Ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ, Λάζαρος Κυρίζογλου, καθώς και οι αντιπρόεδροι Γρηγόρης Κωνσταντέλλος και Γιώργος Παπαναστασίου, τόνισαν ότι οι αυξήσεις χαρακτηρίζονται υπερβολικές και δεν είναι δυνατόν να απορροφηθούν από τους δήμους, τη στιγμή που οι οικονομικές τους δυνατότητες είναι ήδη περιορισμένες.

Ο κ. Κωνσταντέλλος προανήγγειλε, μάλιστα, ότι εξετάζεται σοβαρά και η νομική οδός, κάνοντας λόγο για ρύθμιση με καταχρηστικά χαρακτηριστικά, καθώς –όπως υποστήριξε– οι αυξήσεις αφορούν αποκλειστικά τους δήμους και όχι άλλες κατηγορίες καταναλωτών. Όπως αποφασίστηκε, η ΚΕΔΕ θα καταθέσει επίσημη ένσταση τόσο προς το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας όσο και προς τη διοίκηση της ΕΥΔΑΠ, ενώ παράλληλα θα διερευνηθεί η δυνατότητα δικαστικής προσβολής της απόφασης ως άμεσα εκτελεστής διοικητικής πράξης.

Υπενθυμίζεται ότι η ΡΑΑΕΥ ενέκρινε πρόσφατα την πρόταση της ΕΥΔΑΠ για αύξηση της τιμής του νερού που αφορά τους δήμους, από 0,98 ευρώ σε 1,30 ευρώ ανά κυβικό μέτρο. Πρόκειται για επιβάρυνση άνω του 32%, με τους νέους λογαριασμούς να έχουν ήδη αρχίσει να κοινοποιούνται σε δήμους του λεκανοπεδίου, προκαλώντας έντονη δυσαρέσκεια.

Πρώτος που έλαβε τον αυξημένο λογαριασμό ήταν ο δήμαρχος Αθηναίων, Χάρης Δούκας, ο οποίος με αιχμηρή δημόσια παρέμβασή του έκανε λόγο για ετήσια επιβάρυνση ύψους περίπου 500.000 ευρώ για τον Δήμο Αθηναίων. Ο κ. Δούκας κατηγόρησε την ΕΥΔΑΠ ότι εξισώνει τα δημοτικά τιμολόγια με τα βιομηχανικά και μετακυλίει στους δήμους το κόστος έργων που –όπως σημείωσε– θα μπορούσαν να χρηματοδοτηθούν μέσω ευρωπαϊκών πόρων, κάνοντας παράλληλα λόγο για αντίφαση σε σχέση με τις κυβερνητικές δεσμεύσεις περί «φθηνότερου νερού».

Όπως επεσήμανε, η εταιρεία τα προηγούμενα χρόνια διένειμε σημαντικά μερίσματα στους μετόχους της, ενώ –κατά τον ίδιο– δεν προχώρησε έγκαιρα στα αναγκαία έργα θωράκισης της Αττικής απέναντι στη λειψυδρία. «Σήμερα καλούνται οι δήμοι να πληρώσουν τον λογαριασμό», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Το πρόβλημα, ωστόσο, δεν περιορίζεται μόνο στην Αττική. Σύμφωνα με τοποθετήσεις δημάρχων από διάφορες περιοχές της χώρας, οι αυξήσεις συνδέονται με το νέο πλαίσιο τιμολόγησης που προκύπτει από αποφάσεις της ΡΑΑΕΥ, με τις οποίες καθορίζεται το επιτρεπόμενο έσοδο και η τιμολογιακή πολιτική έως το 2029. Όπως τονίστηκε, οι Δημοτικές Επιχειρήσεις Ύδρευσης και Αποχέτευσης καλούνται να ενσωματώσουν στα τιμολόγια τόσο το αυξημένο ενεργειακό κόστος όσο και παλαιότερες οφειλές, γεγονός που οδηγεί σε ιδιαίτερα μεγάλες επιβαρύνσεις.

Στη συνεδρίαση της ΚΕΔΕ επισημάνθηκε, επίσης, ότι δεν έχει ακόμη ενεργοποιηθεί πλήρως η νέα ρύθμιση του υπουργείου Εσωτερικών για χρηματοδοτική στήριξη των ΔΕΥΑ, προκειμένου να καλυφθεί μέρος των χρεών τους.

Παράλληλα, ο κ. Κυρίζογλου επανέφερε το πάγιο αίτημα της Αυτοδιοίκησης για το ζήτημα της απόδοσης δημοτικών τελών μέσω των παρόχων ηλεκτρικής ενέργειας, ζητώντας τη θεσμοθέτηση «ταυτότητας οφειλής», ώστε οι δήμοι να γνωρίζουν αναλυτικά ποια ποσά αντιστοιχούν σε τέλη και ΤΑΠ και σε ποια ακίνητα. Όπως σημείωσε, η σημερινή πρακτική των συγκεντρωτικών αποδόσεων δεν επιτρέπει ουσιαστικό έλεγχο.

Η απάντηση της ΕΥΔΑΠ

Από την πλευρά της, η ΕΥΔΑΠ έχει απαντήσει ότι η αναπροσαρμογή των μη οικιακών τιμολογίων –στα οποία εντάσσονται και οι δήμοι– εντάσσεται σε πολιτική ορθολογικής χρήσης του νερού, εν μέσω συνθηκών λειψυδρίας. Υπενθυμίζει ότι η Αττική βρίσκεται σε καθεστώς έκτακτης ανάγκης και ότι οι μεγάλοι καταναλωτές οφείλουν να συμβάλουν στην εξοικονόμηση υδατικών πόρων. Παράλληλα, σημειώνει ότι η τιμολογιακή πολιτική εγκρίθηκε από τη ΡΑΑΕΥ μετά από δημόσια διαβούλευση και ότι τα έσοδα θα κατευθυνθούν σε επενδυτικό πρόγραμμα ύψους 2,5 δισ. ευρώ για έργα εκσυγχρονισμού και ενίσχυσης της ανθεκτικότητας του δικτύου.

Τέλος, η εταιρεία υποστηρίζει ότι η αύξηση είναι μικρότερη από τον σωρευτικό πληθωρισμό των τελευταίων 17 ετών, διάστημα κατά το οποίο τα τιμολόγια παρέμειναν αμετάβλητα, επισημαίνοντας ότι σημαντικό μέρος των μερισμάτων επιστρέφει στο Δημόσιο, καθώς βασικοί μέτοχοι είναι το Ελληνικό Δημόσιο και το Υπερταμείο.

Στις περισσότερες περιπτώσεις, αυτό δεν σημαίνει ότι το μέτρο καταργήθηκε ή ότι άλλαξε η νομοθεσία. Το πρόβλημα είναι συνήθως πρακτικό: οι οικογενειακές ελαφρύνσεις δεν έχουν περαστεί σωστά στη μισθοδοσία.

Η μείωση της παρακράτησης φόρου εφαρμόζεται οριζόντια σε όλους, μέσω χαμηλότερων συντελεστών στα βασικά εισοδηματικά κλιμάκια. Έτσι, ακόμη και εργαζόμενοι χωρίς παιδιά είδαν μια μικρή αλλά υπαρκτή αύξηση στις καθαρές αποδοχές.

Ακολουθούν 9 ερωτήσεις και απαντήσεις που θα σας διευκολύνουν να ξεκαθαρίσετε το τοπίο

Δεν είδα την αύξηση στον μισθό μου. Έγινε λάθος;

Όχι απαραίτητα. Στις περισσότερες περιπτώσεις δεν έχει αλλάξει ο νόμος ούτε «κόπηκε» το μέτρο. Το συχνότερο πρόβλημα είναι ότι οι οικογενειακές ελαφρύνσεις δεν έχουν περαστεί σωστά στη μισθοδοσία.

Η μείωση φόρου ισχύει για όλους;

Ναι. Η νέα φορολογική κλίμακα προβλέπει γενική μείωση της παρακράτησης φόρου για όλους τους μισθωτούς, ανεξαρτήτως οικογενειακής κατάστασης, μέσω χαμηλότερων συντελεστών στα βασικά κλιμάκια.

Παράδειγμα:
Εργαζόμενος χωρίς παιδιά, με καθαρό μισθό 1.200–1.300 ευρώ, είδε αύξηση περίπου 10–20 ευρώ τον μήνα.

Γιατί οι γονείς δικαιούνται μεγαλύτερη αύξηση;

Γιατί η νέα κλίμακα προβλέπει επιπλέον μειώσεις φόρου για τα εξαρτώμενα τέκνα, που αυξάνουν αισθητά το καθαρό εισόδημα:

• Με ένα παιδί, το όφελος είναι μεγαλύτερο από τη γενική αύξηση.
• Με δύο παιδιά, η διαφορά ανεβαίνει σημαντικά.
• Για τρίτεκνους και πολύτεκνους, το μηνιαίο όφελος μπορεί να φτάσει ή και να ξεπεράσει τα 100 ευρώ.

Γιατί εμφανίζομαι ως άτεκνος στη μισθοδοσία;

Αν τα παιδιά δεν έχουν δηλωθεί σωστά στο λογιστήριο, το σύστημα υπολογίζει τον εργαζόμενο ως άτεκνο. Έτσι εφαρμόζεται μόνο η γενική μείωση φόρου και όχι οι οικογενειακές ελαφρύνσεις.

Πόση διαφορά μπορεί να έχει αυτό στην πράξη;

Μεγάλη.

Παράδειγμα:
Εργαζόμενος με δύο παιδιά και καθαρό μισθό 1.500 ευρώ:

• Αναμενόμενη αύξηση: 60–70 ευρώ τον μήνα
• Πραγματική αύξηση (αν εμφανίζεται άτεκνος): 15–20 ευρώ

Η διαφορά δεν χάνεται, απλώς δεν έχει περάσει ακόμη.

Τι ισχύει για τρίτεκνους και πολύτεκνους;

Εκεί η «χασούρα» είναι ακόμη μεγαλύτερη.
Τρίτεκνος μισθωτός με καθαρό μισθό 1.400–1.500 ευρώ μπορεί να δικαιούται αύξηση άνω των 100 ευρώ τον μήνα. Αν τα παιδιά δεν είναι δηλωμένα, το όφελος μένει εκτός μισθοδοσίας.

Τι πρέπει να κάνω αν δεν είδα την αύξηση;

Πρώτο βήμα: Ζητήστε αναλυτική βεβαίωση μισθοδοσίας από το λογιστήριο ή τον εργοδότη.
Ελέγξτε:

• Μικτό και καθαρό μισθό
• Κρατήσεις
• Παρακρατούμενο φόρο

Η σύγκριση με προηγούμενους μήνες δείχνει αν εφαρμόστηκε σωστά η νέα κλίμακα.

Αν δεν εμφανίζονται οι οικογενειακές ελαφρύνσεις, τι φταίει;

Όχι ο νόμος, αλλά τα στοιχεία σας.

Συνήθως απαιτείται:

• Έλεγχος δήλωσης εξαρτώμενων τέκνων
• Αποστολή ληξιαρχικής πράξης γέννησης ή πιστοποιητικού οικογενειακής κατάστασης
• Ενημέρωση του μισθολογικού φακέλου

Χάνονται τα χρήματα αν η διόρθωση γίνει αργότερα;

Όχι.
Η παρακράτηση φόρου υπολογίζεται σε ετήσια βάση:

• Τα ποσά θα κατανεμηθούν στους επόμενους μήνες
• Και σε κάθε περίπτωση θα φανεί το όφελος στην εκκαθάριση της φορολογικής δήλωσης

Αν δεν δοθεί μέσω μισθοδοσίας, θα συμψηφιστεί εκεί: λιγότερος φόρος ή μεγαλύτερη επιστροφή.

Όπως αναφέρει ανακοίνωση, κατά την διάρκεια της συνάντησης, έγινε ουσιαστική ανταλλαγή απόψεων σε καλό κλίμα και συμφωνήθηκε να υπάρξει νέα επικοινωνία μέσα στις επόμενες μέρες.

Στην συνάντηση συμμετείχαν επίσης η διοικήτρια της Ανεξάρτητης Αρχής Προστασίας του Καταναλωτή και Εποπτείας της Αγοράς, Δέσποινα Τσαγγαρη και ο γενικός γραμματέας Εμπορίου, Ναπολέων Μαραβέγιας.

Σύμφωνα με πληροφορίες, ο κ. Θεοδωρικάκος ξεκαθάρισε ότι οι όποιες αυξήσεις θα πρέπει να κινηθούν σε χαμηλά επίπεδα και σε καμία περίπτωση δε θα πρέπει να είναι μεγαλύτερες από τις περσινές και να κινούνται στα όρια του πληθωρισμού.

Να θυμίσουμε ότι πέρσι με νομοθετική ρύθμιση του υπουργού Ανάπτυξης η αύξηση από το 15% έγινε 7%. Παράλληλα αναμένεται και ο νέος δείκτης από την ΕΛΣΤΑΤ.

Οι αλλαγές που εγκρίθηκαν από την Ανεξάρτητη Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (ΡΑΑΕΥ) θα έχουν ισχύ έως το 2029 και αφορούν το σύνολο των καταναλωτών.

Πιο αναλυτικά:

• Μειώνονται τα τιμολόγια που απευθύνονται σε οικονομικά ευάλωτες και ασθενείς ομάδες (δικαιούχοι κοινωνικού τιμολογίου, πολύτεκνοι, υπερήλικες) καθώς μηδενίζεται το πάγιο και οι χρεώσεις κατανάλωσης παραμένουν ίδιες.
• Oι χρεώσεις κατανάλωσης νερού και αποχέτευσης παραμένουν αμετάβλητες σε όλες τις κλίμακες κατανάλωσης.
• Αναπροσαρμόζεται κατά 1 ευρώ το πάγιο ύδρευσης και εισάγεται πάγιο 1 ευρώ στην αποχέτευση πλέον ΦΠΑ τον μήνα.

Η εφαρμογή των νέων παγίων θα ξεκινήσει σταδιακά από τον Ιανουάριο του 2026, αναλογικά με τον κύκλο καταμέτρησης κάθε νοικοκυριού.

Όπως επισημαίνει η ΕΥΔΑΠ, η αναπροσαρμογή στα τιμολόγια αφορά αποκλειστικά την κάλυψη αναγκαίων έργων υποδομής, που θα διασφαλίσουν την υψηλή ποιότητα υπηρεσιών ύδρευσης και αποχέτευσης και σχετίζονται με την ανάγκη εκσυγχρονισμού των δικτύων της ΕΥΔΑΠ, ώστε να ενισχυθεί η ανθεκτικότητά τους απέναντι στην κλιματική κρίση και τον κίνδυνο της λειψυδρίας.

Στο πλαίσιο αυτό, η ΕΥΔΑΠ υλοποιεί ένα ανταποδοτικό επενδυτικό πρόγραμμα ύψους 2,5 δισ. ευρώ, που περιλαμβάνει:

• αντικατάσταση παλαιών αγωγών,
• μείωση διαρροών,
• ψηφιακή παρακολούθηση δικτύων,
• έργα ανθεκτικότητας απέναντι στη λειψυδρία και τα ακραία φαινόμενα.

Όπως ανέφερε, ζητήματα κόστους ενέργειας βρίσκονται ήδη στο τραπέζι των ρυθμίσεων, ενώ ξεκαθάρισε ότι ορισμένα αιτήματα δεν μπορούν να υλοποιηθούν λόγω δημοσιονομικών και ευρωπαϊκών περιορισμών. «Εμείς προσερχόμαστε με πλήρη ενσυναίσθηση των προβλημάτων των αγροτών», σημείωσε, προσθέτοντας ότι η κυβέρνηση δεν υποτιμά τα αιτήματα και επιδιώκει λύσεις μέσω πραγματικού διαλόγου, με ταυτόχρονη μέριμνα ώστε να μην επιβαρύνονται οι μετακινήσεις και η επιχειρηματική δραστηριότητα.

Απαντώντας για το ζήτημα των συντάξεων και την κατάργηση του 50% της προσωπικής διαφοράς, η υφυπουργός εξήγησε ότι η εφαρμογή θα είναι σταδιακή. Φέτος, οι συνταξιούχοι θα λάβουν το μισό της ετήσιας αναπροσαρμογής, με το υπόλοιπο να συμψηφίζεται με την προσωπική διαφορά. Υπογράμμισε ότι περίπου 630.000 συνταξιούχοι θα δουν αύξηση, ενώ το 2027 θα λαμβάνουν ολόκληρη την αναπροσαρμογή χωρίς συμψηφισμό.

Παράδειγμα που παρουσίασε: συνταξιούχος με σύνταξη 1.000 ευρώ και προσωπική διαφορά 100 ευρώ θα λάβει 12 ευρώ αύξηση φέτος, με την προσωπική διαφορά να μειώνεται στα 88 ευρώ.

Η κ. Ευθυμίου αναφέρθηκε στις αλλαγές φορολογικών συντελεστών και στις αυξήσεις εισοδήματος για χαμηλοσυνταξιούχους, καθώς και σε επιπλέον παροχές, όπως το επίδομα 250 ευρώ κάθε Νοέμβριο για δικαιούχους αναπηρικών επιδομάτων και ανασφάλιστους υπερήλικες.

Σε ό,τι αφορά τους εργαζόμενους, ανακοίνωσε την επικείμενη αύξηση του κατώτατου μισθού και του εισαγωγικού μισθού στο Δημόσιο, καθώς και την ενίσχυση των συλλογικών συμβάσεων εργασίας. Το πενταετές σχέδιο δράσης θα στηρίζεται σε πέντε άξονες, με νομοθέτηση και συστηματική παρακολούθηση εφαρμογής.

Κομβική αλλαγή αποτελεί η μείωση της ελάχιστης κάλυψης για την έγκριση κλαδικών συμβάσεων στο 40%+1, ώστε να διευκολυνθεί η επικύρωση νέων συμβάσεων. Όπως τόνισε, η κοινωνική συμφωνία και η ενίσχυση των συλλογικών διαπραγματεύσεων επαναφέρουν τον κοινωνικό διάλογο, ισχυροποιώντας τη διαπραγματευτική θέση των εργαζομένων.

Στην Αττική Οδό, η αύξηση είναι 5 λεπτά και το διόδιο από 2,50 ανεβαίνει στα 2,55 ευρώ για την κατηγορία των απλών Ι.Χ. οχημάτων.

ΟΙ ΝΕΕΣ ΤΙΜΕΣ ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ:

• Κατ. 1: Μοτοποδήλατα, δίκυκλες μοτοσικλέτες ενός τροχού ανά άξονα: 1,25 €
• Κατ. 2 : Επιβατικά (Ι.Χ.) Επιβατικά ιδιωτικής χρήσης, περιλαμβανομένων επιβατικών με μικρό trailer και σχάρα, ύψους μικρότερου του 1,30m επάνω από πρώτο άξονα δύο αξόνων ή μικρότερου του 1,30m, επάνω από τον τρίτο άξονα: 2,55€
• Κατ. 3 : Ελαφρά εμπορικά οχήματα ύψους μεγαλύτερου του 1,30m επάνω από τον πρώτο άξονα και συνολικό ύψος μικρότερου των 2,70m: 2,55 €
• Κατ. 4: Αυτοκίνητα με τροχόσπιτα ύψους μικρότερου του 1,30m επάνω από τον πρώτο άξονα και ύψους μεγαλύτερου του 1,30m, επάνω από 3 άξονες και ελαφρά λεωφορεία (κάτω των 15 θέσεων): 2,55 €
• Κατ. 5: Μικρά και μεσαία HGVs φορτηγά συνολικού ύψους μεγαλύτερου των 2,70m με 2 ή 3 άξονες και μεγάλα λεωφορεία (άνω των 15 θέσεων): 6,30 €
• Κατ.6: Μεγάλα φορτηγά HGVs συνολικού ύψους μεγαλύτερου των 2,70m με 4 άξονες ή περισσότερους: 10,10 €

Τα διόδια στην Ολυμπία Οδό (Ελευσίνα-Πάτρα-Πύργος)

Τα διόδια στην Ιόνια Οδό (Αντίρριο-Ιωάννινα)

Τα διόδια στη Νέα Οδό (Αθήνα-Σκάρφεια)

Τα διόδια στην Κεντρική Οδό Ε65 (Σκάρφεια-Ράχες και Λαμία-Καλαμπάκα)

Τα διόδια στον Αυτοκινητόδρομο Μορέα (Κόρινθος-Καλαμάτα και κλάδος Σπάρτης)

Τα διόδια στον Αυτοκινητόδρομο Αιγαίου (Ράχες-Λάρισα-Κλειδί Ημαθίας)

Παρότι χρονικά υπερβαίνει τα στενά όρια μία κυβερνητικής θητείας, ο Πολυετής Δημοσιονομικός Προγραμματισμός αποτελεί πλέον θεσμό και υποχρέωση της χώρας. Είναι ο πρώτος που καταρτίζεται κατ’ εφαρμογήν των νέων δημοσιονομικών κανόνων που τέθηκαν σε ισχύ πανευρωπαϊκά και, στο εξής, θα συνοδεύει την κατάθεση του κρατικού προϋπολογισμού, τον Νοέμβριο κάθε έτους. Ουσιαστικά αποτελεί την αφετηρία της οικονομικής πολιτικής, καθώς τα κράτη χαράζουν πλέον προϋπολογισμούς τετραετίας, διασφαλίζοντας έτσι και το «πράσινο φως» από τις Βρυξέλλες ότι δεν αποκλίνουν από το πλαίσιο που ορίζουν οι δημοσιονομικοί κανόνες και το Μεσοπρόθεσμο Πρόγραμμα που έχει εγκρίνει για κάθε χώρα η Κομισιόν.

Ξεκινώντας από τα νέα μέτρα που θα εφαρμοστούν για πρώτη φορά το 2026, με «σταθμό» την αύξηση του μέσου μισθού στη χώρα μας στα 1.500 ευρώ και του κατώτατου στα 950 ευρώ το 2027, στις 80 σελίδες του το Πολυετές Πρόγραμμα προδιαγράφει συνεχείς αυξήσεις μισθών και συντάξεων κάθε χρόνο, περαιτέρω πτώση της ανεργίας και περισσότερες από 148.500 νέες προσλήψεις στο δημόσιο ως το 2029.

Ενίσχυση εισοδημάτων 10 δισ. σε μια πενταετία

Σύμφωνα με το Πολυετές Δημοσιονομικό Πρόγραμμα (ΠΔΠ 2026-2029), με το σύνολο των δημοσιονομικών παρεμβάσεων που έχουν νομοθετηθεί και δρομολογηθεί από εφέτος για την τετραετία 2026-2029, ο Κρατικός Προϋπολογισμός θα εισφέρει πάνω από 10 δισ. στα εισοδήματα των πολιτών. Σε σχέση με το 2024, το όφελος αυτό αναλύεται σταδιακά ανά έτος ως εξής: 3,04 δισ. ευρώ για το 2025, αυξανόμενο σε 5,94 δισ. το 2026 (επιπλέον όφελος 2,9 δισ. ευρώ σε σχέση με το 2025), σε 7,94 δισ. ευρώ το 2027 (επιπλέον 2 δισ. σε σχέση με το 2026), σε 9,01 δισ. ευρώ το 2028 (επιπλέον 1,07 δισ. σε σχέση με το 2027) και συνολικά σε 10,1 δισ. το 2029 (επιπλέον 1,09 δισ. σε σχέση με το 2028), με βάση τα μέχρι τώρα δημοσιονομικά περιθώρια.

Το μεγαλύτερο κύμα προσλήψεων

Στην πενταετία 2025-2029 προβλέπεται ότι θα προκύψουν 148.533 προσλήψεις σε φορείς γενικής κυβέρνησης, έναντι 109.540 αποχωρήσεων από το δημόσιο. Μόνο το 2026 προβλέπονται 35.840 προσλήψεις, πέραν των 31.434 που προβλέπεται πως θα έχουν προσληφθεί μέχρι τέλος του 2025, σύμφωνα με το ΠΔΠ 2026-2029.

Οι νέες θέσεις θα υπερβαίνουν έτσι κατά πολύ τον κανόνα 1:1 (μία πρόσληψη για κάθε αποχώρηση) και θα γίνονται κατά κύματα: 26.875 προσλήψεις το 2027, άλλες 26.875 το 2028 και επιπλέον 27.277 το 2029, έναντι ετήσιου ρυθμού 21.644 αποχωρήσεων την ίδια περίοδο.

Ωστόσο οι προβλέψεις αυτές αφορούν μόνον τις ήδη δρομολογημένες προσλήψεις που έχουν σχεδιαστεί και προϋπολογιστεί ως τώρα, χωρίς να περιλαμβάνονται άλλες που τυχόν θα καθοριστούν σε επόμενο χρόνο, με βάση τις ανάγκες του Κράτους, αλλά και τις δυνατότητες του Προϋπολογισμού.

Αυξήσεις πάνω από τον πληθωρισμό

Παράλληλα, συνολικά σε δημόσιο και ιδιωτικό τομέα, προβλέπεται αύξηση της απασχόλησης, μείωση της ανεργίας και άνοδος των εισοδημάτων, που προβλέπεται να υπερκαλύπτουν τον πληθωρισμό.

Ο μέσος ονομαστικός μισθός των εργαζομένων, όπως δηλώνονται από τους εργοδότες στην ΕΡΓΑΝΗ, θα ανέλθει στα 1.500 ευρώ το 2027, από 1.342 ευρώ το 2024, με ενδιάμεση «στάση» στα περίπου 1.440 ευρώ το 2026.

Ο κατώτατος μισθός, αντίστοιχα, που βρίσκεται στα 880 ευρώ σήμερα, προβλέπεται να αυξηθεί σταδιακά στα 915-920 ευρώ (το οριστικό ύψος θα ανακοινωθεί τον Απρίλιο του 2026) και στα 950 ευρώ την άνοιξη του 2027.

Αντίστοιχα και οι δημόσιοι υπάλληλοι το 2026 θα λάβουν νέα οριζόντια αύξηση, ίση με αυτήν που θα ανακοινωθεί στον κατώτατο μισθό, δηλαδή επιπλέον 360 εκατ. ευρώ. Την ίδια στιγμή η ανεργία προβλέπεται να υποχωρήσει στο χαμηλότερο ποσοστό από το 2008 (στο 8,6% το 2026) καταγράφοντας πτώση 50% μέσα σε λίγα χρόνια (από 17,3% το 2019).

Οι αυξήσεις αυτές υπολογίζονται στον ονομαστικό μισθό. Ωστόσο από το 2026 κάτι αλλάζει: λόγω και της μείωσης φόρων και εισφορών που ξεκινά να εφαρμόζεται από 1ης Ιανουαρίου, αυξάνονται οι καθαρές απολαβές που θα λαμβάνουν εκατομμύρια εργαζόμενοι «στο χέρι».

Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΠΔΠ, σε σχέση με φέτος, το 2026 αναμένεται αύξηση 5% στις «καθαρές» από φόρους και εισφορές μέσες αμοιβές εξαρτημένης εργασίας, σε σχέση με το 2025, άνοδος υπερδιπλάσια από την αύξηση του πληθωρισμού που αναμένεται να μην ξεπεράσει το 2,2%.

Τι έρχεται στη συνέχεια

Ο σχεδιασμός για την ενίσχυση των πραγματικών εισοδημάτων πάντως, δεν απορρέει απλώς από την κοινωνική ανάγκη ή πίεση, αλλά αποτελεί μέρος της στρατηγικής της κυβέρνησης για την επίτευξη των αναπτυξιακών και δημοσιονομικών στόχων που έχει θέσει στο πεδίο της Οικονομίας.

Όπως τονίζεται στο Πολυετές Πρόγραμμα «η υλοποίηση μόνιμων πολιτικών ενίσχυσης των εισοδημάτων, η οποία συντελείται εντός των δημοσιονομικών στόχων, αφορά στη μεγάλη πλειοψηφία των πολιτών και οδηγεί σε βελτίωση της αγοραστικής δύναμης των νοικοκυριών και στη στήριξη της εγχώριας ζήτησης με μόνιμο αποτύπωμα στο διαθέσιμο εισόδημα. Το 2026 η ιδιωτική κατανάλωση αναμένεται να αυξηθεί κατά 1,7%, με εφαλτήριο τις παρεμβάσεις εισοδηματικής πολιτικής για τον ιδιωτικό και τον δημόσιο τομέα, τις θετικές εξελίξεις στην αγορά εργασίας, την αποκλιμάκωση του ρυθμού πληθωρισμού καθώς και την ενίσχυση του καταναλωτικού κλίματος».

Πώς αποτυπώνεται πρακτικά αυτό στο μέλλον των μισθών και της εργασίας;

Σύμφωνα και με όσα αναφέρονται στο Πολυετές Δημοσιονομικό Πρόγραμμα 2026-2029:

* για τις «μικτές» αποδοχές των εργαζομένων, με βάση τα στοιχεία της ΕΡΓΑΝΗ, ο μέσος μισθός στη χώρα κινείται ήδη σχεδόν 30% υψηλότερα από τον αντίστοιχο του 2019, ενώ για όσους αμείβονται με τον κατώτατο, το 2025 κινείται 35,4% υψηλότερα και το 2026 η αύξηση θα υπερβεί το 40%, ενώ το 2027 θα αγγίζει το 50% φτάνοντας στα 950 ευρώ μικτά.

* για τα λεφτά που μπαίνουν «στην τσέπη» από την άλλη, ενώ οι καθαρές μέσες αποδοχές των εργαζομένων στη χώρα αυξήθηκαν από το 2019 ως το 2025 κατά 26%, το 2026 η αύξηση θα φτάνει σε 32,3%. Από το 2024 και μετά οι αυξήσεις δείχνουν να «τρέχουν» σταθερά με ρυθμούς περίπου 5%-6% .

Το παράδοξο είναι ότι, συνυπολογίζοντας την ακρίβεια που την ίδια περίοδο (από το 2019 και μετά) έχει αυξηθεί συνολικά 19,5% και το 2026 θα αυξηθεί περαιτέρω σε 22,1%, η σύγκριση με τους μισθούς δείχνει ότι οι αντίστοιχες αυξήσεις στις καθαρές αμοιβές εξαρτημένης εργασίας σωρευτικά είναι σχεδόν 50% μεγαλύτερες από την άνοδο την οποία καταγράφει ο επίσημος πληθωρισμός (κατά 32,3% το κατά κεφαλήν «καθαρό» εισόδημα, ενώ κατά 22,1% ο πληθωρισμός)!

Συνεπώς, αν οι αμοιβές και οι αυξήσεις στα εισοδήματα των εργαζομένων αναπροσαρμόζονταν αυτόματα με βάση την πορεία του επίσημου πληθωρισμού και μόνον, χωρίς σε όλα αυτά τα χρόνια να εφαρμόζονται άλλες παρεμβάσεις ή μέτρα -ή χωρίς η οικονομία και η απασχόληση να έχουν τη δυναμική που έχουν αναπτύξει- τότε ο «καθαρός» μισθός του μέσου εργαζόμενου στη χώρα θα είχε αυξηθεί κατά 10 ποσοστιαίες μονάδες λιγότερο από όσο προβλέπεται ότι θα φτάσει το 2026, ενώ ο κατώτατος κατά 18 ποσοστιαίες μονάδες λιγότερες.

«Πακέτο» 14 δισ. για συντάξεις μέχρι το 2029

Για τους απόμαχους της εργασίας, αντίστοιχα, το κονδύλι των συντάξεων προβλέπεται να ανεβαίνει κάθε χρόνο κατά περίπου 1,4 – 1,6 δισ. ευρώ. Η συνταξιοδοτική δαπάνη αναμένεται να αυξηθεί από 34,3 δισ. ευρώ το 2025, στα 40,1 δισ. ευρώ ως το 2029.

Σε σχέση με όσα λαμβάνουν μέχρι τώρα, οι αυξήσεις που έρχονται για τις συντάξεις στην τετραετία 2026 – 2029 θα υπερβούν σωρευτικά τα 14 δισεκατομμύρια ευρώ. Στη δαπάνη αυτή έχει ενσωματωθεί το κόστος της ετήσιας αναπροσαρμογής των συντάξεων, αλλά και η σταδιακή κατάργηση του συμψηφισμού της αύξησης του ποσού της σύνταξης με την προσωπική διαφορά των συνταξιούχων.

Ειδικά με την αλλαγή αυτή, το 2026 θα είναι η πρώτη φορά μετά από 15 ολόκληρα χρόνια, που 671.000 συνταξιούχοι θα πάρουν το 50% της αύξησης την οποία άλλοι λαμβάνουν τα τελευταία χρόνια. Ενώ από το 2027 και κάθε χρόνο μετά θα την εισπράττουν στο 100%, όπως όλοι οι υπόλοιποι.

Επιπλέον, άλλοι 1,4 εκατομμύρια χαμηλοσυνταξιούχοι άνω των 65 ετών και με εισόδημα έως 14.000 ευρώ (άγαμοι) ή 26.000 ευρώ (έγγαμοι) θα λαμβάνουν κάθε Νοέμβριο επιπλέον 360 εκατ. ευρώ ετησίως, ως κοινωνική ενίσχυση 250 ευρώ την οποία για πρώτη φορά εισέπραξαν την εβδομάδα που πέρασε.​​

Το Πολυετές Σχέδιο ενσωματώνει συνολικά τις παρεμβάσεις που ξεκινούν από το 2027 και μετέπειτα. Εκτός από την πλήρη κατάργηση του συμψηφισμού της αύξησης των συντάξεων με την προσωπική διαφορά, μεταξύ άλλων ξεχωρίζουν και άλλα νέα μέτρα που για πρώτη φορά θα εφαρμοστούν, όπως:

• πλήρης κατάργηση του ΕΝΦΙΑ για κύριες κατοικίες σε οικισμούς με πληθυσμό έως 1.500 κατοίκους από το 2027
• μείωση ασφαλιστικών εισφορών κατά μισή μονάδα επιπλέον από το 2027
• σημαντική μείωση του τελικού φόρου που πληρώνουν οι ελεύθεροι επαγγελματίες, στα εκκαθαριστικά των δηλώσεων εισοδήματος που θα υποβληθούν για τα κέρδη του 2026.
• σημαντική μείωση φόρου ή και πλήρη απαλλαγή στην εκκαθάριση του 2027, για ιδιοκτήτες που εκμισθώνουν ακίνητα τα οποία κρατούσαν κλειστά.

Το συνολικό ετήσιο ποσό των επιπλέον αποδοχών που θα λαμβάνουν οι στρατεύσιμοι ανέρχεται σε 24 εκατ. ευρώ και θα καλυφθεί από εξοικονόμηση πόρων του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας.

Η νέα ΚΥΑ συνοπτικά περιλαμβάνει:

• Σημαντική αύξηση αποδοχών σε όλες τις κατηγορίες οπλιτών.
• Διαφοροποίηση των αποδοχών των οπλιτών που υπηρετούν τη θητεία τους στην παραμεθόριο, έναντι αυτών που υπηρετούν στην ενδοχώρα.
• Νέα κατηγοριοποίηση των στρατευσίμων ως προς τις αποδοχές τους, με κατάργηση/συγχώνευση συγκεκριμένων κατηγοριών.

Συγκεκριμένα:

• Οι οπλίτες θητείας, οι οποίοι λαμβάνουν σήμερα μηνιαίες αποδοχές 8,80 €, με τη νέα ΚΥΑ θα λαμβάνουν 100€ όταν υπηρετούν τη θητεία τους στην παραμεθόριο και 50€ όταν υπηρετούν τη θητεία τους στην ενδοχώρα. Πρόκειται για αύξηση 1.036% για τους οπλίτες που υπηρετούν τη θητεία τους στην παραμεθόριο και αύξηση 468% για τους αντίστοιχους που υπηρετούν τη θητεία τους στην ενδοχώρα.
• Οπλίτες τέκνα πολύτεκνων οικογενειών λαμβάνουν 35,00€, ενώ με τη νέα ΚΥΑ θα λαμβάνουν 150€. Πρόκειται για αύξηση περίπου 330%.
• Έγγαμοι ή άγαμοι οπλίτες με ένα τέκνο λαμβάνουν 88,04€, ενώ με τη νέα ΚΥΑ θα λαμβάνουν 150,00€. Πρόκειται για αύξηση περίπου 70%.
• Έγγαμοι ή άγαμοι οπλίτες με δύο τέκνα λαμβάνουν 140,87€, ενώ με τη νέα ΚΥΑ θα λαμβάνουν 200,00€. Πρόκειται για αύξηση περίπου 42%.
• Έγγαμοι ή άγαμοι οπλίτες με τρία τέκνα λαμβάνουν 234,78€, ενώ με τη νέα ΚΥΑ θα λαμβάνουν 250,00€. Πρόκειται για αύξηση περίπου 7%.
• Για κάθε επιπλέον τέκνο άνω των τριών υφίσταται προσαύξηση κατά πενήντα (50,00) ευρώ.
• Άγαμοι ορφανοί από ένα γονέα οπλίτες λαμβάνουν 35,22€ ενώ με τη νέα ΚΥΑ θα λαμβάνουν 150,00€. Πρόκειται για αύξηση περίπου 326%.
• Άγαμοι ορφανοί και από τους δύο γονείς οπλίτες λαμβάνουν 100,00€ ενώ με τη νέα ΚΥΑ θα λαμβάνουν 200,00€. Πρόκειται για αύξηση κατά 100%.

Η νέα ΚΥΑ θα εφαρμοστεί από 01/01/2026.

Η αλλαγή αυτή σημαίνει ότι η τελική τιμή ενός πακέτου 20 τσιγάρων, που σήμερα στην Ελλάδα κοστίζει γύρω στα 4,60 ευρώ, θα μπορούσε να φτάσει ή και να ξεπεράσει τα 7 ευρώ, εκτός αν οι καπνοβιομηχανίες απορροφήσουν μέρος της αύξησης.

Στα θερμαινόμενα τσιγάρα, ο ελάχιστος ΕΦΚ προβλέπεται να αυξηθεί από 88 σε 155 ευρώ ανά 1.000 τεμάχια, ενώ στα ηλεκτρονικά τσιγάρα ο φόρος στο υγρό ατμίσματος θα εκτοξευτεί από 10 σε 36 λεπτά ανά ml.

Η Κομισιόν έχει ήδη ανάψει το «πράσινο φως» από το καλοκαίρι για την αναθεώρηση της οδηγίας περί Ειδικών Φόρων Κατανάλωσης, επικαλούμενη ότι το σχετικό πλαίσιο παραμένει αμετάβλητο εδώ και 15 χρόνια, ενώ στόχος είναι και η προστασία της δημόσιας υγείας.

Ωστόσο, δεν λείπουν και οι δημοσιονομικές σκοπιμότητες, καθώς η αύξηση της φορολογίας στα καπνικά προϊόντα θεωρείται εύκολη πηγή νέων εσόδων για τον κοινοτικό προϋπολογισμό.

Με βάση το ισχύον πλαίσιο, ο Ειδικός Φόρος Κατανάλωσης πρέπει να αντιπροσωπεύει τουλάχιστον το 60% της μέσης λιανικής τιμής και να μην είναι μικρότερος από 90 ευρώ ανά 1.000 τσιγάρα.

Στην πράξη, καμία χώρα δεν βρίσκεται ακριβώς στα ελάχιστα όρια, με χώρες όπως Ιρλανδία, Γαλλία και Ολλανδία να επιβάλλουν υπερδιπλάσιους φόρους – και να αντιμετωπίζουν έντονα φαινόμενα λαθρεμπορίου.

Η Ελλάδα κινείται λίγο πάνω από τα ελάχιστα όρια, με 117,50 ευρώ ανά 1.000 τσιγάρα, ενώ τα έσοδα του Δημοσίου από τους φόρους στα καπνικά υπολογίζονται σε πάνω από 2,3 δισ. ευρώ ετησίως.

Ο Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης, κατά τη διάρκεια του τελευταίου ECOFIN, ζήτησε μεγαλύτερη μεταβατική περίοδο ώστε να αποφευχθεί σοκ στην αγορά και στους καταναλωτές.

Παράλληλα, ανέδειξε το μείζον ζήτημα του λαθρεμπορίου, υπογραμμίζοντας ότι η υπερβολική αύξηση της φορολογίας θα ενισχύσει τα διεθνή κυκλώματα παράνομου εμπορίου.

Όπως επισήμαναν στελέχη του οικονομικού επιτελείου, πρόκειται για τη μεγαλύτερη αύξηση αποδοχών τα τελευταία τουλάχιστον 20 χρόνια.

Αλλαγές στα ειδικά μισθολόγια

Η πρώτη αύξηση θα φανεί στη μισθοδοσία του Οκτωβρίου, δηλαδή τον επόμενο μήνα, όταν θα εφαρμοστούν για πρώτη φορά τα αναμορφωμένα ειδικά μισθολόγια. Τα στελέχη των ενόπλων δυνάμεων αναμένεται να δουν τις απολαβές τους να αυξάνονται, μεσοσταθμικά, κατά 145 ευρώ κάθε μήνα, ενώ οι εργαζόμενοι στην αστυνομία, το πυροσβεστικό σώμα και το λιμενικό υπολογίζεται πως θα κερδίσουν 111 ευρώ ανά μήνα.

Σημειώνεται πως έχει προηγηθεί η καθιέρωση και χορήγηση του οριζόντιου επιδόματος επικινδυνότητας, αρχής γενομένης από τον Ιούλιο, που σημαίνει σε διάστημα τριών μηνών ο μέσος ένστολος θα έχει δει τον μηνιαίο μισθό του να αυξάνεται κατά περισσότερα από 200 ευρώ.

Ιδιαίτερα ωφελημένοι οι ένστολοι από τη φορολογική μεταρρύθμιση λόγω ταχείας ένταξης στην αγορά εργασίας

Επόμενος «σταθμός» είναι ο Ιανουάριος, όταν θα ενεργοποιηθεί η φορολογική μεταρρύθμιση που εξαγγέλθηκε από τον πρωθυπουργό στη ΔΕΘ. Ο συντελεστής φόρου εισοδήματος θα μειωθεί κατά δύο μονάδες στα τρία κλιμάκια μεταξύ 10.000 και 40.000 ευρώ, μειώνοντας τις κρατήσεις φόρου για μισθωτούς και συνταξιούχους της μεσαίας τάξης.

Συγκεκριμένα, ο συντελεστής για ατομικά εισοδήματα μεταξύ 10.000 και 20.000 ευρώ θα μειωθεί στο 20%, έναντι 22% σήμερα. Στο κλιμάκιο μεταξύ 20.000 και 30.000 ευρώ η φορολόγηση θα περιοριστεί από το 28% στο 26%, ενώ όσοι εισπράττουν 30.000 έως 40.000 ευρώ θα δουν τον συντελεστή να υποχωρεί στο 34%, αντί για 36% που ισχύει αυτή τη στιγμή.

Ακόμα μεγαλύτερα θα είναι τα οφέλη για οικογένειες με παιδιά, καθώς θα έχουν πρόσθετη φοροελάφρυνση ανάλογα με τον αριθμό των τέκνων. Ιδιαίτερα κερδισμένοι θα είναι, ωστόσο, και οι νέοι: όσοι είναι έως 25 ετών απαλλάσσονται από φόρο για εισόδημα έως 20.000 ευρώ, ενώ για την ηλικιακή ομάδα έως 30 ετών η φορολόγηση για το συγκεκριμένο κλιμάκιο θα ανέρχεται στο 9%.

Οι φοροελαφρύνσεις για τους νέους αφορούν άμεσα τα στελέχη των ενόπλων δυνάμεων και των σωμάτων ασφαλείας, καθώς οι απόφοιτοι παραγωγικών σχολών συνήθως εισέρχονται νωρίς στην αγορά εργασίας, προτού συμπληρώσουν το 25ο έτος της ηλικίας τους. Συνεπώς, θα απολαύσουν τα φορολογικά οφέλη για περισσότερα χρόνια του εργάσιμου βίου τους.

Όμως και τα πρεσβύτερα στελέχη θα δουν τις μηνιαίες παρακρατήσεις να μειώνονται, με αποτέλεσμα να αυξάνεται ο πραγματικός μισθός τους, με ακόμα μεγαλύτερα οφέλη αν έχουν εξαρτώμενα τέκνα.

Παραδείγματα για νέους ένστολους μετά και τις φορολογικές μειώσεις του Ιανουαρίου

Ενδεικτικά είναι τα παραδείγματα που παρέθεσε κατά τη σημερινή ενημέρωση συντακτών ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης.

Ανθυπολοχαγός, που είναι ο πρώτος βαθμός που λαμβάνουν οι απόφοιτοι της Σχολής Ευελπίδων, έως 25 ετών: θα δει μεταξύ Οκτωβρίου και Ιανουαρίου τις καθαρές αποδοχές του να πηγαίνουν από τα 1.151 ανά μήνα στα 1.352, δηλαδή θα έχει αύξηση 201 ευρώ. Αυτό ισοδυναμεί με περισσότερα από 2.400 ευρώ τον χρόνο.

Αν είναι μεταξύ 26 και 30 ετών, θα πάει από τα 1.199 ευρώ καθαρά στα 1.395 ευρώ, δηλαδή θα δει βελτίωση του μισθού του κατά 196 ευρώ μηνιαίως, δηλαδή σχεδόν 2.400 ευρώ τον χρόνο.

Στην περίπτωση της Αστυνομίας, αρχιφύλακας 22 ετών, νεοδιορισμένος απόφοιτος της Σχολής Αστυνομίας, μέχρι 25 ετών: λαμβάνει σήμερα καθαρά 947 ευρώ, όμως οι αποδοχές του αυξηθούν στα 1.040 τον Ιανουάριο, άρα θα δει αύξηση της τάξης των 93 ευρώ μηνιαίως, ήτοι περίπου 1.100 ευρώ παραπάνω τον χρόνο.

Η νέα αύξηση του βασικού μισθού

Η τέταρτη αύξηση για τους ένστολους, σε διάστημα εννέα μηνών, θα έρθει τον Απρίλιο, όταν και θα δοθεί η τακτική αύξηση του κατώτατου μισθού, ο οποίος πλέον καλύπτει και το Δημόσιο.

Θα πρόκειται για την έκτη αύξηση της βασικής αμοιβής από το 2019 και θα συμπαρασύρει προς τα πάνω τόσο τα συνδεδεμένα επιδόματα όσο και τις «ξεπαγωμένες» πλέον τριετίες, επιφέροντας πολλαπλά οφέλη σε όλους τους εργαζόμενους, περιλαμβανομένων των ενστόλων, που θα δουν έμμεση και άμεση βελτίωση των απολαβών τους.

Χάρη σε όλα αυτά τα μέτρα, τα περίπου 150.000 στελέχη των ενόπλων δυνάμεων και των σωμάτων ασφαλείας εκτιμάται πως θα κερδίσουν μεσοσταθμικά 1,5 έως 2 μισθούς κάθε χρόνο.