πληρώνουν στο κατάστημα το ίδιο ποσό με τις διαδικτυακές συναλλαγές, προσαυξημένο μόνο με το πραγματικό κόστος εξυπηρέτησης. Οι τράπεζες, τέλος, πρέπει να εξηγούν για κάθε χρέωση αν πρόκειται για πραγματικό λειτουργικό κόστος ή αμοιβή υπηρεσίας, ώστε να ελέγχεται η νομιμότητα και το εύλογο ύψος.

Η Μιλένα Αποστολάκη τόνισε ότι η τεκμηριωμένη αντιπολίτευση που ασκεί το ΠΑΣΟΚ δεν πέφτει στο κενό, αλλά αφήνει συγκεκριμένο αποτύπωμα, πχ οι μειώσεις σε χρεώσεις των τραπεζών. Πρόσθεσε ακόμη, πως με τις προτάσεις του, το ΠΑΣΟΚ ακυρώνει την επιχειρηματολογία ότι δεν έχει θέσεις και κάνει ακόμη πιο επιτακτικό το αίτημα για πολιτική αλλαγή.

«Οι προτάσεις μας έχουν στραμμένο το βλέμμα στις ανάγκες των πολιτών, όχι των κερδοσκόπων. Δίνουν κοινωνικά δίκαιες και βιώσιμες λύσεις, εκεί που η σημερινή κυβέρνηση έχει αποδεδειγμένα αποτύχει, καθώς πέραν των άλλων δεν διαθέτει την πολιτική βούληση», τόνισαν τα στελέχη του ΠΑΣΟΚ.

Συμπλήρωσαν ότι είναι ευθύνη του κράτους να ασκήσει τον παρεμβατικό και ελεγκτικό του ρόλο για να αντιμετωπιστεί η απληστία των τραπεζών και των εταιρειών διαχείρισης εις βάρος των δανειοληπτών.

«Μετά την παρουσίαση της “Μαύρης Βίβλου” της κυβέρνησης για το ιδιωτικό χρέος, το ΠΑΣΟΚ παρουσιάζει το δικό του διαφορετικό σχέδιο για το ιδιωτικό χρέος που ανταποκρίνεται στις ανάγκες προστασίας των πολιτών και διασφαλίζει την κοινωνική συνοχή, ενώ παράλληλα κατοχυρώνει τη διαφάνεια και την εμπιστοσύνη στις τραπεζικές συναλλαγές», κατέληξαν.

Σύμφωνα με ανακοίνωση του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, οι ρυθμίσεις έφτασαν τις 41.748 ύψους 13,56 δισ. ευρώ αρχικών οφειλών.

Αναλυτικά, τον περασμένο μήνα έγιναν 1.231 ρυθμίσεις, ύψους 317 εκατ. ευρώ παρουσιάζοντας αύξηση 18,5% συγκριτικά με τις 1.039 ρυθμίσεις του Αυγούστου 2024 και θεαματική αύξηση 78%, όπως λένε κυβερνητικές πηγές, συγκριτικά με τις 691 ρυθμίσεις του Αυγούστου 2023.

Αντίστοιχα, οι εκκινήσεις νέων αιτήσεων κατέγραψαν αύξηση 10% σε σχέση με τον αντίστοιχο μήνα πέρυσι και αύξηση 45% από πρόπερσι. Σημαντικά υψηλότερο νούμερο κατέγραψαν και οι υποβολές καταγράφοντας αύξηση κατά 26% σε σχέση με τον περσυνό αντίστοιχο μήνα και αύξηση 70% σε σχέση με τον προπέρσινο.

Μάλιστα, τον Αύγουστο του 2025 έγιναν 3.340 νέες αιτήσεις και 2.896 υποβολές έναντι 3.031 αιτήσεων και 2.338 υποβολών τον ίδιο μήνα του 2024 και 2.305 αιτήσεων κ 1,715 υποβολών του 2023.

Συνολικά καταγράφονται 41.748 επιτυχείς ρυθμίσεις για αρχικές οφειλές ύψους 13,56 δισ. ευρώ που έχουν ρυθμιστεί μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού έως τα τέλη Αυγούστου.

Στη σημαντική άνοδο όλων των δεικτών αντανακλάται, υποστηρίζει το υπουργείο στην ανακοίνωσή του, η ουσιαστική κάλυψη της μεσαίας τάξης με τη διεύρυνση των κριτηρίων ένταξης και όλων των βελτιώσεων συνολικά, που δίνουν καθημερινά ρεαλιστικές προτάσεις ρύθμισης σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Σύμφωνα με τη μηνιαία έκθεση προόδου της Γενικής Γραμματείας Χρηματοπιστωτικού Τομέα και Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους, κατά το Α΄ εξάμηνο του 2025 το 17,5% των μη εξυπηρετούμενων δανείων που βρίσκονται στα χαρτοφυλάκια των Τραπεζών βρίσκεται σε καθεστώς ρύθμισης ενώ το ποσοστό των καταγγελμένων δανείων φθάνει κατά μέσο όρο το 42%.

To ποσοστό Μη-Εξυπηρετούμενων Δανείων υποχώρησε κατά 0,2 ποσοστιαίες μονάδες στο κλείσιμο του 2ου τριμήνου του 2025 σε σχέση με το προηγούμενο τρίμηνο. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος (Q2 2025) ο δείκτης διαμορφώθηκε σε 3,57%, από 3,77% (Q1 2025), σημειώνοντας έτσι νέο ιστορικό χαμηλό από το 2002.

Στο μεταξύ, όπως τονίζεται στην ανακοίνωση του υπουργείου Οικονομίας, συνεχίζεται η θετική πορεία στις διμερείς ρυθμίσεις δανείων με τους 4 μεγαλύτερους Χρηματοδοτικούς Φορείς (Intrum, Cepal, DoValue, Qquant). Τον Ιούλιο, αναφέρεται πως πραγματοποιήθηκαν επιτυχείς ρυθμίσεις ύψους 383 εκ. ευρώ, οι οποίες αντιστοιχούν σε 7.167 οφειλέτες.

Υπενθυμίζεται ότι, με στόχο την αποτελεσματικότερη αξιοποίηση των διαθέσιμων εργαλείων ρύθμισης οφειλών, η Γενική Γραμματεία Χρηματοπιστωτικού Τομέα και Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους παρέχει πανελλαδική εξυπηρέτηση με βιντεοκλήση ή τηλεφωνικά, κατόπιν ραντεβού, μέσω της πλατφόρμας: https://www.gov.gr/ipiresies/polites-kai-kathemerinoteta/ex-apostaseos-exuperetese-politon/exuperetese-me-telediaskepse-kai-telephonike-epikoinonia-apo-ten-eidike-grammateia-diakheirises-idiotikou-khreous-egdikh ή στο τηλέφωνο 213.212.5730.

Συνεχίζοντας το ΕΚΠ αναφέρει τα εξής:

«Στα γραφεία της εταιρείας dovalue κάθε μέρα χιλιάδες εργατικές – λαϊκές οικογένειες ζουν κυριολεκτικά ένα δράμα εξαιτίας των απαράδεκτων απαιτήσεων της εταιρείας και των funds τα οποία “εκπροσωπεί”. Κάθε μέρα χιλιάδες οικογένειες δέχονται απαράδεχτες απειλές, ζουν τη βαρβαρότητα των πλειστηριασμών και των εξώσεων.

Η βαρβαρότητα στις γειτονιές του Πειραιά, του Μοσχάτου, του Ταύρου, της Καλλιθέας και όλης της Αττικής δεν μπορεί και δεν θα γίνει αποδεκτή. Θα πάρει μαζική εργατική – λαϊκή απάντηση.

Μπορεί τα κοράκια να έχουν με το μέρος τους ένα απαράδεχτο νομοθετικό οπλοστάσιο που όλες οι Κυβερνήσεις ΝΔ – ΠΑΣΟΚ – ΣΥΡΙΖΑ ψήφισαν και έφτιαξαν ο ένας μετά τον άλλον, όμως τη δύναμη την έχουν οι εργαζόμενοι, οι μικροί επαγγελματίες, ο λαϊκός κόσμος που βρίσκεται στις μαύρες λίστες των πλειστηριασμών και των εξώσεων. Αυτή η δύναμη μπορεί να τσακίσει τους νόμους που βγάζουν στο σφυρί το βιός του λαού και να στείλει τα κοράκια στο φυσικό τους περιβάλλον που είναι τα άγρια δάση.

Η εταιρεία do value έχει κηρύξει τον πόλεμο σε βιοπαλαιστές. Με την ευλογία του νόμου, δε λογαριάζει τίποτα μπροστά στο κέρδος το δικό της και των διάφορων funds.

Μόνο το τελευταίο διάστημα:

• Ευθύνεται για απαράδεχτους πλειστηριασμούς σε οικογένειες Ατόμων με Αναπηρία όπως αυτή του Σπύρου από την Αθήνα, της Διονυσίας από την Ελευσίνα, του Ορέστη από την Πετρούπολη και δεκάδες άλλες.
• Πετάει στο δρόμο ανθρώπους μεγάλης ηλικίας όπως το ηλικιωμένο ζευγάρι στην Πετρούπολη που του έβγαλε το σπίτι στο σφυρί για διαφορά 6.000 ευρώ, όπως της κ. Ασπασίας από το Περιστέρι που η ίδια η εταιρεία αρνήθηκε να την εντάξει στον εξωδικαστικό ενώ μπορούσε να ενταχθεί, όπως της κ. Φιλιώς από το Χαϊδάρι που της βγάζουν το σπίτι σε πλειστηριασμό το Μάρτη αφού έχασε τη ρύθμιση εξαιτίας αλλαγής στους τόκους που δεν πλήρωνε γιατί η ίδια η εταιρεία ποτέ δεν την ενημέρωσε.
• Προχώρησε σε πλειστηριασμό πρώτης κατοικίας μονογονεϊκής οικογένειας από την Καισαριανή παρόλο που η οικογένεια είχε πιστοποιητικό ευαλωτότητας και είχε ενημερώσει τη do value.
• Υλοποίησε πλειστηριασμό και άλλαξε κλειδαριά στην μονογονεϊκή οικογένεια της Σοφίας στην Παλιά Κοκκινιά για δύο καθυστερημένες δόσεις ύψους 600€ την περίοδο του covid.
• Αρνούνταν να προχωρήσουν σε νέο διακανονισμό στον Βασίλη, από το Κερατσίνι που λόγω σοβαρών προβλημάτων υγείας δεν μπορούσε να συνεχίσει με την υπάρχουσα δόση.
• Προχώρησε σε ταυτόχρονο πλειστηριασμό δανειολήπτη και εγγυητή σε χαμηλοσυνταξιούχο στην Σαλαμίνα, πρώην δημοσιογράφο.
• Κάθε μέρα αρνείται να ρυθμίσει σε οικογένειες που θέλουν να αποπληρώσουν ή θέτει απαράδεκτους εξοντωτικούς και δυσβάσταχτους όρους.

Στις γειτονιές μας, αυτή η βαρβαρότητα δεν είναι ανεκτή!  Θα πάρει απάντηση!

Καλούμε όλα τα Εργατικά Κέντρα της Αττικής, εργατικά σωματεία, τις συνδικαλιστικές οργανώσεις των μικρών επαγγελματιών, τα σωματεία συνταξιούχων, τους συλλόγους ΑμεΑ, όλους τους φορείς της Αττικής να πάρουν αποφάσεις μαζικής συμμετοχής.

Δυναμώνουμε τον αγώνα ενάντια στο απαράδεχτο νομοθετικό οπλοστάσιο που βγάζει τα σπίτια μας στο σφυρί και διεκδικούμε πλήρη προστασία της πρώτης κατοικίας χωρίς όρους και προϋποθέσεις.

Δυναμώνουμε τον αγώνα απέναντι στα κοράκια που αρπάζουν το βιός μας για να κάνουν μπίζνες πάνω στις τσακισμένες μας ζωές.

Απαιτούμε από την εταιρεία DO VALUE, εδώ και τώρα:

• Να προχωρήσει σε ευνοϊκή ρύθμιση των οφειλών των εργατικών – λαϊκών οικογενειών με βάση τις οικονομικές τους δυνατότητες και χωρίς άλλες καθυστερήσεις. Να αναστείλει τους πλειστηριασμούς που έχει ανακοινώσει για αυτές τις οικογένειες το επόμενο διάστημα.
• Να χρηματοδοτήσει τις οικογένειες ΑμεΑ και γερόντων και οικογενειών με πιστοποιητικό ευαλωτότητας που έχασαν το σπίτι τους εξαιτίας των απαράδεκτων πρακτικών της εταιρείας, ώστε να μπορέσουν να επανακτήσουν τα σπίτια τους».

Η ανακοίνωση:

Από σήμερα Δευτέρα 1η Απριλίου 2024 εφαρμόζεται η υποχρέωση των διαχειριστών πιστώσεων να θέσουν σε λειτουργία την ειδική ψηφιακή πλατφόρμα ενημέρωσης για τους δανειολήπτες για την παροχή προσωποποιημένης πληροφόρησης, που προβλέπει ο νόμος 5072/2023.

Υπενθυμίζεται ότι το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών θέσπισε την υποχρέωση αυτή, προκειμένου να βελτιωθεί η παροχή υπηρεσιών στους δανειολήπτες και να αντιμετωπιστούν αποτελεσματικά οι δυσχέρειες στην επικοινωνία, όπως είχε δεσμευτεί η κυβέρνηση στο πλαίσιο των προγραμματικών δηλώσεων. Με τον τρόπο αυτό εγκαινιάζεται μια νέα εποχή στον τρόπο παροχής των υπηρεσιών προς τους δανειολήπτες και ενισχύεται η ενημέρωση και η διαφάνεια στις συναλλαγές, καθώς όλοι οι δανειολήπτες πλέον θα μπορούν να λάβουν εξατομικευμένη ενημέρωση για το δάνειό τους, χωρίς χρονοβόρες διαδικασίες, άμεσα, έγκυρα και χωρίς κόστος.

Ο Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κωστής Χατζηδάκης, δήλωσε: «Η ηλεκτρονική πλατφόρμα ενημέρωσης των δανειοληπτών που τίθεται από σήμερα σε εφαρμογή είναι μια μεταρρύθμιση, που αντιμετωπίζει μια αρνητική πρακτική αδιαφάνειας και έλλειψης εξυπηρέτησης των οφειλετών. Αποτελεί δε μέρος της συνολικής στρατηγικής της κυβέρνησης και του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών για την αντιμετώπιση του ζητήματος των κόκκινων οφειλών με δίκαιο και αποτελεσματικό τρόπο, που λαμβάνει υπόψη τόσο τις ανάγκες και τις δυνατότητες των οφειλετών, ιδίως των ευάλωτων, όσο και την υγεία του τραπεζικού συστήματος. Η νομοθεσία, που ψηφίστηκε το Δεκέμβριο του 2023, τίθεται σε εφαρμογή χωρίς καθυστέρηση, ελάχιστους μήνες αργότερα. Το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών θα παρακολουθεί στενά την εφαρμογή της και θα παρεμβαίνει όπου χρειάζεται».
H Γενική Γραμματέας Χρηματοπιστωτικού Τομέα και Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους, Θεώνη Αλαμπάση, δήλωσε: «Η έναρξη της διαδικασίας πληροφόρησης του δανειολήπτη με ψηφιακά μέσα σηματοδοτεί την έναρξη μιας νέας εποχής λειτουργίας των servicers με σαφείς κανόνες αποτελεσματικής και διαφανούς λειτουργίας. Η ορθή και άμεση ενημέρωση αποτελεί το πρώτο βήμα για την ορθολογικότερη διαχείριση των απαιτήσεων που έχουν αναλάβει και θα πρέπει να ανταποκριθούν ουσιαστικά».

Τα σημαντικότερα – κατ’ ελάχιστον – στοιχεία που περιλαμβάνονται στο ηλεκτρονικό σύστημα είναι:
α) πληροφορίες σχετικά με τα ποσά που οφείλει ο δανειολήπτης, με αναλυτική καταγραφή των ποσών που οφείλονται ως κεφάλαιο, τόκοι, προμήθειες, τυχόν άλλες χρεώσεις, καθώς και το ισχύον επιτόκιο,
β) την περιοδικότητα των δόσεων, το ύψος τους, την ημερομηνία πληρωμής κάθε δόσης, το τρέχον υπόλοιπο, καθώς και τον λογαριασμό εξυπηρέτησης της οφειλής.
Το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών θα παρακολουθεί στενά την ορθή και απρόσκοπτη λειτουργία των συστημάτων αυτών, ενώ παράλληλα θα συνεχίσει να λαμβάνει πρωτοβουλίες για την υποστήριξη των δανειοληπτών και την ενίσχυση της διαφάνειας. Η πρόσβαση στην ενημέρωση αποτελεί δικαίωμα όλων των πολιτών.

Ο όρος περί χρέωσης δαπάνης, προκειμένου να εξεταστεί από την τράπεζα αίτημα δανειοδότησης κρίνεται καταχρηστικός με βάση το άρθρο 2 παρ. 6 του ν. 2251/1994 σε συνδυασμό με την Υπουργική Απόφαση Ζ1-798/2008 και κατά παράβαση αυτής, ως αδιαφανής.

Η διαδικασία αυτή δεν εξηγεί επαρκώς τον τρόπο με τον οποίο προκύπτουν τα έξοδα του πιστωτικού ιδρύματος, δημιουργώντας σύγχυση στον δανειολήπτη για το τι τελικά καλύπτει, σύμφωνα με όσα αναφέρει η ανακοίνωση του υπουργείου.

Η απάντηση της τράπεζας

Σύμφωνα με πηγές της τράπεζας «Η απόφαση αφορά έξοδα στεγαστικού δανείου που ο πελάτης έλαβε το 2012 – η καταγγελία κατατέθηκε τον Ιανουάριο 2021.

Ο καταγγέλλων, κατά πάγια πρακτική, έλαβε έγγραφη προσυμβατική ενημέρωση όπου, μεταξύ άλλων, ρητώς ενημερώθηκε για το ποσό που καλείτο να καταβάλει εφάπαξ και δίχως να εκφράσει την παραμικρή επιφύλαξη προχώρησε στην υπογραφή της σύμβασης.

Οι σχετικές χρεώσεις (έξοδα) είναι σύμφωνες με τη νομοθεσία και τις σχετικές οδηγίες της Τράπεζας της Ελλάδος που έχουν σταλεί και υιοθετηθεί από το σύνολο των τραπεζών.

Συγκεκριμένα σύμφωνα με την Πράξη Διοικητή της ΤτΕ 178/2004, ως ακολούθως:

«3. α) Οι εφάπαξ δαπάνες, τα έξοδα υπέρ τρίτων καθώς και οι αμοιβές για ειδικές υπηρεσίες που εισπράττονται από τα πιστωτικά ιδρύματα κατά τη χορήγηση δανείων και πιστώσεων (στις οποίες περιλαμβάνονται και η ανάληψη μετρητών μέσω πιστωτικών καρτών), διαμορφώνονται όχι κατ’ αναλογικό τρόπο, αλλά καθορίζονται σε σταθερό, κατά περίπτωση, ποσό που να δικαιολογείται από τη φύση και το είδος της παρεχόμενης υπηρεσίας.

» Περαιτέρω στην υπ’ αριθ. 53/16.1.2003 επιστολή της Τράπεζα της Ελλάδος (Συν. 1), περί παροχής διευκρινίσεων σχετικά με την ΠΔ/ΤΕ 2501/2002, αναφέρεται ότι οι δυνάμενες, να μετακυλισθούν στον δανειολήπτη περιπτώσεις αμοιβών, δαπανών και εξόδων υπέρ τρίτων του κεφ. ΣΤ της ΠΔ/ΤΕ 2501/2002, συνιστούν επιβαρύνσεις που καλύπτουν ειδικό λειτουργικό κόστος, καταβάλλονται εφάπαξ και εξειδικεύονται κατά την αιτιολογία και το εύλογο ύψος τους. Στην εν λόγω επιστολή αναφέρεται ρητώς ότι εμπίπτουν στις επιβαρύνσεις αυτές και οι δαπάνες εξέτασης αιτήματος δανειοδοτήσεως και προεγκρίσεως δανείου.

» Δεδομένου ότι η εν λόγω χρέωση αποτελεί πάγια τραπεζική πρακτική για το σύνολο του κλάδου, προβλέπεται στην Πράξη της ΤτΕ, είναι διαφανής και ευδιάκριτη στον τιμοκατάλογο της Τράπεζας, συγκεκριμένου ύψους και όχι αναλογική με το ύψος του δανείου και, τέλος, αφορά μόνον περιπτώσεις δανείων που τελικά εκταμιεύονται, η Τράπεζα προτίθεται να προσβάλει την απόφαση της Διεύθυνσης Προστασίας Καταναλωτή του Υπουργείου Ανάπτυξης, αναμένοντας δικαίωση των θέσεών της στο πλαίσιο ανάλογων δικαστικών αποφάσεων που έχουν κρίνει αντίστοιχες χρεώσεις στο παρελθόν».

Σε ανακοίνωσή της, η BNP Paribas Personal Finance, τόνισε: «Βρέθηκε συμφωνία με την ένωση CLCV για να προσφέρουμε μια φιλική λύση για τους πελάτες που το ζητούν». Έτσι περίπου 4.400 πελάτες θα μπορούσαν να λάβουν αποζημίωση από την τράπεζα, ανέφερε η CLCV σε ξεχωριστή δήλωση.

Σημειώνεται πως τον Νοέμβριο, το εφετείο του Παρισιού έκρινε ότι η μονάδα καταναλωτικής χρηματοδότησης της BNP Paribas ήταν «πλήρως υπεύθυνη για τη ζημία» που υπέστη μια ομάδα πελατών που μήνυσε την τράπεζα. Οι πελάτες, οι οποίοι είχαν λάβει δάνεια σε ελβετικό φράγκο, αλλά εξαγοράσιμα σε ευρώ, είδαν τις αποπληρωμές τους να εκτοξεύονται όταν το ελβετικό νόμισμα ανατιμήθηκε κατά τα χρόνια της παγκόσμιας πιστωτικής κρίσης.

Η κατάσταση στην Ελλάδα

Αναφορικά με την χώρα μας, σε πρόσφατο δημοσίευμα της εφημερίδας «ΤΟ ΒΗΜΑ» οι δανειολήπτες σε ελβετικό φράγκο βρίσκονται εγκλωβισμένοι στη ρήτρα της αποπληρωμής του δανείου τους με βάση την ισοτιμία του ελβετικού φράγκου. Στη Δικαιοσύνη έχουν προσφύγει περισσότεροι από 200.000 πολίτες με την ελπίδα να ικανοποιηθούν τα αιτήματά τους και να καταφέρουν να βγουν κάποια στιγμή από το «τούνελ».

Τέλος αναφέρεται ότι η υπάρχει μεγάλη καθυστέρηση στη δικαστική εκκαθάριση των αυτών των υποθέσεων, καθώς οι πρώτες συλλογικές αγωγές κατατέθηκαν το 2015. Μέσα σε όλα αυτά τα χρόνια που μεσολάβησαν, δανειολήπτες «αρρωσταίνουν, πεθαίνουν, μεταναστεύουν, αναγκάζονται να εκποιήσουν την πρώτη τους κατοικία για να καλύψουν τα δάνεια που έλαβαν για την αγορά της» είπε χαρακτηριστικά στο «Βήμα» η κυρία Δήμητρα Σονιάδου, μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου του Πανελληνίου Συλλόγου Δανειοληπτών Ελβετικού Φράγκου.

Ο Νίκος Παππάς, ζήτησε από τον παριστάμενο αναπληρωτή υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Νίκο Παπαθανάση να δηλώσει ρητώς στην Εθνική Αντιπροσωπεία, αν η συγκεκριμένη κατηγορία δανειοληπτών, προστατεύεται από τις διατάξεις της Οδηγίας που υποχρεώνει τους διαχειριστές πιστώσεων να τηρούν συγκεκριμένους κανόνες, για να προστατεύονται οι δανειολήπτες. Η συγκεκριμένη Οδηγία ενσωματώθηκε με το ν. 5072/23.

«Σήμερα, στα Πετράλωνα πέταξαν από το σπίτι της ηλικιωμένη με 60% αναπηρία, η οποία ζούσε με τον γιό της 58 ετών με 80% αναπηρία. Το σπίτι τους ήταν πρώτη κατοικία και η γυναίκα δεν είχε που να ακουμπήσει στη νομοθεσία που έχετε φέρει. Μελετήσαμε την τροπολογία που φέρατε. Στο άρθρο 4, προστίθεται ρητά ότι εξαιρείται από την εφαρμογή της Οδηγίας και η σύμβαση διαχείρισης των ενυπόθηκων δανείων. Το 2021 ήρθε η Οδηγία που έλεγε ότι πρέπει να προστατευθούν οι δανειολήπτες, η πρώτη κατοικία, τα δάνεια σε ελβετικό φράγκο, πως να συμπεριφέρονται οι δανειστές τους, να τηρούν τον Κώδικα Δεοντολογίας.

Η κυβέρνηση έφερε τελικά την Οδηγία, με δύο χρόνια καθυστέρηση και έρχεστε με αυτή την τροπολογία και εξαιρείτε από την εφαρμογή της Οδηγίας τους servicers οι οποίοι πήραν τη δυνατότητα διαχείρισης ακινήτων με το νόμο, όπως τον φέρατε», είπε ο Νίκος Παππάς και πρόσθεσε: «Με βάση την Οδηγία, οι αγοραστές πιστώσεων και οι διαχειριστές πιστώσεων υποχρεούνται να ενεργούν καλόπιστα και επαγγελματικά. Δεν έχει τέτοια υποχρέωση κάποιος που έχει αγοράσει πακέτο δανείων μέχρι την 30η Δεκεμβρίου 2023.

Φέρατε τροπολογία που εξαιρείτε από τις θετικές πρόνοιες, τις όποιες προστατευτικές διατάξεις της Οδηγίας, τα ενυπόθηκα δάνεια έχουν τιτλοποιηθεί και έχουν πωληθεί μέχρι 30 Δεκεμβρίου 2023, και τους εξαιρείτε από τις υποχρεώσεις. Ο servicer, δεν θα έχει καμία υποχρέωση να ενεργεί καλόπιστα, δίκαια και επαγγελματικά, να παρέχει πληροφορίες που δεν είναι παραπλανητικές, δεν θα έχει υποχρέωση να σέβεται την προσωπικό ζωή και τα προσωπικά στοιχεία του δανειολήπτη, αυτό κάνετε;».

Στον κοινοβουλευτικό εκπρόσωπο του ΣΥΡΙΖΑ απάντησε ο αναπληρωτής υπουργός Οικονομικών Νίκος Παπαθανάσης. «Ο νόμος 5072/23 (σ.σ. ο νόμος που ενσωμάτωσε την Οδηγία), δημοσιεύθηκε στις 5/12. Έφερε ένα πολύ πιο αυστηρό πλαίσιο επιτήρησης των υπηρεσιών αυτών. Κατήργησε δικό σας νόμο, τον ν.4354/2015. Όμως, επειδή ο 5072/23, δημοσιεύθηκε στις 5/12, δημιουργήθηκε ένα νομικό κενό. Ποιος νόμος εφαρμόζεται μεταξύ 5/12 και 30/12. Έτσι αυτή η διάταξη απλά καλύπτει το νομικό κενό. Ο νόμος 5072/23 φέρνει πολύ πιο αυστηρό πλαίσιο επιτήρησης», είπε ο Νίκος Παπαθανάσης.

«Θα ήθελα μια καθαρή απάντηση. Ένα δάνειο που έχει μεταβιβαστεί μέσω του ΗΡΑΚΛΗ σε servicer πριν την 30η Δεκεμβρίου, θα εμπίπτει στις θετικές πρόνοιες για τον δανειολήπτη; Ναι ή όχι;», επέμεινε ο Νίκος Παππάς.

«Σας απάντησα», ανέφερε ο αναπληρωτής υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών.

Σύμφωνα με ανακοίνωση του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, πρόκειται για ρυθμίσεις με τις οποίες ενισχύεται η προστασία για τους πραγματικά ευάλωτους, επιβάλλονται υποχρεώσεις διαφάνειας και ενημέρωσης στους servicers με αυστηρές ποινές για όσους τις παραβιάζουν, ενισχύεται ο ανταγωνισμός στο τραπεζικό σύστημα, μειώνεται το κόστος χρήσης τραπεζικών υπηρεσιών για τους καταναλωτές, επιταχύνεται ο περιορισμός των μη εξυπηρετούμενων δανείων.

Ειδικότερα, οι ρυθμίσεις που βελτιώνουν τη θέση των δανειοληπτών και των καταναλωτών περιλαμβάνουν τα εξής:

1. Νέες αυστηρές υποχρεώσεις διαφάνειας, για την καλύτερη ενημέρωση των δανειοληπτών.

Καθίσταται υποχρεωτική η παροχή προσωποποιημένης και αναλυτικής ενημέρωσης προς τους οφειλέτες από τους servicers, για το ύψος της οφειλής, το ιστορικό των πληρωμών, τις δόσεις, το επιτόκιο της ρύθμισης κ.λπ. Η ενημέρωση θα παρέχεται μέσω ειδικής ψηφιακής πλατφόρμας (κατ’ αναλογία με το web banking των τραπεζών) που θα ενημερώνεται τουλάχιστον σε μηνιαία βάση και η οποία θα πρέπει να έχει τεθεί σε λειτουργία το αργότερο έως τις 31 Μαρτίου 2024. Οι ποινές για όσους δεν συμμορφωθούν με το νέο πλαίσιο περιλαμβάνουν πρόστιμα έως 500.000 ευρώ μέχρι και ανάκληση της άδειας λειτουργίας.

2.Βελτίωση του εξωδικαστικού μηχανισμού και ειδική μέριμνα για τους ευάλωτους.

Η πρόταση αναδιάρθρωσης του χρέους των ευάλωτων οφειλετών που προκύπτει από την εφαρμογή του αλγόριθμου του εξωδικαστικού θα γίνεται αυτόματα και υποχρεωτικά αποδεκτή από το σύνολο των πιστωτών. Έτσι καταργείται η ευχέρεια των servicers που υπήρχε μέχρι σήμερα να απορρίπτουν την πρόταση του εξωδικαστικού ακόμη και με το απλό «όχι» ενός υπαλλήλου. Ο οφειλέτης διατηρεί το δικαίωμα να απορρίψει την πρόταση, ενώ οι πιστωτές θα μπορούν να την προσβάλουν στα δικαστήρια, μόνο εφόσον διαθέτουν στοιχεία ότι παράμετροι της αίτησης δεν είναι αληθινές. Έτσι, θωρακίζεται η προστασία για τους ευάλωτους και τίθενται παράλληλα, δικλείδες ασφαλείας για την διαπίστωση όσων είναι πραγματικά ευάλωτοι και όχι κακοπληρωτές.

Εξάλλου για τις περιπτώσεις των μη ευάλωτων για τους οποίους έχει εκδοθεί πρόγραμμα πλειστηριασμού τίθεται όριο μέχρι 10 % επί της οφειλής στο ύψος της προκαταβολής που μπορούν να ζητούν οι πιστωτές προκειμένου να συναινέσουν σε ρύθμιση στο πλαίσιο του εξωδικαστικού και να ανασταλεί έτσι ο πλειστηριασμός.

Επιπρόσθετα, για το σύνολο των οφειλετών που έχουν δάνεια με εμπράγματη εξασφάλιση (όχι μόνο για τους ευάλωτους) βελτιώνεται ο αλγόριθμος από τον οποίο προκύπτει το ύψος της διαγραφής και της οφειλής μέσω του εξωδικαστικού. Η εν λόγω ρύθμιση, που θα θεσπιστεί με Υπουργική Απόφαση αμέσως μετά την ψήφιση του νομοσχεδίου, οδηγεί σε μείωση έως και 28% της ρυθμιζόμενης οφειλής από δάνεια με εμπράγματη εξασφάλιση. Με τον ίδιο τρόπο (Υπουργική Απόφαση) θα οριστεί σε 3% σταθερό για 3 έτη το επιτόκιο των ρυθμίσεων.

3.Ενίσχυση του ανταγωνισμού, με χορήγηση δανείων από μη τραπεζικούς φορείς.

Οι Εταιρείες Παροχής Πιστώσεων (η λειτουργία των οποίων επιτρέπεται ήδη στη χώρα μας), εκτός από πιστώσεις σε φυσικά πρόσωπα για την κάλυψη καταναλωτικών και προσωπικών αναγκών, θα μπορούν στο εξής να χορηγούν και στεγαστικά δάνεια όπως και συγκεκριμένες κατηγορίες επιχειρηματικών δανείων. Με τον τρόπο αυτό εντείνεται ο ανταγωνισμός στην παροχή πιστώσεων, διευκολύνεται η αναχρηματοδότηση δανείων και η πρόσβαση σε χρηματοδότηση για φυσικά και νομικά πρόσωπα που αποκλείονται από το τραπεζικό σύστημα. Οι Εταιρείες Παροχής Πιστώσεων δραστηριοποιούνται σε όλες τις χώρες της ΕΕ και στη χώρα μας λειτουργούν υπό την εποπτεία της Τράπεζας της Ελλάδος.

4.Επέκταση των συναλλαγών που υλοποιούνται μέσω του συστήματος άμεσων πληρωμών (IRIS).

Οι ελεύθεροι επαγγελματίες και οι αυτοαπασχολούμενοι υποχρεούνται να συνδέσουν τον επαγγελματικό τους λογαριασμό με σύστημα άμεσων πληρωμών, όπως επίσης να δέχονται άμεση πληρωμή από οποιοδήποτε φυσικό πρόσωπο τους το ζητήσει. Επίσης, τα φυσικά πρόσωπα που συναλλάσσονται με άλλο φυσικό πρόσωπο που παρέχει υπηρεσίες (ελεύθερο επαγγελματία ή αυτοαπασχολούμενο) δικαιούνται να ζητήσουν να γίνει η πληρωμή μέσω συστήματος άμεσων πληρωμών. Έτσι επεκτείνονται οι συναλλαγές που διεκπεραιώνονται χωρίς προμήθεια ενώ διευκολύνεται και ο περιορισμός της φοροδιαφυγής αφού οι συναλλαγές μέσω του επαγγελματικού λογαριασμού θα καταγράφονται.

5.Βελτίωση του πλαισίου για το Φορέα Απόκτησης και Επαναμίσθωσης Ακινήτων.

Εισάγονται νομοθετικές τροποποιήσεις με στόχο την προσέλκυση του ενδιαφέροντος των επενδυτών προκειμένου να προχωρήσει η σύσταση και λειτουργία του φορέα. Ειδικότερα, προβλέπεται ότι ο φορέας θα αποκτά τα ακίνητα με έκπτωση 30% επί της εμπορικής τους αξίας, έκπτωση από την οποία θα ωφελείται στο μέλλον και ο δανειολήπτης με αντίστοιχη μείωση της τιμής επαναγοράς του ακινήτου. Επίσης δίνεται η δυνατότητα στον οφειλέτη να επαναγοράσει το ακίνητο πριν από την συμπλήρωση 12ετίας (που είναι το ανώτατο χρονικό όριο) καθώς καταργείται η υποχρέωση να πληρώσει τα μισθώματα των 12 ετών σε περίπτωση που ασκήσει νωρίτερα το δικαίωμα επαναγοράς.

6.Απλοποίηση και επιτάχυνση των διαδικασιών του Πτωχευτικού Κώδικα.

Προβλέπεται ότι με την υποβολή της αίτησης πτώχευσης αναζητούνται αυτομάτως τα οικονομικά στοιχεία του οφειλέτη από δημόσιους φορείς και Τράπεζες ενώ όποια σφάλματα σε στοιχεία μπορούν να διορθωθούν κατά τη συζήτηση της αίτησης πτώχευσης ώστε να μην κηρύσσεται απαράδεκτη. Επιπρόσθετα, μπαίνει ένα σαφές τέλος στη διαδικασία της πτώχευσης με τη διαπίστωση της επέλευσης της απαλλαγής του πτωχού με πράξη του εισηγητή δικαστή.

7.Άμεση δημοσιοποίηση των επωνυμιών επιχειρήσεων, στις οποίες η Τράπεζα της Ελλάδος εντοπίζει παραβάσεις της νομοθεσίας.

Η ΤτΕ δε θα είναι πλέον υποχρεωμένη να αναμένει την έκβαση τυχόν δικαστικών προσφυγών πριν προχωρήσει σε δημοσιοποίηση παραβάσεων προκειμένου να διευκολυνθεί η άμεση ενημέρωση του κοινού για παραβατικές συμπεριφορές που θα επηρέαζαν και τις επιλογές του.

8.Επέκταση του προγράμματος «Ηρακλής» για την μείωση των «κόκκινων δανείων» στις τράπεζες.

Εισάγεται η τρίτη φάση του προγράμματος «Ηρακλής» που προβλέπει τη χορήγηση εγγυήσεων έως και 2 δισ. ευρώ σε τράπεζες ως τις 31.12.2024, προκειμένου να προχωρήσει η περαιτέρω μείωση των Μη Εξυπηρετούμενων Δανείων. Μέσω του προγράμματος από το 2019 το Δημόσιο έχει χορηγήσει εγγυήσεις συνολικού ύψους 18,7 δις. ευρώ γεγονός που συνέβαλε αποφασιστικά στην μείωση του αποθέματος Μη Εξυπηρετούμενων Δανείων στις τράπεζες, από 40,6% τον Δεκέμβριο του 2019 σε 8,6% τον Ιούνιο του 2023. Η μείωση των Μη Εξυπηρετούμενων Δανείων όπως επισημαίνει και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα επιτρέψει στις ελληνικές τράπεζες να επικεντρωθούν στη συμβολή τους στην ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας.

Συγκεκριμένα, στον 53χρονο επιχειρηματία επιβλήθηκε εγγύηση ύψους 5.000 ευρώ και στον αστυνομικό 3.000 ευρώ.

Οι δυο κατηγορούμενοι απολογήθηκαν, κατά περίπτωση, για ένταξη σε εγκληματική οργάνωση (συμμορία), απάτη κατά συναυτουργία και κατ΄ εξακολούθηση, παράβαση καθήκοντος κατ’ εξακολούθηση και πλαστογραφία.

Σύμφωνα με πληροφορίες και οι δυο αρνήθηκαν τις κατηγορίες που τους έχουν αποδοθεί.

Τόσο ο αστυνομικός όσο και ο επιχειρηματίας φέρονται να υποστήριξαν ότι καμία παράνομη πράξη δεν διέπραξαν, με τον επιχειρηματία μάλιστα να ισχυρίζεται πως εκτελούσε νόμιμα τις εργασίες που του ανέθεταν οι πελάτες του, πως έχει ολοκληρώσει επιτυχώς περί τις 190 υποθέσεις και ότι δεν μπορεί οποιαδήποτε διαφωνία με πελάτη του να μεταφράζεται σε εξαπάτηση.