Τη μοναδική ευκαιρία να αποκτήσει κανείς ένα από τα προσωπικά αυτοκίνητα του ιδρυτή του ΠΑΣΟΚ και τρεις φορές διατελέσαντα πρωθυπουργού Ανδρέα Παπανδρέου προσφέρει η γνωστή πλατφόρμα κοινωνικών δικτύων, όπως διαβάζουμε στο carandmotor.gr.

Σύμφωνα με τον δημιουργό της αγγελίας, η συγκεκριμένη Mercedes-Benz αποτέλεσε το προσωπικό αυτοκίνητο του Ανδρέα Παπανδρέου, από τη στιγμή που εκείνος ανέβηκε στον πρωθυπουργικό θώκο, ωστόσο στη συνέχεια και μετά τον θάνατό του, το συγκεκριμένο όχημα πέρασε στην Προεδρία της Δημοκρατίας.

Με αυτό το αμάξι έκανε τις μετακινήσεις του κατά τη διάρκεια των τριών θητείων του ως πρωθυπουργός ενώ είναι και το αυτοκίνητο που μετέφερε νύφη τη Δήμητρα Λιάνη Παπανδρέου στο γάμο τους.

Eπίσης λέγεται ότι αρκετές φορές ζητούσε από τον οδηγό του και έπαιρνε αυτός το τιμόνι ανεβαίνοντας την Κηφισίας προς το Καστρί, και αργότερα προς την Εκάλη.

Μετά από δεκαετίες, η μπλε Mercedes-Benz 280 SE κατέληξε στον ΟΔΔΥ ακολουθώντας την προβλεπόμενη διαδικασία της εκποίησης.

Η προσωπική Mercedes-Benz του Ανδρέα Παπανδρέου πωλείται σήμερα έναντι 16.500 ευρώ, με τον ιδιοκτήτη να προσφέρει -μεταξύ άλλων- όλα τα απαραίτητα έγγραφα που πιστοποιούν το γεγονός ότι στο παρελθόν έχει διατελέσει τον ρόλο του πρωθυπουργικού αυτοκινήτου.

Αν το οδόμετρο του αυτοκινήτου «λέει» την αλήθεια, τότε τα χιλιόμετρα που έχει διανύσει προσεγγίζουν τα 192.000, χωρίς αυτό βέβαια να σημαίνει κάτι για την ιστορικότητα του αυτοκινήτου.

Σε κάθε περίπτωση η τιμή του αυτοκινήτου δεν απέχει από τα δεδομένα της διεθνούς αγοράς των ιστορικών οχημάτων, παρά το γεγονός ότι η κατάσταση στην οποία βρίσκεται επιδέχεται παρεμβάσεων και βελτιώσεων.

Να σημειώσουμε ότι η Mercedes-Benz 280 SE (W126) εφοδιάζεται με έναν κινητήρα βενζίνης 2.717 κ.εκ., ο οποίος αποδίδει 185 ίππους και στην προκειμένη περίπτωση συνδυάζεται με αυτόματο κιβώτιο.

Η πορεία του Κώστα Σημίτη στον διάβα των δεκαετιών, από το 1936 που γεννήθηκε, έως το 2025 που απεβίωσε, μπορεί να ταυτιστεί με αυτή της σύγχρονης ιστορίας της χώρας, αφού ο ίδιος από ένα σημείο και ύστερα έπαιξε καθοριστικό ρόλο στην χάραξη της πορείας της Ελλάδας. Σε αυτή την πλούσια από εμπειρία πορεία, υπάρχουν πολλές στιγμές οι οποίες ξεχωρίζουν και αποτέλεσαν ορόσημα των τελευταίων δεκαετιών. Πολλές από αυτές τις περιέγραψε αργότερα ο ίδιος μέσα από βιβλία και κείμενά του.

Ο Κώστας Σημίτης ήταν από τις σημαντικότερες προσωπικότητες της Μεταπολίτευσης αφήνοντας σπουδαία πολιτική παρακαταθήκη και κάνοντας πράξη την ισχυρή Ελλάδα στην Ευρώπη.

Ο πρώην Πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ ήταν βαθιά οραματιστής και ευρωπαϊστής. Συνέδεσε την πρωθυπουργία του με κορυφαίες… pic.twitter.com/sfs4gAKWlP

— Nikos Androulakis (@androulakisnick) January 5, 2025

Η σύγκρουση με τον Ανδρέα Παπανδρέου

Αμέσως μετά την εκλογική νίκη του ΠΑ.ΣΟ.Κ, τον Οκτώβριο του 1981, με τον σχηματισμό της πρώτης κυβέρνησης, κλήθηκε από τον Ανδρέα Παπανδρέου να αναλάβει:

– Υπουργός Γεωργίας, από το 1981 ως το 1985, όπου και εξασφάλισε την επιτυχή ένταξη της ελληνικής γεωργίας στην ευρωπαϊκή αγροτική πολιτική, καθώς και τον πολλαπλασιασμό των ενισχύσεων,

– Υπουργός Εθνικής Οικονομίας, από το 1985 ως το 1987, όπου και εφάρμοσε το πρώτο αυστηρό πρόγραμμα σταθεροποίησης, με ιδιαίτερα θετική επίπτωση στις μακροοικονομικές ανισορροπίες,

– Υπουργός Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων κατά τη διάρκεια της οικουμενικής κυβέρνησης, υπό την προεδρία του καθηγητή Ξενοφώντα Ζολώτα (Νοέμβριος 1989 – Φεβρουάριος 1990),

– Υπουργός Βιομηχανίας, Ενέργειας και Τεχνολογίας και υπουργός Εμπορίου ταυτόχρονα, από το 1993 ως το 1995. Κατά το διάστημα αυτό έθεσε το πλαίσιο μιας μακροχρόνιας πολιτικής ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας.

Η προσήλωσή του στις μεταρρυθμίσεις συχνά τον έφερε σε αντιπαράθεση με τον Ανδρέα Παπανδρέου, γεγονός που οδήγησε σε προσωρινή απομάκρυνσή του από την κυβέρνηση αλλά και νωρίτερα από θέσεις στο ΠΑΣΟΚ.

Το 1979 αναγκάστηκε σε παραίτηση από το Εκτελεστικό Γραφείο έπειτα από σχετικές διαρροές προερχόμενες από τον ίδιο τον Παπανδρέου εξαιτίας ενός φυλλαδίου που έγραφε το σύνθημα «Ναι στην Ευρώπη των λαών».

Δύο χρόνια μετά, στην πρώτη νίκη του ΠΑΣΟΚ το 1981, ο Κώστας Σημίτης δεν ήταν υποψήφιος βουλευτής, με απόφαση της Κεντρικής Επιτροπής και σε αντίθεση με τις διαβεβαιώσεις του Ανδρέα.

Στη συνέχεια, ο Παπανδρέου του πρότεινε να μετάσχει στο ευρωψηφοδέλτιο. Ο Σημίτης εξηγεί γιατί δεν δέχτηκε: «Με ενόχλησε η εντύπωση που ήθελε να δημιουργήσει, ότι ζητούσα από το ΠαΣοΚ να μου εξασφαλίσει μια «σταδιοδρομία». Την είχα πετύχει μόνος μου και δεν χρειαζόμουν κανένα πόστο».

Το 1987 παραιτήθηκε από υπουργός Οικονομίας επειδή ο Παπανδρέου ανέτρεψε το πρόγραμμα σταθεροποίησης της οικονομίας που ο Σημίτης ζήτησε να εφαρμοστεί, καθώς «τον είχε πείσει ο Κουτσόγιωργας ότι θα του κόστιζε ψήφους στις εκλογές».

Το 1995, ο Κώστας Σημίτης παραιτήθηκε από υπουργός Βιομηχανίας όταν δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο να διεκδικήσει την προεδρία του ΠΑΣΟΚ. Ο Ανδρέας Παπανδρέου έκανε δηλώσεις μιλώντας για ανύπαρκτο ουσιαστικό έργο στο υπουργείο του.

Το εκρηκτικό συνέδριο του 1996

Στις 18 Ιανουαρίου 1996, μετά την παραίτηση του Ανδρέα Παπανδρέου από την πρωθυπουργία, η Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΠΑΣΟΚ συνεδρίασε για την εκλογή νέου πρωθυπουργού. Σε μια θυελλώδη διαδικασία, ο Κώστας Σημίτης αναδείχθηκε νέος πρωθυπουργός, επικρατώντας του Άκη Τσοχατζόπουλου στον δεύτερο γύρο της ψηφοφορίας.

Στις 30 Ιουνίου 1996, λίγες μέρες μετά τον θάνατο του Ανδρέα Παπανδρέου, ο Κώστας Σημίτης εξελέγη πρόεδρος του ΠΑ.ΣΟ.Κ. στο 4ο Συνέδριο του κόμματος.

Το Συνέδριο του 1996 υπήρξε, από άποψη ενδιαφέροντος της κοινής γνώμης, το σημαντικότερο απ’ όσα είχαν προηγηθεί. Κυρίως επειδή υπήρχε ένα πολιτικό διακύβευμα: Ποια πολιτική θα ακολουθούσε το ΠΑΣΟΚ στο εξής; Θα επικρατούσαν όσοι υποστήριζαν την αλλαγή της μέχρι τότε πολιτικής ή τα παραδοσιακά στελέχη, το κατεστημένο του κόμματος;

Με την ηγεσία του κόμματος να βρίσκεται στον αέρα, ο Άκης Τσοχατζόπουλος, που είχε ηττηθεί στις εσωκομματικές διαδικασίες για την πρωθυπουργία, διεκδίκησε εκ νέου την ηγεσία. O Kώστας Λαλιώτης, τότε, είχε προτείνει «να προχωρήσετε στη λυτρωτική πράξη για όλο το ΠΑΣΟΚ, σε ένα διδυμο: Εσύ αγαπητέ Κώστα, ως πρωθυπουργός της χώρας και εσύ αγαπητέ Άκη ως πρόεδρος του Κινήματος. Αυτό είναι το δίδυμο».

Ωστόσο, ο Κώστας Σημίτης ήταν κατηγορηματικός: «Διαρχίες, ή πολλές και διαφορετικές γλώσσες κυβέρνησης και κόμματος, μου ήταν κάτι αδιανόητο», ανέφερε αργότερα στο βιβλίο του «Δρόμοι Ζωής».

Στο Συνέδριο του Ολυμπιακού Σταδίου, με τη συμμετοχή 5.000 συνέδρων, το κλίμα ήταν τεταμένο. Η αίθουσα «έβραζε», καθώς το ΠΑΣΟΚ βρισκόταν σε σταυροδρόμι. Θα επικρατούσαν οι δυνάμεις του εκσυγχρονισμού ή τα παραδοσιακά στελέχη που εκπροσωπούσαν το κομματικό κατεστημένο;

Ο Σημίτης έθεσε το δίλημμα ξεκάθαρα: «Εάν δεν εκλεγώ πρόεδρος, θα παραιτηθώ και από πρωθυπουργός». Με αυτήν τη δήλωση έθεσε το πολιτικό του μέλλον σε κίνδυνο, προκαλώντας έντονες αντιδράσεις, αλλά και συσπειρώνοντας τους υποστηρικτές του.

Στο ίδιο βιβλίο ο Σημίτης εξήγησε για εκείνες τις ημέρες: «Αναγκαίο βήμα μετά την εκλογή μου ως πρωθυπουργού τον Ιανουάριο του 1996 ήταν η συμμετοχή μου στην καθοδήγηση του κόμματος. Εάν το κόμμα δεν στήριζε την κυβερνητική πολιτική, θα ήταν αδύνατη η εφαρμογή της, αλλά και η αποδοχή της από την κοινή γνώμη Πρόεδρος του κόμματος παρέμενε ο Ανδρέας και, μαζί με αυτόν, λειτουργούσαν ως ηγετικός πυρήνας όλα τα πρόσωπα που κυβερνούσαν τα προηγούμενα χρόνια.

Αυτό το πλέγμα στελεχών δεν ήταν σε καμία περίπτωση διατεθειμένο ούτε να χάσει θέσεις-κλειδιά, ούτε να αποδεχθεί περιορισμούς της εξουσίας του. Κατά την επιλογή της νέας κυβέρνησης ήμουν ιδιαίτερα προσεκτικός. Δεν άκουσα όσους με συμβούλευαν να απομακρύνω από την κυβέρνηση σχεδόν όλους όσοι ανήκαν στο έως τότε σύστημα εξουσίας του ΠΑΣΟΚ.

Οι συνεργάτες μου με διαβεβαίωναν ότι ο θάνατος του Ανδρέα είχε αλλάξει τα δεδομένα. Να θέσω με σαφήνεια το δίλημμα στο οποίο έπρεπε να απαντήσουν οι σύνεδροι: Ήθελαν μία και αποτελεσματική κυβέρνηση, ή διάφορους πόλους εξουσίας που θα υπονόμευαν ο ένας τον άλλο; Αν επέλεγαν το πρώτο, που ήταν και η καθαρή λύση, ήμουν διατεθειμένος να συνεχίσω. Σε αντίθετη περίπτωση, θα υπέβαλλα αμέσως την παραίτησή μου. Διαρχίες, ή πολλές και διαφορετικές γλώσσες κυβέρνησης και κόμματος, μου ήταν κάτι αδιανόητο».

Τα Ίμια

Από τις 25 Δεκεμβρίου του 1996, με αφορμή ένα ναυτικό ατύχημα, είχε αρχίσει να εξελίσσεται η κρίση στις ελληνοτουρκικές σχέσεις.

Τη Δευτέρα 29 Ιανουαρίου η Άγκυρα δήλωσε ότι τα Ίμια ανήκουν στην Τουρκία και μια τουρκική φρεγάτα πλησίασε τις βραχονησίδες. «Την Τρίτη 30.1 το πρωί συγκαλώ τα αρμόδια για το θέμα μέλη της Κυβερνητικής Επιτροπής (…) Την ίδια ημέρα η ΕΥΠ ενημερώνει το ΓΕΝ ότι εντοπίστηκε σήμα από τουρκική πηγή προς τουρκικό πλοίο στην περιοχή με οδηγία να φωτογραφηθεί και αν βιντεοσκοπηθεί μια νησίδα των Ιμίων. Πρόκειται για εκείνη που στη συνέχεια θα καταληφθεί από τους Τούρκους».

Το απόγευμα της Τρίτης συνεχίζεται στη Βουλή η συζήτηση για τις προγραμματικές δηλώσεις της κυβέρνησης, οι πληροφορίες λένε ότι ο τουρκικός στόλος βγήκε από τα Δαρδανέλια, και ο Μπιλ Κλίντον καλεί τον Έλληνα Πρωθυπουργό. «Ο πρόεδρος Κλίντον με πληροφορεί ότι ανησυχεί μήπως η κρίση στα Ίμια οδηγήσει σε θερμό επεισόδιο μεταξύ των δύο χωρών και συμβουλεύει να πάρουμε τα αναγκαία μέτρα ώστε να αποφευχθεί μια πολεμική σύγκρουση. Από τη συνομιλία μας σχημάτισα την εντύπωση ότι η ενημέρωσή του ήταν ελλιπής (…) Του απάντησα ότι Ίμια ανήκουν στην Ελλάδα» είχε δηλώσει ο Κώστας Σημίτης.

Μετά τη λήξη της κοινοβουλευτικής συζήτησης πραγματοποιήθηκε και δεύτερη σύσκεψη της Κυβερνητικής Επιτροπής. Ο αρχηγός ΓΕΕΘΑ κ. Λυμπέρης έχει απλώσει τους χάρτες πάνω στο τραπέζι και υποστηρίζει ότι η Ελλάδα έχει εκεί «τη μεγαλύτερη δύναμη» και ότι η Τουρκία κάνει κινήσεις τακτικής. Ο Σημίτης ρώτησε τον Λυμπέρη αν φυλάσσεται η δεύτερη βραχονησίδα, «μου απάντησε χωρίς δισταγμό ότι βεβαίως και φυλάσσεται». «Συμφωνούμε όλοι ότι πρέπει να απευθυνθούμε στις ΗΠΑ, επειδή είναι η μόνη χώρα που μπορεί να επηρεάσει αποφασιστικά την τουρκική στάση. Ο Θεόδωρος Πάγκαλος ανέλαβε να μιλήσει με τον Χόλμπρουκ, όταν η Άγκυρα ανακοίνωσε ότι Τούρκοι κομάντος κατέλαβαν την μία από τις δύο νησίδες. Ο Λυμπέρης το διέψευδε, αλλά το επιβεβαίωναν οι Αμερικανοί. Ζητήθηκε η βοήθεια των ΗΠΑ για απεμπλοκή. Πολύ αργότερα ο Σημίτης ενημερώθηκε για την πτώση του ελικοπτέρου και τα τρία νεκρά μέλη του.

Την Τετάρτη ενημέρωσε τη Βουλή και ευχαρίστησε τους Αμερικανούς για τη συμβολή τους, προκαλώντας θύελλα αντιδράσεων ακόμα και από ένα κομμάτι του ΠΑΣΟΚ που αμφισβήτησε την ικανότητα της κυβέρνησης να χειρίζεται τα εθνικά θέματα.

Η είσοδος στο ευρώ

Στις 19 Ιουνίου 2000 στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Σάντα Μαρία ντα Φέιρα, αποφασίστηκε η υιοθέτηση του ευρωπαϊκού νομίσματος Ευρώ από την Ελλάδα.

Ο Κώστας Σημίτης, στη δεύτερη περίοδο της πρωθυπουργίας του (2000-2003), ήταν και τα πρώτα χρόνια της Ελλάδας στο ευρώ. Την 1η Ιανουαρίου 2002 τα τραπεζογραμμάτια και τα κέρματα ευρώ τέθηκαν σε κυκλοφορία ταυτόχρονα με τις υπόλοιπες 11 χώρες.

Τα οφέλη από την ένταξη στο ευρώ έγιναν αισθητά τα πρώτα αυτά χρόνια. Επίσης σημαντικό ρόλο έπαιξαν οι επενδύσεις για την προετοιμασία των Ολυμπιακών Αγώνων του 2004 στην Αθήνα. Η ένταξη στο ευρώ έφερε μαζί με το νέο νόμισμα αυξημένη αξιοπιστία αλλά και σημαντικούς περιορισμούς στη μακροοικονομική πολιτική της χώρας. Η νομισματική πολιτική είναι πλέον αποκλειστική ευθύνη της ΕΚΤ. Η δημοσιονομική πολιτική όφειλε να τηρεί της δεσμεύσεις του Συμφώνου Σταθερότητας για χαμηλά δημοσιονομικά ελλείμματα και μειούμενο δημόσιο χρέος.

Ο αείμνηστος Πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ και Πρωθυπουργός κλήθηκε πολλές φορές μετά την απομάκρυνσή του από τα πολιτικά πράγματα να απαντήσει σε ένα ερώτημα: «Ήταν η Ελλάδα έτοιμη για το ευρώ;».

Στο βιβλίο του «Ο εκτροχιασμός» (εκδ. Πόλις, 2012), αναφέρει χαρακτηριστικά:

«Από τα μέσα της δεκαετίας του 1990, η Ελλάδα αποδύθηκε σε μια τιτάνια προσπάθεια για την ικανοποίηση των κριτηρίων σύγκλισης. Χρησιμοποίησε όλα τα διαθέσιμα δώρα: δημοσιονομική πολιτική, νομισματική πολιτική, εισοδηματική πολιτική, αποκρατικοποιήσεις τραπεζών και δημοσίων επιχειρήσεων. Με όποιον τρόπο και αν μετρηθούν οι δημοσιονομικές επιδόσεις (ταμειακό ή εθνικολογιστικό), το κρατικό έλλειμμα μειώθηκε κατά δέκα εκατοστιαίες μονάδες, από το 12,5% του ΑΕΠ το 1993, σε 2,5% το 1999, έτος με τα οικονομικά στοιχεία του οποίου ελήφθη η απόφαση συμμετοχής της Ελλάδας στην ευρωζώνη.

Παρόμοια θετική εξέλιξη είχαν και τα λοιπά μεγέθη που συγκροτούν τα κριτήρια ονομαστικής σύγκλισης (πληθωρισμός, μακροχρόνια επιτόκια, δημόσιο χρέος συναλλαγματική ισοτιμία). Η απόφαση της ένταξης από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Santa Maria de Feira τον Ιούνιο του 2000 ελήφθη έπειτα από εξονυχιστικό έλεγχο των επιδόσεων της ελληνικής οικονομίας από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, την Οικονομική και Δημοσιονομική Επιτροπή και τις αντίστοιχες γνωματεύσεις τους».

Η Δήμητρα Λιάνη – Παπανδρέου ήταν καλεσμένη στην εκπομπή του Mega «Buongiorno» υπογράμμισε: «Όταν ρώτησα τον Ανδρέα για τον Σημίτη, τι γνώμη έχει, ο Ανδρέας που ήταν και ατακαδόρος, μου είπε: «κακός άνθρωπος, κακός καθηγητής και δεν είναι ΠΑΣΟΚ. Έχει καμία σχέση το ΠΑΣΟΚ του Σημίτη με το ΠΑΣΟΚ του Ανδρέα; Ο Σημίτης ήταν πάντα ο άνθρωπος του συστήματος και ο αρχιερέας της διαπλοκής. Έστειλε 15 υπουργούς στην ΝΔ στον Μητσοτάκη και άλλους τόσους στον ΣΥΡΙΖΑ».

«Η Άννα Διαμαντοπούλου ήταν η 16η υπουργός του Σημίτη στον Μητσοτάκη άνευ χαρτοφυλακίου. Ο κ. Γερουλάνος δεξιά πολιτική, πολύ κάλος φίλος του Γιώργου Παπανδρέου και των παιδιών. Τώρα τα σπάσανε, μόνο ο Νίκος τον στήριξε.

Όταν ερχόταν κάποια γραπτά από τον Γιώργο Παπανδρέου και του τα πήγαινα του Ανδρέα, κοίταζε το όνομα Γερουλάνος έπαιζε από τότε “kολλητιλίκι”. Τα κοίταγε ο Ανδρέας, τα τσαλάκωνε και τα πέταγε στα σκουπίδια. Αυτή ήταν η άποψή του. Εάν δεν σας ενδιαφέρει η άποψη του ιδρυτή του ΠΑΣΟΚ, λυπάμαι πάρα πολύ. Και τα τρία κόμματα, ΝΔ, ΣΥΡΙΖΑ, ΠΑΣΟΚ ακολουθούν αμερικανική πολιτική. Ο κόσμος ήθελε την συνέχεια του ΠΑΣΟΚ αλλά δεν ήξερε πού πατάει» είπε κλείνοντας.

«Με βαθύτατη θλίψη, ο Στάμος και η Μαρουσώ Μπιρσίμ με την οικογένεια Τάσου Μπιρσίμ ανακοινώνει ότι ο αγαπημένος σύζυγος, πατέρας και παππούς, Τάσος Μπιρσίμ, έφυγε από τη ζωή την Τετάρτη 5 Ιουνίου 2024 στις 18:55. Η εξόδιος ακολουθία και αποτέφρωση θα πραγματοποιηθούν σε στενό οικογενειακό κύκλο», αναφέρει σε ανάρτησή του στο Facebook ο Στάμος Μπιρσίμ.

Με αριθμό μαθητικού μητρώου 1 το 1965 στη Σχολή κινηματογράφου και τηλεόρασης Π.Παπαντωνόπουλου, ο Τάσος Μπιρσίμ άρχιζε στα τέλη της δεκαετίας του ’60 μια παθιασμένη καριέρα στην ελληνική τηλεόραση που σύντομα τον έφερε κοντά στον Ανδρέα Παπανδρέου και τα πιο μεγάλα ελληνικά πολιτικά γεγονότα με το ΠΑΣΟΚ.

Με την υποδοχή του Ευρώ το 2002, την τελετή εγκαινίων στο Αεροδρόμιο Ελευθέριος Βενιζέλος το 2001, την Τελετή Millennium – «Υποδεχόμαστε το 2000 στο ΦΩΣ της Ακρόπολης», τα εγκαίνια της Γέφυρας Ρίου – Αντιρρίου Χαρίλαος Τρικούπης το 2004, ο Τάσος Μπιρσίμ δημιουργεί ιστορία στην καρδιά των μεγάλων γεγονότων της χώρας μας.

Με συχνές επισκέψεις σε περισσότερους από 130 τηλεοπτικούς σταθμούς σε όλο τον κόσμο, βραβευμένος με το 1ο βραβείο «Στρατιές και λαοί» στο φεστιβάλ της Ρώμης 1994, ο Τάσος Μπιρσίμ ονειρευόταν ακούραστα τον εκσυγχρονισμό της τηλεοπτικής παραγωγής στη χώρα μας με επίκεντρο πάντα τον άνθρωπο.

Χιλιάδες τηλεοπτικές ώρες

Πίσω από τις κάμερες με τους ταλαντούχους τεχνικούς αλλά και μπροστά από τις κάμερες με τους αγαπημένους του παρουσιαστές, ο Τάσος Μπιρσίμ, δημιουργούσε χιλιάδες τηλεοπτικές ώρες με πάθος και μεγάλο σεβασμό για τον τηλεθεατή.

Υπήρξε πρωτεργάτης στην οργάνωση , σκηνοθεσία, μεγάλων live διεθνών πολιτικών και αθλητικών συναντήσεων. Από το Ράλι Ακρόπολις, στους Μεσογειακούς Αγώνες Στίβου, το Ευρωμπάσκετ, το Πανευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Στίβου, την υποδοχή των Ολυμπιονικών το 1996 καθώς και την τελετή έναρξης, τελετή λήξης του Αθήνα ’97.

Από το 2017 και μέχρι πρόσφατα ο Τάσος Μπιρσίμ ήταν ο σκηνοθέτης της εκπομπής «Με Αρετή και Τόλμη» των Ενόπλων Δυνάμεων.

Πώς τον αποχαιρέτησε ο γιός του και η ΕΡΤ

Άντεξες. Θαρραλέα πολέμησες και μέχρι την τελευταία πνοή σου η κάμερά σου σταθερή. Θετική. Φωτεινή. Όπως και η ζωή σου, η καριέρα σου. Η οικογένειά σου. Όλους τους αγκάλιαζες με την πιο μεγάλη προστατευτική αγκαλιά. Να τους καθοδηγήσεις. Να τους αγαπήσεις. Να τους συμβουλέψεις.
Ώρα να ξεκουραστείς πατέρα. Αντίο…

Σήμερα 5/6/2024 έφυγε από την ζωή ο Τάσος Μπιρσίμ, ο πολυαγαπημένος σκηνοθέτης του Ανδρέα Παπανδρέου.
Με βαθύτατη θλίψη, ο Στάμος και η Μαρουσώ Μπιρσίμ με την οικογένεια Τάσου Μπιρσίμ ανακοινώνει ότι ο αγαπημένος σύζυγος, πατέρας και παππούς, Τάσος Μπιρσίμ, έφυγε από τη ζωή την Τετάρτη 5 Ιουνίου 2024 στις 18:55. Η εξόδιος ακολουθία και αποτέφρωση θα πραγματοποιηθούν σε στενό οικογενειακό κύκλο.

Ο Τάσος Μπιρσίμ, ο προσωπικός χαρισματικός σκηνοθέτης του αείμνηστου Ανδρέα Παπανδρέου, υπήρξε διευθυντής τηλεόρασης στην ΕΡΤ κατά την δεκαετία του 1980. ΄Ήταν στο επίκεντρο της θεμελίωσης και δημιουργίας της ιδιωτικής τηλεόρασης του Ant1, Mega και ΣΚΑΙ στην Ελλάδα μέχρι και πρόσφατα.
Με αριθμό μαθητικού μητρώου 1 το 1965 στην Σχολή Κινηματογράφου και τηλεόρασης Π.ΠΑΠΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΥ ο Τάσος Μπιρσίμ άρχιζε στα τέλη της δεκαετίας του ’60 μια παθιασμένη καριέρα στην Ελληνική τηλεόραση που σύντομα τον φέρνει κοντά στον Ανδρέα Παπανδρέου και τα πιο μεγάλα ελληνικά πολιτικά γεγονότα με το ΠΑΣΟΚ.
Με την υποδοχή του Ευρώ το 2002, την Τελετή εγκαινίων Αεροδρόμιο ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΣ ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ το 2001, την Τελετή Millennium – “Υποδεχόμαστε το 2000 στο ΦΩΣ της Ακρόπολης”, τα εγκαίνια της Γέφυρας Ρίου – Αντιρρίου Χαρίλαος Τρικούπης το 2004, ο Τάσος Μπιρσίμ δημιουργεί ιστορία στην καρδιά των μεγάλων γεγονότων της χώρας μας.
Με συχνές επισκέψεις σε περισσότερους από 130 τηλεοπτικούς σταθμούς σε όλο τον κόσμο, βραβευμένος με το 1ο βραβείο “ΣΤΡΑΤΙΕΣ και ΛΑΟΙ” στο φεστιβάλ της Ρώμης 1994, ο Τάσος Μπιρσίμ ονειρευόταν ακούραστα τον εκσυγχρονισμό της τηλεοπτικής παραγωγής στην χώρα μας με επίκεντρο πάντα τον άνθρωπο. Πίσω από τις κάμερες με τους ταλαντούχους τεχνικούς αλλά και μπροστά από τις κάμερες με τους αγαπημένους του παρουσιαστές, ο Τάσος Μπιρσίμ, δημιουργούσε χιλιάδες τηλεοπτικές ώρες με πάθος και μεγάλο σεβασμό για τον τηλεθεατή.
Υπήρξε πρωτεργάτης στην οργάνωση , σκηνοθεσία , μεγάλων live διεθνών πολιτικών και αθλητικών συναντήσεων. Από το Ράλι Ακρόπολις, στους Μεσογειακούς Αγώνες Στίβου, το Ευρωμπάσκετ, το Πανευρωπαικό Πρωτάθλημα Στίβου, την υποδοχή των Ολυμπιονικών το 1996 καθώς και την τελετή έναρξης, τελετή λήξης του ΑΘΗΝΑ ’97.
Από το 2017 και μέχρι πρόσφατα ο Τάσος Μπιρσίμ ήταν ο σκηνοθέτης της εκπομπής «Με Αρετή και Τόλμη» των Ενόπλων Δυνάμεων.
Από το αγαπημένο του Λεωνίδιο στην Αρκαδία, πριν δυο χρόνια, η Ειρήνη Νικολοπούλου έγραψε:
“Ο Τάσος δεν έγινε πλούσιος γιατί δεν τον ενδιέφεραν τα χρήματα, αλλά εστίαζε με πάθος σε ότι κι αν έκανε.
Κι αν ο θρύλος τον θέλει να πολλαπλασίαζε με τους φακούς, τις εντολές του στις κάμερες και τα κουμπιά του στην κονσόλα του control room της ΕΡΤ, τους οπαδούς των συγκεντρώσεων των πρώτων ετών του ΠΑΣΟΚ, που του έφερε φήμη και τον καθιέρωσε ως μάγο της τηλεσκηνοθεσίας, η αλήθεια είναι αυτή: Ο Τάσος παρέμεινε απλός, ταπεινός, ψυχούλα, άνθρωπος πάνω απ’ όλα με ζεστασιά, γλυκομίλητος και άντρας από βελούδο.”

Η ΕΡΤ αποχαιρετά τον Τάσο Μπιρσίμ:

Ο Τάσος Μπιρσίμ ήταν πρωτοπόρος στη σκηνοθεσία μεγάλων πολιτικών και αθλητικών εκδηλώσεων, αλλά και γεγονότων που σημάδεψαν την ιστορία της χώρας τις τελευταίες δεκαετίες.
Ήταν πίσω από τις κάμερες στην τελετή εγκαινίων του αεροδρομίου «Ελευθέριος Βενιζέλος» το 2001, στην υποδοχή του Ευρώ το 2002, στα εγκαίνια της γέφυρας Ρίου- Αντιρρίου «Χαρίλαος Τρικούπης» το 2004, αλλά και στους Μεσογειακούς Αγώνες, στο Ευρωμπάσκετ, στην υποδοχή των Ολυμπιονικών το 1996 κ.ά.
Ο Τάσος Μπιρσίμ ήταν προσωπικός σκηνοθέτης του αείμνηστου Ανδρέα Παπανδρέου και άφησε το δικό του προσωπικό στίγμα στην οργάνωση και στη σκηνοθεσία των μεγάλων προεκλογικών συγκεντρώσεων του ΠΑΣΟΚ κατά τη δεκαετία του 1980, αλλά και του 1990.
Ήταν βραβευμένος με το 1ο βραβείο «Στρατιές και λαοί» στο φεστιβάλ της Ρώμης το 1994.
Διετέλεσε διευθυντής της ΕΡΤ κατά τη δεκαετία του 1980, ενώ από το 2017 έως και πρόσφατα ο Τάσος Μπιρσίμ ήταν ο σκηνοθέτης της εκπομπής «Με αρετή και τόλμη» των Ενόπλων Δυνάμεων.
Η διοίκηση της ΕΡΤ εκφράζει τα ειλικρινή συλλυπητήριά της στην οικογένεια και στους οικείους του.

«Όσο και αν προσπαθεί η Νέα Δημοκρατία και ο πρωθυπουργός να αναθεωρήσουν τη σύγχρονη ιστορία της χώρας, η μεγάλη πλειοψηφία του ελληνικού λαού γνωρίζει πώς ήταν η Ελλάδα πριν το 1981 και πώς την άλλαξαν οι μεγάλες μεταρρυθμίσεις του ΠΑΣΟΚ και των κυβερνήσεων του Ανδρέα Παπανδρέου, όπως είναι το Εθνικό Σύστημα Υγείας, η αναγνώριση της Εθνικής Αντίστασης, η ενδυνάμωση του ρόλου της γυναίκας, η ίδρυση του ΑΣΕΠ», τονίζει το ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ με ανακοίνωση του Γραφείου Τύπου του κόμματος.

Επιπλέον υπογραμμίζει πώς «όλα αυτά άλλωστε πιστοποιούνται σε κάθε διαθέσιμη δημοσκόπηση, που αναδεικνύει τον Ανδρέα Παπανδρέου ως πιο επιτυχημένο και δημοφιλή πρωθυπουργό της Μεταπολίτευσης, καταρρίπτοντας το κυβερνητικό αφήγημα». 

Αυτή τη φορά, μέσω της γνωστής πλατφόρμας, TikTok, ο βουλευτής Α’ Αθηνών του ΠΑΣΟΚ – ΚΙΝΑΛ με αιχμές απευθύνεται στον κ. Τσίπρα λέγοντας χαρακτηριστικά «άσε ρε φίλε ήσυχο τον Αντρέα, τι σχέση έχεις;».

Σημειώνεται πως η πιο πρόσφατη αναφορά του Αλέξη Τσίπρα προς το πρόσωπο του Ανδρέα Παπανδρέου, έγινε στο πλαίσιο της ομιλίας του τις προηγούμενες εβδομάδες στην Πάτρα. Πιο συγκεκριμένα μιλώντας για τις ενδεχόμενες μετεκλογικές συνεργασίες των κομμάτων, διερωτήθηκε πως μπορεί να συνεργαστεί το κόμμα που ίδρυσε ο Ανδρέας Παπανδρέου με τη Νέα Δημοκρατία.

Συγκεκριμένα, όπως αποκάλτψε η εκπομπή του ΑΝΤ1 «Το Πρωινό», μέχρι τις 5 το απόγευμα της Κυριακής, η τιμή ήταν στις 17.000 ευρώ, όμως τις τελευταίες δύο ώρες της δημοπρασίας, οι δύο υποψήφιοι νέοι κάτοχοί τους, «κονταροχτυπήθηκαν» εκτοξεύοντας την τιμή τους στις 25.000 ευρώ.

Τελικά τα απέκτησε ένας νεαρός εφοπλιστής που σύμφωνα με τον ΑΝΤ1 έχει αγάπη για τον Ανδρέα Παπανδρέου και στα αντικείμενα που σχετίζονται με αυτόν.

Μιλώντας στον ΑΝΤ1 για την εξέλιξη της δημοπρασίας, ο γιος του Ανδρέα Παπανδρέου, Νίκος, σχολίασε: «Πέρασε το στόχο! Χαίρομαι ότι πήγε καλά και για τα γυαλιά και για την Ελπίδα!». Σχολιάζοντας την άνοδο του ποσού τις τελευταίες ώρες, σημείωσε: «Δεν το πρόσεξα, δεν το είδα. Απίστευτο: Είναι η στρατηγική των αγοραστών, απίστευτο είναι αυτό».

Ερωτώμενος αν θα προσπαθήσει να επικοινωνήσει με το νέο κάτοχο των γυαλιών, ο Νίκος Παπανδρέου, τόνισε: «Αυτό εξαρτάται από τον άνθρωπο προφανώς».

Σχολιάζοντας την τιμή και το τι αυτή δείχνει, ανέφερε: «Δείχνει ότι έχει γίνει λίγο cult το θέμα «Ανδρέα». Φτάνουμε στο επίπεδο του μύθου που εμένα δεν μου αρέσουν οι μύθοι αλλά η κοινωνία χρειάζεται μύθους».

Όπως είχε δηλώσει ο Νικος Παπανδρέου όταν διέθεσε τα γυαλιά του πατέρα του για τη δημοπρασία, «θα ήμουν χαρούμενος αν έπιαναν 10.000 ευρώ».

«Πιστεύω ότι θα άρεσε στον Αντρέα κάτι αντίστοιχο. Δεν νομίζω ότι έπαιρνε σοβαρά τα αντικείμενα εν ζωή, δεν είχε τέτοια τρέλα. Και για καλό σκοπό έχει αξία κάτι τέτοιο. Δεν είναι ότι δίνουμε κάποιο γραπτό κειμήλιο. Κάτι που ήταν μέσα στη ζωή του που σήμερα ο κόσμος για κάποιο λόγο το θέλει, υποθέτω. Ειδικά σήμερα που υπάρχει πάθος για το παρελθόν του Αντρέα. Δεν έχουμε τόσα αντικείμενα, έχουμε αρχείο με ομιλίες, φωτογραφίες. Αν πιάνανε 10.000 ευρώ θα ήμουν χαρούμενος» είχε δηλώσει, πρόσφατα, ο Νίκος Παπανδρέου.

Στην δημοπρασία εκτίθενται επίσης αντικείμενα κι άλλων διάσημων προσωπικοτήτων, αθλητών και καλλιτεχνών από τον ελληνικό και τον διεθνή χώρο.

Συγκεκριμένα, τα γυαλιά του πρώην πρωθυπουργού έχουν συγκεντρώσει 5.500 ευρώ, το μεγαλύτερο ποσό που έχει προσφερθεί ως τώρα στη συγκεκριμένη δημοπρασία, που πραγματοποιεί το Creaiad.

O γιος του Ανδρέα, Νίκος Παπανδρέου είναι εκείνος που είχε στην κατοχή του τα γυαλιά και τα πρόσφερε για τον φιλανθρωπικό σκοπό, σημειώνοντας παράλληλα πως θα τον ικανοποιούσε αν συγκεντρώνονταν γι’ αυτά 10.000 ευρώ.

Σημειώνεται πως ανάμεσα στους διάσημους, αντικείμενα των οποίων έχουν προσφερθεί στην εν λόγω δημοπρασία, είναι οι Jennifer Lopez, Prince, Lionel Messi, Γιάννης Αντετοκούνμπο, Στέφανος Τσιτσιπάς, Μαρία Σάκκαρη,  David Beckham, Naomi Campbell, Maria Kallas, Κωνσταντίνος Μητσοτάκης, Πριγκίπισσα Αικατερίνη, Sofia Vergara, Nichole Swerzinger, Πάπας Φραγκίσκος, Άννα Βίσση κ.α.

Τα έσοδα θα διατεθούν για τo Σωματείο «ΕΛΠΙΔΑ- Σύλλογος Φίλων Παιδιών με καρκίνο» για την στήριξη των παιδιών που πάσχουν από νεοπλασματικές ασθένειες και των οικογενειών τους.

Η δημοπρασία θα είναι ανοιχτή μέχρι τις 9 Απριλίου.

Ο γιος του, Νίκος Παπανδρέου, μίλησε στο Πρωινό του ΑΝΤ1 για τη δημοπράτηση που γίνεται για καλό σκοπό.

Η πρωτοβουλία ανήκει στην φιλανθρωπική οργάνωση της Μαρίνας Βερνίκου, η οποία συγκεντρώνει αντικείμενα διάσημων ανθρώπων, προκειμένου να τα δημοπρατήσει.

Τα χρήματα που θα συγκεντρωθούν από την δημοπράτηση θα δοθούν στο Σύλλογο φίλων παιδιών με καρκίνο «Ελπίδα».

«Είναι φίλη η Μαρίνα Βερνίκου. Πιστεύω ότι θα άρεσε στον Αντρέα κάτι αντίστοιχο. Δεν νομίζω ότι έπαιρνε σοβαρά τα αντικείμενα. Δεν είχε τέτοια τρέλα. Και για καλό σκοπό έχει αξία κάτι τέτοιο. Δεν είναι ότι δίνουμε κάποιο γραπτό κειμήλιο. Κάτι που ήταν μέσα στη ζωή του που σήμερα ο κόσμος για κάποιο λόγο το θέλει, υποθέτω. Ειδικά σήμερα που υπάρχει πάθος για το παρελθόν του Αντρέα. Δεν έχουμε τόσα αντικείμενα, έχουμε αρχείο με ομιλίες, φωτογραφίες».

Σχετικά με το ποσό που θα ήθελε να… πιάσουν τα γυαλιά ο Νίκος Παπανδρέου είπε: «Αν πήγαιναν 10.000 θα ήμουν χαρούμενος. Βάζω ψηλά τον πήχη αλλά δεν ξέρεις μέσα στη σημερινή τρέλα πώς πάει» σημείωσε μεταξύ άλλων.

Η απόφαση του Ειδικού Δικαστηρίου εκδόθηκε στις 16 Ιανουαρίου 1992. Με ψήφους 7 προς 6, ο Ανδρέας Παπανδρέου κηρύχθηκε αθώος, ενώ στον Δημήτρη Τσοβόλα επεβλήθη ποινή φυλάκισης δυόμιση ετών και τριετή στέρηση των πολιτικών του δικαιωμάτων και στον Γεώργιο Πέτσο φυλάκιση 10 μηνών και διετή στέρηση των πολιτικών του δικαιωμάτων για μια απλή πολεοδομική παράβαση.

To χρονικό

Από τα μέσα του 1988 η χώρα βρισκόταν στον αστερισμό του σκανδάλου Κοσκωτά, του νεαρού τραπεζίτη, που ήλθε από το πουθενά για να δημιουργήσει μια μικρή αυτοκρατορία στον τραπεζικό και εκδοτικό χώρο. Εναντίον του είχε ασκηθεί ποινική δίωξη για κατάχρηση δισεκατομμυρίων δραχμών (19 Οκτωβρίου 1988) και όλοι περίμεναν την έκδοσή του στην Ελλάδα από τις ΗΠΑ, όπου είχε διαφύγει και συλληφθεί.

Τον χορό της κριτικής κατά της κυβέρνησης του ΠΑΣΟΚ έσερνε ο συμπολιτευόμενος Τύπος (Ελευθεροτυπία, Έθνος, Τα Νέα, Το Βήμα), που έκανε λόγο ακόμη και για δωροδοκία του πρωθυπουργού Ανδρέα Παπανδρέου από τον Κοσκωτά («Πάμπερς»). Βασικός στόχος της αντιπολίτευσης και του Τύπου ήταν ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης και Υπουργός Δικαιοσύνης, Αγαμέμνων Κουτσόγιωργας, που κατηγορείτο ότι εμπόδιζε τον έλεγχο της Τράπεζας Κρήτης. Αντιδράσεις υπήρξαν και στο κυβερνητικό στρατόπεδο, με κορυφαία στελέχη (Γ. Παπανδρέου, Κ. Σημίτης) να ζητούν δικαστική διερεύνηση της υπόθεσης.

Μέσα σε αυτή την όζουσα ατμόσφαιρα έγιναν οι εκλογές της 18ης Ιουνίου 1989. Η ΝΔ, παρότι επικράτησε του ΠΑΣΟΚ με πέντε ποσοστιαίες μονάδες (44,25% έναντι 39,15%), δεν κατόρθωσε να σχηματίσει αυτοδύναμη κυβέρνηση, λόγω του εκλογικού συστήματος, που είχε κόψει και ράψει στα μέτρα του το ΠΑΣΟΚ. Μητσοτάκης, Φλωράκης και Κύρκος αποφάσισαν την 1η Ιουλίου 1989 τη δημιουργία μιας φιλελευθερο-κομμουνιστικής κυβέρνησης συνεργασίας μεταξύ Νέας Δημοκρατίας και Συνασπισμού, η οποία δημιούργησε αίσθηση και συζητήθηκε παγκοσμίως. Το νέο κυβερνητικό σχήμα υπό τον Τζαννή Τζαννετάκη θα ήταν βραχύβιο και θα είχε διπλό στόχο: τη δρομολόγηση των διαδικασιών της κάθαρσης και την προετοιμασία αδιάβλητων εκλογών βάσει του ισχύοντος εκλογικού νόμου.

Το εναρκτήριο λάκτισμα της λεγόμενης «κάθαρσης» δόθηκε στις 7 Ιουλίου 1989, όταν 144 βουλευτές της Νέας Δημοκρατίας κατέθεσαν πρόταση κατά του Ανδρέα Παπανδρέου και άλλων πέντε υπουργών του ΠΑΣΟΚ, για παράβαση του νόμου περί ευθύνης υπουργών, παραβλέποντας τη σύσταση του Κωνσταντίνου Καραμανλή ότι «οι πρωθυπουργοί πηγαίνουν στα σπίτια τους». Την πρόταση των βουλευτών της ΝΔ δεν υπέγραψαν, αλλά την υποστήριξαν στη Βουλή, οι βουλευτές του Συνασπισμού. Στις 18 Ιουλίου η ολομέλεια του κοινοβουλίου αποφάσισε την παραπομπή των κατηγορουμένων σε δωδεκαμελή προανακριτική επιτροπή, για να διερευνηθούν οι ευθύνες τους στο σκάνδαλο Κοσκωτά. Στη σχετική ψηφοφορία 171 βουλευτές ψήφισαν υπέρ της παραπομπής, 121 κατά, 1 παρών, ενώ βρέθηκαν και 3 άκυροι ψήφοι.

Στις 23 Αυγούστου η Βουλή ασχολήθηκε με το σκάνδαλο του γιουγκοσλαβικού καλαμποκιού και παρέπεμψε στο Ειδικό Δικαστήριο (Υπουργοδικείο) τον πρώην υπουργό Οικονομικών του ΠΑΣΟΚ Νίκο Αθανασόπουλο. Η υπόθεση αφορούσε την πώληση από την κρατική εταιρεία ITCO σε χώρα της ΕΟΚ γιουγκοσλαβικού καλαμποκιού, το οποίο είχε χαρακτηριστεί ως ελληνικό, προκειμένου να εισπραχτούν οι κοινοτικές επιδοτήσεις. Η Κομισιόν ανακάλυψε την κομπίνα και παρέπεμψε τη χώρα μας στο Ευρωδικαστήριο, ζητώντας επιστροφές ύψους 400 εκατομμυρίων δραχμών.

Στις 21 Σεπτεμβρίου 1989 η Βουλή αποφάσισε την παραπομπή του Ανδρέα Παπανδρέου στο Ειδικό Δικαστήριο για την υπόθεση των τηλεφωνικών υποκλοπών. Ο τέως πρωθυπουργός κατηγορήθηκε για το αδίκημα της ηθικής αυτουργίας κατ’ εξακολούθηση στην παγίδευση και παραβίαση των τηλεφωνημάτων και της προφορικής συνομιλίας. Για την παραπομπή του, ψήφισαν 173 βουλευτές της ΝΔ και του Συνασπισμού με μυστική ψηφοφορία, ενώ οι βουλευτές του ΠΑΣΟΚ είχαν αποχωρήσει από την αίθουσα. Η παραπομπή του στο Ανώτατο Ειδικό Δικαστήριο αποφασίστηκε με 169 ψήφους υπέρ, 2 κατά και 2 λευκά. Μαζί του παραπέμφθηκαν ο πρώην αρχηγός της ΕΥΠ Κώστας Τσίμας και ο πρώην διοικητής του ΟΤΕ Θεοφάνης Τόμπρας.

Το «κυρίως πιάτο» των παραπομπών σερβιρίστηκε στις 27 Σεπτεμβρίου 1988, όταν η Βουλή αποφάσισε να παραπέμψει εκ νέου στο Ειδικό Δικαστήριο για το σκάνδαλο Κοσκωτά, αυτή τη φορά, τον Ανδρέα Παπανδρέου μαζί τους υπουργούς της κυβέρνησής του Αγαμέμνονα Κουτσόγιωργα, Γεώργιο Πέτσο, Παναγιώτη Ρουμελιώτη και Δημήτρη Τσοβόλα, μία μέρα μετά τη δολοφονία από τη 17Ν του βουλευτή της Νέας Δημοκρατίας Παύλου Μπακογιάννη. Μέρος του τύπου επιχείρησε να συνδέσει την τρομοκρατική οργάνωση με το ΠΑΣΟΚ, προκαλώντας τις οξύτατες αντιδράσεις των στελεχών του κινήματος.

Ο Ανδρέας Παπανδρέου κατηγορήθηκε για το αδίκημα της ηθικής αυτουργίας σε απιστία και το αδίκημα της παθητικής δωροδοκίας για τη συμμετοχή του στο σκάνδαλο Κοσκωτά. Για το αδίκημα της ηθικής αυτουργίας σε απιστία, 166 βουλευτές ψήφισαν υπέρ της παραπομπής και 121 κατά, ενώ για τα αδικήματα της παθητικής δωροδοκίας ψήφισαν 165 υπέρ και 121 κατά. Από την ψηφοφορία απουσίασε ο ίδιος, ο Γιώργος Σουφλιάς, ο Απόστολος Ανδρεουλάκος, ο Αχμέτ Σαδίκ και ο δολοφονηθείς Παύλος Μπακογιάννης, η θέση του οποίου δεν είχε αναπληρωθεί. Υπερασπιζόμενος τον εαυτό του στη Βουλή, ο Ανδρέας Παπανδρέου αποδέχθηκε την πολιτική του ευθύνη για το σκάνδαλο Κοσκωτά, αλλά αρνήθηκε κατηγορηματικά ότι έφερε ποινικές ευθύνες, χαρακτηρίζοντας τις παραπομπές ως πολιτική δίωξη, με στόχο την πολιτική εξόντωση του ιδίου και του ΠΑΣΟΚ.

Από τους λοιπούς συγκατηγορουμένους του, ο Παναγιώτης Ρουμελιώτης παραπέμφθηκε για παράβαση του άρθρου 2 του Ν.Δ. 802/71, επειδή δεν έλαβε μέτρα ελέγχου της Τράπεζας Κρήτης. Τελικώς, όμως, δεν δικάστηκε, λόγω μη άρσης της ασυλίας του από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Ο Δημήτρης Τσοβόλας παραπέμφθηκε για απιστία περί την υπηρεσία, ο Αγαμέμνων Κουτσόγιωργας για παράβαση του άρθρου 2 του Ν.Δ. 802/71, επειδή δεν έλαβε μέτρα ελέγχου της Τράπεζας Κρήτης, για υπόθαλψη εγκληματία, για παθητική δωροδοκία και για αποδοχή προϊόντων εγκλήματος από ιδιοτέλεια και ο Γεώργιος Πέτσος για απιστία περί την υπηρεσία και δωροληψία.

Η συγκυβέρνηση ΝΔ – Συνασπισμού έλαβε τέλος στις 7 Οκτωβρίου, αφού ολοκλήρωσε το έργο των παραπομπών. Προκηρύχθηκαν εκλογές για τις 5 Νοεμβρίου 1989, αλλά και πάλι δεν προέκυψε αυτοδύναμη κυβέρνηση (ΝΔ 46,2%, ΠΑΣΟΚ 40,7%). Μετά τις αποτυχημένες διερευνητικές εντολές σχηματίστηκε οικουμενική κυβέρνηση υπό την υπέργηρο οικονομολόγο Ξενοφώντα Ζολώτα.

Η αξιοπιστία των πολιτικών δέχεται ισχυρό πλήγμα, ενώ αποδεικνύεται ότι η κάθαρση ήταν απλά ένα πολιτικό εύρημα, με στόχο την αξιοποίηση των λαθών και των σκανδάλων του ΠΑΣΟΚ, προκειμένου να επιτευχθεί η απομάκρυνσή του από την εξουσία. Το κυβερνητικό σχήμα υπονόμευσε εξ αρχής ο Κωνσταντίνος Μητσοτάκης, προκειμένου να στηρίξει τη θέση του ότι τα σχήματα συνεργασίας ήταν αναποτελεσματικά και ότι απαιτείτο η αυτοδυναμία της Νέας Δημοκρατίας. Η οικουμενική κατέρρευσε, όταν απέτυχε να εκλέξει Πρόεδρο της Δημοκρατίας και προκηρύχθηκαν νέες εκλογές για τις 8 Απριλίου 1990.

Η Νέα Δημοκρατία και πάλι δεν κατέκτησε την αυτοδυναμία, αν και συγκέντρωσε το 46,88% των ψήφων. Χρειάστηκε η προσχώρηση του μοναδικού βουλευτή της ΔΗΑΝΑ Θεόδωρου Κατσίκη για να σχηματιστεί ο μαγικός αριθμός 151, που έδινε την αυτοδυναμία στον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη. Η πρώτη υπόθεση που ήχθη ενώπιον του Ειδικού Δικαστηρίου, που συνεδρίασε για τρίτη φορά στα ελληνικά δικαστικά χρονικά, ήταν για το γιουγκοσλαβικό καλαμπόκι. Ο πρώην υπουργός Οικονομικών Νίκος Αθανασόπουλος καταδικάσθηκε στις 11 Αυγούστου 1990 σε φυλάκιση τριών ετών και έξι μηνών για ηθική αυτουργία σε έκδοση ψευδών βεβαιώσεων, χρήση πλαστού εγγράφου και απλή συνέργεια σε νόθευση βιβλίων απόπλου – κατάπλου λιμεναρχείου Καβάλας.

Στις 11 Μαρτίου 1991 άνοιξε η αυλαία για τη μεγάλη δίκη του σκανδάλου Κοσκωτά, χωρίς την παρουσία του Ανδρέα Παπανδρέου, ο οποίος αρνήθηκε να συμμετάσχει στην ακροαματική διαδικασία και του Παναγιώτη Ρουμελιώτη, που εκείνη την περίοδο ήταν ευρωβουλευτής και η Ευρωβουλή δεν συναίνεσε στην άρση της ασυλίας. Στο εδώλιο του κατηγορουμένου κάθισαν μόνο ο Αγαμέμνων Κουτσόγιωργας, ο Γεώργιος Πέτσος και ο Δημήτρης Τσοβόλας. Το Ειδικό Δικαστήριο (Υπουργοδικείο), που συνεδρίασε στο κτίριο του Αρείου Πάγου, αποτελείτο από 13 αρεοπαγίτες και προέδρους εφετών υπό την προεδρία του Προέδρου του Αρείου Πάγου, Βασίλη Κόκκινου. Ρόλο εισαγγελέα έπαιζαν τρεις βουλευτές (Νίκος Κωνσταντόπουλος, Νίκος Κατσαρός και Κώστας Κωνσταντινίδης). Η δίκη μπήκε σε κάθε σπίτι, καθώς μεταδόθηκε απευθείας από την ΕΡΤ και για πρώτη φορά οι Έλληνες είδαν τους ανώτερους δικαστές με την επίσημη στολή τους (τήβεννο, καπελάκι και άσπρο γουνάκι για τον πρόεδρο).

Η πορεία της δίκης επιφύλασσε μια απροσδόκητη εξέλιξη, καθώς τον Απρίλιο του 1991 πέθανε, έπειτα από εγκεφαλικό επεισόδιο που υπέστη μέσα στην αίθουσα του δικαστηρίου, ο Αγαμέμνων Κουτσόγιωργας, ο οποίος κατά πολλούς ήταν ο άνθρωπος – κλειδί για τη διαλεύκανση της υπόθεσης. Η δίκη έχασε το ενδιαφέρον της, αφού οι μάρτυρες που κατέθεσαν κατά του Ανδρέα Παπανδρέου θεωρήθηκαν αναξιόπιστοι από το δικαστήριο, καθώς περιέπεσαν σε αντιφάσεις και δεν προσκόμισαν κάποιο στοιχείο ικανό για την καταδίκη του. Υπέρ του πρώην πρωθυπουργού ήταν και οι καταθέσεις των μεγαλοεκδοτών, που τόνισαν τις πολιτικές του ευθύνες. Άλλωστε, το πολιτικό κλίμα είχε αλλάξει, με την κυβέρνηση Μητσοτάκη να έχει ανοίξει μεγάλα μέτωπα με την κοινωνία και το ΠΑΣΟΚ βρισκόταν και πάλι στο κέντρο των πολιτικών εξελίξεων.
Η απόφαση του Ειδικού Δικαστηρίου εκδόθηκε στις 16 Ιανουαρίου 1992. Με ψήφους 7 προς 6, ο Ανδρέας Παπανδρέου κηρύχθηκε αθώος, ενώ στον Δημήτρη Τσοβόλα επεβλήθη ποινή φυλάκισης δυόμιση ετών και τριετή στέρηση των πολιτικών του δικαιωμάτων και στον Γεώργιο Πέτσο φυλάκιση 10 μηνών και διετή στέρηση των πολιτικών του δικαιωμάτων για μια απλή πολεοδομική παράβαση.

Η δίκη στο Ειδικό Δικαστήριο λειτούργησε υπέρ του ΠΑΣΟΚ. Ενίσχυσε τη συνοχή του, που είχε αρχίσει να κλονίζεται μετά την οκταετή παραμονή του στην εξουσία και το επανέφερε θριαμβευτικά στην εξουσία τον Οκτώβριο του 1993, βοηθούσης και της κρίσης ταυτότητας του κόμματος της Νέας Δημοκρατίας με τη διαμάχη Μητσοτακικών και Καραμανλικών. Το άλλο στρατόπεδο της «κάθαρσης», αφού δεν μπόρεσε να κεφαλαιοποιήσει κέρδη από την κρίση στο ΠΑΣΟΚ, διαλύθηκε εις τα εξ ων συνετέθη (ΚΚΕ και ΣΥΝ). Σε αυτό συνετέλεσε και η διάλυση του κομμουνιστικού στρατοπέδου και η κρίση ταυτότητας του χώρου.

Στις 15 Μαΐου 1992 με απόφαση της Βουλής ανεστάλη η δίωξη κατά του Ανδρέα Παπανδρέου για την υπόθεση των τηλεφωνικών υποκλοπών. Στη σχετική ψηφοφορία, από την οποία απουσίαζαν το ΠΑΣΟΚ και το ΚΚΕ, 117 βουλευτές ψήφισαν υπέρ της αναστολής, 24 κατά και 3 δήλωσαν «παρών». Η αυλαία του «Βρώμικου ’89» ή της «Κάθαρσης» έπεσε και τυπικά στις 17 Ιανουαρίου 1994, όταν η Βουλή συγκατατέθηκε στην άρση των εννόμων συνεπειών της καταδίκης του Νίκου Αθανασόπουλου για την υπόθεση του γιουγκοσλαβικού καλαμποκιού. Νωρίτερα και συγκεκριμένα στις 26 Νοεμβρίου 1993, η Βουλή με απόφασή της είχε συγκατατεθεί στην απονομή χάριτος και την άρση των έννομων συνεπειών της καταδίκης του Δημήτρη Τσοβόλα.

Πηγή: SanSimera.gr