Αναλυτικά η ανακοίνωση

Ένας βαλλιστικός πύραυλος που εντοπίστηκε να κατευθύνεται προς τον τουρκικό εναέριο χώρο μετά την εκτόξευσή του από το Ιράν και τη διέλευσή του από τον ιρακινό και συριακό εναέριο χώρο, εξουδετερώθηκε με επιτυχία και εξουδετερώθηκε εγκαίρως από στοιχεία αεροπορικής και πυραυλικής άμυνας του ΝΑΤΟ που αναπτύχθηκαν στην Ανατολική Μεσόγειο.

Έχει διαπιστωθεί ότι το αντικείμενο που έπεσε στην περιοχή Ντόρτιολ της επαρχίας Χατάι ανήκει στα πυρομαχικά αεροπορικής άμυνας που χρησιμοποιήθηκαν στην αναχαίτιση μετά την καταστροφή της εν λόγω απειλής στον αέρα. Δεν υπήρξαν θύματα ή τραυματισμοί στο περιστατικό.

Όλα τα απαραίτητα μέτρα για την υπεράσπιση του εδάφους και του εναέριου χώρου μας θα ληφθούν με αποφασιστικότητα και χωρίς δισταγμό. Υπενθυμίζουμε ότι διατηρούμε το δικαίωμά μας να απαντήσουμε σε οποιεσδήποτε εχθρικές ενέργειες κατά της χώρας μας.

Προειδοποιούμε όλα τα μέρη να απέχουν από ενέργειες που θα μπορούσαν να επιδεινώσουν περαιτέρω τη σύγκρουση στην περιοχή. Στο πλαίσιο αυτό, θα συνεχίσουμε τις διαβουλεύσεις με το ΝΑΤΟ και τους άλλους συμμάχους μας.

Ο Τούρκος πρόεδρος σημείωσε ότι υποδέχτηκε στις 11 Φεβρουαρίου στην Τουρκία τον Κυριάκο Μητσοτάκη, με τον οποίο είχε την ευκαιρία, όπως είπε, «να συζητήσει διεξοδικά τις σχέσεις μεταξύ των δύο χωρών και τις θέσεις μας σε σχέση με το Αιγαίο και τη Μεσόγειο».

«Με τα κείμενα που υπογράψαμε, ενισχύσαμε περαιτέρω το θεσμικό και νομικό πλαίσιο των σχέσεών μας» ανέφερε και επαναλαμβάνοντας τα περί «τουρκικής μειονότητας της Δυτικής Θράκης», είπε πως μοιράστηκε με τον κ. Μητσοτάκη «τις προσδοκίες μας για την πλήρη αξιοποίηση των εκπαιδευτικών και θρησκευτικών δικαιωμάτων της».

Επανέλαβε επίσης τον στόχο για αύξηση του ετήσιου όγκου εμπορικών συναλλαγών στα 10 δισ. δολάρια από 7 δισ. δολάρια που είναι σήμερα.

Σε άλλο σημείο της ομιλίας του, όπως αναφέρει η ΕΡΤ, ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν δήλωσε: «Σε αυτή τη συγκυρία που το παγκόσμιο σύστημα βιώνει σοβαρές αναταράξεις, ο μοναδικός στόχος της Τουρκίας είναι να αυξήσει τον αριθμό των φίλων της και να κερδίσει νέους φίλους. Δεν επιδιώκουμε να δημιουργήσουμε εχθρότητες μέσα από διαφωνίες. Δεν έχουμε σκοπό να μεγεθύνουμε τις διαφορές και να επιδεινώσουμε τα προβλήματα. Σεβόμαστε τα δικαιώματα κυριαρχίας των χωρών και αναμένουμε από όλους να δείχνουν τον ίδιο σεβασμό στα δικά μας δικαιώματα και τους νόμους».

Απόστολος Χονδρόπουλος

Να διατηρήσουν ενεργούς τους διαύλους επικοινωνίας και σε ανώτατο επίπεδο και να επιδιώκουν μία “λειτουργική σχέση”, βασισμένη εν πολλοίς στο πεδίο που μπορεί και σε αυτές τις συνθήκες να σημειώνεται πρόοδος: στην “θετική ατζέντα”.   

Ανακοινώνοντας την ημερομηνία διεξαγωγής του 6ου Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας- για το οποίο ο εκπρόσωπος της τουρκικής Προεδρίας ανέφερε ότι “θα εξετάσει τις σχέσεις Τουρκίας – Ελλάδας σε όλες τις διαστάσεις τους και θα συζητηθούν οι δυνατότητες προώθησης της συνεργασίας μεταξύ των δύο γειτονικών χωρών”–  η Αθήνα ήταν σαφής ως προς το μήνυμα που εξέπεμψε από την δική της πλευρά: Με την Τουρκία έχουμε μια και μόνη διαφορά, τον καθορισμό ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδας και “ουδέποτε θα βάλουμε στο τραπέζι ζητήματα κυριαρχίας και κόκκινων γραμμών”.

Σε αυτό το πλαίσιο ο ίδιος ο Κυριάκος Μητσοτάκης μιλώντας στο Foreign Policy, όπου τόνισε πως θα μεταβεί στην Άγκυρα για να διατυπώσει “ξεκάθαρες θέσεις ως προς τη βασική μας διαφορά, αλλά και με στόχο να αξιοποιήσουμε την πρόοδο που έχει επιτευχθεί τα τελευταία χρόνια”.

“Θεωρώ ότι τα τελευταία χρόνια έχουμε εργαστεί με εποικοδομητικό τρόπο ώστε να αποκλιμακώσουμε τις εντάσεις και να αναγνωρίσουμε πως, ακόμη και αν δεν μπορούμε να επιλύσουμε αυτό το σημαντικό ζήτημα -το οποίο παραμένει άλυτο εδώ και πολλές δεκαετίες- μπορούμε να διατηρούμε μια λειτουργική και παραγωγική σχέση σε επιμέρους τομείς”, τόνισε χαρακτηριστικά ο Έλληνας πρωθυπουργός.

Αθήνα και Άγκυρα συμμερίζονται και την άποψη ότι τα ζητήματα που αφορούν τις δύο χώρες θα πρέπει να συζητούνται σε διμερές επίπεδο και ότι η βελτίωση του κλίματος στις διμερείς σχέσεις είναι προς όφελος της σταθερότητας στην ευρύτερη περιοχή. 

“Σε καμία περίπτωση δεν θεωρώ -και νομίζω ότι αυτή την άποψη συμμερίζεται και η Τουρκία- ότι χρειαζόμαστε κάποιον επιδιαιτητή ή κάποιον διαμεσολαβητή για να συζητήσουμε ζητήματα τα οποία αφορούν τις δύο χώρες”, έχει τονίσει ο Έλληνας πρωθυπουργός στην πρόσφατη συνέντευξη στον Σκάι.

Η συνάντηση των δύο ηγετών θα διεξαχθεί πάντως σε συγκυρία που οι  τουρκικές αναθεωρητικές θέσεις παραμένουν στο προσκήνιο, αποτυπώνονται και στην  ανακοίνωση του τουρκικού υπουργείου Άμυνας για τις δηλώσεις Μητσοτάκη σχετικά με το αναφαίρετο δικαίωμα επέκτασης των ελληνικών χωρικών υδάτων στα 12 μίλια, αλλά και στην πρόσφατη τουρκική Navtex. Στην ουσία άλλωστε ουδέποτε έχουν εκλείψει από την ρητορική της τουρκικής ηγεσίας, καθώς έχουν προηγηθεί μέσα στο 2025, που ήταν έτος στασιμότητας στον ελληνοτουρκικό διάλογο, οι αντιδράσεις της Άγκυρας στον ελληνικό Θαλάσσιο Χωροταξικό Σχεδιασμό, αλλά και  στα θαλάσσια πάρκα στο Αιγαίο.

Στην συνέντευξή του στο Foreign Policy ο κ. Μητσοτάκης δεν συμμερίστηκε πάντως  απαισιόδοξες εκτιμήσεις όσον αφορά τις ελληνοτουρκικές σχέσεις και απαντώντας σε σχετική ερώτηση τόνισε “ειλικρινά, δεν διακρίνω σημαντικούς κινδύνους κλιμάκωσης”.

Υπογράμμισε μάλιστα πως “αν ανατρέξει κανείς στο πού βρισκόμασταν πριν από τέσσερα ή πέντε χρόνια, η κατάσταση τότε ήταν σαφώς πιο σύνθετη από ό,τι είναι σήμερα”. 

“Θεωρώ ότι και οι δύο είμαστε έμπειροι ηγέτες. Αναγνωρίζουμε ότι στην ευρύτερη περιοχή μας υπάρχουν ήδη αρκετά προβλήματα, δεν υπάρχει λόγος να προσθέσουμε βαθμούς πολυπλοκότητας”, σημείωσε.  Πρόσθεσε ότι “όποτε υπάρξει κρίση υπάρχουν τρόποι αποκλιμάκωσης”, ότι ο ίδιος θεωρεί πως “δεν θα υπάρξει μια νέα εστία αστάθειας στις διμερείς μας σχέσεις”, διευκρίνισε όμως και ότι “το τανγκό χρειάζεται δύο”. 

“Όμως μπορούμε να διαχειριστούμε τις διαφορές μας με τρόπο που λαμβάνει υπόψη τη γεωγραφική μας πραγματικότητα. Είμαστε «καταδικασμένοι» να ζούμε δίπλα-δίπλα”, συμπλήρωσε ο Έλληνας πρωθυπουργός.

Σύμφωνα με το περιεχόμενο της τουρκικής αντι-NOTAMA0422/26, η Άγκυρα δηλώνει ότι δεν αποδέχεται τον καθορισμό περιοχής SAR με αναφορά στο FIR Αθηνών, όπως αυτός περιγράφεται στην ελληνική NOTAM A0266/26.

Και υποστηρίζει ότι η περιοχή παραβιάζει τουρκικά χωρικά ύδατα και εν μέρει εμπίπτει στη θαλάσσια περιοχή έρευνας και διάσωσης της Τουρκίας, όπως έχει δηλωθεί στον Διεθνή Ναυτιλιακό Οργανισμό (IMO) και περιλαμβάνεται στο παγκόσμιο σχέδιο SAR.

Η τουρκική NOTAM αναφέρει ότι όλες οι επιχειρήσεις έρευνας και διάσωσης εντός της τουρκικής SRR θα πρέπει να συντονίζονται με τις αρμόδιες τουρκικές αρχές. Η ισχύς της αντι-NOTAM ορίζεται από τις 4 Φεβρουαρίου 2026, 04.25, έως τις 6 Φεβρουαρίου 2026, 19.40.

Την απόφαση ανακοίνωσε η τουρκική κυβέρνηση, με τον υπουργό Μεταφορών Αμπτουλκαντίρ Ουράλογλου να διευκρινίζει, μέσω ανάρτησής του στο X, ότι η διαδικασία θα γίνει εκτός Τουρκίας προκειμένου να διασφαλιστεί αντικειμενικότητα και διαφάνεια.

«Η ανάλυση του καταγραφέα συνομιλιών στον θάλαμο διακυβέρνησης και του μαύρου κουτιού του αεροσκάφους, που θα βοηθήσει στον προσδιορισμό των αιτιών της συντριβής, θα πραγματοποιηθεί σε ουδέτερη χώρα», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Ο Τούρκος πρόεδρος επισημαίνει στο μήνυμά του τη διαπίστωση ότι «ενόψει των παγκόσμιων προκλήσεων, όπως οι συγκρούσεις, οι ανθρωπιστικές κρίσεις, η φτώχεια, η αδικία και η κλιματική αλλαγή, συμφωνούμε σε μια προσέγγιση που υπερασπίζεται την ειρήνη, δίνει προτεραιότητα στη δικαιοσύνη και βασίζεται στην ευσπλαχνία».

Τονίζει ότι συζήτησε με τον Ποντίφικα τρέχοντα ζητήματα που αφορούν «την κοινή συνείδηση της ανθρωπότητας» και επισήμαναν από κοινού «τη σημασία της προστασίας των ανθρώπων που αναγκάζονται να μεταναστεύσουν, αλλά και της εξάλειψης των αιτίων που τους αναγκάζουν να μεταναστεύσουν».

Αναλυτικά η ανάρτηση του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης έχει ως εξής:

«Είχα τη μεγάλη χαρά να φιλοξενήσω στη χώρα μας τον πνευματικό ηγέτη του καθολικού κόσμου, τον πρόεδρο του Βατικανού αξιότιμο Πάπα Λέοντα ΙΔ’.

Θεωρώ πολύ σημαντικό από κάθε άποψη το γεγονός ότι η πρώτη του επίσκεψη στο εξωτερικό μετά την ανάληψη των καθηκόντων του ήταν στην Τουρκία.

Στη σημερινή μας εποικοδομητική συνάντηση, μοιραστήκαμε τις παρατηρήσεις και τις κοινές προσδοκίες μας σχετικά με την εδραίωση της παγκόσμιας ειρήνης και σταθερότητας.

Εκτός από τις διμερείς σχέσεις μας, συζητήσαμε και τρέχοντα ζητήματα που αφορούν την κοινή συνείδηση της ανθρωπότητας. 

Επισημάναμε τη σημασία της προστασίας των ανθρώπων που αναγκάζονται να μεταναστεύσουν, αλλά και της εξάλειψης των αιτίων που τους αναγκάζουν να μεταναστεύσουν.

 Είμαι προσωπικά πολύ χαρούμενος που διαπιστώνω ότι, ενόψει των παγκόσμιων προκλήσεων, όπως οι συγκρούσεις, οι ανθρωπιστικές κρίσεις, η φτώχεια, η αδικία και η κλιματική αλλαγή, συμφωνούμε σε μια προσέγγιση που υπερασπίζεται την ειρήνη, δίνει προτεραιότητα στη δικαιοσύνη και βασίζεται στην ευσπλαχνία.

 Θεωρώ αυτή τη σημαντική επίσκεψη ως ένα πολύ σημαντικό βήμα που ενισχύει την κοινή μας βάση.

 Εύχομαι οι συνομιλίες μας να αποφέρουν οφέλη για όλη την ανθρωπότητα και εκφράζω τις ευχές μου για ειρήνη, ειρήνη και ευημερία στον καθολικό κόσμο».

Στην ανακοίνωσή του, ο Ρούτε ευχαρίστησε την Τουρκία για τη φιλοξενία αυτής της «σημαντικής συνόδου». Σημείωσε επίσης ότι «στην επόμενη σύνοδό μας, οι ηγέτες θα συνεχίσουν να οικοδομούν μια ισχυρότερη και δικαιότερη συμμαχία» που θα είναι έτοιμη «να ανταποκριθεί στις κρίσιμες προκλήσεις της ασφάλειάς μας».

Η φετινή Σύνοδος Κορυφής φιλοξενήθηκε τον Ιούνιο στη Χάγη της Ολλανδίας και σε αυτήν οι χώρες μέλη του ΝΑΤΟ δεσμεύτηκαν ότι θα αυξήσουν τις αμυντικές δαπάνες τους στο 5% του ΑΕΠ τους μέχρι το 2035.

Η Τουρκία είχε φιλοξενήσει τη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ και το 2004, στην Κωνσταντινούπολη.

Του Σπύρου Σιδέρη

Σύμφωνα με πληροφορίες από διπλωματικές πηγές, μετά την επιστολή του πρωθυπουργού της Αιθιοπίας Άμπιι Αχμέντ προς τον Τούρκο πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν με την οποία ζητούσε την υποστήριξη της Τουρκίας σχετικά με τη διαφορά μεταξύ Αιθιοπίας και Σομαλίας. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα την φιλοξενία των Υπουργών Εξωτερικών των χωρών στην τουρκική πρωτεύουσα. Εκεί οι υπουργοί της Σομαλίας και της Αιθιοπίας συζήτησαν τρόπους αντιμετώπισης των διαφορών τους «μέσα σε ένα αμοιβαία αποδεκτό πλαίσιο» ενώ «επανέλαβαν τη δέσμευσή τους για την ειρηνική επίλυση των διαφορών».

• Οι διαπραγματεύσεις είναι η προσπάθεια αποκατάστασης των διπλωματικών δεσμών μεταξύ των γειτόνων της Ανατολικής Αφρικής, Αιθιοπίας και Σομαλίας, των οποίων οι σχέσεις επιδεινώθηκαν τον Ιανουάριο όταν η Αντίς Αμπέμπα συμφώνησε να μισθώσει 20 χιλιόμετρα ακτογραμμής από τη Σομαλιλάνδη, με αντάλλαγμα την αναγνώριση της ανεξαρτησίας της.

Η συμφωνία έγινε για να αποκτήσει η Αιθιοπία πρόσβαση στη θάλασσα μετά τον de facto διαχωρισμός της Ερυθραίας από την Αιθιοπία το 1991 και τη νομική ανεξαρτησία της το 1993.

Έχοντας προνομιακές σχέσεις αλλά και σχέσεις εμπιστοσύνης με τις δυο χώρες η Τουρκία άνοιξε ένα βιώσιμο δίαυλο διαλόγου μεταξύ των μερών για την επίλυση της κρίσης ενάντια στην αυξανόμενη ένταση στην περιοχή, κάτι που εκτιμήθηκε από τη διεθνή κοινότητα.

• Μην ξεχνάμε ότι η Άγκυρα διατηρεί στρατιωτική βάση στη Σομαλία από το 2017, ενώ μεταξύ Σεπτεμβρίου και Οκτωβρίου θα πραγματοποιηθούν έρευνες για ενεργειακούς πόρους στην ΑΟΖ της χώρας από τουρκικό ερευνητικό σκάφος με την συνοδεία τουρκικών πλοίων.  

Όμως πέρα από την προσοχή που διατηρεί η Τουρκία για την αφρικανική ήπειρο, δεν παύει να εμπλέκεται και στα όσα συμβαίνουν στην Γάζα και στο Παλαιστινιακό.

Πριν λίγες μέρες ο Τούρκος Πρόεδρος δέχτηκε τους γιους του δολοφονημένου πολιτικού ηγέτη της Χαμάς και προσωπικού φίλου του, Ισμαήλ Χανίγια για να τους συλλυπηθεί ενώ το Τουρκικό Κοινοβούλιο προετοιμάζεται για την έκτακτη συνεδρίαση στην οποία θα συμμετάσχει ο Παλαιστίνιος πρόεδρος Μαχμούντ Αμπάς.

Η Γενική Συνέλευση της Μεγάλης Εθνοσυνέλευσης της Τουρκίας θα συνέλθει στις 15 Αυγούστου μετά την πρόσκληση για έκτακτη συνεδρίαση που έκανε ο Πρόεδρος της Μεγάλης Εθνοσυνέλευσης της Τουρκίας, Νουμάν Κουρτουλμούς, λόγω της επίσκεψης του Παλαιστίνιου Προέδρου Αμπάς.  

• Στην έκτακτη συνεδρίαση όπου θα μιλήσουν πέρα από τον Αμπάς και ο Τούρκος Πρόεδρος αλλά και ο Πρόεδρος της Βουλής, θα προσκληθούν να συμμετάσχουν εκπρόσωποι πολιτικών κομμάτων, πρέσβεις, εκπρόσωποι ξένων αποστολών και δημοσιογράφοι. Στη συνάντηση θα συμμετάσχουν επίσης Παλαιστίνιοι που τραυματίστηκαν στις ισραηλινές επιθέσεις στη Γάζα και λαμβάνουν θεραπεία στην Τουρκία.

Επιπλέον, στο Κοινοβούλιο θα εγκαινιαστεί έκθεση φωτογραφιών του προέδρου του Πολιτικού Γραφείου της Χαμάς Ισμαήλ Χανίγια, ο οποίος δολοφονήθηκε στην Τεχεράνη, την πρωτεύουσα του Ιράν, κατά τη διάρκεια των επισκέψεών του στην Τουρκία. Η έκθεση θα περιλαμβάνει επίσης έγγραφα από τα οθωμανικά αρχεία για την Παλαιστίνη και τις δηλώσεις της Μεγάλης Εθνοσυνέλευσης της Τουρκίας για την Παλαιστίνη.

Επί των σοβαρών ζητημάτων πάντως όπως αυτό της ΑΟΖ δεν έχει γίνει ουσιαστική πρόοδος στο πλαίσιο του πολιτικού ελληνοτουρικού διαλόγου.

Τα ζητήματα της Μονής της Χώρας, της μειονότητας και της Μέσης Ανατολής ήρθαν στην επιφάνεια στις κοινές δηλώσεις των δύο ηγετών, αλλά ακόμη και σε αυτά τα θέματα, οι τοποθετήσεις ήταν προσεκτικές. Δεν υπήρξαν απρόοπτα και ο Πρόεδρος Ερντογάν επέλεξε να μην ρίξει λάδι στη φωτιά εκτιμά η Αθήνα.

Ο κ.Ερντογάν απέφυγε, δημοσίως τουλάχιστον, να ανοίξει πάλι θεωρίες “γκρίζων ζωνών” στο Αιγαίο με αφορμή τα ελληνικά σχέδια για θαλάσσια πάρκα. Ο κ. Ερντογάν όμως αναφέρθηκε εκ νέου σε “τουρκική” μειονότητα στη Θράκη, με τον κ. Μητσοτάκη να απαντά επικαλούμενος τη συνθήκη της Λωζάνης που ορίζει θρησκευτική μειονότητα.

Ο πρωθυπουργός κάρφωσε μάλιστα την Τουρκία όσον αφορά στην κατάσταση της εκεί ελληνικής μειονότητας.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης υπογράμμισε πως στη Θράκη, Χριστιανοί και Μουσουλμάνοι διαβιούν αρμονικά με την ευρωπαϊκή αλλά και την ελληνική έννομη τάξη να τους εγγυάται ένα καθεστώς ίσων ευκαιριών και πως ο χαρακτηρισμός τής μειονότητας ως θρησκευτικής προβλέπεται ρητά στη Συνθήκη της Λωζάνης.

Ο κ. Μητσοτάκης έθεσε στον Ερντογαν και το θέμα της μετατροπής της Μονής της Χώρας σε τζαμί. Αν και έδειξε να αποδέχεται ως ελάχιστο δυνατό την υπόσχεση ότι θα προστατευθεί ως μνημείο και θα είναι ανοιχτή σε όλους όσους επιθυμούν να την επισκεφθούν.

Το θέμα σύμφωνα με πληροφορίες είχε συζητηθεί εκτενώς νωρίτερα στις κλειστές συσκέψεις και για αυτό ο τούρκος πρόεδρος σπευσε προκαταβολικά να αναφερθεί στο θέμα, ισχυριζόμενος πως η Τουρκία προστατεύει την πολιτιστικη κληρονομιά και πως το τέμενος έχει αναστηλωθεί και θα είναι επισκέψιμο.

Ο κ. Μητσοτάκης με τις δηλώσεις του έβαλε στο τραπέζι του ελληνοτουρκικού διαλόγου και το Κυπριακό, διαμηνύοντας εκ νέου ότι ο δρόμος της Τουρκίας προς την ΕΕ περνά από την Ελλάδα και την Κύπρο. 

Ο Πρόεδρος Ερντογάν όμως δεν είπε λέξη, ούτε για τα θαλάσσια πάρκα ούτε για το τουρκολιβυκό μνημόνιο, ούτε επανέφερε “γαλάζιες πατρίδες” και θεωρίες περί καζάν- καζάν στο Αιγαίο.

• Έτσι η μόνη αντιπαράθεση ήταν για τη Χαμάς.

Ο Τούρκος πρόεδρος επέλεξε να αντιπαρατεθεί με τον πρωθυπουργό για ένα θέμα που δεν αφορά άμεσα τις ελληνοτουρκικές σχέσεις: Ο κ. Ερντογάν πήρε ξανά το λόγο μετά τις δηλώσεις Μητσοτάκη για να υποστηρίξει ότι η Χαμάς δεν είναι τρομοκρατική, αλλά αντιστασιακή οργάνωση. 

Ο πρωθυπουργός επέμεινε στο χαρακτηρισμό τρομοκρατική οργάνωση για τη Χαμάς, αλλά έσπευσε να σχολιάσει: “Να συμφωνήσουμε ότι διαφωνούμε στο θέμα αυτό. Αλλά να συμφωνήσουμε ότι συμφωνούμε στην ανάγκη να υπάρξει άμεση κατάπαυση πυρός για να προστατευθούν οι άμαχοι Παλαιστίνιοι, που είναι και τα θύματα αυτού του πολέμου”, με τον κ.Ερντογάν να επιδοκιμάζει λέγοντας: “Αυτό μπορεί να γίνει”.

Τέλος κυβερνητικές πηγές τονίζουν πως οι δύο ηγέτες κατά τη συνάντηση αναγνώρισαν την πρόοδο που έχει επιτευχθεί στις διμερείς σχέσεις τους τελευταίους μήνες και είναι σημαντικό ότι παρά τις διαφορές, εστίασαν στα θετικά.

Μητσοτάκης- Ερντογάν δρομολόγησαν επίσης τα τρία επόμενα ραντεβού τους εντός του 2024 ή για την ακρίβεια δύο βέβαια ραντεβού και ένα που μένει να κλειδώσει.

Πρώτον, ο πρωθυπουργός και ο Τούρκος πρόεδρος ενδεχομένως να συναντηθούν και διμερώς στο περιθώριο της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ στις 9-11 Ιουλίου στην Ουάσινγκτον.

Αλλά σε κάθε περίπτωση θα συναντηθούν στο περιθώριο της ΓΣ του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη το Σεπτέμβριο. Ενώ συμφώνησαν η επόμενη συνεδρίαση του Ανωτάτου Συμβουλίου Συνεργασίας Ελλάδας- Τουρκίας να πραγματοποιηθεί προς το τέλος του έτους, στην Άγκυρα αυτή τη φορά.

Σκληρή ανακοίνωση ΣΥΡΙΖΑ

Σκληρή ανακοίνωση από ΣΥΡΙΖΑ: «Η σημερινή, νέα επίδειξη της τουρκικής προκλητικότητας από τον Πρόεδρο Ερντογάν, που μίλησε ξανά για “τουρκική μειονότητα” στη Θράκη απέναντι σε έναν άβουλο, αμήχανο Κυριάκο Μητσοτάκη, επιβεβαιώνει τους κινδύνους που συνεπάγεται η ΙΧ εξωτερική του πολιτική και το δόγμα του δεδομένου συμμάχου που εφαρμόζει, θέτοντας, με τη συστηματική υποχωρητικότητα της κυβέρνησης, σε κίνδυνο τα συμφέροντα της χώρας. Το ίδιο ισχύει και για τη χλιαρή αντίδρασή του στην πρόσφατη πρόκληση της μετατροπής σε τζαμί της Ιεράς Μονής της Χώρας.

Η συνάντηση αυτή, της οποίας η ελληνική κυβέρνηση είχε επιχειρήσει να υποβαθμίσει τη σημασία, ήταν αποκαλυπτική ως προς τις προθέσεις και τους στόχους και την στρατηγική της κυβέρνησης Μητσοτάκη. Τα συμφέροντα της χώρας, όπως πηγάζουν από το διεθνές δίκαιο, αντιμετωπίζονται από την κυβέρνηση με όρους επικοινωνιακών τακτικών, ψηφοθηρίας και διατήρησης των εσωκομματικών της ισορροπιών.

Ανοίγοντας το δρόμο στην τουρκική κυβέ​ρνηση να αμφισβητεί την κυριαρχία και τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδα, να γκριζάρει νησιά, νησίδες και βραχονησίδες στο Αιγαίο, να παραβιάζει τη Συνθήκη της Λωζάννης, να επαναφέρει το προκλητικό αφήγημα της “Γαλάζιας πατρίδας”, να μετατρέπει σε τζαμιά χώρους παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς. Και όλα αυτά απέναντι σε μια κυβέρνηση που έχει αναγάγει σε πάγια τακτική αντιμετώπισης της τουρκικής προκλητικότητας την… υποβάθμισή της, σε μια λογική στρουθοκάμηλου.

Ο ίδιος ο κος Μητσοτάκης δεν αναφέρθηκε σε τίποτε σημαντικό. Συνιστά πρωτοφανές γεγονός το ότι ουσιαστικά έδωσε το “πράσινο φως” στον Τούρκο Πρόεδρο για την παράνομη μετατροπή της Μονής της Χώρας από Μουσείο σε τέμενος, εστιάζοντας μόνο σε ζητήματα προσβασιμότητας της από το κοινό. Ένας πρωθυπουργός αποδυναμωμένος, ανίκανος έστω να εκφράσει την δυσαρέσκεια του για την προκλητική διαμαρτυρία του τουρκικού Υπουργείου Άμυνας για τα θαλάσσια πάρκα που εξήγγειλε η κυβέρνηση σε Αιγαίο και Ιόνιο Πέλαγος.

Ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ τάσσεται, όπως άλλωστε έκανε και ως κυβέρνηση, υπέρ της συνέχισης και διατήρησης του διαλόγου, με σαφείς κόκκινες γραμμές στη βάση του διεθνούς δικαίου που να εξυπηρετεί τα συμφέροντα της Ελλάδας και την ειρήνη στην περιοχή, στη βάση μιας συγκεκριμένης στρατηγικής με αρχή, μέση και τέλος. Σε αυτή την κατεύθυνση καλούμε για πολλοστή φορά να κινηθεί η κυβέρνηση Μητσοτάκη εγκαταλείποντας την άκρως επικίνδυνη για τη χώρα μας, υποχωρητική απέναντι στην Τουρκία, πολιτική της», αναφέρει.

Σκληρή δήλωση και από Ανδρουλάκη

Σκληρή γλώσσα χρησιμοποίησε ο Νίκος Ανδρουλάκης για να σχολιάσει τη συνάντηση και τις δηλώσεις των κκ Ταγίπ Ερντογάν και Κυριάκου Μητσοτάκη στην ‘Αγκυρα. «Ο Ερντογάν συνέχισε σήμερα ακάθεκτος τις προκλήσεις του, επιβεβαιώνοντας ότι ο όποιος διάλογος πρέπει να γίνεται χωρίς αυταπάτες», είπε ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ/ΚΙΝΑΛ και τόνισε: «Για εμάς η συνθήκη της Λωζάννης είναι γραμμένη σε πέτρα και η μόνη πραγματικότητα στην Κύπρο είναι η κατοχή και βάρβαρη εισβολή του “Αττίλα”. Γι’ αυτό και η λύση πρέπει να δοθεί με σεβασμό στα ψηφίσματα του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών».

Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ/ΚΙΝΑΛ όσον αφορά στη Μονή της Χώρας, υποστήριξε πως «αργά ξύπνησε ο κ. Μητσοτάκης. Απ’ το 2020 είναι διακηρυγμένες οι προθέσεις του Ερντογάν και για την Αγία Σοφία και για τη Μονή της Χώρας. Ήδη η επιστημονική κοινότητα υπογραμμίζει τις καταστροφικές επιπτώσεις της μετατροπής της Αγίας Σοφίας σε τζαμί». Σύμφωνα με τον κ. Ανδρουλάκη έπρεπε πολύ νωρίτερα να έχουμε κάνει διάβημα στην Ευρώπη και βέβαια σε όλα τα διεθνή fora για να προστατεύσουμε αυτά τα μνημεία της παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς.

Ανακοίνωση από ΚΚΕ

Τι αναφέρει το ΚΚΕ: «Η σημερινή συνάντηση Μητσοτάκη-Ερντογάν, οι προηγούμενες συναντήσεις και οι συνομιλίες για την αποκαλούμενη “θετική ατζέντα”, κινούνται στις επικίνδυνες ράγες του αποκαλούμενου “Οδικού Χάρτη” για τις ελληνοτουρκικές σχέσεις, που αποφασίστηκε στη ΝΑΤΟϊκή Σύνοδο Κορυφής, τον Ιούλη του 2023 και υλοποιείται με τις σχετικές διαπραγματεύσεις υπό την εποπτεία του ΝΑΤΟ και των ΗΠΑ.

»Πρόκειται για εξελίξεις που δικαιολογημένα εντείνουν τις λαϊκές ανησυχίες για τις συνέπειες στην κυριαρχία και τα κυριαρχικά δικαιώματα της χώρας, γιατί, ανεξάρτητα από τους ισχυρισμούς της κυβέρνησης, που υιοθετούν ουσιαστικά και τα κόμματα του ευρωατλαντικού τόξου, ο πραγματικός στόχος των διαπραγματεύσεων είναι η ενίσχυση της Νοτιοανατολικής πτέρυγας του ΝΑΤΟ και η συνεκμετάλλευση στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, για να προωθηθούν τα συμφέροντα των μονοπωλίων, σε συνθήκες κλιμάκωσης του πολέμου στην Ουκρανία και την Μέση Ανατολή και όξυνσης του ιμπεριαλιστικού ανταγωνισμού στα Βαλκάνια.

»Μάλιστα, στις προκλήσεις της Τουρκίας ήρθαν να προστεθούν τις τελευταίες ημέρες κι άλλες – πάλι από “σύμμαχα” ΝΑΤΟϊκά κράτη – όπως η Αλβανία και η Βόρεια Μακεδονία, αναδεικνύοντας τον επικίνδυνο χαρακτήρα του ΝΑΤΟ, που αποτελεί παράγοντα επιθετικότητας και αποσταθεροποίησης σε βάρος των λαών, όπου εναλλάσσονται τα παζάρια και οι επιθετικές ενέργειες.

»Οι προσπάθειες της κυβέρνησης να καλλιεργήσει προσδοκίες και αβάσιμο εφησυχασμό, χρησιμοποιώντας την ψευδαίσθηση των “ήρεμων νερών”, διαψεύστηκαν για ακόμα μια φορά. Στα τετελεσμένα και τις διεκδικήσεις της τουρκικής ηγεσίας έχουν προστεθεί οι νέες προκλητικές ενέργειες, όπως οι αντιδράσεις στην χωροθέτηση θαλάσσιων πάρκων στο Αιγαίο και στο Ιόνιο, οι νέες NAVTEX στην καρδιά του Αιγαίου, στο πλαίσιο του κατασκευάσματος περί “γκρίζων ζωνών” και του δόγματος της “Γαλάζιας Πατρίδας”, αλλά και η επιμονή στις αναφορές για “τουρκική μειονότητα” στην Θράκη και η θέση των “δύο κρατών” στο Κυπριακό, που διαιωνίζει τις συνέπειες της 50χρονης κατοχής.

»Η δε προσήλωση του κ. Μητσοτάκη στο να στηρίζει ακόμα και τώρα το κράτος κατακτητή του Ισραήλ στη γενοκτονία του Παλαιστινιακού λαού, όχι μόνο επιτρέπει στον Ερντογάν να καπηλεύεται τον αγώνα των Παλαιστινίων, ενώ είναι κι αυτός επικεφαλής ενός κατοχικού κράτους, αλλά ουσιαστικά νομιμοποιεί την πολιτική της εισβολής, κατοχής και του εποικισμού που βιώνει και ο Κυπριακός λαός. Ο λαός να επαγρυπνεί, καμιά υποχώρηση από την κυριαρχία και τα κυριαρχικά δικαιώματα της χώρας, απεμπλοκή της Ελλάδας από τα ευρωατλαντικά σχέδια, να δυναμώσει η κοινή πάλη του ελληνικού και του τουρκικού λαού, των λαών της περιοχής».

Ελληνική Λύση 

«Το εθνικό έγκλημα της επίσκεψης Μητσοτάκη στην ‘Αγκυρα ολοκληρώθηκε με τον πρωθυπουργό να εκφράζει τη ‘στεναχώρια’ του για την βεβήλωση της Μονής της Χώρας, που όμως λησμονεί ότι δεν είναι ‘άλλο ένα μνημείο’ της UNESCO, αλλά ‘κιβωτός’ του Ελληνισμού και της Ορθοδοξίας, όπως η Αγία Σοφία είναι η ‘καρδιά της Βασιλεύουσας‘», τονίζει η Ελληνική Λύση.

Σε ανακοίνωση του γραφείου Τύπου του κόμματος, αναφέρεται: «Καταλαβαίνουμε ότι ο Κ. Μητσοτάκης δεν έχει την αίσθηση του καθήκοντος ώστε να ‘στεναχωριέται’ πραγματικά για την ιεροσυλία που διαπράττεται κατά του Ελληνισμού και της Ορθοδοξίας από τον βάρβαρο εισβολέα. Αυτή ακριβώς η έλλειψη αντίληψης των ευθυνών του τον κάνει να ανέχεται επικίνδυνες προσβολές, όπως η αναφορά Ερντογάν περί ‘τουρκικής μειονότητας’ και η υποτονική αντίδραση του πρωθυπουργού. Κατανοούμε πλήρως ότι ο Κ. Μητσοτάκης έχει λησμονήσει την Κύπρο σε αντίθεση με τον Ελληνικό λαό γι’ αυτό και συζητά για τις εισβολές ‘άλλων’ μέσα στη φωλιά του Αττίλα. Διά τούτο κε. Μητσοτάκη στις 9 Ιουνίου θα εισπράξετε μεγάλη στεναχώρια από την ψήφο του ελληνικού λαού η οποία θα είναι συντριπτική εις βάρος σας».

Νέα Αριστερά

«Δεν γίναμε σοφότεροι μετά τις δηλώσεις του Κυριάκου Μητσοτάκη και του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν για το πού βρίσκονται οι διαπραγματεύσεις των δύο πλευρών σε ότι αφορά στις διαφορετικές προσεγγίσεις τους. Στις δηλώσεις τους κυριάρχησαν τα διμερή ζητήματα της θετικής ατζέντας, τα οποία θα έπρεπε να είναι αυτονόητα», υπογραμμίζει σε ανακοίνωσή της η Νέα Αριστερά.  «Αναμένουμε από τον Κυριάκο Μητσοτάκη κατά την επιστροφή του στην Αθήνα να ενημερώσει τους αρχηγούς των κομμάτων της αντιπολίτευσης λεπτομερώς για τη διαπραγματευτική διαδικασία, αλλά και ευρύτερα για το πολιτικό και διπλωματικό πλαίσιο στο οποίο έχουν μπει η Ελλάδα και η Τουρκία», σημειώνει.

Η συνάντηση θεωρείται κρίσιμη με βασικό στόχο από ελληνικής πλευράς να διατηρηθεί η ήρεμα κατάσταση στο Αιγαίο κάτι που συνηθίζεται να περιγράφεται ως “ήρεμα νερά” ενόψει και της τουριστικής περιόδου και στις δύο πλευρές του Αιγαίου. Χωρίς να παραγνωρίζεται ότι πρέπει να αποφευχθούν διπλωματικές και επικοινωνιακές “νάρκες” τρεις εβδομάδες πριν τις ευρωκάλπες.

Ο πρωθυπουργός θα φτάσει αργά το μεσημέρι στην Άγκυρα, όπου θα τον υποδεχθεί ο υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας, Χακάν Φιντάν και θα μεταβεί στο Προεδρικό Μέγαρο, όπου θα συναντηθεί με τον πρόεδρο της Τουρκίας

Ο Έλληνας πρωθυπουργός θα θέσει στον Τούρκο πρόεδρο τη μετατροπή της Μονής της Χώρας σε τζαμί. Η ατζέντα της συνάντησης Μητσοτάκη- Ερντογάν δεν θα περιλαμβάνει πάντως το καυτό και μείζον θέμα της ΑΟΖ. Ο Ταγίπ Ερντογάν επιμένει σε θεωρία “γκρίζων ζωνών” και μιλά και πάλι για λύση “πακέτο” στα ελληνοτουρκικά υποστηρίζοντας με αφορμή τα θαλάσσια πάρκα στο Αιγαίο ότι και τα θέματα κυριαρχίας θα πρέπει να τεθούν σε συζήτηση.

Η Αθήνα ωστόσο ξεκαθαρίζει ότι τα κυριαρχικά δικαιώματα της χώρας δεν αποτελούν θέμα προς συζήτηση.

Σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές κατά τη διάρκεια της συνάντησης Μητσοτάκη- Ερντογάν αναμένεται να οριστεί και το χρονοδιάγραμμα των επόμενων επαφών σε επίπεδο πολιτικού διαλόγου, θετικής ατζέντας και Μέτρων Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης (ΜΟΕ). Αναμένεται επίσης να επιβεβαιωθεί η επόμενη συνάντηση των δύο ηγετών κατά τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη τον ερχόμενο Σεπτέμβριο. Μητσοτάκης και Ερντογάν θα συμμετέχουν εν τω μεταξύ και στη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ, τον προσεχή Ιούλιο στην Ουάσιγκτον, η οποία θα μπορούσε να αποτελέσει αφορμή για νέα συνάντηση.

Πρόκειται για την τέταρτη συνάντηση Μητσοτάκη – Ερντογάν μετά την επανεκλογή αμφότερων πέρυσι. Η πρώτη είχε πραγματοποιηθεί τον Ιούλιο του 2023 στο περιθώριο της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ στο Βίλνιους, η δεύτερη στη Νέα Υόρκη στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ το Σεπτέμβριο και η τρίτη κατά την επίσκεψη Ερντογάν στην Αθήνα τον περασμένο Δεκέμβριο.

Στη σημερινή συνάντηση Μητσοτάκη– Ερντογάν, θα μετέχουν επίσης από ελληνικής πλευράς ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης και η διπλωματική σύμβουλος του πρωθυπουργού, Άννα Μαρία Μπούρα.

Στις διευρυμένες συνομιλίες των αντιπροσωπειών, που θα ακολουθήσουν, θα προστεθούν από ελληνικής πλευράς οι υφυπουργοί Εξωτερικών, Αλεξάνδρα Παπαδοπούλου και Κώστας Φραγκογιάννης (η πρώτη χειρίζεται τον πολιτικό διάλογο και ο δεύτερος τη “θετική ατζέντα”), ο επικεφαλής της ΕΥΠ, πρέσβης Θεμιστοκλής Δεμίρης, ο σύμβουλος εθνικής ασφαλείας του πρωθυπουργού, Θάνος Ντόκος, η ειδική σύμβουλος διεθνούς πολιτικής του πρωθυπουργού, Αριστοτελία Πελώνη και η διευθύντρια επικοινωνίας του πρωθυπουργού, Κύρα Κάπη.

Στη συνέχεια, περίπου στις έξι το απόγευμα, οι δύο ηγέτες θα πραγματοποιήσουν δηλώσεις στον τύπο. Μετά τις κοινές δηλώσεις, ο κ. Μητσοτάκης θα παρακαθήσει σε δείπνο που θα παραθέσει ο πρόεδρος της Τουρκίας και θα αναχωρήσει νωρίς το βράδυ για Αθήνα.