Παρά τη διεθνή υποστήριξη, ο Όρμπαν αντιμετωπίζει σοβαρή εσωτερική πρόκληση από τον πρώην σύμμαχό του Πίτερ Μάγιαρ, καθώς η οικονομική δυσκολία και η φθορά των δημόσιων υπηρεσιών επηρεάζουν τους ψηφοφόρους. Οι εκλογές θα κριθούν από το αν οι πολίτες δώσουν προτεραιότητα στη διεθνή ισχύ του Όρμπαν ή στις εσωτερικές επιδόσεις της κυβέρνησής του.

Προεκλογικό βίντεο που δημοσίευσε ο Όρμπαν αυτή την εβδομάδα περιλαμβάνει δηλώσεις στήριξης από δώδεκα ηγέτες, μεταξύ των οποίων η πρωθυπουργός της Ιταλίας Τζόρτζια Μελόνι και ο Ματέο Σαλβίνι, η Μαρίν Λεπέν από τη Γαλλία και η Άλις Βάιντελ από τη Γερμανία.

Το προεκλογικό βίντεο

Thank you for your support! @MorawieckiM, @RobSchneider, @GiorgiaMeloni, @predsednikrs, @MLP_officiel, @matteosalvinimi, @AndrejBabis, @JMilei, @Alice_Weidel, @Santi_ABASCAL, @netanyahu, @herbert_kickl pic.twitter.com/7JI021IgRq

— Orbán Viktor (@PM_ViktorOrban) January 11, 2026

«Η Ευρώπη χρειάζεται τον Βίκτορ Όρμπαν», δηλώνει η Βάιντελ του ακροδεξιού κόμματος Εναλλακτική για τη Γερμανία (AfD).

Η Λεπέν, πρώην ηγέτιδα του γαλλικού ακροδεξιού κόμματος Εθνικός Συναγερμός, επαινεί τον Όρμπαν, ο οποίος στο παρελθόν είχε περιγράψει την Ουγγαρία ως «εργαστήριο ανελεύθερης δημοκρατίας». «Χάρη σε ηγέτες όπως ο Βίκτορ Όρμπαν, το στρατόπεδο των πατριωτών και των υπερασπιστών των εθνών και των κυρίαρχων λαών γνωρίζει όλο και μεγαλύτερη επιτυχία στην Ευρώπη», λέει.

Η Μελόνι, από την πλευρά της, τονίζει τις ομοιότητες που τη συνδέουν με τον Όρμπαν: «Μαζί υποστηρίζουμε μια Ευρώπη που σέβεται την εθνική κυριαρχία και είναι περήφανη για τις πολιτισμικές και θρησκευτικές της ρίζες».

Άλλοι ηγέτες που εμφανίζονται στο βίντεο είναι ο Χέρμπερτ Κικλ, ηγέτης του Κόμματος της Ελευθερίας (FPÖ) της Αυστρίας, ο Τσέχος πρωθυπουργός Αντρέι Μπάμπις, καθώς και οι πρόεδροι της Σερβίας και της Αργεντινής, Αλεξάνταρ Βούτσιτς και Χαβιέ Μιλέι.

Ο πρωθυπουργός του Ισραήλ, Μπένζαμιν Νετανιάχου, κάνει επίσης την εμφάνισή του, λέγοντας ότι «η ασφάλεια δεν μπορεί να θεωρείται δεδομένη, πρέπει να κατακτηθεί» και περιγράφοντας τον Όρμπαν ως κάποιον που έχει τις απαραίτητες ιδιότητες για να προστατεύσει τη χώρα του.

Η εμφάνιση του Νετανιάχου έρχεται παρά το επίσημο μποϊκοτάζ του Ισραήλ σε δύο από τα ακροδεξιά κόμματα που εκπροσωπούνται στο βίντεο, το AfD της Γερμανίας και το FPÖ της Αυστρίας, λόγω των αντισημιτικών τους ριζών, όπως σημειώνει η ισραηλινή εφημερίδα Haaretz.

Η επίδειξη διεθνούς στήριξης ενόψει των ουγγρικών εκλογών της 12ης Απριλίου έρχεται μετά από έναν χρόνο κατά τον οποίο ο Όρμπαν, ο μακροβιότερος ηγέτης της Ευρωπαϊκής Ένωσης, απασχόλησε τα διεθνή μέσα λόγω της προσπάθειας της κυβέρνησής του να απαγορεύσει εκδηλώσεις Pride και να εντείνει τον έλεγχο στα ανεξάρτητα μέσα ενημέρωσης και τις ΜΚΟ.

Καθόλου ευνοϊκές οι προβλέψεις για τον Όρμπαν

Ο Όρμπαν, που εδώ και χρόνια δέχεται κριτική για την αποδυνάμωση των δημοκρατικών θεσμών, τον περιορισμό της ελευθερίας του Τύπου και την υπονόμευση του κράτους δικαίου, αντιμετωπίζει πλέον μια άνευ προηγουμένου πρόκληση από τον Πέτερ Μάγιαρ, πρώην υψηλόβαθμο στέλεχος του κόμματός του.

Καθώς οι Ούγγροι πολίτες αντιμετωπίζουν οικονομική στασιμότητα, αυξημένο κόστος ζωής και υποβαθμισμένες κοινωνικές υπηρεσίες, δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι ο Όρμπαν και το κόμμα του, το Fidesz, υπολείπονται του αντιπολιτευόμενου κόμματος Tisza του Μάγιαρ.

Σε απάντηση, το Fidesz προβάλλει τις διεθνείς διασυνδέσεις του Όρμπαν ως πλεονέκτημα για την Ουγγαρία σε μια ασταθή διεθνή συγκυρία, σύμφωνα με τον πολιτικό αναλυτή Μάρτον Μπένε από το Ινστιτούτο Πολιτικής Επιστήμης TK στη Βουδαπέστη. «Κάτι που ο αντίπαλός του απλώς δεν διαθέτει», σημείωσε.

Αντίθετα, η εκστρατεία του Μάγιαρ επικεντρώνεται σε εσωτερικά ζητήματα, με υποσχέσεις για τόνωση της οικονομίας μέσω της καταπολέμησης της διαφθοράς και της αποδέσμευσης δισεκατομμυρίων ευρώ παγωμένων κονδυλίων της ΕΕ.

Το εκλογικό αποτέλεσμα αναμένεται να κριθεί από το πώς οι ψηφοφόροι θα αξιολογήσουν αυτές τις δύο ανταγωνιστικές αφηγήσεις και από το «αν θα θεωρήσουν τις διεθνείς προκλήσεις ή την εσωτερική κυβερνητική επίδοση ως το βασικό διακύβευμα των εκλογών», καταλήγει ο Μπένε.

Η πρώτη σοβαρή απειλή

Για πρώτη φορά μετά από χρόνια πολιτικής κυριαρχίας, ο Βίκτορ Όρμπαν βρίσκεται αντιμέτωπος με μια εσωκομματική ρήξη που εξελίσσεται σε σοβαρή εκλογική απειλή. Ο Πέτερ Μάγιαρ, πρώην υψηλόβαθμο στέλεχος του Fidesz, επιχειρεί να ανατρέψει το πολιτικό σκηνικό της Ουγγαρίας, αξιοποιώντας τη λαϊκή δυσαρέσκεια για την οικονομική στασιμότητα, την ακρίβεια και την υποβάθμιση των κοινωνικών υπηρεσιών.

Σύμφωνα με πρόσφατες δημοσκοπήσεις, το κυβερνών κόμμα υποχωρεί έναντι του νέου κόμματος Tisza, σηματοδοτώντας μια απροσδόκητη μεταβολή στους πολιτικούς συσχετισμούς. Ενώ ο Μάγιαρ επενδύει σε μια ατζέντα εσωτερικής ανασυγκρότησης, με αιχμή την καταπολέμηση της διαφθοράς και την επαναφορά των παγωμένων ευρωπαϊκών κονδυλίων, το Fidesz απαντά προβάλλοντας την εμπειρία και τις διεθνείς διασυνδέσεις του Όρμπαν.

Κεντρικό στοιχείο της κυβερνητικής αφήγησης παραμένει η εξωτερική πολιτική και ειδικότερα η στάση του πρωθυπουργού απέναντι στον πόλεμο στην Ουκρανία. Οι στενές σχέσεις του με τη Μόσχα, που έχουν προκαλέσει έντονες αντιδράσεις στις Βρυξέλλες, παρουσιάζονται από τους υποστηρικτές του ως «πολιτική ειρήνης», αλλά από τους επικριτές του ως υπονόμευση της ευρωπαϊκής ενότητας.

Το αποτέλεσμα των εκλογών θα κριθεί από το αν οι Ούγγροι ψηφοφόροι δώσουν μεγαλύτερο βάρος στη διεθνή αστάθεια ή στην καθημερινή τους πραγματικότητα. Σε κάθε περίπτωση, η αναμέτρηση αυτή ενδέχεται να σηματοδοτήσει το τέλος της πολιτικής παντοδυναμίας του Βίκτορ Όρμπαν ή, αντίθετα, να επιβεβαιώσει για ακόμη μία φορά την ανθεκτικότητά του

Πηγή: Guardian

«Μετά τη σημερινή τηλεδιάσκεψη, μπορώ να πω με βεβαιότητα ένα πράγμα: η Ευρωπαϊκή Ένωση θέλει να συνεχίσει τον πόλεμο, αλλά δεν έχει ούτε ένα σεντ για να προμηθεύσει την Ουκρανία με στρατιωτικό εξοπλισμό, ούτε ένα σεντ για να χρηματοδοτήσει τις επιχειρήσεις της Ουκρανίας, και δεν έχει την παραμικρή ιδέα για το πώς θα βρει αυτά τα χρήματα», δήλωσε ο Όρμπαν σε ανάρτησή του στο Facebook.

«Η ΕΕ έχει την ιδέα ότι τα κράτη μέλη πρέπει να συγκεντρώσουν τους πόρους τους, αλλά η Ουγγαρία δεν είναι διατεθειμένη να το κάνει αυτό, ή να συνάψει κοινό δάνειο. Δεν είμαστε διατεθειμένοι να υποθηκεύσουμε το μέλλον των εγγονιών μας για να χρηματοδοτήσουμε έναν πόλεμο που η Ουκρανία δεν μπορεί να κερδίσει», πρόσθεσε ο Ούγγρος πρωθυπουργός.

Στο ίδιο μήκος κύματος, ο υπουργός Εξωτερικών της Ουγγαρίας Πέτερ Σιγιάρτο δήλωσε ότι το συμφέρον τόσο των Βρυξελλών όσο και του Κιέβου θα ήταν να αποδεχθούν άμεσα το αμερικανικό ειρηνευτικό σχέδιο για την Ουκρανία, καθώς η κατάσταση, όπως είπε, επιδεινώνεται συνεχώς.

«Πιστεύω ότι η μόνη αποδεκτή πορεία για όλους τους Ευρωπαίους πολιτικούς, από τις Βρυξέλλες μέχρι τη Βαρσοβία και το Βίλνιους, λαμβάνοντας υπόψη την ανθρωπιά και τη λογική, θα ήταν η άνευ όρων, πλήρης στήριξη των αμερικανικών ειρηνευτικών προσπαθειών και αυτού του σχεδίου 28 σημείων. Δεν πρόκειται να βελτιωθεί, επειδή η κατάσταση χειροτερεύει κάθε μέρα», δήλωσε ο Σιγιάρτο σε Ούγγρους δημοσιογράφους μετά τη συνεδρίαση των υπουργών Εμπορίου της ΕΕ.

Όπως υποστήριξε, η κατάσταση επιδεινώνεται «ως προς τον κίνδυνο κλιμάκωσης, την ευρωπαϊκή ασφάλεια, την οικονομία, την ανθρωπιστική κατάσταση και την εδαφική ακεραιότητα της Ουκρανίας», σημειώνοντας ότι «δεν υπάρχει κανένας τομέας που να παρουσιάζει βελτίωση» όσο η σύγκρουση συνεχίζεται.

Ο Ούγγρος υπουργός πρόσθεσε ότι Ευρωπαίοι πολιτικοί φαίνεται να σκέφτονται πώς να «παρεμποδίσουν, να σαμποτάρουν και να καταστήσουν αδύνατη την υιοθέτηση αυτού του ειρηνευτικού σχεδίου».

Η Ουγγαρία επιδιώκει να ενώσει δυνάμεις με τη Τσεχία και τη Σλοβακία για τη δημιουργία μιας συμμαχίας σκεπτικιστών απέναντι στην Ουκρανία εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπως αποκάλυψε ανώτερος πολιτικός σύμβουλος του Ούγγρου πρωθυπουργού Βίκτορ Ορμπάν στο POLITICO.

Ο Ορμπάν ελπίζει να συνεργαστεί με τον Αντρέι Μπάμπις, του οποίου το δεξιό λαϊκιστικό κόμμα κέρδισε πρόσφατα τις εκλογές στη Τσεχία, καθώς και με τον πρωθυπουργό της Σλοβακίας, Ρόμπερτ Φίτσο. Στόχος είναι ο συντονισμός των θέσεων πριν από τις συνόδους κορυφής της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένων ανεπίσημων συναντήσεων ηγετών, σύμφωνα με τον σύμβουλο.

Παρότι μια σταθερή πολιτική συμμαχία βρίσκεται ακόμη σε πρώιμο στάδιο, μια τέτοια πρωτοβουλία θα μπορούσε να παρεμποδίσει σημαντικά τις προσπάθειες της ΕΕ για οικονομική και στρατιωτική στήριξη προς την Ουκρανία.

«Πιστεύω πως θα συμβεί — και θα γίνει όλο και πιο ορατό», δήλωσε ο πολιτικός διευθυντής του πρωθυπουργού, Μπάλαζ Ορμπάν, όταν ρωτήθηκε για την πιθανότητα δημιουργίας ενός ουκρανο-σκεπτικιστικού μπλοκ στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο.

«Δούλεψε πολύ καλά κατά την προσφυγική κρίση. Έτσι μπορέσαμε να αντισταθούμε», ανέφερε σχετικά με τη λεγόμενη ομάδα των Βίσεγκραντ 4, που αποτελούνταν από την Ουγγαρία, τη Τσεχία, τη Σλοβακία και την Πολωνία, σε μια περίοδο που το ευρωσκεπτικιστικό κόμμα Νόμος και Δικαιοσύνη κυβερνούσε στη Βαρσοβία μετά το 2015.

Τότε, ο Πολωνός πρωθυπουργός Ματέους Μοραβιέτσκι ηγήθηκε ως ο μεγαλύτερος εταίρος της συμμαχίας, με την ομάδα «V4» να προωθεί φιλοοικογενειακές πολιτικές, ισχυρά εξωτερικά σύνορα για την ΕΕ και αντίθεση στην υποχρεωτική κατανομή προσφύγων μεταξύ των κρατών-μελών.

Ρήγμα στη συμμαχία Βίσεγκραντ μετά τον πόλεμο στην Ουκρανία

Η συμμαχία των Bίσεγκραντ 4 διασπάστηκε μετά τη ρωσική εισβολή πλήρους κλίμακας στην Ουκρανία, καθώς η Πολωνία υιοθέτησε σκληρή γραμμή απέναντι στη Μόσχα, ενώ η Ουγγαρία ακολούθησε αντίθετη στάση.

Ένα νέο σχήμα τύπου Βίσεγκραντ θα αριθμούσε πλέον τρία μέλη αντί για τέσσερα. Ο σημερινός πρωθυπουργός της Πολωνίας, ο κεντροδεξιός Ντόναλντ Τουσκ, είναι ένθερμος υποστηρικτής της Ουκρανίας και θεωρείται απίθανο να συμπράξει με τον Ορμπάν.

Φίτσο και Μπάμπις, ωστόσο, έχουν ταχθεί υπέρ του διαλόγου με τη Μόσχα αντί για οικονομικές πιέσεις. Ο Μπάμπις έχει δεχτεί επικρίσεις για τον δημόσιο σκεπτικισμό του σχετικά με περαιτέρω ευρωπαϊκή βοήθεια προς το Κίεβο, ενώ ο υπουργός Εξωτερικών της Τσεχίας προειδοποίησε στο POLITICO ότι ο Μπάμπις θα λειτουργούσε ως «μαριονέτα» του Ορμπάν στο τραπέζι του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.

Παρά ταύτα, ενδέχεται να χρειαστεί χρόνος μέχρι να αναμορφωθεί οποιαδήποτε εκδοχή της ομάδας Βίσεγκραντ. Αν και επανεξελέγη πρωθυπουργός το 2023, ο Φίτσο δεν έχει ακόμη διαμορφώσει επίσημη συμμαχία με τον Ορμπάν σε συγκεκριμένες πολιτικές. Ο Μπάμπις επίσης δεν έχει σχηματίσει κυβέρνηση μετά τη νίκη του κόμματός του.

Επέκταση πολιτικών συμμαχιών στις Βρυξέλλες

Η προσπάθεια της Ουγγαρίας για πολιτικές συμμαχίες στις Βρυξέλλες δεν περιορίζεται στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, σύμφωνα με τον Μπάλαζ Ορμπάν.

Το κυβερνών κόμμα Fidesz — μέλος της ακροδεξιάς ομάδας Patriots for Europe — μπορεί να επεκτείνει τις συνεργασίες του στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Ο Ορμπάν ανέφερε ως πιθανούς συμμάχους τους Ευρωπαίους Συντηρητικούς και Μεταρρυθμιστές, την ακροδεξιά ομάδα Europe of Sovereign Nations αλλά και «ορισμένες αριστερές ομάδες».

Κύρια κόμματα όπως το κεντροδεξιό Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα ίσως στραφούν κάποια στιγμή εναντίον της προέδρου της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, αποδυναμώνοντας έτσι την κεντρώα πλειοψηφία που στήριξε την επανεκλογή της, σύμφωνα με τον σύμβουλο.

«Η ανασύνταξη των [Βίσεγκραντ 4] βρίσκεται σε εξέλιξη. Διαθέτουμε την τρίτη μεγαλύτερη κοινοβουλευτική ομάδα στην Ευρώπη. Έχουμε ένα δίκτυο δεξαμενών σκέψης, που δραστηριοποιείται ευρέως στις Βρυξέλλες αλλά και διατλαντικά. Και αναζητούμε εταίρους σε κάθε θέμα», πρόσθεσε ο Μπάλαζ Ορμπάν.

Το Mathias Corvinus Collegium, μια δεξαμενή σκέψης που χρηματοδοτείται κυρίως από συμμάχους του Ούγγρου ηγέτη και προεδρεύεται από τον ίδιο τον Μπάλαζ Ορμπάν, έχει ενισχύσει την παρουσία του στις Βρυξέλλες από το 2022.

Eκλογικές προκλήσεις για τον Όρμπαν εν όψει 2025

Ο πρωθυπουργός της Ουγγαρίας βρίσκεται στην εξουσία τα τελευταία 15 χρόνια , αλλά αντιμετωπίζει εκλογική μάχη το επόμενο έτος. Το κόμμα Tisza του ηγέτη της αντιπολίτευσης,Péter Magyar, εμφανίζεται αυτή τη στιγμή δημοφιλέστερο από το Fidesz σύμφωνα με το Poll of Polls του POLITICO.

Σε ερώτηση για την επικείμενη εκλογική εκστρατεία, ο σύμβουλος τη χαρακτήρισε «δύσκολη όπως πάντα», κατηγορώντας τις Βρυξέλλες για μια «οργανωμένη, συντονισμένη προσπάθεια απομάκρυνσης της ουγγρικής κυβέρνησης» μέσω «πολιτικής στήριξης στην αντιπολίτευση».

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή διαμηνύει ότι τα μέτρα αναστολής χρηματοδότησης προς την Ουγγαρία απορρέουν από την άρνηση της Βουδαπέστης να συμμορφωθεί με το κοινοτικό δίκαιο και όχι από πολιτική σκοπιμότητα.

Όταν ρωτήθηκε αν η Βουδαπέστη συνεχίζει να στηρίζει τον Επίτροπο Υγείας,Olivér Várhelyi </ strong >—που φέρεται, σύμφωνα με δημοσιεύματα, να είχε στρατολογήσει κατασκόπους σε ευρωπαϊκούς θεσμούς όταν εργαζόταν ως διπλωμάτης— ο Μπάλαζ Ορμπάν απάντησε πως ο επίτροπος «κάνει εξαιρετική δουλειά».

«Πρόκειται απλώς για ζητήματα που χρησιμοποιούνται ώστε να παρουσιαστεί η Ουγγαρία ως χώρα που δεν είναι πιστή στους θεσμούς», συμπλήρωσε. «Θέλουμε να είμαστε μέσα. Είμαστε μέλος του κλαμπ».

Σπύρος Σιδέρης

Η εξέλιξη επιβεβαιώνει την κλιμάκωση της έντασης ανάμεσα σε Ουάσιγκτον και Μόσχα, με το Υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ να ανακοινώνει παράλληλα νέες κυρώσεις κατά της Ρωσίας, επικαλούμενο «την έλλειψη σοβαρής δέσμευσης για ειρηνευτική διαδικασία στην Ουκρανία». Ο Υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ δήλωσε ότι οι ΗΠΑ επιβάλλουν περιορισμούς στις δύο μεγαλύτερες ρωσικές πετρελαϊκές εταιρείες, τη Rosneft και τη Lukoil, «οι οποίες χρηματοδοτούν τη μηχανή πολέμου του Κρεμλίνου».

Από το αδιέξοδο στη ματαίωση

Η ακύρωση της συνάντησης δεν ήρθε ως έκπληξη για τους διπλωματικούς παρατηρητές. Όπως ανέφερε πρόσφατα το Reuters, οι προπαρασκευαστικές επαφές σκοντάφτουν εδώ και εβδομάδες στην αμετακίνητη ρωσική θέση. Η Μόσχα φέρεται να έχει επαναλάβει σε κλειστό υπόμνημα προς τις ΗΠΑ πως προϋπόθεση για συμφωνία ειρήνης παραμένει η εμπέδωση ρωσικού ελέγχου σε όλο το Ντονμπάς, με έμφαση στην περιοχή του Ντονέτσκ.

Ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου Ντίμιτρι Πεσκόφ επιβεβαίωσε ότι «οι όροι για την ειρήνη δεν έχουν αλλάξει», προσθέτοντας όμως πως «κανείς δεν θέλει να σπαταλήσει χρόνο χωρίς ουσία».

Από την πλευρά του, ο Τραμπ είχε αφήσει να εννοηθεί ότι δεν θα προχωρούσε σε μια «άκαρπη» συνάντηση, καθώς δεν είχε διαμορφωθεί κοινό πλαίσιο για το μέλλον του Ντονμπάς ή για μια βιώσιμη κατάπαυση του πυρός.

Πού διαφωνούν Ουάσιγκτον και Μόσχα

Οι δύο πλευρές συνεχίζουν να διαφωνούν στον πυρήνα: η Ρωσία ζητά οριστική ρύθμιση του Ντονμπάς πριν από την εκεχειρία, ενώ οι ΗΠΑ προτείνουν πρώτα πάγωμα των εχθροπραξιών και στη συνέχεια πολιτική συζήτηση.

Σύμφωνα με δυτικές πηγές, ο Τραμπ είχε κατά καιρούς επιδείξει ευελιξία, προσπαθώντας να πείσει τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι να δεχθεί έναν «οδικό χάρτη» που θα περιόριζε προσωρινά τις ουκρανικές θέσεις στην ανατολική γραμμή. Όμως ο Ουκρανός πρόεδρος, με στήριξη από το Λονδίνο και τις Βρυξέλλες, αρνήθηκε κατηγορηματικά, φοβούμενος πολιτικό κόστος και στρατιωτική παγίδα.

Η Μόσχα, με τη σειρά της, υποστηρίζει ότι αν τα ζητήματα κυριαρχίας δεν επιλυθούν προτού ανακοινωθεί η εκεχειρία, το Κίεβο δεν θα έχει κανένα κίνητρο να προβεί σε περαιτέρω παραχωρήσεις. Το διπλωματικό αδιέξοδο αυτό φάνηκε να κορυφώνεται τις τελευταίες ημέρες, οδηγώντας τελικά στην απόφαση του Τραμπ να «παγώσει» τη διαδικασία.

Η Βουδαπέστη εκτός παιχνιδιού — αλλά όχι εκτός πλάνου

Η Ουγγαρία είχε αναλάβει τον ρόλο της ουδέτερης πλατφόρμας συνάντησης. Ο Βίκτορ Όρμπαν είχε δηλώσει επανειλημμένα ότι η Βουδαπέστη θα μπορούσε να λειτουργήσει ως «γέφυρα ειρήνης» ανάμεσα σε ΗΠΑ και Ρωσία, ενώ ο Πέτερ Σιγιάρτο βρισκόταν ήδη σε επαφές στην Ουάσιγκτον για τις τεχνικές λεπτομέρειες. Μετά την ανακοίνωση του Τραμπ, η κυβέρνηση της Ουγγαρίας εξέφρασε «λύπη, αλλά και κατανόηση» για την απόφαση, υπογραμμίζοντας ότι «η ανάγκη διαλόγου παραμένει αμετάβλητη».

Για το Κρεμλίνο, η επιλογή ενός ευρωπαϊκού —αλλά φιλικού— εδάφους όπως η Βουδαπέστη αποτελούσε πολιτική εγγύηση ουδετερότητας. Για τον Λευκό Οίκο, αντίθετα, το ενδεχόμενο να παρουσιαστεί μια αποτυχημένη συνάντηση χωρίς αποτέλεσμα, ενείχε υψηλό ρίσκο.

Νέος γύρος κυρώσεων και στρατηγικών μηνυμάτων

Η απόφαση ακύρωσης συνοδεύτηκε από νέο πακέτο αμερικανικών κυρώσεων — ένα σαφές μήνυμα ότι η Ουάσιγκτον δεν προτίθεται να χαλαρώσει την πίεση. Η στόχευση των ενεργειακών κολοσσών Rosneft και Lukoil θεωρείται η πιο επιθετική οικονομική κίνηση της κυβέρνησης Τραμπ απέναντι στη Μόσχα μέχρι σήμερα. «Οι εταιρείες αυτές τροφοδοτούν τη μηχανή πολέμου του Κρεμλίνου και θα λογοδοτήσουν», είπε ο Μπέσεντ, προσθέτοντας ότι «η Ρωσία δείχνει μηδενική δέσμευση στην ειρήνη».

Η απάντηση δεν άργησε να έρθει. Το Κρεμλίνο, μέσω Πεσκόφ, κατήγγειλε τις κυρώσεις ως «απόπειρα υπονόμευσης των διαύλων διαλόγου» και ανακοίνωσε ότι θα λάβει «συμμετρικά οικονομικά και στρατηγικά μέτρα».

Πυρηνικές σκιές και διπλωματικά μηνύματα

Την ώρα που το διπλωματικό θερμόμετρο πέφτει, το στρατιωτικό ανεβαίνει. Η Ρωσία πραγματοποίησε πυρηνικής τυπολογίας ασκήσεις με εκτοξεύσεις διηπειρωτικών βαλλιστικών πυραύλων από σιλό και υποβρύχια, αλλά και πυραύλων κρουζ από στρατηγική αεροπορία — άσκηση που επιθεώρησε προσωπικά ο Πούτιν. Το μήνυμα ήταν σαφές: η Μόσχα παραμένει στρατιωτικά έτοιμη και διατηρεί το δικαίωμα «αντίδρασης σε κάθε μορφή πίεσης».

Η επίδειξη συνέπεσε με τη νατοϊκή άσκηση Steadfast Noon, η οποία διεξάγεται πάνω από τη Βόρεια Θάλασσα, με συμμετοχή 2.000 στρατιωτών και 70 αεροσκαφών. Η συγχρονισμένη παρουσίαση ισχύος δείχνει ότι οι δύο υπερδυνάμεις χρησιμοποιούν το πεδίο των εξοπλισμών ως πολιτικό μήνυμα, τη στιγμή που η διπλωματία έχει κολλήσει.

Από τη «συνάντηση κορυφής» στη «διπλωματία της υπομονής»

Η ματαίωση της συνάντησης Πούτιν–Τραμπ στη Βουδαπέστη δεν κλείνει το κεφάλαιο, αλλά αλλάζει το περιεχόμενό του. Ο Τραμπ διατηρεί ανοιχτό το ενδεχόμενο «νέας ευκαιρίας στο μέλλον», ενώ το Κρεμλίνο επιμένει ότι «η προετοιμασία πρέπει να συνεχιστεί». Για την ώρα, ωστόσο, το βάρος μεταφέρεται στην επόμενη φάση πίεσης και ανταλλαγής συμβολικών κινήσεων — από τις οικονομικές κυρώσεις έως τις πυρηνικές επιδείξεις.

Η Βουδαπέστη, που μέχρι πριν λίγες ημέρες παρουσιαζόταν ως πλατφόρμα ειρήνης, κινδυνεύει τώρα να γίνει σύμβολο χαμένης ευκαιρίας. Αν υπάρξει επανεκκίνηση, αυτή θα στηριχθεί όχι σε ρητορική, αλλά σε πραγματικά ανταλλάγματα.

Μέχρι τότε, η ήπειρος παραμένει εγκλωβισμένη ανάμεσα σε παγωμένες γραμμές επαφής και θερμές ζώνες επιρροής, με την ειρήνη να μοιάζει ξανά αναβλητέα υπόθεση.

Ο πρωθυπουργός της Ουγγαρίας, κατά τη χθεσινή επίσκεψή του στην Βόρεια Μακεδονία προσφέρθηκε, όπως είπε να μεσολαβήσει μεταξύ  Σκοπίων και Σόφιας. Η Ουγγαρία ασκεί την προεδρία της Ε.Ε. για το τρέχον εξάμηνο.

Η Βουλγαρία έχει θέσει «βέτο» στην ενταξιακή πορεία της Βόρειας Μακεδονίας, λόγω ιστορικών, εθνικών και γλωσσικών διαφορών που διαρκούν δεκαετίες.

Orbán accuses Brussels of denting North Macedonia’s 'national pride' after EU bid delay #EuropeNews https://t.co/Ff2G1Hr4UX pic.twitter.com/JXIfBprbHF

— euronews (@euronews) September 28, 2024

Τον Ιούλιο του 2022 οι κυβερνήσεις των δύο χωρών αποδέχτηκαν μία πρόταση της Ε.Ε, προκειμένου να απεμπλακεί η ευρωπαϊκή πορεία της Βόρειας Μακεδονίας και να κατορθώσει η χώρα να ξεκινήσει τις ενταξιακές διαπραγματεύσεις με την Ε.Ε. Η πρόταση προέβλεπε πως η Βουλγαρία θα άρει το βέτο, με την προϋπόθεση η Βόρεια Μακεδονία να προχωρήσει στην τροποποίηση του Συντάγματός της, προκειμένου να συμπεριληφθεί σε αυτό η βουλγαρική μειονότητα που ζει στη χώρα.

Η προηγούμενη κεντροαριστερή κυβέρνηση στα Σκόπια προσπάθησε να προχωρήσει στην τροποποίηση αυτή του Συντάγματος, όμως δεν κάτι τέτοιο δεν κατέστη δυνατό, καθώς δεν μπόρεσε να εξασφαλίσει πλειοψηφία 2/3 στη Βουλή που απαιτείται για την αλλαγή του Συντάγματος. Στην πρόταση εκείνη της Ε.Ε. είχε αντιταχθεί σφόδρα το νυν δεξιό κυβερνών κόμμα VMRO-DPMNE, του οποίου ηγείται ο πρωθυπουργός της χώρας, Χρίστιαν Μίτσκοσκι.

▶️ Орбан: Заемот за Северна Македонија не се кинески, туку европски пари
📌 Унгарскиот премиер Виктор Орбан од Охрид порача дека треба да се забрза членството на Северна Македонија во ЕУ…#Орбан #Мицкоски #Охрид #заем pic.twitter.com/37gtTUftql

— RSE na makedonski (@RSE_Makedonski) September 27, 2024

Μόλις την περασμένη Τετάρτη, οι μόνιμοι αντιπρόσωποι των κρατών-μελών της Ε.Ε. (Coreper) αποφάσισαν να αποσταλεί κοινή επιστολή των 27 χωρών της Ε.Ε. προς την Αλβανία για την έναρξη των διαπραγματεύσεων επί της πρώτης δέσμης ενταξιακών κεφαλαίων, όχι όμως και προς την Βόρεια Μακεδονία, προχωρώντας, με τον τρόπο αυτό, στην αποσύνδεση (decoupling) της ενταξιακής πορείας των δύο χωρών, η οποία μέχρι τώρα ήταν συνδεδεμένη.

Ο πρωθυπουργός της Βόρειας Μακεδονίας Χρίστιαν Μίτσκοσκι αντέδρασε έντονα στην απόφαση αυτή του Coreper, τονίζοντας ότι η Ε.Ε. επιχειρεί να «υποδείξει» στα Σκόπια τι να κάνουν και ότι δεν θα αποδεχθεί περαιτέρω καθυστέρηση για τις ενταξιακές συνομιλίες.

Ο πρωθυπουργός της Ουγγαρίας, Βίκτορ Όρμπαν στενός σύμμαχος της νέας κυβέρνησης της Βόρειας Μακεδονίας επέκρινε χθες την απόφαση της Ε.Ε. για αποσύνδεση της ευρωπαϊκής πορείας της Αλβανίας από αυτήν της Βόρειας Μακεδονίας, κάνοντας λόγο για «ιστορικό λάθος της Ε.Ε.».

Οι έξι διαπραγματευτές που προχώρησαν στη συμφωνία είναι ο Έλληνας Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης και ο Πολωνός Πρωθυπουργός Ντόναλντ Τουσκ (για το Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα), ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ και ο Γερμανός Καγκελάριος Όλαφ Σολτς (για τους Σοσιαλιστές) και ο Γάλλος Πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν και ο Ολλανδός πρωθυπουργός Μαρκ Ρούτε (για τους Φιλελεύθερους).

«Οι Ευρωπαίοι ψηφοφόροι εξαπατήθηκαν. Το ΕΛΚ σχημάτισε έναν συνασπισμό ψεμάτων με την αριστερά και τους φιλελεύθερους» δήλωσε ο Όρμπαν, προσερχόμενος στη σύνοδο κορυφής των Βρυξελλών. «Δεν υποστηρίζουμε αυτήν την ντροπιαστική συμφωνία!» πρόσθεσε.

«Φυσικά αυτή δεν είναι μια διαδικασία που αποκλείει οποιονδήποτε, δεν υπάρχει καμία τέτοια πρόθεση, είτε να προσβάλει κάποιον. Προσωπικά έχω πολύ μεγάλη εκτίμηση στην Τζόρτζια Μελόνι την πρωθυπουργό της Ιταλίας. Η Ιταλία είναι μια πολύ σημαντική χώρα για την ΕΕ. Είμαι βέβαιος όλα αυτά τα ζητήματα και τυχόν ανησυχίες θα εκφραστούν και θα συζητηθούν κατά τη συζήτησή μας» ανέφερε από τις Βρυξέλλες ο Κυριάκος Μητσοτάκης, κάνοντας «άνοιγμα» στην Ιταλίδα πρωθυπουργό, που εμφανίζεται επίσης δυσαρεστημένη με τη συμφωνία για τα αξιώματα της ΕΕ.

Όπως υποστηρίζει το Politico, εκτός από την Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, που έχει αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο μίας συνεργασίας μαζί της, τη Μελόνι πολιορκεί η Λεπέν, αλλά και ο Ορμπάν ενώ η ίδια φαίνεται να έχει ξεχάσει το φασιστικό της παρελθόν και να απολαμβάνει τη δημοτικότητά της. Την ίδια ώρα η πρόεδρος της Κομισιόν και εκ νέου υποψήφια του ΕΛΚ φαίνεται πως θεωρείται από πολλούς “καμμένο χαρτί” και Bild και Politico θεωρούν πως μπορεί να υπάρξει αιφνιδίως πρόταση για την Γερμανίδα υπουργό Εξωτερικών (από τους “Πράσινους”) Αναλένα Μπέρμποκ.

The connection between Italy's Giorgia Meloni and European Commission President Ursula von der Leyen looks to be fraying.

Does that mean Meloni could become the kingmaker of the next European top jobs carve-up and swing the EU policy to the right?

🔗 https://t.co/TvSizTTprE pic.twitter.com/o2F8pFgS6H

— POLITICOEurope (@POLITICOEurope) June 2, 2024

«Θέλουμε να κάνουμε στις Βρυξέλλες αυτό που κάναμε στη Ρώμη πριν από ενάμισι χρόνο. Να χτίσουμε μία κεντροδεξιά κυβέρνηση και στην Ευρώπη και επιτέλους να στείλουμε τους αριστερούς, τους κομμουνιστές, τους πράσινους και τους κίτρινους – που έχουν κάνουν τόση ζημιά στην ήπειρό μας εδώ και χρόνια – στην αντιπολίτευση», δηλώνει η πρωθυπουργός της Ιταλίας.

Την ίδια ώρα, δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι έβγαιναν στους δρόμους της Ουγγαρίας για να στηρίξουν τον Βίκτορ Ορμπάν, του οποίου το κόμμα αποβλήθηκε από το Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα και έκτοτε φλερτάρει με τους ακροδεξιούς σχηματισμούς.

«Παλεύουμε για την ειρήνη, πρέπει να αποφύγουμε τον πόλεμο, πρέπει να ενωθούμε… Πρέπει να αλλάξουμε την κατεύθυνση της Ευρωπαϊκής Ένωσης» αναφέρει ο Ζόλταν Φούλοπ, υποστηρικής του Ορμπάν.

Berliners say they are concerned over the likelihood that far-right parties, such as Germany's AfD, could get more seats in the European Parliament following the June 9 election.pic.twitter.com/L0CStxJgD6

— DW News (@dwnews) June 2, 2024

Πιστός στην αντιευρωπαϊκή και φιλορωσική ρητορική, ο λαϊκιστής ηγέτης της Ουγγαρίας υποστηρίζει: «Πρέπει να εμποδίσουμε την Ευρώπη να πάει σε πόλεμο που θα την καταστρέψει. Φίλοι μου, η Ευρώπη σήμερα ετοιμάζεται για πόλεμο». Ανοδικά κινείται και η ακροδεξιά Λεπέν στη Γαλλία, με το κόμμα της να παίρνει στις δημοσκοπήσεις ποσοστό σχεδόν διπλάσιο από το κόμμα του Γάλλου Προέδρου. Η επικεφαλής της λίστας της Αναγέννησης εξαπέλυσε επίθεση στην ακροδεξιά.

«Να μην παραιτηθούμε για να τους αφήσουμε τα ηνία, ούτε σήμερα ούτε αύριο. Μην τους αφήσουμε να δηλητηριάσουν τη δημοκρατία μας. Δε θα είναι ποτέ τους δημοκράτες. Μ’ ακούτε; Ποτέ!» τονίζει η Βαλερί Χαγιέ, επικεφαλής λίστας της Αναγέννησης.

The far right is surging in European countries around the bloc.

It's a shift that will impact EU policies across the board — including changes to the trade agenda.

🔗 https://t.co/CWKZa2syn6 pic.twitter.com/6TKCoyiz0F

— POLITICOEurope (@POLITICOEurope) June 2, 2024

Παρά τα σημαντικά ποσοστά που φαίνεται να παίρνουν τα ακροδεξιά κόμματα και σε άλλες χώρες της Ευρώπης, σημαντικός παράγοντας για την επόμενη ημέρα είναι το γεγονός ότι – παρά τις προσπάθειες να συνεννοηθούν για να σχηματίσουν μία συμπαγή ευρωομάδα – οι μεταξύ τους σχέσεις δεν αφήνουν και πολλά περιθώρια συνεννόησης.

 Bild και Politico «βλέπουν» την Αναλένα Μπέρμποκ στη θέση της Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν

Ως πιθανή υποψήφια για την θέση της προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, σε περίπτωση που η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν δεν καταφέρει να εκλεγεί, παρουσιάζει το περιοδικό «Politico» την υπουργό Εξωτερικών Αναλένα Μπέρμποκ.

Σύμφωνα με την BILD, η οποία αναμεταδίδει το δημοσίευμα του περιοδικού (σ.σ. τα δύο έντυπα ανήκουν στον Όμιλο Axel Springer), μετά τις ευρωεκλογές, ιδιαίτερη βαρύτητα θα έχει η θέση που θα λάβει στο θέμα ο καγκελάριος Όλαφ Σολτς.

Πώς το φλερτ με την Μελόνι μπορεί να «κάψει» την Ούρσουλα

«Και γίνεται όλο και πιο ξεκάθαρο: η δυσαρέσκεια για την φον ντερ Λάιεν στο κορυφαίο πόστο είναι μεγάλη μεταξύ πολλών σημαντικών παραγόντων της ΕΕ», αναφέρει η εφημερίδα και επισημαίνει ότι π.χ. ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν αντί ενός ακόμη πολιτικού από την συντηρητική παράταξη, θα προτιμούσε τον πρώην πρωθυπουργό της Ιταλίας και πρώην επικεφαλής της ΕΚΤ Μάριο Ντράγκι.

«Και δεν είναι μόνος σε αυτό: ακόμη και ο καγκελάριος Όλαφ Σολτς δυσανασχετεί με την κυρία φον ντερ Λάιεν, επειδή εκείνη φλερτάρει με την δεξιά ιταλική κυβέρνηση της Τζόρτζια Μελόνι πριν από τις εκλογές. Ο κ. Σολτς θα μπορούσε να αφήσει την σημερινή Γερμανίδα επικεφαλής της Επιτροπής», γράφει η BILD και παραπέμπει στο δημοσίευμα του Politico, για να μεταφέρει την πληροφορία ότι πολλοί στο Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα (SPD) συμπαθούν τον Μάριο Ντράγκι.

Όπως υπενθυμίζει όμως η εφημερίδα, στην προγραμματική συμφωνία του SPD με τους Πράσινους και τους Φιλελευθέρους (FDP) προβλέπεται ότι εφόσον δεν είναι Γερμανός/ίδα ο επικεφαλής της Κομισιόν, τότε τον επόμενο επίτροπο της Γερμανίας θα τον ορίσουν οι Πράσινοι. «Υπάρχουν ελάχιστες υψηλές προσωπικότητες με εμπειρία, για αυτό στο μυαλό έρχεται το όνομα της Αναλένα Μπέρμποκ. Λέγεται επίσης ότι η υπουργός Εξωτερικών βρίσκεται σε συζητήσεις για μια θέση στην Επιτροπή, ακόμη και αν δεν γίνει πρόεδρός της», συνεχίζει η BILD.

Ο δε Ούγγρος πρωθυπουργός (ο μόνος που έσπευσε να συναντήσει τους διαμαρτυρόμενους αγρότες στις Βρυξέλλες) εξήλθε πολλαπλώς ικανοποιημένος από τον “συμβιβασμό”. Οι κυρώσεις δια της περικοπής των ευρωπαϊκών κονδυλίων για την χώρα του εξαιτίας της καταπάτησης του Κράτους Δικαίου “τακτοποιήθηκαν” στις καλένδες.

Χαρακτηριστικό είναι το παρασκήνιο:

Η αρνητική στάση Όρμπαν ήταν το κύριο εμπόδιο, στην ευρωπαϊκή συμφωνία χρηματοδότησης της Ουκρανίας. Όλα όμως άλλαξαν χθες, όταν ο Ούγγρος πρωθυπουργός και στενός σύμμαχος του Πούτιν, ευθυγραμμίστηκε με τις θέσεις της Ε.Ε.  Επί του παρόντος, δεν είναι εντελώς ξεκάθαρο τι πήρε ως αντάλλαγμα,  για να εγκρίνει τη συμφωνία.

Τι αποφασίστηκε

Η οικονομική στήριξη στο Κίεβο, ανέρχεται σε 50 δισεκατομμύρια ευρώ και αφορά στην περίοδο 2024-2027. Η Ουκρανία βρίσκεται στην πιο δύσκολη φάση της από την έναρξη του πολέμου, μετά  το «πάγωμα» της αμερικανικής βοήθειας, αλλά και την μηδενική πρόοδο στο πεδίο της μάχης.

Σύμφωνα με την απόφαση των «27», η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, θα συντάξει έκθεση για τον τρόπο με τον οποίο θα χρησιμοποιείται το ταμείο. Στη συνέχεια, απαιτείται η επικύρωση της συμφωνίας και από το Ευρωκοινοβούλιο. Πιθανότητα η ψηφοφορία θα διεξαχθεί εντός του μηνός.

Η σημασία της συμφωνίας

Το Κίεβο χρειάζεται επειγόντως μετρητά για να συνεχίσει να λειτουργεί βασικές υπηρεσίες. Η ευρωπαϊκή βοήθεια θα καλύψει τις άμεσες ανάγκες της χώρας και θα της επιτρέψει να καταρτίσει  έναν μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό. Για την Ευρωπαϊκή Ένωση, το διακύβευμα ήταν επίσης υψηλό. Η αδυναμία κατάληξης σε συμφωνία, θα έπληττε την αξιοπιστία της, ενώ θα μπορούσε να οδηγήσει και σε ρήξη των υπολοίπων εταίρων με την Ουγγαρία.

Η συζήτηση άρχισε στις 11.20 ώρα Βρυξελλών και μετά από 6 λεπτά ο Σαρλ Μισέλ ανακοίνωσε ότι επιτεύχθηκε συμφωνία, ο Όρμπαν συναίνεσε να δοθούν 50 δισ. στην Ουκρανία (17 επιχορηγήσεις και 33 εκατ. δάνεια) από τον πολυετή προϋπολογισμό της ΕΕ. Τρία σημεία συγκίνησαν τον Ούγγρο πρωθυπουργό: (α) Ότι το θέμα θα εξετάζεται κάθε χρόνο, (β) ότι ο προϋπολογισμός, αν χρειαστεί, θα επανεξεταστεί σε δύο χρόνια, και (γ) και πιο σημαντικό, το νεύμα του Συμβουλίου ότι θα ξανασκεφτεί τα περί κράτους δικαίου στην Ουγγαρία και θα στέρξει να ξεπαγώσουν τα 6,3 δισ. ευρώ του Ταμείου Συνοχής προς αυτήν

 Γιατί η Ουγγαρία μπλόκαρε τη συμφωνία;

Ο Όρμπαν έχει αποδυναμώσει ή καθυστερήσει τις περισσότερες  αποφάσεις που συνδέονται με την Ουκρανία, συμπεριλαμβανομένων των κυρώσεων κατά της Ρωσίας. Ο πλησιέστερος σύμμαχος του Πούτιν στην Ευρωπαϊκή Ένωση, διατυμπανίζει ότι η Ρωσία δεν αποτελεί απειλή για την Ευρώπη. Επιμένει επίσης ότι η εξωτερική πολιτική της χώρας του, χαράσσεται από τον ίδιο και δεν θα συναινεί με τις πολιτικές που βρίσκονται σε αντίθεση με τα ουγγρικά συμφέροντα.   

Πριν από τη χθεσινή συμφωνία, ο Όρμπαν είχε δηλώσει ότι θα την ενέκρινε μόνο αν οι εκταμιεύσεις προς την Ουκρανία, γίνονται ετησίως και με ομοφωνία, ώστε να διατηρήσει το δικαίωμα βέτο.

Ορισμένοι αναλυτές εκτιμούν οτι ο  Όρμπαν χρησιμοποιεί το βέτο ως μοχλό πίεσης για την αποδέσμευση κονδυλίων δισεκατομμυρίων ευρώ, τα οποία έχουν παγώσει λόγω της κόντρας Βουδαπέστης – Βρυξελλών για το κράτος δικαίου, την  διαφθορά και τα δικαιώματα των μειονοτήτων.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, έχει καταγγείλει την κυβέρνηση του για διάβρωση των δημοκρατικών θεσμών και για φιλορωσική πολιτική. Ο ίδιος απορρίπτει τις επικρίσεις και κατηγορεί την ευρωπαϊκή ηγεσία ότι προσπαθεί να επιβάλει αποφάσεις, οι οποίες έρχονται σε αντίθεση με το όραμά του για τη συντηρητική χριστιανική ταυτότητα του έθνους του.

Αγρότες: Ουσιαστικά, τίποτα. Απλώς, μετά τη συνάντηση της φον ντερ Λάιεν, του Ρούτε και του Ντε Κρο με Βέλγους συνδικαλιστές και την Ευρωπαϊκή Συνομοσπονδία Αγροτικών Συνεταιρισμών, στο τελικό κείμενο συμπερασμάτων προστέθηκε μια απλή αναφορά στα προβλήματα των αγροτών, εδώ, για τη μεγαλύτερη προστασία του πρωτογενούς τομέα από ανταγωνιστές (Ουκρανία – Mercosur). Μόνο οι Γάλλοι αγρότες ανέστειλαν τις κινητοποιήσεις τους επειδή το Παρίσι ανακοίνωσε συγκεκριμένα μέτρα, μεταξύ των οποίων έκτακτη οικονομική ενίσχυση και εγκατάλειψη του ευρωπαϊκού στόχου για μείωση 50% των φυτοφαρμάκων έως το 2030

Πώς η Ε.Ε. άλλαξε γνώμη στον Όρμπαν

Στο τέλος του περασμένου έτους, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η Ουγγαρία είχε υλοποιήσει τις απαιτούμενες δικαστικές μεταρρυθμίσεις, ξεπαγώνοντας  χρηματοδότηση ύψους 10 δισεκατομμυρίων  ευρώ. Ωστόσο, αλλά 20 δισεκατομμύρια παραμένουν δεσμευμένα, καθώς μια σειρά θεσμικών ζητημάτων δεν έχουν ακόμη λυθεί.  Μετά την χθεσινή συμφωνία, κορυφαίοι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι διαμηνύουν ότι προς ώρας, η μόνη παραχώρηση  στην Βουδαπέστη, είναι η σταδιακή εκταμίευση των κονδυλίων που προορίζονται για την Ουκρανία.  

Πηγή: The E.U.’s 54 Billion dollars Deal to Fund Ukraine, Explained, NYTimes/ Αναδημοσίευση από το KREPORT

Η ουγγρική κυβέρνηση απειλεί τις αξίες, τους θεσμούς και τους πόρους της ΕΕ, τονίζει το ΕΚ σε ψήφισμα που εγκρίθηκε σήμερα με 345 ψήφους υπέρ, 104 κατά και 29 αποχές. Στο ψήφισμα αυτό, οι ευρωβουλευτές εκφράζουν την έντονη ανησυχία τους για την περαιτέρω διάβρωση της δημοκρατίας, του κράτους δικαίου και των θεμελιωδών δικαιωμάτων στην Ουγγαρία, ιδίως μέσω της πρόσφατα εγκριθείσας νομοθεσίας, για τη λεγόμενη «προστασία εθνικής κυριαρχίας», η οποία θεωρείται εφάμιλλη με τον περίφημο «νόμο για τους ξένους πράκτορες» της Ρωσίας.

Το ΕΚ καταδικάζει τις ενέργειες του Ούγγρου πρωθυπουργού
Οι ευρωβουλευτές τονίζουν ότι η ΕΕ «δεν πρέπει να ενδώσει στον εκβιασμό» του Ούγγρου πρωθυπουργού, Βίκτορ Όρμπαν, «ούτε να εμπορευθεί τα στρατηγικά συμφέροντά της και των συμμάχων της, παραιτούμενη των αξιών της». Το ΕΚ καταδικάζει τις ενέργειες του Ούγγρου πρωθυπουργού, με τις οποίες στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Δεκεμβρίου, εμπόδισε την απόφαση για την αναθεώρηση του μακροπρόθεσμου προϋπολογισμού της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένου του πακέτου βοήθειας για την Ουκρανία, «με πλήρη ασέβεια και παραβίαση των στρατηγικών συμφερόντων της ΕΕ και κατά παράβαση της αρχής της ειλικρινούς συνεργασίας».

Παράλληλα, το ΕΚ εκφράζει τη λύπη του για την απόφαση της Επιτροπής να αποδεσμεύσει έως και 10,2 δισεκατομμύρια ευρώ από προηγουμένως δεσμευμένα κεφάλαια, παρά το γεγονός ότι η Ουγγαρία δεν εκπλήρωσε τις απαιτούμενες μεταρρυθμίσεις για τη δικαστική ανεξαρτησία. Υπενθυμίζεται ότι στη Σύνοδο Κορυφής της 17ης Δεκεμβρίου, η ΕΕ κατάφερε τελικά να οδηγηθεί στην έναρξη των ενταξιακών διαπραγματεύσεων με την Ουκρανία, παρά την αντίθεση του Βίκτορ Όρμπαν που αποχώρησε από την αίθουσα συνεδριάσεων τη στιγμή της απόφασης, με αντάλλαγμα την αποδέσμευση παγωμένων κεφαλαίων, ύψους 10,2 δισ. ευρώ προς τη Βουδαπέστη.

Η ΕΕ εξετάζει το ενδεχόμενο να κινηθούν νομικά μέτρα
Το ΕΚ τονίζει, επίσης, ότι θα εξετάσει εάν θα πρέπει να κινηθούν νομικά μέτρα για την ανατροπή της απόφασης για μερική αποδέσμευση κεφαλαίων και σημειώνει ότι μπορεί να χρησιμοποιήσει μια σειρά νομικών και πολιτικών μέτρων εάν η Επιτροπή παραβιάζει τα καθήκοντά της ως θεματοφύλακας των Συνθηκών και ως προστάτης των οικονομικών συμφερόντων της ΕΕ. Το ψήφισμα του ΕΚ επισημαίνει ότι τα μέτρα που απαιτούνται για την αποδέσμευση της χρηματοδότησης της ΕΕ βάσει διαφορετικών κανόνων πρέπει να αντιμετωπίζονται ως ενιαίο πακέτο και δεν θα πρέπει να πραγματοποιούνται πληρωμές εάν εξακολουθούν να υπάρχουν ελλείψεις σε οποιονδήποτε τομέα.

Επιπλέον, οι ευρωβουλευτές καταδικάζουν τις αναφερόμενες συστημικές πρακτικές διακρίσεων στην Ουγγαρία, σε βάρος του ακαδημαϊκού κόσμου, των δημοσιογράφων, των πολιτικών κομμάτων και της κοινωνίας των πολιτών κατά τη χορήγηση κονδυλίων. Εκφράζουν τη λύπη τους για τη χρήση παραποιημένων διαδικασιών δημοσίων συμβάσεων, τις προσφορές εξαγοράς από την κυβέρνηση και οντότητες που έχουν δεσμούς με τον πρωθυπουργό και τη χρήση κονδυλίων της ΕΕ για τον εμπλουτισμό των πολιτικών συμμάχων της κυβέρνησης.

Υπό το πρίσμα όλων των παραπάνω, το ΕΚ διερωτάται εάν η ουγγρική κυβέρνηση θα είναι σε θέση να εκπληρώσει τα καθήκοντά της, αναλαμβάνοντας την Προεδρία του Συμβουλίου κατά το δεύτερο εξάμηνο του 2024 και προειδοποιεί ότι εάν η θέση του Προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου είναι κενή, τα καθήκοντα αυτά θα μεταφερθούν στον Ούγγρο πρωθυπουργό κατά τη διάρκεια της εξάμηνης Προεδρίας της χώρας του Συμβουλίου. Οι ευρωβουλευτές ζητούν από το Συμβούλιο να βρει κατάλληλες λύσεις για τον μετριασμό αυτών των κινδύνων και ζητούν μεταρρυθμίσεις στη διαδικασία λήψης αποφάσεων του Συμβουλίου, προκειμένου να τερματιστεί η κατάχρηση του δικαιώματος αρνησικυρίας και του εκβιασμού.

«Η Ελλάδα πρωταγωνιστεί. Και οφείλει να πρωταγωνιστεί, ιδίως στην αντιμετώπιση του μεγάλου προβλήματος, που είναι η παράνομη διακίνηση και συνολικά η μεταναστευτική πρόκληση, γιατί βρίσκεται στην πρώτη γραμμή της μεταναστευτικής πίεσης ως χώρα πρώτης υποδοχής μαζί με τις όμορες χώρες του υπόλοιπου ευρωπαϊκού νότου» δήλωσε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, λίγο πριν από την έναρξη της συνόδου, ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου Δημήτρης Καιρίδης.

A proud moment to welcome with @DimKairidis in our hometown of Thessaloniki the #Med5 Ministers of Interior.

Here, where the Mediterranean meets the Balkans, where West meets East, we are reminded of the importance of working together to shape our shared, European future. pic.twitter.com/Ntbo4vPrGX

— Margaritis Schinas (@MargSchinas) October 6, 2023

«Στο πλαίσιο αυτό», εξήγησε, «διεξάγεται η σημερινή 6η σύνοδος της ομάδας των MED5, με την Ισπανία η οποία έχει την προεδρία αυτό το εξάμηνο, την Ιταλία η οποία έχει βρεθεί στο επίκεντρο αυτής της έξαρσης των μεταναστευτικών ροών με όλα τα ζητήματα από Τυνησία, Λαμπεντούζα και βέβαια τη Μάλτα και την Κύπρο. Η Κύπρος, η οποία παρά το μικρό της μέγεθος έχει τον μεγαλύτερο αριθμό αιτούντων άσυλο ως ποσοστό του γηγενούς πληθυσμού στην Ευρώπη».

Ο κ. Καιρίδης υπογράμμισε ότι τα προβλήματα είναι κοινά, γι’ αυτό και, όπως είπε, «χρειάζεται ακόμη περισσότερη συνεργασία και συντονισμός προκειμένου η Ευρώπη ν’ αποκτήσει μία κοινή, ενιαία και γι’ αυτό αποτελεσματική μεταναστευτική πολιτική».

Washington Post: Πρόταση της Ελλάδας για επιστροφή όσων δεν δικαιούνται άσυλο

«Η Ευρώπη ενωμένη έχει τη δύναμη να επιβάλει στις χώρες προέλευσης να παίρνουν πίσω τους πολίτες τους όταν δεν δικαιούνται άσυλο. Με πρόσθετη οικονομική βοήθεια όταν συνεργάζονται και κυρώσεις όταν το… pic.twitter.com/zrW7o4EJM9

— Dimitris Kairidis – Δημήτρης Καιρίδης (@DimKairidis) October 5, 2023

Με αφορμή, δε, τις εξελίξεις για τη μεταναστευτική μεταρρύθμιση, την περασμένη Τετάρτη, στις Βρυξέλλες, ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου σημείωσε: «Πράγματι είχαμε μεγάλη πρόοδο πρόσφατα για την επίτευξη μιας τελικής συμφωνίας για το νέο Σύμφωνο Μετανάστευσης παρά τις αντιδράσεις κάποιων πρώην ανατολικοευρωπαϊκών χωρών, ταυτόχρονα όμως έχουμε και αυξημένα προβλήματα, τα οποία πρέπει γρήγορα ν’ αντιμετωπίσουμε. Το μεταναστευτικό, ένα πολύ δύσκολο πρόβλημα, σύνθετο, το οποίο απειλεί την ίδια την ευρωπαϊκή ιδέα και ενότητα, γι’ αυτό οφείλουμε -και απαιτούν οι Ευρωπαίοι πολίτες- να δώσουμε ρεαλιστικές, αποτελεσματικές λύσεις χωρίς κραυγές ή αφέλειες».

Κατά τη διάρκεια της σημερινής Συνόδου, οι υπουργοί αρμόδιοι για θέματα μετανάστευσης θα συζητήσουν τις τρέχουσες εξελίξεις στο μεταναστευτικό, τόσο στη Μεσόγειο όσο και ευρύτερα στην Ευρώπη.

Η Σύνοδος αποσκοπεί στην ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ των κρατών του ΜΕD5 στο φλέγον ζήτημα του μεταναστευτικού και η περαιτέρω εναρμόνιση των θέσεων τους στη δύσκολη όσο και κρίσιμη διαπραγμάτευση για το Ευρωπαϊκό Σύμφωνο για τη Μετανάστευση και το ‘Ασυλο (Migration Pact).

Η Σύνοδος των MED5 και η μεταναστευτική πρόκληση
Άρθρο μου στο Βήμα της Κυριακής, 1.10.2023

Κάποιοι θεωρούν ότι η Ευρώπη βιώνει την αρχή μιας νέας μεταναστευτικής κρίσης. Ο τ. Πρόεδρος της Γαλλίας, Νικολά Σαρκοζύ, πιστεύει ότι ακόμα και η κρίση του 2015 είναι απλά το προεόρτιο… pic.twitter.com/0w7rhdjUny

— Dimitris Kairidis – Δημήτρης Καιρίδης (@DimKairidis) October 1, 2023

Τις εργασίες της Συνόδου άνοιξε o αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Μαργαρίτης Σχοινάς, ενώ χαιρετισμό απηύθυνε, με μαγνητοσκοπημένο μήνυμά της, η επίτροπος Εσωτερικών Υποθέσεων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ίλβα Γιόχανσον. Χθες το βράδυ, ο κ. Καιρίδης παρέθεσε επίσημο δείπνο στους ομολόγους του.

Με το πέρας των εργασιών της συνόδου, αναμένεται η έκδοση κοινής δήλωσης των πέντε υπουργών, ενώ για τη μία μετά το μεσημέρι έχει προγραμματιστεί κοινή συνέντευξη Τύπου.

Ειδικότερα στη Σύνοδο συμμετέχουν:

– Ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου της Ελλάδας, Δημήτρης Καιρίδης, ο οποίος και προεδρεύει της Συνόδου,

– Ο υπουργός Εσωτερικών της Ισπανίας, Φερνάντο Γκράντε Μαρλάσκα Γκόμεθ, η χώρα του οποίου βρίσκεται στο τιμόνι της ΕΕ το τρέχον εξάμηνο,

– Ο υπουργός Εσωτερικών της Ιταλίας, Ματέο Πιαντεντόσι

– Ο υπουργός Εσωτερικών της Κύπρου, Κωνσταντίνος Ιωάννου, και

– Ο υπουργός Εσωτερικών της Μάλτας, Μπάιρον Καμιλιέρι.