Ο ασθενής ήταν ηλικιωμένος, με σοβαρά υποκείμενα νοσήματα. Είχε νοσηλευτεί και λάμβανε θεραπεία για μόλυνση από τον υπότυπο H5N5 της γρίπης των πτηνών.

Όπως μεταδίδει το CNN, πρόκειται για το πρώτο ανθρώπινο κρούσμα στις ΗΠΑ εδώ και εννέα μήνες και μόλις τον δεύτερο θάνατο από γρίπη των πτηνών στη χώρα. Παρ’ όλα αυτά, τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (CDC) τονίζουν ότι ο κίνδυνος για το ευρύ κοινό παραμένει χαμηλός.

Οι αρχές συνεχίζουν να παρακολουθούν όσους ήρθαν σε στενή επαφή με τον ασθενή, όμως μέχρι στιγμής κανένας άλλος δεν έχει βρεθεί θετικός και δεν υπάρχουν ενδείξεις μετάδοσης από άνθρωπο σε άνθρωπο.

Μικτή οικόσιτη πτηνοτροφία και πιθανή πηγή έκθεσης

«Ο άνθρωπος αυτός είχε μια μικρή οικιακή φάρμα με διάφορα είδη πτηνών», ανέφερε το Υπουργείο Υγείας της Ουάσινγκτον. «Οι δειγματοληψίες έδειξαν παρουσία του ιού στον χώρο της φάρμας, γεγονός που καθιστά την επαφή με τα οικόσιτα πουλερικά, το περιβάλλον τους ή άγρια πτηνά, την πιθανότερη πηγή έκθεσης».

Η γρίπη των πτηνών κυκλοφορεί εδώ και δεκαετίες σε άγρια πτηνά διεθνώς, όμως το τελευταίο κύμα στις ΗΠΑ (που ξεκίνησε τον Ιανουάριο του 2022) έχει παρουσιάσει μεγαλύτερη μετάδοση σε θηλαστικά σε σχέση με προηγούμενες χρονιές.

Σύμφωνα με το CDC, στο πλαίσιο της παρούσας επιδημίας έχουν καταγραφεί συνολικά 70 ανθρώπινα κρούσματα. Ένα ακόμη ηλικιωμένο άτομο, επίσης με υποκείμενα νοσήματα, πέθανε τον Ιανουάριο μετά από λοίμωξη με γρίπη των πτηνών.

Παρότι ορισμένα περιστατικά ήταν σοβαρά, τα περισσότερα εμφάνισαν ήπια συμπτώματα, όπως κοκκίνισμα στα μάτια ή πυρετό. Οι περισσότεροι άνθρωποι που νόσησαν εργάζονταν στενά με ζώα:

• 41 κρούσματα εντοπίστηκαν σε εργαζόμενους με βοοειδή
• 24 σε εργαζόμενους πτηνοτροφικών μονάδων
• σε δύο περιπτώσεις υπήρξε διαφορετική επαφή με ζώα
• σε τρεις, η πηγή έκθεσης παραμένει άγνωστη.

Οδηγίες προστασίας από τις υγειονομικές αρχές

Το CDC συνιστά σε όσους εργάζονται με ζώα να χρησιμοποιούν κατάλληλο προστατευτικό εξοπλισμό και να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί κατά τον χειρισμό ζωικών απορριμμάτων.

Προτρέπουν επίσης σε προσοχή κατά τον καθαρισμό ταϊστρών ή σημείων με περιττώματα πτηνών και σε αποφυγή επαφής με άγρια ζώα που είναι άρρωστα ή νεκρά.

Οι υγειονομικές αρχές της πολιτείας συστήνουν παράλληλα να γίνεται εμβολιασμός για την εποχική γρίπη σε όσους έρχονται σε επαφή με οικόσιτα ή άγρια πτηνά.

Το κοινό εμβόλιο δεν προστατεύει από τη γρίπη των πτηνών, αλλά μειώνει την -μικρή- πιθανότητα ταυτόχρονης μόλυνσης από δύο διαφορετικούς ιούς, κάτι που θα μπορούσε θεωρητικά να επιτρέψει στον ιό της γρίπης των πτηνών να μεταλλαχθεί σε μορφή που θα μεταδίδεται ευκολότερα μεταξύ ανθρώπων.

Σύμφωνα με την ανακοίνωση, έχει ήδη δημιουργηθεί ζώνη προστασίας τριών χιλιομέτρων και ζώνη επιτήρησης δέκα χιλιομέτρων γύρω από το σημείο.

Όλα τα πουλερικά στις εγκαταστάσεις θα θανατωθούν με ελεγχόμενο τρόπο, στο πλαίσιο των μέτρων για την αποτροπή περαιτέρω εξάπλωσης του ιού.

Η Περιφέρεια επισημαίνει ότι καθώς έχουν επιβεβαιωθεί και άλλα κρούσματα σε νεκρούς αργυροπελεκάνους στις λίμνες Μικρή Πρέσπα και Χειμαδίτιδα της Φλώρινας, είναι αναγκαία η εφαρμογή μέτρων βιοασφάλειας στις εκτροφές πουλερικών για την αποτροπή της μόλυνσής τους. Συγκεκριμένα, τα μέτρα που προβλέπονται σε απόφαση του υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων προβλέπουν την απαγόρευση διατήρησης των πουλερικών(οικόσιτων, ελεύθερης βοσκής, βιολογικής εκτροφής κ.λπ.) σε ανοιχτούς χώρους σε περιοχές της χώρας που βρίσκονται σε απόσταση μικρότερη των 2 χιλιομέτρων από υγροβιότοπους, ποταμούς, λίμνες και κάθε είδους υδατοσυλλογές, αλλά και σε μη περιφραγμένους χώρους σε όλη την επικράτεια της χώρας. Στις περιοχές της χώρας που δεν είναι υποχρεωτικός ο εγκλεισμός των πουλερικών, συνιστάται η διατήρησή τους σε κλειστούς ή καλυμμένους χώρους, τουλάχιστον μέχρι τα μέσα Μαΐου. Επίσης, θα πρέπει να τηρούνται οι κανόνες για την ασφαλή διαχείριση κρέατος, αυγών και παραγώγων των εκτρεφόμενων πτηνών ή ζώων.

Υπενθυμίζεται ότι η γρίπη των πτηνών είναι μια λοιμώδης ιογενής νόσος υποχρεωτικής δηλώσεως και σε περιπτώσεις αυξημένης νοσηρότητας ή θνησιμότητας των πουλερικών, οι κάτοχοί τους υποχρεούνται να ενημερώνουν άμεσα τις κτηνιατρικές αρχές για να ληφθούν τα απαραίτητα δείγματα. Σημειώνεται ότι το τελευταίο διάστημα καταγράφηκαν ανά την υφήλιο και αυξημένα περιστατικά μετάδοσης του ιού σε θηλαστικά (π.χ. μηρυκαστικά, μινκ, αιλουροειδή).

Οι λοιπές υπηρεσίες και ιδιωτικοί φορείς που έρχονται σε άμεση και συχνή επαφή με άγρια πτηνά (δασικοί υπάλληλοι, κυνηγοί, ομοσπονδιακοί θηροφύλακες, ορνιθολογικές οργανώσεις, κέντρα περίθαλψης, φορείς διαχείρισης κ.λπ.), καλούνται να ενημερώνουν τις οικείες κτηνιατρικές αρχές σε περιπτώσεις εύρεσης νεκρών ή ημιθανών πτηνών που ανήκουν σε είδη υψηλού κινδύνου, ή να τα συλλέγουν και να τα παραδίδουν σε αυτές, λαμβάνοντας υπόψη όλα τα απαραίτητα μέτρα ατομικής προστασίας. Τέλος, συνιστάται στους επαγγελματίες που συγκαταλέγονται στις ομάδες υψηλού κινδύνου, όπως κτηνίατροι, πτηνοτρόφοι, χοιροτρόφοι, εκτροφείς γουνοφόρων ζώων, σφαγείς, να εμβολιαστούν κατά της εποχικής γρίπης, ως μέτρο μείωσης της πιθανότητας ανασυνδυασμού και ανάδυσης ενός νέου πανδημικού στελέχους.

Αυτό εγείρει νέα ερωτήματα σχετικά με τον ιό, ο οποίος εξαπλώνεται εδώ και χρόνια σε άγρια πτηνά, εμπορικά πουλερικά και σε πολλά είδη θηλαστικών.

Ο ιός, επίσης γνωστός ως τύπος Α H5N1, ανιχνεύθηκε για πρώτη φορά σε γαλακτοπαραγωγά βοοειδή στις ΗΠΑ τον Μάρτιο. Έκτοτε, η γρίπη των πτηνών έχει επιβεβαιωθεί σε τουλάχιστον 866 κοπάδια σε 16 πολιτείες.

Περισσότεροι από 60 άνθρωποι σε οκτώ πολιτείες έχουν μολυνθεί, με κυρίως ήπιες ασθένειες, σύμφωνα με τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων των ΗΠΑ.

Ο ιός εντοπίστηκε πρόσφατα σε γαλακτοπαραγωγικές μονάδες της Νότιας Καλιφόρνιας, αφού είχε βρεθεί στην Κεντρική Κοιλάδα της πολιτείας από τον Αύγουστο.

Ο κυβερνήτης Γκάβιν Νιούσομ δήλωσε ότι κήρυξε την κατάσταση έκτακτης ανάγκης για να τοποθετήσει καλύτερα το προσωπικό και τις προμήθειες της πολιτείας, ώστε να ανταποκριθούν στην επιδημία.

Η Καλιφόρνια αναζητούσε τη γρίπη των πτηνών σε μεγάλες δεξαμενές γάλακτος κατά τη διάρκεια της επεξεργασίας. Και έχουν βρει τον ιό σε τουλάχιστον 650 κοπάδια, που αντιπροσωπεύουν περίπου τα τρία τέταρτα όλων των επηρεαζόμενων γαλακτοκομικών κοπαδιών των ΗΠΑ.

Αυτή την εβδομάδα, οι υγειονομικές αρχές επιβεβαίωσαν το πρώτο γνωστό κρούσμα σοβαρής ασθένειας στις ΗΠΑ. Όλα τα προηγούμενα κρούσματα στις ΗΠΑ ήταν γενικά ήπια.

Ένα άτομο στη Λουιζιάνα έχει νοσηλευτεί με την πρώτη γνωστή σοβαρή ασθένεια της χώρας που προκλήθηκε από τον ιό, δήλωσαν αξιωματούχοι υγείας αυτή την εβδομάδα.

Ο ασθενής στη Λουιζιάνα, ο οποίος είναι άνω των 65 ετών και είχε υποκείμενα ιατρικά προβλήματα, βρίσκεται σε κρίσιμη κατάσταση. Έχουν δοθεί στη δημοσιότητα λίγες λεπτομέρειες αλλά οι αξιωματούχοι δήλωσαν ότι το άτομο ανέπτυξε σοβαρά αναπνευστικά συμπτώματα μετά από έκθεση σε ένα σμήνος άρρωστων πτηνών σε μια αυλή.

Οι αξιωματούχοι των Κέντρων Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων τόνισαν και πάλι αυτή την εβδομάδα ότι ο ιός ενέχει χαμηλό κίνδυνο για το ευρύ κοινό.

Είναι σημαντικό ότι δεν υπάρχουν αναφορές για μετάδοση από άνθρωπο σε άνθρωπο και δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι ο ιός έχει αλλάξει ώστε να εξαπλώνεται πιο εύκολα μεταξύ των ανθρώπων.

Σε γενικές γραμμές, οι ειδικοί σε θέματα γρίπης συμφώνησαν με αυτή την εκτίμηση, λέγοντας ότι είναι πολύ νωρίς για να πούμε ποια τροχιά θα μπορούσε να πάρει η επιδημία.

Ρούλα Σκουρογιάννη

Σε έξι από τις μονάδες, έχει επιβεβαιωθεί το στέλεχος γρίπης H7N3 και σε μία το στέλεχος H7N9, εξηγούσε η επίσημη ανακοίνωση. Σε καμία δεν εντοπίστηκε ο τύπος H5N1 της γρίπης των πτηνών που έχει μολύνει δισεκατομμύρια άγρια ​​και εκτρεφόμενα ζώα παγκοσμίως και έχει εγείρει φόβους για μετάδοση από τον άνθρωπο.

«Γύρω από όλες τις μολυσμένες εγκαταστάσεις, υπάρχουν περιορισμένες περιοχές και άλλες υπό έλεγχο», ανέφερε σε ανακοίνωσή του το υπεύθυνο τμήμα Γεωργίας της Βικτόρια.

Ειδικότερα, οι μολυσμένες πτηνοτροφικές μονάδες περιλαμβάνουν έξι φάρμες παραγωγής αυγών και ένα αγρόκτημα εκτροφής πάπιας. Περίπου ένα εκατομμύριο κοτόπουλα, δηλαδή περίπου το 5% του πληθυσμού των ορνίθων της Αυστραλίας που γεννούν αυγά, έχουν θανατωθεί ή θα θανατωθούν στις πληγείσες μονάδες για να περιορίσουν τον ιό, δήλωσε η κυβέρνηση την περασμένη εβδομάδα.

Δεν έχει υπάρξει ακόμη έλλειψη αυγών στην αγορά, αν και ορισμένοι λιανοπωλητές έχουν θέσει όρια στις πωλήσεις.

Πριν από τα τελευταία κρούσματα, το πρώτο από τα οποία αναφέρθηκε τον περασμένο μήνα, η Αυστραλία είχε βιώσει εννέα κρούσματα γρίπης των πτηνών υψηλής παθογονικότητας από το 1976, λέει η κυβέρνηση. Όλα συγκρατήθηκαν και εκριζώθηκαν.

Οι αρχές καθησυχάζουν το καταναλωτικό κοινό διαβεβαιώνοντας ότι τα αυγά και το κρέας πάπιας και κοτόπουλου παραμένουν ασφαλή για κατανάλωση.

Το γεγονός πως η πηγή της μόλυνσης του άτυχου ασθενή δεν έχει εντοπιστεί επιβεβαιώνει σε ανακοίνωσή του και το υπουργείο Υγείας του Μεξικού.

Ο ΠΟΥ διαβεβαιώνει ότι ο κίνδυνος του ιού της γρίπης των πτηνών για τον γενικό πληθυσμό είναι χαμηλός, αυτή τη στιγμή.

Ο 59χρονος κάτοικος της Πολιτείας του Μεξικού είχε νοσηλευτεί στην Πόλη του Μεξικού και πέθανε στις 24 Απριλίου, με συμπτώματα πυρετού, δύσπνοιας, διάρροιας, ναυτίας και γενικής κακουχίας, ανέφερε η ανακοίνωση του ΠΟΥ.

«Αν και η πηγή έκθεσης στον ιό σε αυτή την περίπτωση είναι προς το παρόν άγνωστη, ιοί A(H5N2) έχουν αναφερθεί σε πουλερικά στο Μεξικό», δήλωσε ο ΠΟΥ, προσθέτοντας πως ήταν το πρώτο εργαστηριακά επιβεβαιωμένο κρούσμα μόλυνσης από τον ιό της γρίπης A(H5N2) παγκοσμίως και ο πρώτος ιός H5 των πτηνών που αναφέρθηκε σε άτομο στο Μεξικό.

Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι το περιστατικό δεν σχετίζεται με το ξέσπασμα της γρίπης των πτηνών H5N1 στις Ηνωμένες Πολιτείες που έχει μολύνει μέχρι στιγμής τρεις εργαζόμενους σε γαλακτοκομικές φάρμες.

Το θύμα δεν είχε ιστορικό έκθεσης σε πουλερικά ή άλλα ζώα, αλλά είχε πολλαπλές υποκείμενες ιατρικές παθήσεις και ήταν κλινήρης για τρεις εβδομάδες, για άλλους λόγους, πριν από την έναρξη των οξέων συμπτωμάτων, ανέφερε ο ΠΟΥ.

Το υπουργείο Υγείας του Μεξικού είπε ότι το άτομο είχε χρόνια νεφρική νόσο και διαβήτη τύπου 2. «Αυτό θέτει αμέσως έναν άνθρωπο σε κίνδυνο εκδήλωσης πιο σοβαρής γρίπης, ακόμη και με εποχική γρίπη», δήλωσε ο Andrew Pekosz, ειδικός στη γρίπη στο Πανεπιστήμιο Johns Hopkins.

Τον Μάρτιο, η κυβέρνηση του Μεξικού ανέφερε ένα ξέσπασμα του A(H5N2) σε μια απομονωμένη οικογενειακή μονάδα στη δυτική πολιτεία Michoacan της χώρας. Η κυβέρνηση είπε ότι τα κρούσματα δεν αντιπροσωπεύουν κίνδυνο για απομακρυσμένες εμπορικές φάρμες ή για την ανθρώπινη υγεία.

Το Υπουργείο Υγείας του Μεξικού δήλωσε ότι δεν υπάρχουν ενδείξεις μετάδοσης από άτομο σε άτομο στην υπόθεση και οι φάρμες κοντά στο σπίτι του θύματος παρακολουθούνταν.

Άλλα άτομα που ήρθαν σε επαφή με τον άτυχο άντρα βρέθηκαν αρνητικά για γρίπη των πτηνών, ανέφεραν το υπουργείο Υγείας και ο ΠΟΥ.

Η γρίπη των πτηνών έχει μολύνει θηλαστικά όπως φώκιες, ρακούν, αρκούδες και βοοειδή, κυρίως λόγω της επαφής με μολυσμένα πτηνά.

Οι επιστήμονες βρίσκονται σε επιφυλακή για αλλαγές στον ιό που θα μπορούσαν να σηματοδοτήσουν ότι προσαρμόζεται για να εξαπλωθεί πιο εύκολα μεταξύ των ανθρώπων.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες ανέφεραν τρία κρούσματα ανθρώπινης μόλυνσης από τον H5N1 μετά από έκθεση σε αγελάδες από τότε που εντοπίστηκε ξέσπασμα σε γαλακτοπαραγωγά βοοειδή τον Μάρτιο. Οι δύο είχαν συμπτώματα επιπεφυκίτιδας, ενώ ο τρίτος είχε και αναπνευστικά συμπτώματα.

Αν και ο θάνατος στο Μεξικό δεν ήταν το ίδιο στέλεχος με αυτόν που μολύνει σήμερα τα βοοειδή στις Ηνωμένες Πολιτείες, είναι και οι δύο ιοί των πτηνών H5.

Ο Andrew Pekosz εξηγεί ότι από το 1997, οι ιοί H5 δείχνουν συνεχώς την τάση να μολύνουν θηλαστικά περισσότερο από οποιονδήποτε άλλο ιό της γρίπης των πτηνών. «Επομένως, συνεχίζει να χτυπά αυτό το προειδοποιητικό καμπανάκι ότι πρέπει να είμαστε πολύ προσεκτικοί σχετικά με την παρακολούθηση αυτών των λοιμώξεων, επειδή κάθε διάχυση είναι μια ευκαιρία για αυτόν τον ιό να προσπαθήσει να συσσωρεύσει εκείνες τις μεταλλάξεις που τον κάνουν να μολύνει αποτελεσματικότερα τους ανθρώπους», είπε ο Pekosz.

Η Αυστραλία ανέφερε το πρώτο κρούσμα μόλυνσης σε άνθρωπο από A(H5N1) τον Μάιο, σημειώνοντας ότι δεν υπήρχαν σημάδια μετάδοσης. Ωστόσο, εντόπισε περισσότερα κρούσματα γρίπης των πτηνών H7 σε φάρμες στην πολιτεία Βικτώρια.

Η γρίπη των πτηνών μεταδίδεται κυρίως μέσω άμεσης επαφής με μολυσμένα πτηνά ή τις εκκρίσεις τους. Η μετάδοση από άνθρωπο σε άνθρωπο είναι σπάνια, αλλά δεν αποκλείεται.

Η πιο πρόσφατη έξαρση της γρίπης των πτηνών, ειδικά του στελέχους H5N1, σημειώθηκε στις Ηνωμένες Πολιτείες,  την άνοιξη του 2024 και περιλαμβάνει κρούσματα σε αγελάδες γαλακτοπαραγωγής σε πολλές πολιτείες. Το ξέσπασμα εντοπίστηκε αρχικά στο Τέξας και το Κάνσας, και στη συνέχεια επεκτάθηκε στο Μίσιγκαν, το Άινταχο, το Νέο Μεξικό και το Οχάιο. Συνολικά, έχουν επιβεβαιωθεί κρούσματα σε 15 αγροκτήματα σε 6 πολιτείες.

Αυτό που προκαλεί ιδιαίτερη ανησυχία είναι ότι αυτή η έξαρση περιλάμβανε και ανθρώπινα κρούσματα. Στις 25 Μαρτίου 2024, αναφέρθηκε το πρώτο ανθρώπινο κρούσμα από επαφή με μολυσμένες αγελάδες στο Τέξας, και ακολούθησε ένα δεύτερο κρούσμα στο Μίσιγκαν στις 22 Μαΐου 2024. Και οι δύο άνθρωποι εμφάνισαν ήπια συμπτώματα και έχουν αναρρώσει.

Όλη η μέχρι σήμερα γνώση γύρω από τη νόσο αποδίδεται μέσα σε 9 ερωτήσεις και απαντήσεις που επιμελήθηκαν τα μέλη της ΕΕΛ, κ.κ. Π. Ιωάννου, Διαμαντής Κοφτερίδης και Νικόλαος Σύψας.

•        Τι είναι η γρίπη των πτηνών (Avian flu);

Η γρίπη των πτηνών οφείλεται στο Η5Ν1 στέλεχος του ιού της γρίπης, που προσβάλει κυρίως τα πτηνά. Τα άγρια πτηνά, ιδιαίτερα τα υδρόβια, που συνήθως είναι ασυμπτωματικά, αποτελούν δεξαμενή για όλους τους τύπους ιών της γρίπης των πτηνών, συνεπώς διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στην εξέλιξη, διατήρηση και εξάπλωσή τους. Οι ιός της γρίπης των πτηνών μπορεί να μεταλλαχθεί σε υψηλής παθογονικότητας ιό, που είναι εξαιρετικά μεταδοτικός και μπορεί να προκαλέσει υψηλή θνητότητα σε άγρια πτηνά. Η προσβολή των οικόσιτων πουλερικών (π.χ. κοτόπουλα) και γίνεται συνήθως με άμεση επαφή με άγρια πουλιά και έμμεσα μέσω μολυσμένων υλικών.

•        Γιατί ανησυχούμε για τη γρίπη των πτηνών;

Ανησυχούμε λόγω των οικονομικών συνεπειών στην βιομηχανία τροφίμων,

διότι μετά από διαπιστωμένα κρούσματα γίνεται θανάτωση και αποτέφρωση

μεγάλων αριθμών πουλερικών. Κυρίως όμως ανησυχούμε λόγω της ικανότητας

του ιού να μεταλλάσσεται, οπότε εμφανίζονται νέα στελέχη, μερικά από τα οποία

αποκτούν την ικανότητα να προσβάλουν τα θηλαστικά, μεταξύ των οποίων και

τον άνθρωπο. Η μεγάλη ανησυχία είναι ότι ο ιός θα μεταλλαχθεί ακόμα

περισσότερο, θα αποκτήσει την ικανότητα να μεταδίδεται πολύ εύκολα μεταξύ

των ανθρώπων και επομένως αποτελεί μια δυνητική απειλή να προκαλέσει την

επόμενη πανδημία.

•        Έχουν καταγραφεί περιστατικά μόλυνσης ανθρώπων με την γρίπη των πτηνών μετά από επαφή με ζώα;

Αν και η γρίπη των πτηνών προσβάλλει συνήθως πτηνά, θηλαστικά όπως

χοίροι, φώκιες, αγριόχοιροι, και αλεπούδες έχουν σποραδικά βρεθεί μολυσμένα

με τους ιούς αυτούς. Τον Μάιο 2024, καταγράφηκαν στις ΗΠΑ 58 κρούσματα

γρίπης των πτηνών σε αγελάδες και από αυτά μολύνθηκαν 2 εργαζόμενοι σε

φάρμες ζώων. Η διασπορά του ιού από άγρια πτηνά στις αγελάδες υπολογίζεται

ότι έγινε προ έτους. Επιπλέον, μη-λοιμώδη υπολείμματα του ιού Η5Ν1 βρέθηκαν

σε δειγματοληψία αγελαδινού γάλακτος που πωλείται στο εμπόριο. Τα δεδομένα

αυτά σημαίνουν ότι ο ιός προσαρμόστηκε στα θηλαστικά και απέκτησε την

ικανότητα να μεταδίδεται εύκολα μεταξύ των αγελάδων. Ο κίνδυνος για το

μέλλον είναι να εξελιχθεί ακόμα περισσότερο, έτσι ώστε να μεταδίδεται εύκολα

μεταξύ των ανθρώπων. Προς το παρόν, στην επιδημική έξαρση των ΗΠΑ, δεν

σημειώθηκαν θάνατοι ούτε συρροές κρουσμάτων, γεγονός που σημαίνει ότι ο ιός

δεν έχει ακόμα μεταλλαχθεί αρκετά για να προκαλέσει επιδημία στους

ανθρώπους.

•        Πού εντοπίζεται (συνήθως) η γρίπη των πτηνών;

Η γρίπη των πτηνών εμφανίζεται παγκοσμίως, με διαφορετικά στελέχη πιο

διαδεδομένα σε ορισμένες περιοχές του κόσμου. Μερικοί από τους ιούς της

γρίπης των πτηνών κυκλοφορούν στα πουλερικά στην Ασία, ενώ άλλοι έχουν

εξαπλωθεί παγκοσμίως μέσω μεταναστεύσεων άγριων πτηνών.

•        Πώς εισάγεται και εξαπλώνεται η γρίπη των πτηνών στα πουλερικά στην

Ευρωπαϊκή Ένωση;

Εισάγεται κυρίως μέσω αποδημητικών άγριων πτηνών, όπως οι αγριόχηνες.

Η μόλυνση των άγριων πτηνών είναι εποχιακή, με το ζενίθ να αφορά νεαρά

πτηνά το φθινόπωρο. Τα άγρια πτηνά μεταφέρουν τους ιούς κατά μήκος των

διαδρόμων μετανάστευσης και τους αποβάλλουν μολύνοντας το περιβάλλον. Το

χειμώνα, με τις μετακινήσεις των άγριων πτηνών να αυξάνονται και τις

θερμοκρασίες να διευκολύνουν την επιβίωση των ιών αυτών, η έκθεση στα

πουλερικά αυξάνεται. Επιπλέον, η έμμεση επαφή με μολυσμένο αγροτικό

εξοπλισμό μπορεί επίσης να συμβάλει στη μόλυνση των πουλερικών. Για τους

λόγους αυτούς τα πτηνοτροφεία πρέπει να είναι στεγασμένα και να

αποτρέπεται η ανάμειξη κοτόπουλων με άγριες αποδημητικές

πάπιες και χήνες.

•        Ο ιός της γρίπης των πτηνών αποτελεί κίνδυνο για τους ανθρώπους;

Τα περισσότερα στελέχη του ιού της γρίπης των πτηνών είναι σχετικά

ακίνδυνα για τους φυσικούς ξενιστές άγριων πτηνών και δεν μολύνουν τον

άνθρωπο. Αν και οι περισσότεροι από τους ιούς της γρίπης των πτηνών μολύνουν

πρωταρχικά μόνο πτηνά, ορισμένες παραλλαγές μπορεί να αναπτύξουν

μεταλλάξεις που αυξάνουν τη δυνατότητά τους να μολύνουν και άλλα είδη όπως

οι άνθρωποι. Τα άτομα που βρίσκονται σε στενή επαφή με μολυσμένα ζώα

κινδυνεύουν να μολυνθούν από ιούς της γρίπης των πτηνών.

•        Μπορώ να κολλήσω τη γρίπη των πτηνών από το χειρισμό άρρωστων ή

νεκρών πτηνών;

Ο κίνδυνος μετάδοσης του ιού της γρίπης των πτηνών από τα άγρια πτηνά στο

ευρύ κοινό είναι χαμηλός. Οι περισσότερες περιπτώσεις μόλυνσης του ανθρώπου

με ιούς της γρίπης των πτηνών αφορούσαν πολύ στενή άμεση επαφή με άρρωστα

πουλερικά. Προκειμένου να ελαχιστοποιηθεί ο κίνδυνος μόλυνσης από τον ιό της

γρίπης των πτηνών από άγρια πτηνά, οι άνθρωποι θα πρέπει να αποφεύγουν να

αγγίζουν άρρωστα ή νεκρά άγρια πτηνά με γυμνά χέρια.

•        Υπάρχει θεραπεία για τον άνθρωπο σε περίπτωση λοίμωξης από τον ιό της

γρίπης των πτηνών;

Τα άτομα με υποψία ή επιβεβαιωμένη τέτοια λοίμωξη συνιστάται να

αντιμετωπίζονται το συντομότερο δυνατό με εγκεκριμένα αντιιικά φάρμακα για

τη θεραπεία της εποχικής γρίπης και τη συνήθη υποστηρικτική φροντίδα.

•        Είναι ασφαλής η βρώση προϊόντων πουλερικών εάν έχει ανιχνευθεί γρίπη

των πτηνών στην περιοχή;

Ναι, τα πουλερικά και τα προϊόντα πουλερικών που διατίθενται στην αγορά

στην Ευρωπαϊκή Ένωση μπορούν να παρασκευάζονται και να καταναλώνονται ως

συνήθως, ακολουθώντας σωστές πρακτικές υγιεινής και σωστό μαγείρεμα.

Η γρίπη των πτηνών παραμένει μια σοβαρή απειλή για την υγεία των πουλερικών και την οικονομία της κτηνοτροφίας, καθώς και μια δυνητική απειλή για τη δημόσια υγεία. Συνεπώς, η παρακολούθηση, η πρόληψη και η άμεση αντίδραση σε τυχόν περιστατικά είναι κρίσιμης σημασίας.

Οι υγειονομικές αρχές, όπως το CDC, αλλά και ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας έχουν εκδώσει οδηγίες για την πρόληψη και τον έλεγχο της εξάπλωσης του ιού, συστήνοντας αποφυγή επαφής με άρρωστα ή νεκρά ζώα και κατανάλωση μόνο παστεριωμένων γαλακτοκομικών προϊόντων.​

Σημειώνουμε ότι μέχρι πέρυσι ο ιός αυτός συνήθως βρισκόταν σε έξαρση κατά τη διάρκεια της άνοιξης, οπότε και μεταναστεύουν πολλά είδη πουλιών, εντούτοις πλέον οι πτηνοτρόφοι καλούνται να βρίσκονται σε επιφυλακή καθ’ όλη τη διάρκεια του χρόνου.

Όπως αναφέρει το Reuters, η γρίπη των πτηνών χαρακτηρίζεται από τους επιστήμονες «για πρώτη φορά ενδημική σε κάποια άγρια πτηνά που μεταδίδουν τον ιό στα πουλερικά, τουλάχιστον στις ΗΠΑ», αν και μεγάλο πρόβλημα έχουν και ευρωπαϊκές χώρες όπως η Βρετανία και η Γαλλία. Για αυτό εικάζεται πως ευθύνεται η καινούρια μετάλλαξη που κυκλοφορεί, η οποία φαίνεται να είναι πιο μεταδοτική και να μολύνει περισσότερα είδη πτηνών.

Οι επιδημιολόγοι θεωρούν πως τα άγρια πτηνά είναι ο κύριος υπαίτιος για την διασπορά της γρίπης των πτηνών, η οποία μεταδίδεται και στα εκτρεφόμενα πουλερικά, μέσα από μολυσμένα σωματικά υγρά και περιττώματα.

Τα ξεσπάσματα της ίωσης σε πτηνοτροφεία έχουν πλέον φτάσει σε αριθμούς ρεκόρ και δεν προβλέπεται να ελαττώνονται, καθώς ο αριθμός των κρουσμάτων σε άγρια πτηνά παραμένει ιδιαίτερα υψηλός.

Τόσο η Ε.Ε όσο και το Μεξικό σκέφτονται το ενδεχόμενο της επιβολής υποχρεωτικού εμβολιασμού κατά της γρίπης των πτηνών στα πτηνοτροφεία, σύμφωνα με το Reuters. Δυστυχώς, εντούτοις, έχει διαπιστωθεί πως ο εμβολιασμός δεν είναι αρκετός για την εξάλειψη της απειλής, καθώς δεν εμποδίζει πλήρως τη μόλυνση ούτε και τη μετάδοση του ιού της γρίπης των πτηνών.

Η κατάσταση αυτή έχει σημαντικό αντίκτυπο στις παγκόσμιες αποθήκες τροφίμων οι οποίες πλέον απειλούνται, ενώ τεράστια είναι και η άνοδος στις τιμές των αβγών, μετά την θανάτωση αρκετών εκατομμυρίων πτηνών μέσα στο 2022. Ο ιός είναι θανατηφόρος για τα πουλερικά και οι οδηγίες προβλέπουν τη σφαγή ολόκληρου του σμήνους ακόμα και αν μόνο ένα πουλερικό βρεθεί θετικό.

«Μια από τις πιο βασικές πηγές πρωτεΐνης όλου του πλανήτη, τα αβγά δεν είναι πλέον προσβάσιμα για όλους, την ίδια στιγμή που η παγκόσμια οικονομία πλήττεται από έναν πληθωρισμό που καλπάζει», επισημαίνει το ειδησεογραφικό πρακτορείο.

«Οι σκληρές προσπάθειες των πτηνοτρόφων δεν είναι αρκετές για να λυθεί το πρόβλημα»

Η εταιρία «Rose Acre Farms» που είναι και ο δεύτερος μεγαλύτερος παραγωγός αβγών στις ΗΠΑ έλαβε αυστηρά μέτρα για τον περιορισμό της εξάπλωσης της γρίπης, επιβάλλοντας μάλιστα στους εργαζομένους να πλένονται πριν εισέλθουν στις εγκαταστάσεις. Δυστυχώς, τα μέτρα αυτά δεν ήταν αρκετά και την περασμένη χρονιά έχασαν 1,5 εκατ. χήνες.

Αλλά και η εταιρία «Weld County» έχασε 3 εκατ. κοτόπουλα καθώς παρατηρήθηκαν δύο ξεσπάσματα μέσα σε 6 μόλις μήνες, με τους υπεύθυνους να πιθανολογούν πως ο ιός μεταφέρθηκε από κοντινό δάσος μέσω του αέρα!

«Η γρίπη των πτηνών σημειώνεται ακόμα και σε καινούρια πτηνοτροφεία, με μοντέρνο εξοπλισμό και καθόλου παράθυρα, οπότε το μόνο που μπορούμε να κάνουμε είναι να προσευχόμαστε να μην υπάρξει κάποιο ξέσπασμα», είπε στο Reuters ο Shigeo Inaba, πτηνοτρόφος από την Ιαπωνία.

Σύμφωνα με το Reuters κρούσματα έχουν σημειωθεί και σε θηλαστικά, όπως είναι οι αλεπούδες, οι αρκούδες και οι φώκιες, ενώ μπορεί να μολυνθεί και ο άνθρωπος. Ωστόσο, ο ΠΟΥ είναι καθησυχαστικός, εξηγώντας πως τόσο το ρίσκο της μόλυνσης, όσο και εκείνο της σοβαρής νόσησης είναι χαμηλό για τους ανθρώπους.

Η Ρωσία ενημέρωσε για το περιστατικό τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας «πριν από μερικές ημέρες, μόλις επιβεβαιωθήκαμε πλήρως για τα αποτελέσματά μας», επισήμανε ο Ποπόβα στο κρατικό τηλεοπτικό δίκτυο Rossiya 24.

Δεν υπάρχουν ενδείξεις για μετάδοση μεταξύ ανθρώπων προς το παρόν, συμπλήρωσε η ίδια.

Προηγουμένως, ένα άλλο στέλεχος της γρίπης των πτηνών – H5N1- ήταν γνωστό ότι μεταδιδόταν σε ανθρώπους.

Επτά εργαζόμενοι σε μονάδα πουλερικών στη νότια Ρωσία μολύνθηκαν από το στέλεχος AH5N8, όταν καταγράφηκε ξέσπασμα της νόσου στο εργοστάσιο τον Δεκέμβριο, τόνισε η ίδια, προσθέτοντας ότι είναι καλά στην υγεία τους τώρα.

«Η κατάσταση δεν εξελίχθηκε περαιτέρω», είπε η Πόποβα.