Εργαζόμενοι και φίλοι του επιχειρηματία συγκεντρώθηκαν έξω από τα δικαστήρια, εκφράζοντας τη συμπαράστασή τους, με ορισμένους να τον υποδέχονται με χειροκροτήματα, γεγονός που προκάλεσε κύμα οργής και αγανάκτησης από τις οικογένειες των πέντε γυναικών που έχασαν τη ζωή τους.

Το ξέσπασμα του γιου θύματος: «Η μητέρα μου τινάχτηκε στον αέρα»

Σε ιδιαίτερα φορτισμένο τόνο, ο γιος της Αγάπης Μπουνόβα, μίας από τις εργαζόμενες που σκοτώθηκαν, περιέγραψε την τραγωδία και εξαπέλυσε αιχμές για όσους στηρίζουν τον κατηγορούμενο.

«Ξέρω ότι η μητέρα μου Αγάπη Μπουνόβα, η Έλενα Κατσαρού, η Βασιλική Σκαμπαρδώνη, η Βούλα Μπουκουβάλα και η Αναστασία Νάσιου έχουν τιναχτεί στον αέρα ενώ εργάζονταν βραδινή βάρδια μέσα στο εργοστάσιο», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Σχολιάζοντας τις συγκεντρώσεις στήριξης, πρόσθεσε: «Ξέρω ότι από καθαρή τύχη δεν ήταν κι αυτοί στη θέση των θυμάτων. Ξέρω τα στοιχεία που έχουν βγει στο φως από τόσες διαφορετικές πηγές. Πυροσβεστική, μάρτυρες, εμπειρογνώμονες, εργαζόμενες».

Κακουργηματικές κατηγορίες και νέα στοιχεία

Ο ίδιος υπογράμμισε ότι η υπόθεση έχει λάβει πλέον βαρύτερη νομική διάσταση, επισημαίνοντας:
«Ξέρω ότι έγινε αναβάθμιση της κατηγορίας και πλέον μιλάμε για δολοφονία με ενδεχόμενο δόλο. Ξέρω ότι πια μιλάμε για κακουργηματικές κατηγορίες».

Παράλληλα, αναφέρθηκε και σε διοικητικές εξελίξεις, τονίζοντας ότι έκλεισε και άλλη εγκατάσταση της επιχείρησης, καθώς, σύμφωνα με τις αρμόδιες αρχές, διαπιστώθηκε:
«άμεσος κίνδυνος για την ασφάλεια των εγκαταστάσεων και των εργαζομένων λόγω μη ύπαρξης πιστοποιητικών ελέγχου δεξαμενών και πυροπροστασίας».

«Ο τόπος είναι μικρός – θα συναντηθούν τα βλέμματα»

Σε μια ιδιαίτερα σκληρή και συγκλονιστική αποστροφή, ο γιος της άτυχης εργαζόμενης ανέφερε:
«Ξέρω ότι ο τόπος είναι μικρός και τα μάτια τους κάποια στιγμή θα συναντηθούν με τα μάτια των οικογενειών των θυμάτων. Των ορφανών, των χήρων, των γονιών», ενώ κατέληξε με τη φράση που αποτυπώνει το μέγεθος της τραγωδίας: «Ο τάφος των συναδέλφων τους θα μπορούσε να ήταν και ο δικός τους».

Οργή και από άλλους συγγενείς θυμάτων

Ανάλογη ήταν η αντίδραση και άλλων συγγενών. Ο σύζυγος της Αγάπης Μπουνόβα εξέφρασε δημόσια την πικρία του για τις εικόνες στήριξης προς τον κατηγορούμενο, ενώ πατέρας άλλου θύματος σημείωσε με νόημα ότι «η κοινωνία γνωρίζει και κρίνει», επιλέγοντας να στείλει μήνυμα αξιοπρέπειας μέσα από τον πόνο του.

Σύμφωνα με πληροφορίες της ΕΡΤ, δόθηκε προθεσμία μόλις 24 ωρών για τον εντοπισμό και την κοινοποίηση των εργαστηρίων, ενώ παράλληλα τέθηκε και διήμερη διορία για τον ορισμό πραγματογνωμόνων χημικών, οι οποίοι θα συνδράμουν τους ιατροδικαστές.

Στην ίδια παραγγελία επισημαίνεται ότι οι βασικές εξετάσεις που πρέπει να πραγματοποιηθούν είναι αντίστοιχες με εκείνες που έγιναν στους μηχανοδηγούς των δύο τρένων, δηλαδή τοξικολογικές, ιστολογικές και αναλύσεις DNA.

Η νέα εξέλιξη έρχεται περισσότερους από τέσσερις μήνες μετά την αποδοχή των αιτημάτων εκταφής, χωρίς όμως να έχει προχωρήσει η διαδικασία.

Την ίδια ώρα, τέσσερα πανεπιστημιακά ιδρύματα έχουν ήδη δηλώσει εγγράφως ότι δεν διαθέτουν τον απαραίτητο εξοπλισμό, προτείνοντας οι σοροί να μεταφερθούν σε εργαστήρια του εξωτερικού. Ωστόσο, η συγκεκριμένη πρόταση απορρίφθηκε από την Εισαγγελία, η οποία επέμεινε στην αναζήτηση λύσης εντός της χώρας.

Έντονες αντιδράσεις και προσφυγές από συγγενείς

Η εισαγγελική απόφαση έχει προκαλέσει σφοδρές αντιδράσεις από τις οικογένειες των θυμάτων, οι οποίες κάνουν λόγο για «εμπαιγμό και πρόκληση», υποστηρίζοντας ότι οι απαιτούμενες εξειδικευμένες εξετάσεις δεν μπορούν να πραγματοποιηθούν στην Ελλάδα.

Ήδη, κατατέθηκε η πρώτη προσφυγή από τον Χρήστο Τηλκερίδη, πατέρα του 23χρονου Άγγελου, που έχασε τη ζωή του στο δυστύχημα.

Σύμφωνα με τον σύλλογο συγγενών θυμάτων, στη χώρα δεν λειτουργούν εργαστήρια ικανά να διενεργήσουν τις απαραίτητες χημικές και βιοχημικές αναλύσεις, γεγονός που –όπως υποστηρίζουν– περιορίζει ουσιαστικά τη διαδικασία μόνο σε εξετάσεις ταυτοποίησης.

Οι οικογένειες εκφράζουν την ανησυχία ότι, με βάση τις υπάρχουσες δυνατότητες, οι εξετάσεις θα περιοριστούν σε αναλύσεις DNA για επιβεβαίωση ταυτότητας, χωρίς να πραγματοποιηθούν οι εξειδικευμένες έρευνες που θεωρούν κρίσιμες για τη διαλεύκανση των αιτίων θανάτου.

Συγγενείς αντιλήφθηκαν την παρουσία του αναπληρωτή Υπουργού Μεταφορών στον χώρο με χαρακτηριστική δήλωση αυτή της Ρούλας Τζοβάρα, αδελφής θύματος, που ανέφερε: «Λόγω Αποκριών κάποιοι βάλανε τη στολή του πένθους και ήρθαν. Δεν περίμενα ότι θα ήταν κάποιος από την κυβέρνηση. Έκανα 200 χλμ. σήμερα για να έρθω, αν το ξερα δεν θα ερχόμουν».

Η Κανέλλα Ανδρεάδου, μητέρα της 22χρονης, Αφροδίτης Τσιώμα που έχασε τη ζωή της επίσης στο δυστύχημα δήλωσε μεταξύ άλλων: «Αν ξέραμε ότι θα έρθει, δεν θα ερχόμασταν». 

Οι συγγενείς θυμάτων απευθύνουν ανοιχτό κάλεσμα στη συγκέντρωση, στις 28 Φεβρουαρίου, για τα τρία χρόνια από την τραγωδία των Τεμπών. 

«Όσο η Τουρκία επιμένει στις αναθεωρητικές θέσεις και τις παράνομες διεκδικήσεις της, σε αντίθεση προς το διεθνές δίκαιο και το δίκαιο της θάλασσας, ακόμη και στην απειλή πολέμου εις βάρος της Ελλάδας, τα περιθώρια για την επίλυση της μοναδικής διαφοράς, της οριοθέτησης υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ σε Αιγαίο και Ανατολική Μεσόγειο, θα παραμένουν ισχνά», σχολίασε ο Δημήτρης Μάντζος, αρμόδιος Τομεάρχης Εξωτερικών του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής για τις συζητήσεις και δηλώσεις του Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Ταγίπ Ερντογάν στην ‘Αγκυρα.

Ο κ. Μάντζος πρόσθεσε ότι όσο οι προκλητικές ενέργειες της ‘Αγκυρας, με πλέον χαρακτηριστική την έκδοση NAVTEX «αορίστου διαρκείας» σε μεγάλη έκταση του Αιγαίου ή την επανάληψη των αναφορών σε «τουρκική μειονότητα» παρά τη Συνθήκη της Λωζάννης, θα συνεχίζονται, η ελληνοτουρκική προσέγγιση θα περιορίζεται απλώς σε διαχείριση κρίσεων.

«Ο διάλογος Ελλάδας-Τουρκίας οφείλει να συνεχιστεί, χωρίς αυταπάτες, με ρεαλισμό και απόλυτη επίγνωση των θέσεων της άλλης πλευράς», τόνισε ο Τομεάρχης Εξωτερικών του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής και συμπλήρωσε:«Η χώρα μας οφείλει πάντα να βλέπει τον χάρτη από ψηλά. Με έγκαιρη πληροφόρηση και ανάλυση δεδομένων σε όλη την Ανατολική Μεσόγειο, ιδίως τον ρόλο της Τουρκίας, σε όλη την περιοχή της Μέσης Ανατολής και Βόρειας Αφρικής, από την Αίγυπτο ως τη Συρία και τις περιοχές των Κούρδων».

Υπογράμμισε ότι έναν κόσμο ολοένα και πιο αβέβαιο, η συναντίληψη στην εθνική υψηλή στρατηγική είναι αναγκαία, όχι εφήμερα αλλά σταθερά, με πυλώνες την προσήλωση στο διεθνές δίκαιο και το δίκαιο της θάλασσας, την ενίσχυση διατήρηση διεθνών συμμαχιών και τη μεγιστοποίηση του ρόλου της χώρας μας εντός των διεθνών οργανισμών.

ΣΥΡΙΖΑ: Αναδείχθηκε το έλλειμμα συγκροτημένης στρατηγικής της ελληνικής κυβέρνησης

«Η σημερινή συνάντηση Μητσοτάκη – Ερντογάν, επιβεβαίωσε τις προσδοκίες ότι και οι δύο πλευρές επιδίωκαν κυρίως να στείλουν το μήνυμα ότι όλα βαίνουν καλώς στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, χωρίς να θιγούν θέματα ουσίας» τονίζει ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ σε ανακοίνωσή του για την συνάντηση του Έλληνα πρωθυπουργού και του Τούρκου προέδρου στην Άγκυρα.

«Αποτελεί πάγια θέση του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, ότι πρέπει πάντοτε να υπάρχουν ανοιχτοί δίαυλοι επικοινωνίας και διάλογος με την Τουρκία, με σαφείς κόκκινες γραμμές, στο πλαίσιο μιας συγκροτημένης στρατηγικής για τις ελληνοτουρκικές σχέσεις, στη βάση του διεθνούς δικαίου» σημειώνει η Κουμουνδούωστόσο στη σημερινή συνάντηση, ρου, υπογραμμίζοντας την ίδια ώρα ότι «δυστυχώς αναδείχθηκε για άλλη μια φορά το έλλειμμα συγκροτημένης στρατηγικής της ελληνικής κυβέρνησης, γεγονός το οποίο εκθέτει την χώρα σε προκλήσεις».

Όπως σημειώνει ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ: 

«Ο κ. Μητσοτάκης, ενώ έθεσε δημόσια το ζήτημα της άρσης του casus belli από την Τουρκία, απέφυγε να θέσει το θέμα του καλωδίου στον Ερντογάν, ενώ μάλιστα στην Κοινή Διακήρυξη αναφέρεται ρητώς η πρόθεση να ενισχυθεί η διμερής συνεργασία σε ενεργειακά θέματα και θέματα ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Δηλαδή από την μία πλευρά θέλουμε την ενίσχυση της ενεργειακής συνεργασίας με την Τουρκία “με στόχο την περιφερειακή σταθερότητα” και από την άλλη ο πρωθυπουργός δεν θέτει την παρεμπόδιση του καλωδίου από την Τουρκία.

Παράλληλα, τόσο στις δηλώσεις Μητσοτάκη – Ερντογάν, όσο και στην Κοινή Διακήρυξη γίνεται αναφορά σε συνεργασία στο μεταναστευτικό – προσφυγικό σε διμερές και τριμερές πλαίσιο (με Βουλγαρία) χωρίς να γίνεται καμία αναφορά στην ευρωπαϊκή διάσταση του θέματος, δηλαδή στην Κοινή Δήλωση ΕΕ – Τουρκίας του 2016, την οποία η Τουρκία έχει θέσει υπό αναστολή ειδικά όσον αφορά τις επιστροφές.

Εξίσου αρνητικό είναι και το γεγονός ότι φάνηκε εκ νέου η παντελής έλλειψη σχεδιασμού από την κυβέρνηση για επίλυση των ελληνοτουρκικών με μία στρατηγική για προσφυγή στη Χάγη».

Το γραφείο Τύπου του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ καταλήγει τονίζοντας ότι «η κυβέρνηση θα πρέπει να κατανοήσει ότι το να μένουν εκτός ατζέντας τέτοια ζητήματα δημιουργεί σοβαρούς μελλοντικούς κινδύνους, καθώς έτσι απλώς κερδίζει χρόνο η Τουρκία για να ασκήσει πίεση αργότερα και να επανέλθει στις γνωστές της προκλήσεις όταν θα την συμφέρει η γεωπολιτική συγκυρία».

ΚΚΕ: Επικίνδυνος εφησυχασμός σε μια περίοδο που οξύνονται οι ιμπεριαλιστικοί ανταγωνισμοί

«Η κυβερνητική προσπάθεια να συγκεντρωθεί η προσοχή της συνάντησης Μητσοτάκη – Ερντογάν στην “θετική ατζέντα” των οικονομικών και άλλων συμφωνιών, δηλαδή στις μπίζνες των επιχειρηματικών ομιλών των δύο χωρών, δεν μπορεί να κρύψει ότι στην πράξη διατηρούνται οι απαράδεκτες διεκδικήσεις του τουρκικού κράτους, διαψεύδοντας το δόγμα των “ήρεμων νερών”.

Τα κρίσιμα προβλήματα στις ελληνοτουρκικές σχέσεις (το casus belli, η “γαλάζια πατρίδα”, οι γκρίζες ζώνες, τα περί “τουρκικής μειονότητας” στη Δ. Θράκη) σε βάρος της κυριαρχίας και των κυριαρχικών δικαιωμάτων της χώρας, όχι απλά παραμένουν, αλλά και οξύνονται» επισημαίνει σε ανακοίνωσή του, το ΚΚΕ.

«Ο εφησυχασμός που επιχειρείται είναι επικίνδυνος, ενώ ο αποκαλούμενος “οδικός χάρτης” δεν αφορά την ανάπτυξη της φιλίας των δύο λαών, αλλά την ενίσχυση της ΝΑ Πτέρυγας του ΝΑΤΟ σε μια περίοδο που οξύνονται οι ιμπεριαλιστικοί ανταγωνισμοί και προωθούνται “διευθετήσεις” σε βάρος των λαών, τις οποίες στηρίζει η ελληνική κυβέρνηση με κάθε τρόπο. Είναι χαρακτηριστική, άλλωστε, η αναφορά Μητσοτάκη στη συνεργασία με την Τουρκία για την “ανοικοδόμηση” της Συρίας, όταν η Τουρκία έχει στη Συρία ρόλο κατοχικής δύναμης.

Στο πλαίσιο αυτών των “διευθετήσεων”, με τη σφραγίδα των ΗΠΑ και της ΕΕ, είναι υποκριτικός ο ισχυρισμός της κυβέρνησης ότι επιδιώκει “αδιαμεσολάβητες σχέσεις” με την τουρκική κυβέρνηση. Αντίθετα στρώνεται το έδαφος για την συνεκμετάλλευση στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, προς όφελος των ενεργειακών και άλλων ομίλων» προσθέτει η ανακοίνωση του κόμματος και καταλήγει:

«Τέλος, είναι προκλητικό ο κ. Μητσοτάκης να επιχαίρει για τη συνεργασία Ελλάδας – Τουρκίας στο μεταναστευτικό, λίγες μέρες μόνο μετά την εγκληματική ενέργεια σε βάρος των προσφύγων και μεταναστών στη Χίο, όταν αυτό το έγκλημα είναι ακριβώς το αποτέλεσμα αυτής της “συνεργασίας”, με βάση την πολιτική της ΕΕ».

Βελόπουλος: Ο πρωθυπουργός σήμερα απέδειξε ότι εκτός από ανιστόρητος είναι και επικίνδυνος

Σφοδρή κριτική στον πρωθυπουργό με αφορμή την παρουσία του στην ‘Αγκυρα και την συνάντησή του με τον Τούρκο Πρόεδρο, άσκησε ο Κυριάκος Βελόπουλος.

Ο πρόεδρος της Ελληνικής Λύσης δήλωσε: «Εξοργιστική και επικίνδυνη η παρουσία και οι δηλώσεις του Κυριάκου Μητσοτάκη έπειτα από τη συνάντηση του με τον σφαγέα Ερντογάν, καθώς υπέπεσε σε σειρά εγκληματικών τοποθετήσεων, όπου μεταξύ άλλων:

Παραβίασε ο ίδιος την Συνθήκη της Λωζάνης, ισχυριζόμενος ότι οι μειονότητες μπορεί να γίνουν “γέφυρα φιλίας”, αγνοώντας επιδεικτικά ότι με τη Συνθήκη η Τουρκία παραιτείται από οποιαδήποτε παρέμβαση στην Θράκη, καθώς ξεκαθαρίζεται ότι η μοναδική εθνική μειονότητα είναι η ελληνική μειονότητα στην Τουρκία, ενώ στη Θράκη υπάρχει θρησκευτική και όχι “εθνική” μειονότητα με μοναδική υποχρέωση του ελληνικού κράτους την διδασκαλία του Κορανίου, στην Αραβική.

Ο Κ. Μητσοτάκης ζήτησε να “τιμηθεί η παρακαταθήκη του Κεμάλ Ατατούρκ”, μια τοποθέτηση που είναι εγκληματικό να γίνεται από Έλληνα πρωθυπουργό, καθώς ο Κεμάλ Ατατούρκ ευθύνεται για τις γενοκτονίες των Ελλήνων του Πόντου, της Μικράς Ασίας και της Θράκης.

Παράλληλα, ο κ. Βελόπουλος ανέφερε: «Τέλος ο Μητσοτάκης ζήτησε από τον Ερντογάν να “συνεργαστεί” η Ελλάδα με την Τουρκία στο θέμα των λαθροδιακινητών! Ενέργεια που μπορεί να προκαλέσει μόνο γέλιο, καθώς όλοι γνωρίζουν πως ο μεγαλύτερος δουλέμπορος και λαθροδιακινητής είναι η Τουρκία, που στέλνει με σχέδιο και συντεταγμένα χιλιάδες λαθρομετανάστες στην χώρα μας. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης σήμερα απέδειξε ότι εκτός από ανιστόρητος είναι και επικίνδυνος».

Το ΠΑΣΟΚ, αναμένεται να καταθέσει δική του πρόταση: «Θα συμμετάσχουμε στη σχετική συζήτηση από τη δική μας αφετηρία και με σκοπό να διαμορφωθούν οι σχετικές ρυθμίσεις και να επιτευχθούν οι σχετικές υπερπλειοψηφίες στη δεύτερη, τη λεγόμενη αναθεωρητική βουλή, κατά τις προβλέψεις του ίδιου του Συντάγματος» ανέφερε ο Παναγιώτης Δουδωνής.

Ο πρωθυπουργός εκκίνησε τις διαδικασίες αναθεώρησης του Συντάγματος δηλώνοντας την πρόθέσή του για τολμηρές αλλαγές με διάγγελμά του το πρωί της Δευτέρας στο οποίο αναφέρθηκε:

• στην αναθεώρηση του άρθρου 86 για την άρση ασυλίας υπουργών
• στην άρση του αναχρονιστικού μονοπωλίου στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, με την ίδρυση και μη κρατικών πανεπιστημίων (άρθρο 16)
• στην καθιέρωση μιας και μόνο εξαετούς θητείας για τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας
• στη συμμετοχή των δικαστών στην επιλογή της ηγεσίας των ανώτατων δικαστηρίων

Ο πρωθυπουργός καλεί, επίσης, «κόμματα και πολίτες σε έναν εποικοδομητικό προβληματισμό» τονίζοντας ότι «το ίδιο το Σύνταγμα μας επιβάλλει να αναζητήσουμε συναινέσεις»

Μαζί με το διάγγελμα, δε, ο πρωθυπουργός έστειλε επιστολή στους βουλευτές της ΝΔ προκειμένου αυτοί να στείλουν προτάσεις και παρατηρήσει για την αναθεώρηση του Συντάγματος. Στην επιστολή αυτή, μάλιστα, ο πρωθυπουργός αναφέρεται και «στην καθολική καθιέρωση της αξιολόγησης στο δημόσιο και τον επανακαθορισμό της έννοιας της μονιμότητας των δημοσίων υπαλλήλων.

Όλο το διάγγελμα του Κυριάκου Μητσοτάκη

Σήμερα ανοίγουμε τον διάλογο για τη Συνταγματική Αναθεώρηση, κάνοντας πράξη μία ακόμη θεσμική μας δέσμευση. Ως Πρόεδρος της Νέας Δημοκρατίας, θέλησα να έχω πρώτα τις απόψεις της Κοινοβουλευτικής μας Ομάδας. Έτσι, απευθύνομαι με επιστολή μου στα μέλη της, ώστε οι θέσεις τους να ενσωματωθούν στην τελική μας εισήγηση μέσα στον Μάρτιο. Πρόκειται, άλλωστε, για ένα ζήτημα το οποίο αφορά συνολικά τη δημόσια ζωή, αλλά, τελικά, και τον κάθε πολίτη ξεχωριστά.

Είναι αλήθεια ότι επί 50 χρόνια το Σύνταγμα του 1975 εξασφάλισε ομαλότητα και πολιτική σταθερότητα. Είναι ένα κείμενο «ζωντανό». Δεν παύει, ωστόσο, να ανήκει στον 20ό αιώνα. Συνεπώς, είναι καιρός να τολμήσουμε μεγάλες τομές, που θα ενισχύουν το κύρος των θεσμών και την εμπιστοσύνη των πολιτών, εισάγοντας ρυθμίσεις για την καλύτερη λειτουργία του πολιτεύματος απέναντι στις μεγάλες προκλήσεις της εποχής και συμβαδίζοντας με νέα δεδομένα, όπως η τεχνητή νοημοσύνη και η κλιματική κρίση.

Είναι γνωστό ότι πιστεύω βαθιά στην αποφασιστικότερη συμμετοχή τακτικών δικαστών σε υποθέσεις τυχόν ποινικής ευθύνης Υπουργών ενώ αυτοί ασκούν τα καθήκοντά τους. Την αλλαγή του άρθρου 86, άλλωστε, την υπερασπίζομαι εδώ και 20 χρόνια. Το ίδιο σαφής είναι και η προσήλωσή μου στη μάχη με το «βαθύ κράτος». Γιατί μία δημόσια διοίκηση φιλική και αποτελεσματική πρέπει, πλέον, να έχει ως κινητήρια δύναμη τη διαρκή αξιολόγηση και να θέσει την έννοια της μονιμότητας σε μία εντελώς νέα βάση.

Έχω στηρίξει, επίσης, την άρση του αναχρονιστικού μονοπωλίου στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, με την ίδρυση και μη κρατικών πανεπιστημίων. Όπως και την προστασία του θεσμού του Προέδρου της Δημοκρατίας, με την καθιέρωση μίας και μόνο εξαετούς θητείας. Ενώ έχω εισηγηθεί και τη μεγαλύτερη, πιο ουσιαστική συμμετοχή των ίδιων των δικαστών στην επιλογή της ηγεσίας των ανώτατων δικαστηρίων, μία πρόσθετη θωράκιση της ανεξαρτησίας της Δικαιοσύνης.

Επαναλαμβάνω ότι πρόθεσή μας είναι μία γενναία, μία τολμηρή Συνταγματική Αναθεώρηση, που θα απαντά στις ανάγκες των εξελίξεων. Γι’ αυτό θα πρέπει, οπωσδήποτε, να προβλέπει και δικλίδες οι οποίες θα εγγυώνται τη μόνιμη δημοσιονομική ισορροπία, τη συνεπή κυβερνητική δράση αλλά και την ορθότητα των κομματικών υποσχέσεων, ώστε η χώρα να μην διολισθήσει ποτέ ξανά στα επικίνδυνα μονοπάτια του λαϊκισμού. Αυτά που κρύβουν τις ολέθριες συνέπειες που προκαλούν. Κάτι που, δυστυχώς, έχουμε πληρώσει ακριβά.

Μοιράζομαι λοιπόν μαζί σας αυτές τις πρώτες σκέψεις, καλώντας κόμματα και πολίτες σε έναν εποικοδομητικό προβληματισμό. Με θετικές προτάσεις και αίσθηση της κοινής ευθύνης απέναντι στην πατρίδα και στο μέλλον. Ένα αίτημα της ίδιας της κοινωνίας, που αναζητά ευρύτερες συναινέσεις. Με επιχειρήματα ουσίας πέρα από κομματικές σκοπιμότητες και στόχο μία σύγχρονη ευρωπαϊκή δημοκρατία. Ένα δυναμικό βήμα προόδου που πρέπει αλλά και μπορούμε να κάνουμε όλοι μαζί.

Εξάλλου, το ίδιο το Σύνταγμα μας επιβάλλει να αναζητήσουμε συναινέσεις αν θέλουμε πραγματικά να πετύχουμε τις μεγάλες αλλαγές που χρειάζεται ο καταστατικός μας χάρτης.

Εύχομαι η διαδικασία της Συνταγματικής Αναθεώρησης να αποτελέσει μια απάντηση στην τοξικότητα και τη στείρα κομματική περιχαράκωση που διακρίνει το πολιτικό μας σύστημα“.

Επιστολή Μητσοτάκη στους βουλευτές της ΝΔ

Αξιότιμες και αξιότιμοι συνάδελφοι,

Πενήντα και πλέον χρόνια από το Σύνταγμα του 1975, μια σειρά από θεμελιώδεις διεκδικήσεις της ελληνικής συνταγματικής ιστορίας – από τις ελεύθερες εκλογές και την εμπέδωση της λαϊκής κυριαρχίας ως την προστασία των ατομικών δικαιωμάτων και την αναθεώρηση του Συντάγματος σύμφωνα με την προβλεπόμενη διαδικασία – έχουν διαμορφώσει πλέον ένα συνταγματικό κεκτημένο.

Ταυτόχρονα, το Σύνταγμα του 1975 αποδείχθηκε αξιοσημείωτα διορατικό, ενσωματώνοντας στο κείμενό του, προτάγματα του σύγχρονου ευρωπαϊκού συνταγματισμού – από την προστασία του φυσικού και πολιτιστικού περιβάλλοντος ως την προοπτική της ευρωπαϊκής ενοποίησης.

Στις δεκαετίες που πέρασαν, το Σύνταγμα του 1975 αποδείχθηκε ένα εξαιρετικά ανθεκτικό κείμενο τόσο μέσα από τις τέσσερις αναθεωρήσεις όσο όμως και μέσα από την ερμηνεία και την εφαρμογή του από τα κρατικά όργανα που επέτρεψε σε αξιοσημείωτο βαθμό την προσαρμογή του στις σύγχρονες απαιτήσεις.

Το Σύνταγμα του 1975 δεν παύει όμως να προέρχεται από τον εικοστό αιώνα. Ο κόσμος του 2026 είναι διαφορετικός και θέτει νέες προκλήσεις. Προς αυτή την κατεύθυνση, ήδη το 2018, η Νέα Δημοκρατία είχε παρουσιάσει ένα ολοκληρωμένο σχέδιο αναθεώρησης ενώ η εμπειρία των τελευταίων ετών έχει αναδείξει μια σειρά από ζητήματα ως προς τα οποία η αναθεώρηση του Συντάγματος είναι αναγκαία.

Σε ορισμένα από αυτά τα ζητήματα έχω ήδη αναφερθεί:

• Η περιορισμένη συμμετοχή της δικαστικής λειτουργίας στη διαδικασία διερεύνησης της ποινικής ευθύνης των μελών της Κυβέρνησης και των Υφυπουργών επιβάλλει την αναθεώρηση, ώστε να ενισχυθούν τα εχέγγυα αμερόληπτης κρίσης·
• Οι μεγάλες αδράνειες στη λειτουργία του κράτους καθιστούν αναγκαία, μεταξύ άλλων, την καθολική καθιέρωση της αξιολόγησης στο δημόσιο και τον επανακαθορισμό της έννοιας της μονιμότητας των δημοσίων υπαλλήλων·
• Η δυνατότητα δεύτερης θητείας του Προέδρου της Δημοκρατίας θέτει ενίοτε τον αρχηγό του κράτους στο επίκεντρο μικροκομματικών σκοπιμοτήτων που δύνανται να αλλοιώσουν τον οφειλόμενο υπερκομματικό χαρακτήρα του.

Ακόμη και εκεί όπου ο κοινός νομοθέτης μπόρεσε τα τελευταία χρόνια να κάνει ουσιώδη βήματα προσαρμογής στις σύγχρονες ανάγκες, το Σύνταγμα θέτει όρια:

• Ναι μεν, για πρώτη φορά, οι Ολομέλειες των Ανωτάτων Δικαστηρίων διατυπώνουν γνώμη για την επιλογή της ηγεσίας τους, αλλά η κρίσιμη αρμοδιότητα καταλείπεται κατά το Σύνταγμα στην Κυβέρνηση·
• ναι μεν κατέστη δυνατή, υπό το φως του ενωσιακού δικαίου, η σύσταση παραρτημάτων μη κρατικών πανεπιστημίων, αλλά η συνολική δυνατότητα ίδρυσής τους προϋποθέτει την αναθεώρηση του Συντάγματος.

Πέρα από τα επιμέρους ζητήματα, το Σύνταγμά μας, σήμερα, ασχολείται επισταμένα με προβλήματα του παρελθόντος, παραμένοντας όμως σιωπηλό ή φειδωλό για τις προκλήσεις του σήμερα και του αύριο:

• Αγνοεί την τεχνητή νοημοσύνη ενώ υποεκτιμά επιτακτικές προκλήσεις όπως η αναζήτηση προσιτής στέγης ή η αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης·
• αντιμετωπίζει με επιφυλακτικότητα τη νεότερη γενιά ενώ δεν λαμβάνει επαρκώς υπόψη τις επόμενες γενεές·
• δεν δίνει τη δυνατότητα έγκαιρης δικαστικής κρίσης, που σε πολλές περιπτώσεις, καταλήγει να διατυπώνεται μετά από πολλά έτη, ανατρέποντας εύλογες προσδοκίες των πολιτών·
• δεν παρέχει επαρκή εχέγγυα για τη δημοσιονομική ισορροπία και βιωσιμότητα·
• δεν κατοχυρώνει, τέλος, μια σειρά από απαραίτητους κανόνες κυβερνητικής λειτουργίας που έχουν εμπεδωθεί στη νομοθεσία και την πρακτική των τελευταίων ετών.

Έχει έλθει συνεπώς η ώρα για μια γενναία συνταγματική αναθεώρηση προς μια λειτουργική δημοκρατία του σήμερα και του αύριο.

Μια αναθεώρηση που θα αποκαθάρει το Σύνταγμα από διατάξεις που δεν είναι σήμερα αναγκαίες· θα το εκσυγχρονίσει ως τον θεμελιώδη νόμο του αύριο· θα το αποκαταστήσει εν τέλει ως το θεμέλιο της εμπιστοσύνης των πολιτών απέναντι στο κράτος, τους θεσμούς, το πολιτικό σύστημα, τη διοίκηση και τη δικαιοσύνη.

Η επικείμενη αναθεώρηση αποτελεί μια μεγάλη ευκαιρία για ένα νέο, σύγχρονο και άρτιο υπόδειγμα διακυβέρνησης. Είναι υποχρέωση όλων των μελών της εθνικής αντιπροσωπείας να συμβάλλουμε ουσιαστικά σε αυτήν τη μείζονα πρόκληση.

Αυτές είναι ορισμένες μόνο βασικές σκέψεις για τις κατευθύνσεις της πρότασης της Νέας Δημοκρατίας για την αναθεώρηση του Συντάγματος. Ο στόχος μας είναι να παρουσιάσουμε την ολοκληρωμένη πρότασή μας μέσα στον Μάρτιο, έτσι ώστε τον Απρίλιο να ξεκινήσει η κοινοβουλευτική διαδικασία. Προς τον σκοπό αυτό, παρακαλώ για την αποστολή των σκέψεων και των παρατηρήσεών σας μέχρι το τέλος του μήνα.

Κυριάκος Μητσοτάκης

• Οι βουλευτές της Νέας Δημοκρατίας, θα πρέπει να παρουσιάσουν τις προτάσεις τους εντός του Φεβρουαρίου ώστε εν συνεχεία, τον Μάρτιο να παρουσιαστεί η πρόταση του κυβερνώντος κόμματος και στόχος είναι η κοινοβουλευτική προαναθεωρητική επιτροπή να συσταθεί εντός του Απριλίου.

Φάμελλος: Η υποκρισία έχει και ένα όριο

Ακούσαμε σήμερα τον κ. Μητσοτάκη να ανοίγει το θέμα της αναθεώρησης του Συντάγματος.

Του Συντάγματος, που έχει καταστρατηγήσει επανειλημμένα και βάναυσα.

Η υποκρισία έχει και ένα όριο…

Δεν επιτρέπεται και το Σύνταγμα να γίνει θύμα του επικοινωνιακού του σχεδίου.

Ναι, χρειάζεται Συνταγματική αναθεώρηση, αλλά και μία προοδευτική κυβέρνηση, που θα σεβαστεί τους Συνταγματικούς κανόνες και θα ενισχύσει το κράτος δικαίου στην Ελλάδα.

Εμείς εγκαίρως ανοίξαμε αυτή τη συζήτηση και έχουμε επεξεργασμένες προτάσεις για αλλαγές που θα κατοχυρώνουν τα δημόσια αγαθά, τις Ανεξάρτητες Αρχές, το κράτος δικαίου, τη λαϊκή νομοθετική πρωτοβουλία, τη δημόσια Υγεία και τη δημόσια Παιδεία, το περιβάλλον, την αξιοπρεπή διαβίωση, τα εργασιακά δικαιώματα και τις συλλογικές συμβάσεις εργασίας.

Τίποτα απ’ όλα αυτά δεν ακούσαμε σήμερα από τον απονομιμοποιημένο πρωθυπουργό.

Το αντίθετο. Στις προτάσεις του κρύβονται σχέδια για να αποδομηθούν τα παραπάνω.

Και είναι χρέος των προοδευτικών κομμάτων να μην επιτρέψουμε να υπάρξουν κερκόπορτες, για να υλοποιήσει το σχέδιό του εις βάρος των συμφερόντων της κοινωνίας.

Βαθύ κράτος δεν είναι οι δημόσιοι υπάλληλοι κύριε Μητσοτάκη, αλλά το καθεστώς που έχετε εσείς επιβάλει.

Φτάνει πια με τον κοινωνικό αυτοματισμό. Πριν ήταν οι αγρότες, τώρα είναι οι δημόσιοι υπάλληλοι. Αύριο ποιος;

Ναι, χρειάζεται αξιολόγηση για καλύτερο Δημόσιο, αλλά όχι για να ανοίξετε την πόρτα σε απολύσεις και σε ιδιωτικοποιήσεις υπηρεσιών.

Όπως χρειάζεται και η ενίσχυση των δημόσιων Πανεπιστημίων και όχι αναθεώρηση του άρθρου 16 προς όφελος των κολλεγίων, όπως επιχειρήσατε ήδη με την παράκαμψη του Συντάγματος.

Όσον αφορά στο άρθρο 86. Λέμε ξεκάθαρα ότι δεν πρέπει να εξαρτάται από την κυβερνητική πλειοψηφία ο έλεγχος των υπουργών.

Αυτό δηλαδή που εκμεταλλεύτηκε ο κ. Μητσοτάκης για να σταματήσει ακόμα και δικογραφίες της Ευρωπαίας Εισαγγελέως για έλεγχο υπουργών της κυβέρνησής του, ντροπιάζοντας τη χώρα, για να έρθει σήμερα υποκριτικά να μας πει ότι υπερασπίζεται αυτή την αλλαγή 20 χρόνια.

Και χρειάζονται Συνταγματικές αλλαγές για την επιλογή της ηγεσίας της Δικαιοσύνης, με στόχο την ανεξαρτησία της και όχι τον έλεγχό της, όπως γίνεται από τη σημερινή κυβέρνηση.

Και αυτές οι αλλαγές είναι αναγκαίες και για την αναθεώρηση του άρθρου 86, ώστε να αποδίδεται Δικαιοσύνη.

Ο διάλογος για τη Συνταγματική αναθεώρηση είναι υψίστης δημοκρατικής σημασίας και δίνει τη δυνατότητα ουσιαστικών συγκλίσεων του προοδευτικού κόσμου και των κομμάτων.

Και σε αυτή τη κατεύθυνση ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ αναλαμβάνει όλες τις απαραίτητες πρωτοβουλίες.

Νέας Αριστερά: Η κυβέρνηση της ΝΔ επιχειρεί τη συνταγματοποίηση των ολέθριων επιλογών της

«Η κυβέρνηση της ΝΔ επιχειρεί τη συνταγματοποίηση των ολέθριων επιλογών της, ώστε να τις καταστήσει μόνιμες παθογένειες της χώρας. Η συντηρητική αναδίπλωση στην οποία προχωρά έρχεται σε ευθεία αντίθεση με τα συμφέροντα, αλλά και τις αξίες της μεγάλης κοινωνικής πλειοψηφίας», αναφέρει, σε ανακοίνωσή της, η Νέα Αριστερά.

«Εμβληματική για την κυβέρνηση είναι η αναθεώρηση του Άρθρου 16 για την ανώτατη παιδεία, προκειμένου να νομιμοποιηθούν τα ιδιωτικά ‘πανεπιστήμια’-κοτέτσια που έχουν λάβει άδεια λειτουργίας χωρίς καν να είναι σε θέση να παρουσιάσουν εγκαταστάσεις, προγράμματα σπουδών κ.λπ. Πρόκειται για το ‘Σκόιλ Ελικίκου’ περιβεβλημένο με συνταγματικό μανδύα», σημειώνει, κατηγορώντας, επίσης, τον πρωθυπουργό πως «με την αλλαγή του Άρθρου 86, θα επιχειρήσει να διατηρήσει η κυβερνητική πλειοψηφία τον έλεγχο της διαδικασίας δίωξης υπουργών, ώστε να συνεχίσει να καλύπτει και να απαλλάσσει παρανομούντα κυβερνητικά στελέχη».

«Η αλλαγή του Άρθρου 103 για τη μονιμότητα των δημοσίων υπαλλήλων, για την οποία η κυβέρνηση θα προσπαθήσει να ενεργοποιήσει τον κοινωνικό αυτοματισμό, δεν αποσκοπεί φυσικά στους επίορκους ΔΥ, αλλά στο να είναι ευκολότερο για τους κυβερνώντες να ξεφορτώνονται ‘ενοχλητικούς’ υπαλλήλους που φυτρώνουν εκεί που δεν τους έσπειραν, όπως η κα Τυχεροπούλου, που ξεσκέπασε το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ», τονίζει η Νέα Αριστερά και προσθέτει:

«Με την αναθεώρηση του Άρθρου 24, του μόνου άρθρου που προστατεύει το περιβάλλον και έχει αποτελέσει μόνιμο στόχο της οικογένειας Μητσοτάκη από τη δεκαετία του 1990, η κυβέρνηση αποσκοπεί να άρει κάθε περιβαλλοντική προστασία σε παραλίες, δάση και βουνά, ώστε να «αξιοποιηθούν» από ημετέρους».

«Η προωθούμενη από τη ΝΔ αναθεώρηση-αντιμεταρρύθμιση αποτελεί έναν ακόμη λόγο να φράξουμε τον δρόμο σε μια τρίτη θητεία της ΝΔ, μέσω της οποίας θα ολοκληρωθεί η θεσμική καταστροφή», καταλήγει η ανακοίνωση της Νέας Αριστεράς.

Σχέδιο για 23 αποθήκες – Χωρητικότητα έως 80.000 άτομα

Σύμφωνα με πληροφορίες που μεταδίδει η Washington Post, η ICE σχεδιάζει να μετατρέψει 23 μεγάλες βιομηχανικές αποθήκες σε οκτώ πολιτείες σε κέντρα κράτησης, τα οποία συνολικά θα μπορούν να φιλοξενήσουν έως και 80.000 ανθρώπους.

Κάθε εγκατάσταση υπολογίζεται ότι θα κρατά από 1.500 έως 10.000 μετανάστες, στο πλαίσιο ενός μοντέλου τύπου «hub-and-spoke»: αρχική επεξεργασία φακέλων σε μικρότερα κέντρα και στη συνέχεια μεταφορά σε γιγαντιαίες μονάδες κράτησης έως την απέλαση.

Το Υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας των ΗΠΑ έχει ήδη αποκτήσει δύο τέτοιες εγκαταστάσεις:

• Στο Williamsport του Μέριλαντ, έναντι 102 εκατ. δολαρίων
• Στο Surprise της Αριζόνα, έναντι 70 εκατ. δολαρίων

Οι αγορές έγιναν χωρίς να απαιτείται έγκριση από τις τοπικές αρχές.

Οι αποθήκες, που βρίσκονται κοντά σε αυτοκινητοδρόμους και αεροδρόμια, είναι τεράστιοι κενοί χώροι με τσιμεντένια δάπεδα και ψηλές οροφές. Στα σχέδια προβλέπεται η τοποθέτηση:

• Θαλάμων κράτησης
• Κουζινών
• Ιατρικών δομών
• Χώρων προσευχής
• «Βιβλιοθηκών δικαίου»
• Κλειστών και υπαίθριων χώρων άθλησης

Παρά τον όγκο των απαιτούμενων εργασιών, εσωτερικά έγγραφα προβλέπουν ότι οι πρώτοι κρατούμενοι θα μεταφερθούν εντός 30–60 ημερών από την έγκριση των σχεδίων — χρονικό πλαίσιο που ειδικοί χαρακτηρίζουν εξαιρετικά φιλόδοξο και τεχνικά δύσκολο, ιδίως σε ό,τι αφορά την τήρηση των ομοσπονδιακών προδιαγραφών κράτησης.

Αντιδράσεις σε τοπικές κοινωνίες

Σε πόλεις όπως η Kansas City, το Roxbury στο Νιου Τζέρσεϊ, η Oklahoma City και το Chester στη Νέα Υόρκη, κάτοικοι και τοπικοί αξιωματούχοι εκφράζουν έντονες αντιρρήσεις.

Ο δήμαρχος του Κάνσας Σίτι, Κουίντον Λούκας, χαρακτήρισε το μοντέλο κράτησης «μη ανθρώπινο», ενώ το δημοτικό συμβούλιο ψήφισε πενταετές μορατόριουμ σε νέα ιδιωτικά κέντρα κράτησης — την ίδια ημέρα που αξιωματούχοι της ICE επιθεωρούσαν αποθήκη 920.000 τετραγωνικών ποδών με σχεδιαζόμενη χωρητικότητα 7.500 ατόμων.

Σε πολλές από τις 23 κοινότητες έχουν ήδη πραγματοποιηθεί:

• Μαζικές διαμαρτυρίες
• Θυελλώδεις συνεδριάσεις δημοτικών συμβουλίων
• Νομικές κινήσεις για μπλοκάρισμα των έργων μέσω πολεοδομικών ή περιβαλλοντικών κανονισμών

Ωστόσο, τα δικαστήρια συχνά αναγνωρίζουν στην ομοσπονδιακή κυβέρνηση το δικαίωμα να παρακάμπτει την τοπική νομοθεσία όταν επικαλείται ομοσπονδιακή αρμοδιότητα.

Ανησυχίες για τις συνθήκες κράτησης

Πέρα από το νομικό σκέλος, εντείνονται οι φόβοι για τις συνθήκες διαβίωσης μέσα σε βιομηχανικά κτίρια.

Πρώην εργαζόμενοι σε αποθήκη στο Chester περιγράφουν:

• Αφόρητη ζέστη το καλοκαίρι
• Ελάχιστο εξαερισμό
• Συνθήκες που θεωρούν ακατάλληλες για ανθρώπινη διαβίωση

Νομικοί της ACLU προειδοποιούν ότι η μετατροπή αποθηκών δυσκολεύει την εφαρμογή βασικών προδιαγραφών, όπως:

• Θάλαμοι αρνητικής πίεσης για ασθενείς με φυματίωση
• Επαρκής ιατρική υποδομή

Ήδη, εσωτερικοί επιθεωρητές της ICE κατέγραψαν 60 παραβιάσεις ομοσπονδιακών κανόνων σε υφιστάμενη δομή τύπου «σκηνής» στο Camp East Montana στο Ελ Πάσο, που σήμερα αποτελεί το μεγαλύτερο κέντρο κράτησης της υπηρεσίας με 3.800 κρατούμενους.

Σύμφωνα με όσα γνωστοποίησε το γραφείο του κυβερνήτη, ο Αμερικανός πρόεδρος εμφανίστηκε πρόθυμος να εξετάσει τη μείωση του αριθμού των ομοσπονδιακών πρακτόρων που έχουν αναπτυχθεί στην Πολιτεία, ενώ δεσμεύθηκε να επικοινωνήσει με το Υπουργείο Εσωτερικής Ασφαλείας, προκειμένου να διασφαλιστεί ότι οι πολιτειακές Αρχές θα έχουν τη δυνατότητα να διερευνήσουν ανεξάρτητα το περιστατικό.

Η τηλεφωνική συνομιλία πραγματοποιήθηκε τη Δευτέρα το πρωί και από τις δύο πλευρές περιγράφηκε ως εποικοδομητική, σηματοδοτώντας μια αξιοσημείωτη αλλαγή τόνου από τον Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος το προηγούμενο διάστημα είχε επιτεθεί επανειλημμένα στους Δημοκρατικούς αξιωματούχους της Μινεσότα.

Όπως ανέφερε ο Τιμ Γουόλτς, έθεσε με σαφήνεια στον πρόεδρο την ανάγκη να υπάρξουν αμερόληπτες έρευνες για πυροβολισμούς στους οποίους εμπλέκονται ομοσπονδιακοί πράκτορες, υπογραμμίζοντας παράλληλα ότι η ένταση στην Πολιτεία δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί με περαιτέρω στρατιωτικοποίηση.

Στο ίδιο πλαίσιο, ο Ντόναλντ Τραμπ φέρεται να συμφώνησε να συζητήσει με το Υπουργείο Εσωτερικής Ασφαλείας, ώστε το Γραφείο Ποινικών Διώξεων της Μινεσότα να διεξαγάγει ανεξάρτητη έρευνα, όπως προβλέπεται σε ανάλογες περιπτώσεις.

Παράλληλα, ο Αμερικανός πρόεδρος δεσμεύθηκε να εξετάσει τρόπους καλύτερου συντονισμού με τις πολιτειακές Αρχές σε ό,τι αφορά την εφαρμογή της μεταναστευτικής πολιτικής, με έμφαση –όπως επισημάνθηκε– σε υποθέσεις που αφορούν βίαιους εγκληματίες.

Η Ουάσινγκτον, πάντως, εξακολουθεί να ζητά στενότερη συνεργασία από τον κυβερνήτη της Μινεσότα και τον δήμαρχο της Μινεάπολης, ειδικά στο ζήτημα της παράδοσης μεταναστών χωρίς έγγραφα που βρίσκονται υπό κράτηση. Από την πλευρά του, το γραφείο του Τιμ Γουόλτς υπενθύμισε ότι το Τμήμα Διόρθωσης της Πολιτείας ήδη τηρεί τις ομοσπονδιακές διαδικασίες, ειδοποιώντας τις αρμόδιες υπηρεσίες όταν κρατούμενος δεν είναι πολίτης των ΗΠΑ.

Το περιστατικό σημειώθηκε κατά τη διάρκεια podcast με καλεσμένο τον παραθλητή κολύμβησης Λοΐζο Χρυσάνθου, όταν η συζήτηση έφτασε στην κατηγορία S14 των Παραολυμπιακών Αγώνων. Ο ευρωβουλευτής διέκοψε και ρώτησε: «Η S-14 εν για τους πελλούς είπες;». Η λέξη «πελλός», στην κυπριακή διάλεκτο, σημαίνει «τρελός» και χρησιμοποιείται ως υβριστικός και στιγματιστικός χαρακτηρισμός, προκαλώντας άμεση αμηχανία.

Τι ειπώθηκε

Ο 21χρονος αθλητής επιχειρούσε να εξηγήσει το σύστημα ταξινόμησης των Παραολυμπιακών, όταν έφτασε στην κατηγορία S14, που αφορά αθλητές με νοητική αναπηρία. Η ερώτηση του ευρωβουλευτή προκάλεσε εμφανή αμηχανία στον καλεσμένο, ο οποίος προσπάθησε να αποσαφηνίσει ότι πρόκειται για ανθρώπους «με τον εγκέφαλο», «με νοητικά προβλήματα», υπογραμμίζοντας ότι δεν μιλάμε για “τρελούς”.

Σε μεταγενέστερη τοποθέτησή του στο ίδιο podcast, ο Φειδίας Παναγιώτου ανέφερε ότι «επαρεξηγήσαν» την ερώτησή του και ότι δεν είχε καταλάβει τι αφορούσε η συγκεκριμένη κατηγορία. Ωστόσο, δεν διατυπώθηκε ρητή απολογία ούτε καθαρή ανάληψη ευθύνης για τον χαρακτηρισμό, στοιχείο που ενίσχυσε τις αντιδράσεις.

Οργή από το παραολυμπιακό κίνημα

Η Κυπριακή Παραολυμπιακή Επιτροπή αντέδρασε με σκληρή ανακοίνωση, χαρακτηρίζοντας τη φράση «ωμή προσβολή» και ξεκαθαρίζοντας ότι δεν μπορεί να εκληφθεί ούτε ως άστοχη στιγμή ούτε ως χιούμορ.

Τόνισε επίσης ότι όταν τέτοιες εκφράσεις προέρχονται από εκλεγμένο ευρωβουλευτή, το ζήτημα αποκτά βαθιά πολιτική και θεσμική διάσταση, καλώντας τον να αναγνωρίσει δημόσια το λάθος του.

Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και η Κυπριακή Συνομοσπονδία Οργανώσεων Αναπήρων, η οποία έκανε λόγο για ντροπή, θυμό και απογοήτευση, απορρίπτοντας προκαταβολικά επιχειρήματα του τύπου «είναι μικρός και μαθαίνει» ή «έκανε χιούμορ».

Παράλληλα, γονείς και φορείς προχώρησαν σε δημόσιες παρεμβάσεις, ζητώντας καθαρή απολογία και συγγνώμη. Ενδεικτικά, εκπρόσωποι ομάδων γονέων παιδιών με ιδιαιτερότητες υπογράμμισαν ότι ο χαρακτηρισμός δεν “μαλακώνει” με διευκρινίσεις του τύπου «δεν κατάλαβα».

Πολιτικές αντιδράσεις

Αντιδράσεις υπήρξαν και σε πολιτικό επίπεδο. Ο Δημοκρατικός Συναγερμός καταδίκασε το σχόλιο, σημειώνοντας ότι «το ελάχιστο» που οφείλει να κάνει ο ευρωβουλευτής είναι να απολογηθεί. Από την πλευρά του ΑΚΕΛ, επισημάνθηκε ότι «θα έπρεπε ήδη να υπήρχε απολογία», ξεκαθαρίζοντας πως δεν πρόκειται για παρεξήγηση ή μεμονωμένο ολίσθημα.

«Αυτές οι απαράδεκτες δηλώσεις του Τραμπ δεν επιδέχονται σχολιασμού. Ο πρόεδρος επιθυμεί να συμπαρασταθεί και να εκφράσει και πάλι την ευγνωμοσύνη του στις οικογένειες των πεσόντων στρατιωτών», ανέφερε το περιβάλλον του Μακρόν.

Ο Τραμπ ισχυρίστηκε ότι οι στρατιώτες των χωρών του ΝΑΤΟ «έμειναν μακριά από τις γραμμές του μετώπου» στο Αφγανιστάν, υποστηρίζοντας ότι οι ΗΠΑ «ποτέ δεν τους χρειάστηκαν» στον πόλεμο αυτό (2001-21).

Η Γαλλία συμμετείχε στον πόλεμο αυτόν από το 2001 μέχρι το 2014 και θρήνησε 89 νεκρούς και περισσότερους από 700 τραυματίες.

Απαντώντας σε ερωτήσεις της εισαγγελέως, ο εκπρόσωπος της εταιρείας ανέφερε ότι ορισμένα αρχεία διαγράφηκαν αυτόματα ή χειροκίνητα, καθώς –κατά τον ίδιο– δεν είχαν καμία χρησιμότητα.
«Σβήστηκαν κάποια βίντεο που λόγω σύνδεσης δεν είχαν καταγραφεί σωστά. Κάποια μεγάλα αρχεία, αλλά μικρά… Είχαμε κάμερες και σε σημεία που δεν είχε καλό ίντερνετ, οπότε κάθε φορά έκανε delete, διότι δεν το χρειαζόμασταν. Σκουπίδια ήταν. Για κάποια κρατήθηκαν αντίγραφα, για άλλα όχι. Δεν ήταν τίποτα χρήσιμο», δήλωσε χαρακτηριστικά.

Η τοποθέτηση αυτή άνοιξε νέο κύκλο αντιδράσεων. Ο Κυριάκος Βελόπουλος σχολίασε ότι η παραδοχή «επιβεβαιώνει τους φόβους για προσπάθεια συγκάλυψης», ενώ η Ζωή Κωνσταντοπούλου υπογράμμισε πως ο εκπρόσωπος της εταιρείας «συνομολόγησε ότι έγιναν διαγραφές υλικού, το οποίο μάλιστα χαρακτήρισε σκουπίδια».

Από την πλευρά των οικογενειών των θυμάτων, ο Ηλίας Παπαγγελής, πατέρας θύματος, τόνισε ότι «θα έπρεπε να κληθούν όλες οι αρχές για να παραδώσουν τα στοιχεία», υπογραμμίζοντας την ανάγκη πλήρους διαφάνειας. Η Μαρία Καρυστιανού επεσήμανε ότι, παρά την ομολογία περί διαγραφών, η εισαγγελέας απέρριψε το αίτημα για πραγματογνωμοσύνη σχετικά με το περιεχόμενο των βίντεο.

Αρνητική στάση κράτησε η εισαγγελέας και στο αίτημα να κληθεί ως μάρτυρας ο εφέτης ανακριτής Σωτήρης Μπακαΐμης. «Έπρεπε να είναι εδώ ο κύριος Μπακαΐμης», δήλωσε η δικηγόρος θυμάτων Μαίρη Χατζηκωνσταντίνου, σημειώνοντας ότι το δικαστήριο επιχειρεί να ερμηνεύσει κρίσιμες ενέργειες χωρίς την άμεση παρουσία του.

Την ίδια στιγμή, οι συνήγοροι υποστήριξης της κατηγορίας ζήτησαν να προσκομιστούν τα βίντεο που είχε παραδώσει πέρυσι ο Βασίλης Καπερνάρος, τα οποία –σύμφωνα με τους ίδιους– αφορούν την πορεία της εμπορικής αμαξοστοιχίας μέσα στις σήραγγες. «Συγκλονιστική ομολογία ότι στα βίντεο υπάρχουν χειροκίνητες διαγραφές από την ίδια την εταιρεία», δήλωσε η δικηγόρος Βάσω Πανταζή.

Η ακροαματική διαδικασία αναμένεται να συνεχιστεί στις 28 Ιανουαρίου.