Σε γραπτή δήλωση που εξέδωσε αναφέρει ότι «οι αναφορές στο βιβλίο του πρώην πρωθυπουργού της Ελλάδας Αλέξη Τσίπρα για όσα έγιναν στο Κραν Μοντανά μιλούν από μόνες τους. Είναι άλλη μια διάψευση όσων για τόσο καιρό υιοθετούσαν το τουρκικό αφήγημα».

Στο βιβλίο του Αλέξη Τσίπρα «Ιθάκη» που δόθηκε σήμερα στην κυκλοφορία γίνεται εκτενής αναφορά στις διαπραγματεύσεις για το Κυπριακό και ειδικά για όσα έγιναν κατά τη διάρκεια της Συνόδου στο Κραν Μοντανά.

ο πρώην πρωθυπουργός επισημαίνει στο ειδικό κεφάλαιο με τίτλο «Κυπριακό, μια ανάσα από τη λύση», ότι η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ είχε αποφασίσει να μην εμπλακεί στις υπόλοιπες εσωτερικές πτυχές του Κυπριακού, παρά μονάχα στη διεθνή πτυχή της ασφάλειας αξιώνοντας την αποχώρηση των στρατευμάτων κατοχής και την άρση του πλαισίου των εγγυητριών δυνάμεων, που αφορούσε Ελλάδα, Τουρκία και Μεγάλη Βρετανία. «Σταθερή και δημόσια διατυπωμένη ελληνική και ελληνοκυπριακή θέση καθ’ όλες τις συνομιλίες ήταν η ανάγκη για άμεση κατάργηση του αναχρονιστικού, μετα-αποικιακού συστήματος εγγυήσεων και αποχώρηση των τουρκικών κατοχικών στρατευμάτων από το νησί», αναφέρει.

Παράλληλα, μιλώντας για τη διαπραγματευτική τακτική της ελληνικής και ελληνοκυπριακής πλευράς, είπε: «Στις 14 Δεκεμβρίου 2016 στις Βρυξέλλες, πραγματοποιήσαμε με τον Πρόεδρο της Κύπρου και την ομάδα του την πιο ουσιαστική συντονιστική συνάντηση ενόψει της Διάσκεψης που θα ακολουθούσε. Συμφωνήσαμε με ξεκάθαρο τρόπο και χωρίς υπεκφυγές τη διαπραγματευτική μας τακτική και τις κόκκινες γραμμές μας. Μέρος της στρατηγικής μας ήταν ότι εγώ δεν θα συμμετείχα στις διαπραγματεύσεις μέχρις ότου γίνει σαφές ότι υπάρχει ρεαλιστική πιθανότητα θετικής κατάληξης». Προσθέτει ότι ανέμενε με μεγάλη αγωνία τις εξελίξεις στις διαπραγματεύσεις, ελπίζοντας ότι θα σημειωνόταν πρόοδος και στο θέμα της ασφάλειας και των εγγυήσεων, ούτως ώστε να μεταβεί και ο ίδιος στη Γενεύη.

Συνεχίζοντας την αφήγηση, σημειώνει ότι σε μία προσπάθεια να αναλάβει ενεργότερο ρόλο, προσκάλεσε τον τότε πρωθυπουργό της Τουρκίας Μπιναλί Γιλντιρίμ στην Ελλάδα, όπου διαπίστωσε, ότι παρά το γεγονός ότι επέμενε στις θέσεις της χώρας του άφηνε, όπως λέει ο κ. Τσίπρας, «ένα παράθυρο και για τον ρόλο της Ε.Ε. στο μελλοντικό πλαίσιο ασφάλειας σε μια ομοσπονδιακή Κύπρο» προσθέτοντας ότι οι δύο συμφώνησαν να συναντηθούν στο Κραν Μοντανά «εφόσον θα είχαν δημιουργηθεί οι προϋποθέσεις για λύση».

Αλέξης Τσίπρας για τη Διάσκεψη του Κραν Μοντανά

Σε ό,τι αφορά στη Διάσκεψη του Κραν Μοντανά, ο Αλέξης Τσίπρας αναφέρει ότι η κατάθεση του πλαισίου Γκουτέρες από τον ίδιο τον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ αποτέλεσε μια σημαντική επιτυχία της ελληνικής και ελληνοκυπριακής πλευράς και θα μπορούσε να είχε αποτελέσει τη βάση για μια δίκαιη και βιώσιμη λύση. «Ιδιαίτερα, δε, η δήλωση του Γενικού Γραμματέα ότι η Συνθήκη Εγγυήσεων δεν μπορεί να στηριχθεί (unsustainable) και πρέπει να αντικατασταθεί από ένα πλαίσιο επιτήρησης της συμφωνίας λύσης που να βασίζεται στον ΟΗΕ και στο οποίο η Ελλάδα, η Τουρκία και η Βρετανία θα μπορούσαν να έχουν ρόλο», τονίζει.

Προσθέτει ότι «η αδιαλλαξία της τουρκικής πλευράς, ωστόσο, στην τελική φάση των διαπραγματεύσεων, δηλαδή στο δείπνο της 6ης Ιουλίου, να αποδεχτεί ανοιχτά ως βάση συζήτησης αυτό το πλαίσιο, δεν άφησε περιθώρια για τη συμμετοχή μου, όπως και του Τούρκου Πρωθυπουργού, στη Διάσκεψη και ακύρωσε κάθε προοπτική λύσης, οδηγώντας εντέλει τις συνομιλίες σε αποτυχία».

Παράλληλα, ο πρώην πρωθυπουργός της Ελλάδας λέει ότι η κίνηση του Τσαβούσογλου να παραδώσει μήνυμα στον Γκουτέρες, το οποίο έλεγε ότι η χώρα του θα μπορούσε υπό προϋποθέσεις να συζητήσει την κατάργηση των εγγυήσεων, «δημιούργησε προς στιγμήν θετικές προσδοκίες και μεγάλες ελπίδες» και για αυτό το λόγο εξέφρασε την επιθυμία του να μεταβεί στο Κραν Μοντανά, συναντώντας, όμως τις επιφυλάξεις του τότε Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκου Αναστασιάδη.

«Τις κρίσιμες ώρες της θετικής αναλαμπής στις διαπραγματεύσεις, όταν μου είχαν μεταφέρει όσα ο Τούρκος ΥΠΕΞ είπε στον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ σχετικά με το πλαίσιο των εγγυήσεων, είχα μια σημαντική συζήτηση με τον Νίκο Αναστασιάδη. Του εξέφρασα την επιθυμία μου να μεταβώ στην Ελβετία, όπως είχαμε συμφωνήσει ότι θα πράξω, αν υπάρχει θετική προοπτική. Ωστόσο ο ίδιος ήταν εξαιρετικά επιφυλακτικός. Πίστευε ότι επρόκειτο για μπλόφα της τουρκικής πλευράς και δεν συμμεριζόταν τη δική μου, πολύ συγκρατημένη βέβαια, αισιοδοξία. Ίσως να είχε επηρεαστεί και από την πορεία των διαπραγματεύσεων για την εσωτερική πτυχή, που από ό,τι μου εξήγησε δεν πήγαινε καλά και ήταν απογοητευμένος.

Σε κάθε περίπτωση, η αρνητική στάση του για ενδεχόμενο ταξίδι μου στην Ελβετία δεν άφησε εντέλει το περιθώριο να διερευνήσουμε σε επίπεδο Πρωθυπουργών αν το μήνυμα που είχε δώσει ο Τούρκος ΥΠΕΞ, κατ’ ιδίαν στον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ για κατάργηση των εγγυήσεων, είχε βάση ή αποτελούσε μια τουρκική διαπραγματευτική μπλόφα. Λίγες ώρες αργότερα, στο δείπνο της 6ης Ιουλίου, η επίσημη στάση του Τσαβούσογλου ήταν εντελώς διαφορετική από αυτή που μας μετέφερε ο Γκουτέρες. Η αδιαλλαξία της τουρκικής πλευράς να συζητήσει το χρονοδιάγραμμα αποχώρησης των κατοχικών στρατευμάτων και να αποδεχτεί ανοιχτά ως βάση συζήτησης την κατάργηση των εγγυήσεων, οδήγησε τελικά στην αποτυχία της Διάσκεψης», καταλήγει ο κ. Τσίπρας.

Πρόκειται για τη μεγαλύτερη διαρροή οικονομικών δεδομένων που έχει γίνει ποτέ για την Κύπρο. Τα στοιχεία ρίχνουν φως σε αδιαφανείς υπεράκτιες δομές που διαχειρίζονται λογιστές και πάροχοι εταιρικών υπηρεσιών στην Κύπρο – κράτος μέλος της ΕΕ.

Ο Guardian σημειώνει ότι ενδέχεται να οδηγήσουν σε άγνωστες πληρωμές σε ισχυρό δημοσιογράφο διαμορφωτή της κοινής γνώμης στη Δύση, αλλά και να φέρουν στην επιφάνεια πιθανές παραβιάσεις κανόνων σχετικά με τη χρηματοδότηση ποδοσφαιρικών συλλόγων.

Η διαρροή αποκαλύπτει την κλίμακα του ρόλου της Κύπρου ως πύλης στην Ευρώπη για την ελίτ που συνδέεται με το Κρεμλίνο. Μεταξύ των 104 Ρώσων δισεκατομμυριούχων του περιοδικού Forbes που εντοπίστηκαν το 2023, τα δύο τρίτα εμφανίζονται μαζί με μέλη της οικογένειας ως πελάτες των επαγγελματικών παρόχων υπηρεσιών της Κύπρου. Υπάρχουν αρχεία που σχετίζονται με 71 Ρώσους πελάτες που έχουν τεθεί υπό καθεστώς κυρώσεων από τον Φεβρουάριο του 2022. Πολλές από αυτές τις σχέσεις έκτοτε έχουν τερματιστεί, λένε σύμβουλοι.

Τι αποκαλύπτουν τα έγγραφα

1. Η PwC Κύπρου και άλλοι σύμβουλοι επιχειρήσεων βοήθησαν έναν από τους πιο ισχυρούς ολιγάρχες της Ρωσίας, τον Alexei Mordashov, να προσπαθήσει να μεταφέρει 1 δισεκατομμύριο λίρες σε δημόσια εταιρεία την ημέρα που τέθηκε υπό τις κυρώσεις της ΕΕ. Ο Guardian ενημερώθηκε ότι η μεταφορά υπόκειται σε υπό εξέλιξη ποινική έρευνα στην Κύπρο.
2. 600.000 ευρώ άγνωστων πληρωμών από εταιρείες που συνδέονται με τον ίδιο ολιγάρχη σε έναν ισχυρό Γερμανό δημοσιογράφο, που θεωρείται κορυφαίος ειδικός στη Ρωσία, για να υποστηρίξει τη δημοσίευση δύο βιβλίων για τον Πούτιν.
3. Δεκάδες εκατομμύρια σε υπεράκτιες πληρωμές που πραγματοποίησε ο Ρομάν Αμπράμοβιτς κατά τη διάρκεια της ιδιοκτησίας του ποδοσφαιρικού συλλόγου Τσέλσι σε πράκτορες, σκάουτερ και στελέχη συλλόγων που μπορεί να παραβίασαν τους αυστηρούς κανόνες ποδοσφαίρου για τη λογιστική.
4. Αδιευκρίνιστες συμφωνίες που επέτρεψαν στον Αμπράμοβιτς και τον υπερ-πράκτορα Πίνχας Ζαχάβι να ελέγχουν τις καριέρες 21 νεαρών ποδοσφαιριστών υπό αμφιλεγόμενες συμφωνίες ιδιοκτησίας τρίτων, οι οποίες έχουν συγκριθεί με δεσμευμένη εργασία.

Η έρευνα αποκαλύπτει «πώς ο παγκόσμιος λογιστικός κολοσσός PwC, παλαιότερα γνωστός ως PricewaterhouseCoopers, έθεσε το γραφείο του στην Κύπρο και τους 1.100 υπαλλήλους του στην υπηρεσία των συμμάχων Πούτιν εν μέσω της αιματηρής εισβολής της Ρωσίας στην Ουκρανία. Το έργο παρέχει μια εις βάθος ματιά στο πώς η PwC βοήθησε τον Alexey Mordashov, έναν από τους πλουσιότερους βιομηχάνους της Ρωσίας, να μεταφέρει μια επένδυση 1,4 δισεκατομμυρίων δολαρίων από το όνομά του σε λίγο για να αποφύγει τις κυρώσεις της ΕΕ».

Εκπρόσωπος της PwC δήλωσε: «Οποιοσδήποτε ισχυρισμός για μη συμμόρφωση με τους ισχύοντες νόμους και κανονισμούς λαμβάνεται πολύ σοβαρά υπόψη, διερευνάται και λαμβάνονται τα κατάλληλα μέτρα εάν είναι απαραίτητο».

Ο Mordashov και η PwC είπαν ότι δεν γνώριζαν για την ποινική έρευνα. Ο Guardian σημειώνει ότι δεν έχει δει κανένα στοιχείο για πρόθεση παραβίασης κανόνων.

Η απόφαση της ΕΕ να επιβάλει κυρώσεις στον Mordashov επιβεβαιώθηκε με απόφαση τον Σεπτέμβριο, σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο, αλλά ο ολιγάρχης μπορεί να ασκήσει εκ νέου έφεση.

Τα έγγραφα που διέρρευσαν, τα οποία χρονολογούνται από τα μέσα της δεκαετίας του 1990 έως τον Απρίλιο του 2022, δείχνουν σχεδόν 800 εταιρείες και καταπιστεύματα εγγεγραμμένα σε φορολογικούς παραδείσους υπό καθεστώς μυστικότητας που ανήκαν ή ελέγχονταν από Ρώσους που έχουν τεθεί υπό κυρώσεις από το 2014, όταν η Ρωσία προσάρτησε την Κριμαία. Αυτές περιλαμβάνουν περισσότερες από 650 κυπριακές εταιρείες και καταπιστεύματα.

Εμπλέκουν και τον πρώην Πρόεδρο Νίκο Αναστασιάδη

Ο πρώην πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας αναφέρεται στην έρευνα του Guardian για τις πληρωμές Ρώσων ολιγαρχών μέσω Κύπρου. Όπως αναφέρεται συγκεκριμένα:

«Μια έρευνα του 2019 από τον συνεργάτη μέσων ενημέρωσης της ICIJ, OCCRP, διαπίστωσε ότι πριν αναλάβει ο Αναστασιάδης, εταίροι στο δικηγορικό του γραφείο υπηρέτησαν ως αξιωματούχοι στις εταιρείες που συνδέονται με τεράστιες ύποπτες επιχειρήσεις νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες, συμπεριλαμβανομένων συμφωνιών που συνδέονται με συμμάχους του Πούτιν.

Με την ανάληψη των καθηκόντων του, ο Αναστασιάδης άφησε την εταιρεία στις δύο κόρες του και άλλους συνεργάτες και ταξίδεψε στη Μόσχα, όπου συναντήθηκε με τον Πούτιν και εξασφάλισε συμφωνίες που προωθούν στενότερους οικονομικούς και χρηματοοικονομικούς δεσμούς».

Τι απαντά η Κυπριακή κυβέρνηση

Η κυπριακή κυβέρνηση απάντησε υποσχόμενη μια «προσέγγιση μηδενικής ανοχής» στις παραβιάσεις των κυρώσεων, καθώς αγωνίζεται να διαφυλάξει το καθεστώς της χώρας ως χρηματοοικονομικού κέντρου.

Ο Κύπριος κυβερνητικός εκπρόσωπος Κωνσταντίνος Λετυμπιώτης δήλωσε:

«Η στρατηγική της κυβέρνησής μας, που ανέλαβε τα καθήκοντά του τον Μάρτιο του 2023, είναι η μηδενική ανοχή σε θέματα που αφορούν φοροδιαφυγή κυρώσεων και παραβίαση νόμου και κατ’ επέκταση να διαφυλάξει το όνομα της χώρας ως αξιόπιστο χρηματοπιστωτικό κέντρο. Θα ήθελα να τονίσω ότι η κυβέρνησή μας είναι κατηγορηματικά δεσμευμένη στην καταπολέμηση της διαφθοράς και της παράνομης χρηματοδότησης και λαμβάνει όλα τα απαραίτητα μέτρα για να διασφαλίσει την πλήρη εφαρμογή των κυρώσεων της ΕΕ».

Μετά την άσκηση του εκλογικού του δικαιώματος, ο Πρόεδρος Αναστασιάδης, σε δηλώσεις του στα ΜΜΕ και ερωτηθείς αν θα βρίσκεται στο πλευρό του όποιου εκλεγεί Πρόεδρος της Δημοκρατίας, είπε ότι «αυτό είναι το καθήκον του καθενός από μας. Σήμερα, ο λαός αποφασίζει ποιος θα είναι ο επόμενος Πρόεδρος. Θα πρέπει να τον περιβάλουμε, όποιος και αν είναι, και με αγάπη και με εμπιστοσύνη και όπου ο καθένας μπορεί να συμβάλει έτσι ώστε να επιτύχει στο έργο του.

Αυτό είναι το καθήκον μας. Και αν είναι κάτι που θέλω είναι να επαναλάβω αυτό που υπαγορεύουν οι κανόνες της δημοκρατίας. Ο λαός αποφασίζει, η πλειοψηφία αποφασίζει και η μειοψηφία σέβεται.

Να καλέσω τον λαό μαζικά να συμμετάσχει σε αυτή την εκλογική διαδικασία. Το έχουμε πει πολλές φορές, ανεξάρτητα των αισθημάτων που τρέφουν οι οποιοιδήποτε θα πρέπει να ασκήσουν το εκλογικό τους δικαίωμα και καθήκον, αν θέλετε, προς τη δημοκρατία, ανεπηρέαστα, με βάση τα δικά τους κριτήρια».

Ερωτηθείς αν ανοίγει ένας νέος κύκλος για τον ίδιο, ο Πρόεδρος Αναστασιάδης είπε ότι «δεν είναι θέμα να ανοίξει άλλος κύκλος. Θα είμαι παρών, πάντοτε διακριτικά, και εκεί και όπου θα χρειαστεί η παρέμβαση μου θα είναι προς τη θετική κατεύθυνση και όχι την αρνητική».

Κληθείς να σχολιάσει την τοποθέτηση της κας Καίτης Κληρίδη χθες περί διαφθοράς, ο Πρόεδρος Αναστασιάδης είπε ότι «δεν θέλω να σχολιάζω χυδαιότητες. Δεν θέλω να σχολιάζω αυτό που προσπάθησαν άλλοι να περάσουν μέσα στον λαό. Θα πρέπει να υπάρχει αλληλοσεβασμός. Δεν θέλω να πω τίποτα περισσότερο».

Σε παρατήρηση δημοσιογράφου ότι μιλά με πικρία, ο Πρόεδρος Αναστασιάδης είπε «και βεβαίως με πικρία. Είναι δυνατόν ποτέ επειδή φέρεις ένα όνομα να πρέπει να μην το τιμάς κιόλας».

Θα ακολουθήσει υπογραφή συμφωνίας από τους υπουργούς Παιδείας και Θρησκευμάτων της Ελλάδας και Παιδείας, Αθλητισμού και Νεολαίας της Κυπριακής Δημοκρατίας για την αμοιβαία ακαδημαϊκή αναγνώριση πανεπιστημιακών τίτλων σπουδών.

Στη συνέχεια, ο κ. Μητσοτάκης και ο κ. Αναστασιάδης θα πραγματοποιήσουν επίσκεψη στο Μάτι, στον χώρο όπου εκτελούνται τα έργα για τη δημιουργία Πάρκου Μνήμης με δωρεά της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκος Αναστασιάδης απηύθυνε χαιρετισμό στην αντικατοχική εκδήλωση του Δήμου Μόρφου, όπου αναφέρθηκε στις προσπάθειες λύσης του Κυπριακού τα τελευταία χρόνια, αλλά και στην αξίωση της Τουρκίας για λύση δύο κρατών.

«Όλη η προσπάθεια, η μη υλοποίηση των όσων είχαν συμφωνηθεί στο Βερολίνο στις 25 Νοεμβρίου ήταν πώς να αναλωθεί άγονος ο χρόνος, προκειμένου να εξοστρακιστεί ο κ. Ακκιντζί, να έρθει ο σημερινός εγκάθετος, ο οποίος υλοποιεί κατά γράμμα τις εντολές της Τουρκίας. Αυτό επεδίωκαν και αυτό αποδεικνύεται από τις καταθέσεις πλέον προτάσεων που παρέθεσαν στον ΓΓ στις 25 Απριλίου 2021 όταν πλέον ανερυθρίαστα προέβαλαν την αξίωση για λύση δύο κρατών. Ενάντια στα ψηφίσματα των ΗΕ, ενάντια στις αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας, ενάντια στις αρχές και αξίες γενικότερα της παγκόσμιας τάξης ή της ΕΕ», επεσήμανε, για να προσθέσει πως «αυτοί που ευθύνονται είναι όσοι μέσα από τις αδιάλλακτες θέσεις, προσπαθούσαν να μετατρέψουν την Κύπρο σε ένα ελεγχόμενο, ή υποχείριο Κράτος, όπως μετέτρεψαν την κατεχόμενη Κύπρο. Την ίδια ώρα ευθύνη φέρουν και τα Ηνωμένα Έθνη και η ΕΕ».

Να μην ανεχθεί η Διεθνής Κοινότητα την τουρκική προκλητικότητα, λέει ο Αναστασιάδης

Ο Πρόεδρος Αναστασιάδης σημείωσε πως «θα πρέπει να γίνει κατανοητό πως όσο η Διεθνής Κοινότητα, όσο η ΕΕ, εθελοτυφλούν, αποδέχονται ή ανέχονται την τουρκική συμπεριφορά είναι σα να επιβραβεύουν τον θύτη, ο οποίος θέλει να μετατρέπεται σε θύμα. Δεν εξηγείται διαφορετικά η συμπεριφορά του κου Ερντογάν. Είναι η ανοχή της Ευρώπης που τον εκτρέφει. Διαφορετικά δεν θα είχε το θράσος, ενώπιον των Ηνωμένων Εθνών, αλλά και της προχθεσινής σύναξης στην Πράγα της Ευρωπαϊκής Κοινότητας να προβάλλει ότι επιδιώκει τη λύση των όποιων προβλημάτων με φιλικό τρόπο με τα γειτονικά κράτη στη βάση του Διεθνούς Δικαίου». Και κατέληξε: «Ο αγώνας συνεχίζεται για να μεταπειστούν αυτοί που λαμβάνουν αποφάσεις».

Σύμφωνα με πληροφορίες, πέρα από τις φιλοφρονητικές αναφορές, ο κ. Αναστασιάδης ανέφερε στον κ. Ερντογάν ότι το Κυπριακό πρέπει να λυθεί και να γίνει επιστροφή στις προσπάθειες  για λύση του Κυπριακού.

Ο κ. Ερντογάν σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες συμφώνησε πως πρέπει να λυθεί το Κυπριακό, ωστόσο δεν είναι η κατάλληλη ώρα για να δουν το συγκεκριμένο θέμα.

Όπως πληροφορείται το ΚΥΠΕ, αν και οι δύο ηγέτες συμμετείχαν σε συζητήσεις με αντικείμενο τη θεματική «ειρήνη και ασφάλεια», συμμετείχαν σε ξεχωριστές συναντήσεις. Οι 44 ηγέτες της Ευρωπαϊκής Πολιτικής Κοινότητας συμμετείχαν σε ομάδες των 11 σε δύο πάνελ για την ειρήνη και την ασφάλεια, και σε δύο για τη θεματική «οικονομική κατάσταση, ενέργεια και κλιματική αλλαγή».

Ο κ. Αναστασιάδης αναφέρθηκε στις καθημερινές απειλές της Τουρκίας εναντίον της Ελλάδας και συγκεκριμένα την αμφισβήτηση της κυριαρχίας των ελληνικών νησιών, κόντρα σε κάθε διεθνή νόμο και κανόνα, καθώς και τις δεκάδες καθημερινές παραβιάσεις από τουρκικά αεροσκάφη του ελληνικού εναέριου χώρου, προσθέτοντας ότι η Τουρκία, κατέχει το 37% της Κύπρου, με στρατό.

«Για ποιες αλήθειες μιλάει ο κ. Ερντογάν; Για την αλήθεια ότι το ένα τρίτο των Κυπρίων αναγκάστηκαν να φύγουν από τα σπίτια τους και να ζουν αλλού; Για την αλήθεια ότι ο κ. Ερντογάν δεν δέχεται καμία από τις λύσεις που του προτείνει ο ΟΗΕ για ένα κράτος;», πρόσθεσε και ζήτησε από τους προέδρους των κρατών να λάβουν σοβαρά υπόψιν τους τις ενέργειες της Τουρκίας, ιδιαίτερα το τελευταίο διάστημα.

«Η ελληνοκυπριακή πλευρά απορρίπτει και θα συνεχίσει να απορρίπτει οποιαδήποτε λύση δύο κρατών, την οποία θέλει να περάσει η Τουρκία. Θα ήθελα να δω την πατρίδα μου, ενωμένη, τις δύο πλευρές να ζουν και να εξελίσσονται μαζί. Για ένα καλύτερο και πιο σταθερό μέλλον για την ανθρωπότητα».
 

Την ίδια ώρα εξέφρασε την ελπίδα στη διάρκεια της ζωής του να καταφέρει να δει επανενωμένη την Κύπρο, κάτι που δεν κατάφερε στη 10ετη του θητεία, όπως είπε.

Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας θα έχει συνάντηση με τον Γενικό Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών Αντόνιο Γκουτέρες, στο Γραφείο του στη Γενική Γραμματεία.

• Ολόκληρη η ομιλία Αναστασιάδη στην 77ης Σύνοδο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ

, Εξοχότητες, κυρίες και κύριοι,

Remaining Time-0:00

Fullscreen

Mute

Καθώς μόνο μερικοί μήνες απομένουν για την ολοκλήρωση της δεκαετούς θητείας μου, βρίσκομαι ενώπιον σας για να προσφωνήσω τις εργασίες της Συνόδου της Γενικής Συνέλευσης για τελευταία φορά.

Τίποτα δεν θα επιθυμούσα περισσότερο από το να αντικατοπτρίζει η προσφώνηση αυτή θετικές εξελίξεις στα όσα η ανθρωπότητα αντιμετώπισε ή αντιμετωπίζει.

Όπως όλοι εσείς, θα ήθελα να μπορούσα να επικροτήσω τα αποτελέσματα της εφαρμογής είτε των προνοιών του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών είτε των αποφάσεων και των ψηφισμάτων της Γενικής Συνέλευσης και του Συμβουλίου Ασφαλείας, τα οποία θα διασφάλιζαν ότι:

(i) Οποιεσδήποτε απειλές ή απόπειρες να τεθεί υπό αμφισβήτηση η κυριαρχία και η εδαφική ακεραιότητα οποιουδήποτε κράτους μέλους των Ηνωμένων Εθνών έχουν τερματιστεί πλήρως ή έχουν ελαχιστοποιηθεί.

(ii) Μακροχρόνιες συγκρούσεις και διενέξεις έχουν επιλυθεί ή βρίσκονται στη διαδικασία επίλυσης, σύμφωνα με τις αποφάσεις και τα ψηφίσματα των Ηνωμένων Εθνών.

(iii) Ότι η ανάγκη μεταρρύθμισης του Οργανισμού έχει οδηγήσει στην αποτελεσματική πρόληψη νέων απειλών και προκλήσεων για την παγκόσμια ειρήνη.

(iv) Ότι μέσα από το νέο τους ρόλο τα Ηνωμένα Εθνη έχουν εφαρμόσει δράσεις με στόχο την αποτελεσματική καταπολέμηση της πείνας και τη βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης για εκατοντάδες εκατομμύρια ανθρώπους που βρίσκονται σε τρομερή ανάγκη.

(v) Ότι ο αριθμός των προσφύγων και μεταναστών που εξαναγκάζονται να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους, λόγω συγκρούσεων ή φτώχειας, έχει μειωθεί δραστικά.

Περαιτέρω:

(vi) Ότι θα μπορούσαμε να αντιμετωπίσουμε τον κοινωνικό και οικονομικό αποκλεισμό, την έλλειψη επαρκών προτύπων υγειονομικής περίθαλψης και την έλλειψη εκπαιδευτικών ευκαιριών.

(vii) Ότι η βιώσιμη ανάπτυξη θα είχε επιτέλους καταστεί πραγματικότητα για όλες τις χώρες και τις περιοχές σε ανάγκη, θεσπίζοντας τις αναγκαίες πολιτικές και κοινωνικοοικονομικές συνθήκες που θα οδηγούσαν στη σταθερότητα, την οικονομική ανάπτυξη και την οικοδόμηση θεσμών.

(viii) Ότι τα μέτρα για την πρόληψη της κλιματικής αλλαγής και τις καταστροφικές συνέπειές της θα είχαν εφαρμοστεί με συνέπεια από όλα τα εμπλεκόμενα μέρη.

(ix) Ότι η τρομοκρατία και ο θρησκευτικός φονταμενταλισμός θα έδιναν τη θέση τους στην ανοχή και την κατανόηση.

(x) Ότι τα τρισεκατομμύρια δολάρια που δαπανούνται για όπλα καταστροφής θα είχαν αντίθετα δαπανηθεί σε δράσεις και προγράμματα που αποσκοπούν στη γεφύρωση του χάσματος μεταξύ πλούσιων και φτωχών κρατών.

(xi) Kαι τέλος, ότι αυτή η πολυμέρεια θα ήταν το καθοδηγητικό δόγμα όλων των κρατών.

Εξοχότητες, κυρίες και κύριοι,

Προσφωνώντας τη Γενική Συνέλευση το 2018 και αναφερόμενος στην αδυναμία αντιμετώπισης των ίδιων προβλημάτων, είχα αναρωτηθεί και παραθέτω επί λέξει:

«Πώς γίνεται λοιπόν να επιστρέφουμε ξανά και ξανά, χρόνο με το χρόνο, ως είδος τελετουργικού, για να επιβεβαιώσουμε τη θλιβερή έλλειψη αποτελεσματικότητας από μερικούς και την προσπάθεια εξωραϊσμού από άλλους, για αυτό που στην πραγματικότητα είναι η αδυναμία μας να εκπληρώσουμε τους στόχους του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών;

Γιατί οι αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας παραμένουν στη συντριπτική πλειοψηφία τους απλά πιστοποιητικά που πιστοποιούν παραβιάσεις;

Γιατί δεν εφαρμόζονται το διεθνές δίκαιο και οι διεθνείς συμφωνίες;

Γιατί οι στρατηγικές και τα προγράμματα, που στοχεύουν στη δημιουργία καλύτερων συνθηκών για τους ανθρώπους που υποφέρουν, παραμένουν ευσεβείς πόθοι;»

Αξιότιμοι φίλοι,

Αν και γνωρίζω καλά ότι αυτό που πρόκειται να πω είναι γνωστό σε όλους σας, για χάρη της ιστορίας δεν μπορώ παρά να παραθέσω κάποιες αλήθειες που οδηγούν σε μια φθίνουσα πορεία και σε σταδιακή απώλεια της αξιοπιστίας των Ηνωμένων Εθνών.

Ενός Οργανισμού που δημιουργήθηκε αμέσως μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο για την αποτροπή νέων καταστροφών, την εδραίωση της ειρήνης, την παροχή προστασίας και ελπίδας σε όσους χρειάζονται αποτελεσματική προστασία και για δράση ενάντια σε όλες τις προκλήσεις που έχω ήδη αναφέρει.

Γνωρίζω ότι αυτό που λέω μπορεί να είναι εκτός των ορίων της διπλωματικής εθιμοτυπίας, αλλά πραγματικά πιστεύω ότι η υποχρέωση κάθε ηγέτη έναντι της Ιστορίας δεν είναι να παραβλέπει τις αδυναμίες και τα ελαττώματα προς όφελος του ευσεβοποθισμού ή της κολακείας.

Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο θα προχωρήσω σε μια ανασκόπηση, όχι μόνο των λόγων που έχουν μετατρέψει τον Οργανισμό σε αποθετήριο προβλημάτων, αλλά και του τι πρέπει να κάνουν τα κράτη για να προσφέρουν αξιοπιστία στον Οργανισμό, καθώς και την ικανότητα να επιβάλλει με αποτελεσματικό τρόπο τη διεθνή έννομη τάξη ή να εφαρμόζει με συνέπεια αποφάσεις και προγράμματα προς όφελος της ανθρωπότητας.

Κυρίες και κύριοι,

Κατά τη γνώμη μου, οι αδυναμίες και η αναποτελεσματικότητα των Ηνωμένων Εθνών οφείλονται στα εξής:

1. Το γεγονός ότι οικονομικά ή άλλα συμφέροντα ισχυρών κρατών μελών προηγούνται του διεθνούς δικαίου.

2. Ότι παρά το τέλος του Ψυχρού Πολέμου, συμμαχίες που βασίζονται σε κοινά συμφέροντα οδηγούν σε ανοχή προς τα κράτη που παραβιάζουν το διεθνές δίκαιο, αν ο παραβάτης βρίσκεται στη σφαίρα επιρροής τους.

3. Την αναβίωση των ηγεμονικών τάσεων από ορισμένα κράτη με στόχο τη δημιουργία νέων αυτοκρατοριών, εις βάρος των μικρότερων κρατών και κατά παράβαση του διεθνούς δικαίου.

4. Παρά τη δεδηλωμένη πρόθεση του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών να προχωρήσει στην πολύ αναγκαία μεταρρύθμιση και τον εκσυγχρονισμό του Οργανισμού, καθώς και του τρόπου λειτουργίας του και των διαδικασιών λήψης αποφάσεων, η έλλειψη προθυμίας εκ μέρους των προαναφερόμενων κρατών δεν επέτρεψε την εφαρμογή μιας τέτοιας αλλαγής.

5. Ως αποτέλεσμα των ίδιων πολιτικών σκοπιμοτήτων, ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών, δυστυχώς, υιοθετεί μια στάση ίσων αποστάσεων, ακόμη και όταν έρχεται αντιμέτωπος με παραβίαση αποφάσεων, ψηφισμάτων και καθορισμένου πεδίου εφαρμογής και αρμοδιότητας που έχουν αναφερθεί σαφώς στη Γραμματεία.

Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να παίρνουν θάρρος τα κράτη που προβαίνουν σε παραβιάσεις, τα οποία όχι μόνο αγνοούν το διεθνές δίκαιο, αλλά δημιουργούν και νέα προηγούμενα εκτός του πλαισίου της νομιμότητας.

Κυρίες και κύριοι,

Έχω παραθέσει τους κύριους λόγους για την έλλειψη αποτελεσματικότητας και για την αδυναμία του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών να ανταποκριθεί στις προσδοκίες δισεκατομμυρίων ανθρώπων.

Γνωρίζω ότι μπορεί να θεωρηθώ ως ένας ρομαντικός ιδεολόγος, αλλά πιστεύω ότι τα πρόσφατα γεγονότα και τα προβλήματα που επηρεάζουν τον κόσμο, δεν αφήνουν καμία άλλη επιλογή παρά τη λήψη τολμηρών, αλλά αναγκαίων αποφάσεων, όπως:

(α) Ο εντοπισμός των αιτιών που οδηγούν σε περιττές αντιπαλότητες και διενέξεις και η ανανέωση της δέσμευσής μας για μια παγκόσμια τάξη πραγμάτων βασισμένη στο διεθνές δίκαιο: Μια παγκόσμια τάξη που διασφαλίζει ότι η ειρήνη, η ασφάλεια, τα ανθρώπινα δικαιώματα και η βιώσιμη ανάπτυξη παραμένουν οι υψηλότερες αξίες που αναλαμβάνουμε να διατηρήσουμε και να διαφυλάξουμε.

(β) Πολιτική βούληση και αποφασιστικότητα να προχωρήσουμε με μεταρρύθμιση και εκσυγχρονισμό του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών σε ένα δίκαιο, αποτελεσματικό και αποδοτικό πολυεπίπεδο σύστημα διακυβέρνησης.

Και αυτή η διαδικασία μεταρρύθμισης και εκσυγχρονισμού καθίσταται ακόμη πιο επιτακτική και επείγουσα με τον επικείμενο κίνδυνο μετά από 77 χρόνια ενός νέου Παγκόσμιου Πολέμου, μετά την παράνομη εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία.

Διακεκριμένοι φίλοι,

Η αναφορά μου στην ανάγκη για μεταρρυθμίσεις στη δομή και τον μηχανισμό εφαρμογής των αποφάσεων που λαμβάνονται από τον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών δεν προκύπτει μόνο από την εκτίμησή μου για άλλα διεθνή προβλήματα, αλλά και από αυτά που η χώρα μου εξακολουθεί να υφίσταται και να υποφέρει ως αποτέλεσμα της τουρκικής εισβολής στην Κύπρο το 1974.

Με βαθιά απογοήτευση άκουσα τον Πρόεδρο Ερντογάν να ισχυρίζεται ότι, και παραθέτω επί λέξει: «Ως Τουρκία θέλουμε όλα τα ζητήματα στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο να επιλυθούν στο πλαίσιο των σχέσεων καλής γειτονίας και σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο».

Πόσο προκλητικό και ειρωνικό είναι για τον Τούρκο Πρόεδρο να προβάλλει έναν τέτοιο ισχυρισμό, όταν απειλεί να καταλάβει τα ελληνικά νησιά ή όταν διαπράττει χιλιάδες παραβιάσεις του εναέριου χώρου ενός κυρίαρχου και γειτονικού κράτους, κατά παράβαση του διεθνούς δικαίου;

Πόσο πιο προκλητικό είναι να εκφράζεται η επιθυμία για επίλυση διαφορών «σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο», όταν ο ίδιος αρνείται να εφαρμόσει πολυάριθμα ψηφίσματα των Ηνωμένων Εθνών για το κυπριακό πρόβλημα και δημιουργεί νέα τετελεσμένα;

Πόσο σύμφωνη με το διεθνές δίκαιο είναι η άρνησή του να συμμορφωθεί με:

(α) Το Ψήφισμα 3212 της Γενικής Συνέλευσης που εγκρίθηκε τον Οκτώβριο του 1974, με το οποίο ζητείται η ταχεία απόσυρση όλων των ξένων ενόπλων δυνάμεων και της ξένης στρατιωτικής παρουσίας και προσωπικού από την Κυπριακή Δημοκρατία και η παύση κάθε ξένης παρέμβασης στις υποθέσεις της.

(β) Ψήφισμα που εγκρίθηκε με το Ψήφισμα 365 του Συμβουλίου Ασφαλείας τον Δεκέμβριο του ίδιου έτους.

(γ) Το Ψήφισμα 1251 του Συμβουλίου Ασφαλείας του 1999, το οποίο επιβεβαιώνει τη θέση του ότι η διευθέτηση του κυπριακού προβλήματος θα πρέπει να βασίζεται σε ένα Κράτος της Κύπρου με ενιαία κυριαρχία και διεθνή προσωπικότητα και ενιαία ιθαγένεια, με την ανεξαρτησία και την εδαφική του ακεραιότητα να διαφυλάσσεται, στο πλαίσιο μιας διζωνικής και δικοινοτικής ομοσπονδίας.

Τονίζεται, επίσης, ότι μια τέτοια διευθέτηση πρέπει να αποκλείει την ένωση του συνόλου ή μέρους του με οποιαδήποτε άλλη χώρα όπως και οποιαδήποτε μορφή διχοτόμησης ή απόσχισης.

Ο κ. Ερντογάν πέρυσι ισχυρίστηκε ότι οι προσπάθειες θα πρέπει να επικεντρωθούν στην επίτευξη μιας διευθέτησης που θα βασίζεται στις ούτω καλούμενες «πραγματικότητες επί του εδάφους», ενώ φέτος μίλησε για την ανάγκη όλοι να «δουν την αλήθεια» και ότι υπάρχουν «δύο χωριστά κράτη και δύο χωριστοί λαοί στο νησί σήμερα».

Και αναρωτιέμαι για ποια αλήθεια μιλάει;

1. Την αλήθεια ότι 37 % της επικράτειας της Κυπριακής Δημοκρατίας, ενός κράτους μέλους της ΕΕ, παραμένει υπό στρατιωτική κατοχή;

2. Την αλήθεια ότι μετά την τουρκική εισβολή του 1974 το ένα τρίτο των Ελληνοκυπρίων αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τις πατρογονικές τους εστίες;

3. Την αλήθεια ότι έχουν εμφυτεύσει εκατοντάδες χιλιάδες Τούρκους υπηκόους στις κατεχόμενες περιοχές, αλλάζοντας έτσι το δημογραφικό χαρακτήρα του νησιού: μετατρέποντας τους Τουρκοκύπριους σε μειονότητα στις περιοχές που κατέχουν παράνομα;

4. Την αλήθεια ότι η Τουρκία έχει ιδρύσει μια παράνομη οντότητα στις κατεχόμενες περιοχές, η οποία βρίσκεται υπό τον απόλυτο πολιτικό, οικονομικό, κοινωνικό, πολιτιστικό και θρησκευτικό της έλεγχο;

Μια παράνομη οντότητα που περιγράφεται από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων ως «υποτελής τοπική διοίκηση» της Τουρκίας;

5. Την αλήθεια ότι η Τουρκία προσπαθεί να εξισώσει το Κράτος, τη διεθνώς αναγνωρισμένη Κυπριακή Δημοκρατία με την παράνομη αποσχιστική οντότητα;

6. Την αλήθεια ότι η πιο πάνω διακήρυξη της υποτιθέμενης απόσχισης έχει καταδικαστεί από το Συμβούλιο Ασφαλείας και θεωρήθηκε νομικά άκυρη;

7. Την αλήθεια ότι το Συμβούλιο Ασφαλείας ζήτησε την ανάκλησή της και από όλα τα κράτη και τη διεθνή κοινότητα στο σύνολό της, να μην την αποδεχθεί ή να την υποβοηθήσει με οποιονδήποτε τρόπο;

8. Την αλήθεια ότι προσπαθούν να αλλάξουν το καθεστώς της περιφραγμένης πόλης της Αμμοχώστου, σε αντίθεση με τα ψηφίσματα 550 και 789 του Συμβουλίου των Ηνωμένων Εθνών;

9. Την αλήθεια ότι η Τουρκία υιοθετεί τη δική της αυθαίρετη ερμηνεία του διεθνούς δικαίου που μειώνει την Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη της Κύπρου κατά 44 %, εις βάρος τόσο των Ελληνοκυπρίων όσο και των Τουρκοκυπρίων, σε αντίθεση με τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας;

Κυρίες και κύριοι,

Όπως έχω επισημάνει προηγουμένως, όταν αποφάσεις ή ψηφίσματα που βασίζονται στο διεθνές δίκαιο δεν πρόκειται να εφαρμοστούν ή να επιβληθούν, τότε αυτό, δικαίως, θα μπορούσε να εκληφθεί ως ενθάρρυνση ή ακόμη και επιβράβευση της αυθαιρεσίας.

Σε αυτό ακριβώς γινόμαστε μάρτυρες σήμερα με το κυπριακό πρόβλημα. Η Τουρκία, η οποία παραβιάζει συστηματικά το διεθνές δίκαιο, καλεί τη διεθνή κοινότητα να αναγνωρίσει τα παράνομα τετελεσμένα της.

Αξιότιμοι φίλοι,

Δυστυχώς, αυτός ήταν ο μακροχρόνιος στόχος της Τουρκίας, από το 1956.

Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο, παρά τους ιστορικούς συμβιβασμούς από μέρους της ελληνοκυπριακής πλευράς, όλες οι προσπάθειες για την επίτευξη λύσης στο κυπριακό πρόβλημα απέτυχαν ως αποτέλεσμα της αδιάλλακτης στάσης και των παράλογων απαιτήσεων της Τουρκίας.

Το τελευταίο παράδειγμα είναι η Διάσκεψη για την Κύπρο που πραγματοποιήθηκε στο Κραν Μοντανά τον Ιούλιο του 2017, κατά την οποία, όσον αφορά τις εσωτερικές πτυχές του κυπριακού προβλήματος, ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών αξιολόγησε στην έκθεσή του στις 28 Σεπτεμβρίου 2017 ότι: «Τα βασικά εκκρεμή ζητήματα που σχετίζονται με τη διακυβέρνηση και τον καταμερισμό της εξουσίας παρέμειναν λίγα» και ότι «μέχρι το κλείσιμο της Διάσκεψης, οι πλευρές είχαν ουσιαστικά λύσει το βασικό ζήτημα της αποτελεσματικής συμμετοχής».

Έτσι, ενώ ο στόχος του Γενικού Γραμματέα για την επίτευξη στρατηγικής συμφωνίας ήταν κοντά, ο λόγος της ανεπιτυχούς έκβασης ήταν η άκαμπτη στάση και η επιμονή της Τουρκίας στη διατήρηση της αναχρονιστικής Συνθήκης Εγγυήσεων, του δικαιώματος επέμβασης και της μόνιμης παρουσίας στρατευμάτων.

Και θα ήθελα να υπενθυμίσω τη δήλωση του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ του Ιουνίου 2017, στην οποία τόνισε ότι: «Η πρόοδος στο παρόν Κεφάλαιο για την Ασφάλεια και τις Εγγυήσεις αποτελεί βασικό στοιχείο για την επίτευξη συνολικής συμφωνίας».

Μετά από μια περίοδο αδιεξόδου και παρά την απογοήτευσή μας, αναλάβαμε νέες πρωτοβουλίες για επανέναρξη της διαδικασίας από το σημείο που σταμάτησε στο Κραν Μοντανά, με αποκορύφωμα την Κοινή Δήλωση που επιτεύχθηκε με τον Γενικό Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών και τον Τουρκοκύπριο ηγέτη στις 25 Νοεμβρίου 2019, η οποία επαναβεβαίωνε τις αρχές για την επανέναρξη νέου γύρου συνομιλιών.

Συγκεκριμένα: την Κοινή Δήλωση της 11ης Φεβρουαρίου 2014, τις προηγούμενες συγκλίσεις και το πλαίσιο έξι σημείων που παρουσίασε ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών στο Κραν Μοντανά.

Δυστυχώς, για ακόμα μια φορά, η Τουρκία υπονόμευσε την προοπτική επανέναρξης της διαπραγματευτικής διαδικασίας και αντ’ αυτού στη συνάντηση που διεξήχθη τον Απρίλιο 2021, παρουσίασαν τη θέση τους για αλλαγή της συμφωνημένης βάσης λύσης, από μια ομοσπονδιακή λύση σε λύση δύο κρατών.

Παρ’ όλα αυτά, η πλευρά μας ανέλαβε νέα πρωτοβουλία η οποία, επίσης, οδήγησε σε νέα κοινή συνάντηση των ηγετών των δύο κοινοτήτων με τον Γενικό Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών τον Σεπτέμβριο 2021, στη διάρκεια της οποίας συμφωνήθηκε ότι ο τελευταίος θα προχωρούσε με το διορισμό Αντιπροσώπου, ώστε να διαβουλευθεί και με τις δύο πλευρές και όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη με στόχο την επίτευξη κοινού εδάφους για επανέναρξη νέας ειρηνευτικής διαδικασίας.

Για ακόμα μια φορά, η Τουρκία αρνήθηκε να τηρήσει την εν λόγω συμφωνία.

Συνεχίσαμε, επίσης, να αναλαμβάνουμε πρωτοβουλίες για άρση του αδιεξόδου, με την επιστολή που απέστειλα στον Τουρκοκύπριο ηγέτη στις 23 Μαΐου 2022, και στην οποία διαβίβασα εποικοδομητικές προτάσεις για υιοθέτηση Μέτρων Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης προς όφελος και των δύο πλευρών.

Μέτρα τα οποία απορρίφθησαν αμέσως από την τουρκοκυπριακή πλευρά, η οποία αντιπρότεινε δικές της προτάσεις σύμφωνες με το στόχο της για λύση δύο κρατών.

Με βάση τα πιο πάνω, είναι πιστεύω σαφές ότι η ελληνοκυπριακή κοινότητα έχει καταβάλει και θα συνεχίσει να καταβάλλει κάθε δυνατή προσπάθεια για επανέναρξη των συνομιλιών, με στόχο την επίτευξη λύσης βασισμένης στα Ψηφίσματα των Ηνωμένων Εθνών.

Και όπως έχω τονίσει, ο μόνος τρόπος για να υπάρξει επίλυση διενέξεων και για επικράτηση της ειρήνης δεν είναι άλλος από την αταλάντευτη προσήλωση στο διεθνές δίκαιο και τον Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, όχι όμως αυθαίρετα ερμηνευμένα από αυτούς που επιδιώκουν να συγκαλύψουν τις βλέψεις τους για αναθεωρητισμό.

Κύριες και κύριοι,

Κατά τη διάρκεια της δεκαετούς θητείας μου, μπορεί να μην ευτύχησα να δω αυτό που η μεγάλη πλειοψηφία θα επιθυμούσε: τις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις του διεθνούς Οργανισμού, την επίλυση διεθνών διενέξεων και την αντιμετώπιση προκλήσεων που επηρεάζουν εκατοντάδες εκατομμύρια ανθρώπους, όπως η πείνα, η φτώχεια και κλιματική αλλαγή.

Μπορεί να μην ευτύχησα να δω την πατρίδα μου επανενωμένη, με τους Ελληνοκύπριους και Τουρκοκύπριους συμπατριώτες μου να ζουν σε συνθήκες ειρήνης, ευημερίας και σταθερότητας.

Ελπίζω όμως ειλικρινά πως στη διάρκεια της ζωής μου θα μπορέσω να δω ένα καλύτερο και πιο σταθερό μέλλον για την ανθρωπότητα.

Σας ευχαριστώ πολύ για την προσοχή σας.

Στις 12:00 οι δύο ηγέτες θα συμμετάσχουν στην τελετή παράδοσης-παραλαβής, στην Αεροπορική Βάση Ελευσίνας, του κυβερνητικού αεροσκάφους Embraer EMB-135, το οποίο δωρίζει η Ελλάδα στην Κυπριακή Δημοκρατία.

Στις 12:30 ο πρωθυπουργός θα επισκεφθεί τα Ναυπηγεία Ελευσίνας.

Στις 13.00, ο κ. Μητσοτάκης θα παρακαθίσει σε γεύμα που παραθέτει προς τιμήν του ο πρόεδρος του Δημοκρατικού Συναγερμού, Αβέρωφ Νεοφύτου.

Στις 17.15, θα συναντηθεί με την Επιτροπή Κατεχόμενων Δήμων και Κοινοτήτων.

Στις 19.00, ο πρωθυπουργός θα μιλήσει στο συνέδριο του Δημοκρατικού Συναγερμού.

Οι τουρκικές προκλήσεις των τελευταίων εβδομάδων, αναμένεται να τεθούν επί τάπητος στην συνάντηση που θα έχει στη Λευκωσία ο Έλληνας πρωθυπουργός με τον Κύπριο πρόεδρο, καθώς και οι τελευταίες εξελίξεις στο Κυπριακό, αλλά και θέματα κοινού ενδιαφέροντος, όπως είναι η ενέργεια και το μεταναστευτικό.

Κληθείς να σχολιάσει τις δηλώσεις του Τούρκου Υπουργού Εξωτερικών κ. Μεβλούτ Τσαβούσογλου, ο οποίος επανέλαβε το αίτημα για ισότιμο διαμοιρασμό του φυσικού αερίου με τους Τουρκοκύπριους καλώντας την ΕΕ να παρέμβει για να περάσει μέσω Τουρκίας προς την Ευρώπη το φυσικό αέριο της Κύπρου, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας είπε ότι «αυτό που έχω να απαντήσω στον κ. Τσαβούσογλου είναι, αν πραγματικά θέλει να συνομιλούμε (τότε) πριν και πάνω από όλα θα πρέπει να αναγνωρίσουν την Κυπριακή Δημοκρατία.

Moskva: Ποιο είναι το ρωσικό καταδρομικό που τυλίχθηκε στις φλόγες στη Μαύρη Θάλασσα – Εμείς το χτυπήσαμε, λένε οι Ουκρανοί

Δεύτερο, και εξίσου σημαντικό είναι να αποδεχθούν την πρόταση μας, την πρόσκληση μας είτε για διάλογο προς καθορισμό των διαχωριστικών γραμμών μεταξύ της ΑΟΖ της Κυπριακής Δημοκρατίας και της Τουρκίας ή να προσφύγουμε σε επιδιαιτησία.

Εάν και εφόσον αποδεχθούν κάτι ανάλογο και η απόφαση θα καθορίζει πλέον τις διαχωριστικές γραμμές μεταξύ της ΑΟΖ των δύο χωρών, τα πάντα μπορεί να είναι στο τραπέζι αν και εφόσον οι μελέτες δείξουν ότι μπορεί να είναι προσφορότερη μια ανάλογη λύση».

Ερωτηθείς αν η Λευκωσία προκρίνει αγωγό από το Ισραήλ στην Κύπρο και πλωτή μονάδα υγροποίησης στην Κύπρο και σε παρατήρηση ότι σήμερα η Βοηθός Υφυπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ δεν έδειξε να διαφωνεί, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας είπε ότι «δεν είναι θέμα της Κύπρου, είναι θέμα τετραμερούς απόφασης Κύπρου, Ισραήλ, Ελλάδας, Ιταλίας. Είναι ένα εγχείρημα για το οποίο η Ευρώπη έκρινε ότι θα πρέπει να χρηματοδοτήσει μάλιστα την έρευνα βιωσιμότητας, προκειμένου να εκτελεστεί. Συνεπώς, δεν είναι θέμα της Κύπρου ή ισχυρισμοί δικοί μας».

Σε παρατήρηση δημοσιογράφου ότι η πρόταση αφορά την Energeian, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας είπε ότι «δεν σχολιάζω προτάσεις, οι οποίες ακόμα βρίσκονται υπό συζήτηση».

Ερωτηθείς αν ακόμα θεωρεί τον αγωγό EastMed βιώσιμο, ο Πρόεδρος Αναστασιάδης είπε ότι «τα πάντα θα εξαρτηθούν από τη μελέτη που διεξάγεται με χρηματοδότηση της ΕΕ».