Ο Παναθηναϊκός μέσα σε τρεις ημέρες έχει δύο ήττες σε Ελλάδα και Ευρώπη και ταξιδεύει για το Ηράκλειο εκεί όπου θα παίξει στο Final-8 του Κυπέλλου με τον τελικό με τον Ολυμπιακό (Σάββατο 21/2) να είναι προ των πυλών.

Οι «ερυθρόλευκοι» ηττήθηκαν στην παράταση με 108-98 από την Dubai BC, για την 26η αγωνιστική, βλέποντας το ρεκόρ τους να υποχωρεί σε 16-9.

Στον αντίποδα, η ομάδα των Εμιράτων επέστρεψε στα θετικά αποτελέσματα, αυξάνοντας το ρεκόρ της σε 12-14, παραμένοντας σε απόσταση αναπνοής από τη δεκάδα.

Τα δεκάλεπτα: 26-17, 52-40, 74-70, 95-95, 108-98

Οι επόμενοι αγώνες των δύο ομάδων: Στην 27η αγωνιστική o Ολυμπιακός θα αντιμετώπιση με την Βίρτους Μπολόνια στο ΣΕΦ, στις 6 Φεβρουαρίου στις 21:15.

Με επιμέρους σκορ 32-16 στο τέταρτο δεκάλεπτο, η Βαλένθια κατάφερε να “παγώσει” το ΣΕΦ και να ρίξει στο… καναβάτσο τον Ολυμπιακό, με φοβερή ευστοχία από το τρίποντο, την ώρα που οι Πειραιώτες είχαν πάθει… μπλακ άουτ στην επίθεση. Οι “νυχτερίδες” σούταραν με 50% έξω από τη γραμμή των 6,75μ. και απέδρασαν με το διπλό από το ΣΕΦ, μετά τη νίκη τους και στην έδρα του Παναθηναϊκού.

Η ομάδα του Γιώργου Μπαρτζώκα από την άλλη πλευρά, ηττήθηκε για τρίτο συνεχόμενο παιχνίδι και υποχώρησε στο 8-7 στην κατάταξη της Euroleague. Μόνη δεύτερη είναι πλέον η Βαλένθια.

Με τον Γέτεν να κατέχει προβάδισμα 28.000 ψήφων, «οι πιθανότητες να αλλάξει αυτό είναι ελάχιστες. Γι’ αυτό συνεχάρην τον Γέτεν για τη νίκη του», δήλωσε ο Βίλντερς σε δημοσιογράφους.

Ο ηγέτης της ακροδεξιάς είχε προηγουμένως προβεί σε αβάσιμες κατηγορίες για εκλογικές παρατυπίες.

Η πρόκληση τώρα για τον Γέτεν είναι να σχηματίσει κυβερνητικό συνασπισμό, αφού ο κατακερματισμός του ολλανδικού πολιτικού τοπίου δεν επέτρεψε σε κανένα κόμμα να εξασφαλίσει κοινοβουλευτική πλειοψηφία.

Για να εξασφαλίσει την απόλυτη πλειοψηφία των 76 εδρών στο 150μελές κοινοβούλιο, ο μελλοντικός κυβερνητικός συνασπισμός πρέπει να περιλάβει κόμματα από ολόκληρο το πολιτικό φάσμα, πλην της άκρας δεξιάς: το D66 του Ρομπ Γέτεν (26 έδρες), το κεντροδεξιό CDA (18), το φιλελεύθερο VVD (22) και την αριστερή συμμαχία Πράσινων/Εργατικών (20). Ομως, η συνεργασία ανάμεσα στο VVD και τη συμμαχία Πράσινων/Εργατικών θα είναι δύσκολο εγχείρημα.

Μέχρι τον σχηματισμό της νέας κυβέρνησης, η απερχόμενη κυβέρνηση του Ντικ Σχοφ θα συνεχίσει να διαχειρίζεται τις τρέχουσες υποθέσεις.

Χουάντσο Ερνανγκόμεθ και Νίκος Ρογκαβόπουλος έσφιξαν τα δόντια και έπαιξαν, παρότι ήταν αμφότεροι τραυματίες, και μοιραία δεν μπόρεσαν να προσφέρουν πολλά. Λίγα έδωσε όμως για δεύτερο σερί παιχνίδι και ο μεγάλος αστέρας της ομάδας. Ο Κέντρικ Ναν έκλεισε το ματς με 19 πόντους από 5/11 δίποντα, 1/3 τρίποντα, 6/6 βολές, ενώ έκανε και 4 λάθη.

Ο Αλεσάντρο Παγιόλα ήταν σίγουρα ο κορυφαίος σε αυτή τη νίκη της Βίρτους, προσφέροντας σε όλους τους τομείς του αγώνα. Ο διεθνής Ιταλός γκαρντ είχε 7 πόντους, 10 ριμπάουντ, 7 ασίστ, 2 κλεψίματα, 3 λάθη και 1 μπλοκ για PIR.

Ο Κέντρικ Ναν αγωνίστηκε για 19’24” στο πρώτο μέρος, έχοντας 1/5 δίποντα και 1/3 τρίποντα. Την ίδια ώρα ο Παναθηναϊκός είχε 7 ασίστ και 7 λάθη, ενώ η Βίρτους είχε μαζέψει 9 περισσότερα ριμπάουντ (23 έναντι 14). Στο φινάλε του αγώνα το τριφύλλι είχε 4/21 τρίποντα (19%) και 13 ασίστ για 13 λάθη.

Ο αγώνας

Ο Παναθηναϊκός μπήκε στο ματς με Σλούκα, Γκραντ, Ναν, Όσμαν και Γιούρτσεβεν, αλλά κάπως άστοχα (4/8 δίποντα, 0/3 τρίποντα) για να διαμορφωθεί το 12-8 υπέρ της Βίρτους στο 5’40”. Με δύο βολές του Τούρκου φόργουορντ κι ένα τρίποντο του περσινού MVP της EuroLeague, οι πράσινοι πλησίασαν σε 14-13 στο 8′. Σε εκείνο το σημείο ο Τούρκος σέντερ χρεώθηκε με 2ο φάουλ και άφησε τη θέση του στον Μήτογλου. Η περίοδος έληξε στο 19-15, με τον Σμάιλαγκιτς να έχει 8 πόντους και να κάνει ζημιά στη ρακέτα της ελληνικής ομάδας.

Με τον Μόργκαν να βάζει συνεχόμενους πόντους, οι γηπεδούχοι ξέφυγαν με 34-25 στο 15′, ενώ η μέγιστη τιμή της διαφοράς έφτασε στους 15 πόντους (48-33) στα 48″ πριν την ανάπαυλα, έπειτα από διαδοχικά τρίποντα των Παγιόλα και Τζάλοου. Ο Ιταλός γκαρντ ήταν γενικά πολύ αποτελεσματικός για την ομάδα του στο πρώτο μέρος, προσφέροντας 6 πόντους, 6 ριμπάουντ, 3 ασίστ και 3 κλεψίματα.

Στο 23’12” ο Παναθηναϊκός έμεινε χωρίς τον προπονητή του. Ο Αταμάν έγινε έξαλλος με αντιαθλητικό φάουλ που καταλογίστηκε στον Ναν, έπειτα από challenge του Ιβάνοβιτς για act of violence, δεν σταμάτησε να διαμαρτύρεται και χρεώθηκε με δύο διαδοχικές τεχνικές ποινές.

Οι γηπεδούχοι αστόχησαν και στις τέσσερις βολές που κέρδισαν από αυτές τις αποφάσεις, ωστόσο, αμέσως μετά ο Έντουαρντς έβαλε τρίποντο υπό πίεση για το 55-42. Στο 30′ το σκορ έδειχνε 69-53, με τον Έντουαρντς να έχει φτάσει στους 17 πόντους.

Η εικόνα του Παναθηναϊκού δεν άλλαξε ούτε στην τελευταία περίοδο κι έτσι οι πράσινοι έφυγαν από την Μπολόνια με μια βαριά ήττα.

ΟΙ ΔΙΑΙΤΗΤΕΣ: Πουκλ, Αλιάγκα, Τεπενιέ

ΤΑ ΔΕΚΑΛΕΠΤΑ: 19-15, 48-35, 69-53, 92-75

ΒΙΡΤΟΥΣ (Ιβάνοβιτς): Βιλντόσα 5 (1/4 τρίποντα, 3 ασίστ), Έντουαρντς 22 (6/12 δίποντα, 2/6 τρίποντα, 4/6 βολές), Παγιόλα 7 (2/3 τρίποντα, 10 ριμπάουντ, 7 ασίστ, 2 κλεψίματα, 3 λάθη), Νιάνγκ 8 (4 ριμπάουντ, 3 ασίστ), Σμάιλαγκιτς 14, Τέιλορ, Άλστον 4, Χάκετ (7 ριμπάουντ, 3 ασίστ, 3 λάθη), Μόργκαν 15 (3/4 τρίποντα), Τζάλοου 9 (1/2 τρίποντα, 5 ριμπάουντμ 2 ασίστ), Ντιούφ 8

ΠΑΝΑΘΗΝΑΪΚΟΣ (Αταμάν): Σορτς 15, Όσμαν 14 (2/4 τρίποντα, 3 ριμπάουντ, 3 ασίστ), Σλούκας 8 (0/3 τρίποντα, 3 ασίστ, 2 λάθη), Ρογκαβόπουλος 4, Γκραντ 5 (1/4 τρίποντα), Κουζέλογλου, Ναν 19 (5/11 δίποντα, 1/3 τρίποντα, 6/6 βολές, 4 ριμπάουντ, 2 κλεψίματα, 4 λάθη), Γκριγκόνις, Ερναγκόμεθ (4 ριμπάουντ, 2 ασίστ), Μήτογλου 4 (0/3 τρίποντα, 4 ριμπάουντ), Γιούρτσεβεν 6 (4 ριμπάουντ, 2 ασίστ, 3 μπλοκ)

Ο Ιβάν Γιοβάνοβιτς έκανε αλλαγές στην 11άδα και η Εθνική ομάδα έδειχνε να έχει μπει καλά στο παιχνίδι καθώς δεν ένιωθε κάποια απειλή. Αντιθέτως, αν οι παίκτες ήταν λίγο πιο προσεκτικοί, θα μπορούσαν να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις για να φτάσουμε στο γκολ. Αυτό όμως, από το… πουθενά μάλιστα, το πέτυχαν οι γηπεδούχοι.

Στο 21′ ο Ζαφείρης ήθελε να γυρίσει τη μπάλα στον Βλαχοδήμο αλλά ήταν απρόσεκτος και ο Χόιλουντ δεν συγχώρησε το λάθος του, κάνοντας εύκολα το 1-0. Ένα γκολ που τόνωσε κι άλλο την αυτοπεποίθηση των Δανών, με την Ελλάδα να προσπαθεί να απαντήσει στη συνέχεια, χωρίς όμως να έχει κάποια μεγάλη φάση.

Όπως και να έχει, το αντιπροσωπευτικό μας συγκρότημα προσπαθούσε να κάνει το παιχνίδι του και να πλησιάσει στην ισοφάριση, στο τελευταίο 5λεπτο του πρώτου ημιχρόνου όμως ήρθε η… καταστροφή. Στο 40′ ο Άντερσεν με κεφαλιά μετά την εκτέλεση κόρνερ έκανε το 2-0 και αμέσως μετά, στο 42′, το λάθος του Κουλιεράκη είχε ως συνέπεια το 3-0 από τον Ντάμσγκαρντ μετά την ασίστ του Φρόχολντ.

Το παιχνίδι, όπως εύκολα μπορεί να καταλάβει ο καθένας, είχε ήδη κριθεί καθώς δεν γινόταν να υπάρξει ανατροπή στο δεύτερο ημίχρονο, στο οποίο οι Δανοί μπήκαν δυνατά και έδειξαν διάθεση να κυνηγήσουν και 4ο γκολ. Μετά το 60′, όμως, ήρθε μια αντίδραση από την ελληνική πλευρά.

Στο 62′ ο Μπακασέτας είχε δοκάρι, αν και υπήρχε οφσάιντ στην αρχή της φάσης, για να ακολουθήσει στο 63′ το γκολ: Κλέψιμο στο κέντρο, ο Ιωαννίδης έκανε ωραία κίνηση και την κατάλληλη στιγμή έδωσε στον Τζόλη που εκτέλεσε τον Σμάιχελ και μείωσε σε 3-1.

Δύο λεπτά μετά ο Γιοβάνοβιτς έκανε… τετραπλή αλλαγή, με τους Παυλίδη, Κωνσταντέλια, Σιώπη και Μασούρα να αντικαθιστούν Ιωαννίδη, Καρέτσα, Κουρμπέλη και Μπακασέτα, με την Ελλάδα να βγαίνει ξανά μπροστά στο 69′ και να απειλεί με το σουτ του Κωνσταντέλια αλλά ο Σμάιχελ έκανε μεγάλη επέμβαση.

Η απόδοση της Εθνικής ομάδας είχε ανέβει και στο 70′ ο Παυλίδης, μετά την κάθετη του Κωνσταντέλια, είχε μεγάλη ευκαιρία για το 3-2 αλλά ο Βέστεργκαρντ πρόλαβε να απομακρύνει τη μπάλα πάνω στη γραμμή. Από εκεί και πέρα, στο 84′ το σκορ θα μπορούσε να γίνει 4-1 αλλά η μπάλα πήγε δύο φορές στο δοκάρι, αρχικά από κεφαλιά του Άντερσεν σε νέα στατική φάση και στη συνέχεια από το παραλίγο αυτογκόλ του Ρότα με το κεφάλι, με τη Δανία πάντως να μην τα… βάφει μαύρα επειδή δεν πέτυχε κι άλλο γκολ.

Τη νίκη που ήθελε, άλλωστε, την πήρε, με την Ελλάδα, από την άλλη πλευρά, να γνωρίζει νέα ήττα με 3άρα και να χάνει τις ελπίδες της για πρόκριση στο Μουντιάλ.

ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑ ΟΜΙΛΟΥ

Δανία 10
Σκωτία 10
Ελλάδα 3
Λευκορωσία 0

Δανία (Μπράιαν Ρίμερ): Σμάιχελ, Α. Κρίστενσεν, Άντερσεν, Βέστεργκαρντ, Μέλε, Νόργκαρντ, Χιούλμαντ, Φρόχολντ, Ίσακσεν (76′ Ντόργκου), Ντάμσγκαρντ (70′ Έρικσεν), Χόιλουντ (70′ Μπίερεθ).

Ελλάδα (Ιβάν Γιοβάνοβιτς): Βλαχοδήμος, Ρότα, Μαυροπάνος, Κουλιεράκης, Τσιμίκας, Κουρμπέλης (65′ Σιώπης), Ζαφείρης, Καρέτσας (65′ Κωνσταντέλιας), Μπακασέτας (65′ Μασούρας), Τζόλης, Ιωαννίδης (65′ Παυλίδης).

Αυτό ήταν το 8ο ευρωπαϊκό παιχνίδι των Κυπελλούχων Ολλανδίας, που πανηγύρισαν στο ΟΑΚΑ την πρώτη τους νίκη στην Ευρώπη.

Καταιγιστικός Παναθηναϊκός, άτυχος στην τελική προσπάθεια

Ο Παναθηναϊκός κυριάρχησε στο πρώτο ημίχρονο απέναντι στη Γκόου Αχέντ Ιγκλς στο ΟΑΚΑ, δημιουργώντας σωρεία ευκαιριών και δείχνοντας διάθεση να επιβάλει το παιχνίδι του.

Οι πράσινοι κατέγραψαν 18 τελικές, εκ των οποίων οι έξι στην εστία, με τον Τετέ να έχει τις μεγαλύτερες ευκαιρίες, μπήκαν πιο δυνατά στο παιχνίδι και από τα πρώτα λεπτά πίεσαν τους Ολλανδούς, κλείνοντάς τους στα καρέ τους.

Στο 11’, ο Τετέ έκανε την κίνηση στην περιοχή, η μπάλα κόντραρε και στρώθηκε στον Σβιντέρσκι, ο οποίος επιχείρησε σουτ από κοντά, όμως η άμυνα έβαλε ξανά την κόντρα και απομάκρυνε σε κόρνερ.

Δύο λεπτά αργότερα, ο Τσέριν μπήκε ωραία από αριστερά, γύρισε στον Τετέ και ο Βραζιλιάνος πλάσαρε με δύναμη, όμως ο Ντε Μπουσέρ με καταπληκτική απόκρουση κράτησε το μηδέν.

Η πίεση συνεχίστηκε και στο 15’, όταν μετά από κόρνερ του Τσέριν, ο Σβιντέρσκι πήρε κεφαλιά, ο Τουμπά βρέθηκε σε θέση βολής, αλλά και πάλι ο τερματοφύλακας των φιλοξενούμενων αντέδρασε σωστά.

Στο 24’, ήταν η σειρά του Κυριακόπουλου να δοκιμάσει σουτ στην κίνηση έξω από την περιοχή, για να μπλοκάρει ξανά ο Ντε Μπουσέρ. Λίγα λεπτά αργότερα, στο 28’, ο Κώτσιρας επιχείρησε χαμηλό, συρτό σουτ εκτός περιοχής, αλλά και πάλι ο Βέλγος γκολκίπερ είπε όχι.

Μάλιστα, στις καθυστερήσεις του πρώτου μέρους ο Παναθηναϊκός έχασε ακόμα μία μεγάλη ευκαιρία, όταν στο 45+1’, ο Τετέ απείλησε δυνατό πλασέ εκτός περιοχής, όμως ο Ντε Μπουσέρ απέκρουσε θεαματικά για να διατηρήσει ανέπαφη την εστία του.

Ο Σμιντ πάγωσε το ΟΑΚΑ

Στο 53′ ο Παναθηναϊκός προειδοποίησε με το ωραίο γύρισμα του Μπακασέτα από τα δεξιά. Ωστόσο, δεν υπήρχε παίκτης των πράσινων εκεί, με τους παίκτες της Γκόου Αχέντ Ιγκλς να διώχνουν σε κόρνερ.

Το υψηλό πρέσινγκ των πράσινων απέδωσε στο δεύτερο διαδοχικό κόρνερ, ανοίγοντας το σκορ στο 55′. Ο Τετέ εκτέλεσε το κόρνερ από τα δεξιά, ο Σβιντέρσκι έπιασε την κεφαλιά και την στέλνει στη γωνία του Ντε Μπουσέρ που αυτή τη φορά δεν είχε απάντηση.

Στο 61′ ο Πολωνός έφτασε μία ανάσα από το 2-0. Οι παίκτες του Παναθηναϊκού βγήκαν γρήγορα στην αντεπίθεση, ο Σβιντέρσκι πάτησε περιοχή, αλλά πριν προλάβει να σουτάρει στο τετ α τετ με τον Ντε Μπουσέρ τον πρόλαβε ο Νάουμπερ, που έκοψε με το σώμα του πέφτοντας.

Οι Κυπελλούχοι Ολλανδίας απείλησαν ουσιαστικά στο 66ο λεπτό του αγώνα, όταν μετά από απομάκρυνση από την περιοχή του Παναθηναϊκού, η μπάλα στρώθηκε στον Μάργκαρετ, κι εκείνος σούταρε, με τον Λαφόν να αποκρούει, διατηρώντας το προβάδισμα για τους πράσινους.

Στο 74′ χρειάστηκε η σπουδαία επέμβαση του Ντε Μπουσέρ για να πετύχει η ομάδα του Χρήστου Κόντη δεύτερο γκολ. Έπειτα από ωραία συνεργασία Κυριακόπουλου – Ζαρουρί, ο Έλληνας αμυντικός γύρισε την μπάλα και ο Τζούριτσιτς έκανε το πλασέ στην κίνηση, αλλά ο Βέλγος απέκρουσε.

Ωστόσο, ένα λεπτό μετά οι Ολλανδοί απάντησαν και στην τρίτη τελική τους στην εστία βρήκαν το γκολ της ισοφάρισης. Ο Σμιντ έκανε την προβολή μετά τη σέντρα του Τζέιμς από τα αριστερά, με την μπάλα να περνά κάτω από το χέρι του Λαφόν για το 1-1.

Ο Σμιντ όμως πάγωσε ξανά το ΟΑΚΑ στο 82′ και με προβολή μετά τη σέντρα του Τζέιμς νίκησε τον Λαφόν, κάνοντας την ανατροπή και χαρίζοντας στην ομάδα του την πρώτη ευρωπαϊκή της νίκη.

• ΠΑΝΑΘΗΝΑΪΚΟΣ: Λαφόν, Κώτσιρας, Πάλμερ-Μπράουν, Τουμπά, Κυριακόπουλος (86’Μλαντένοβιτς), Τσιριβέγια, Τσέριν (79′ Ταμπόρδα), Μπακασέτας (68′ Σιώπης), Τετέ, Ζαρουρί, Σβιντέρσκι (68′ Τζούριτσιτς).
• ΓΚΟΟΥ ΑΧΕΝΤ ΙΓΚΛΣ: Ντε Μπουσέρ, Νάουμπερ, Κράμερ, Ντέιτζ (79′ Στόκερς), Τζέιμς, Λίντχορστ, Μεουλένστεεν, Μπρέουμ, Σουράι (88′ Άντελγκαρντ), Μάργκαρετ (79′ Τβιχτ), Σμιτ (90+3′ Στόκερς).

Οι Ελληνίδες διεθνείς παρά την καλή εμφάνιση στα πρώτα δύο σετ, υπέστησαν ξαφνικά «μπλακ άουτ» στο 3ο και το 4ο σετ, στο Chiang Mai International Exhibition & Convention Centre και έμειναν εκτός των 16 καλύτερων ομάδων του κόσμου.

Σύμφωνα με το ΑΠΕ – ΜΠΕ, τα σετ: 25-17, 21-25, 28-26, 25-17

Ακόμη πιο ανησυχητική είναι η υποψία ότι ο Τραμπ όχι μόνο αγνόησε τους Ευρωπαίους ομολόγους του, αλλά τους χρησιμοποίησε ως «γεωπολιτικούς αντιπερισπασμούς», παραπλανώντας το Ιράν πως δεν επίκειται επίθεση.

Το τίμημα αυτής της αδυναμίας για την Ευρώπη είναι βαρύ. Η ΕΕ διοχετεύει δισεκατομμύρια ευρώ σε ανθρωπιστική βοήθεια προς τους Παλαιστινίους, ενώ η σύγκρουση έχει προκαλέσει έντονες πολιτικές διαιρέσεις σε ευρωπαϊκές χώρες μετά τις επιθέσεις της Χαμάς τον Οκτώβριο του 2023.

Οι αμερικανικές επιδρομές δείχνουν τη «φθίνουσα, αν όχι περιφερειακή επιρροή» των ευρωπαϊκών δυνάμεων στην περιοχή, σύμφωνα με τη Σανάμ Βακίλ, ειδική στη Μέση Ανατολή του think tank Chatham House στο Λονδίνο.

Απώλεια επιρροής και διπλωματικός αποκλεισμός

Καθώς ο Τραμπ αύξανε τη ρητορική του για αεροπορικές επιθέσεις, φαινόταν αναπόφευκτο ότι οι ΗΠΑ θα εμπλέκονταν στον πόλεμο μεταξύ Ισραήλ και Ιράν. Όμως, την Πέμπτη 19 Ιουνίου, ο Λευκός Οίκος εξέδωσε αιφνιδιαστική δήλωση του προέδρου που έδειχνε δισταγμό ως προς τη στρατιωτική δράση. Το κίνημα MAGA στις ΗΠΑ εμφανίστηκε διχασμένο, με σημαντικά στελέχη να αντιτίθενται σε νέο πόλεμο στη Μέση Ανατολή.

Η εκπρόσωπος του Τραμπ, Καρολάιν Λέβιτ, δήλωσε ότι η τελική απόφαση για στρατιωτική επέμβαση θα ληφθεί εντός δύο εβδομάδων, ώστε να δοθεί πραγματική ευκαιρία στη διπλωματία.

Η εξέλιξη αυτή θεωρήθηκε θετική για τη διπλωματία από αξιωματούχους σε Γαλλία, Γερμανία και Ηνωμένο Βασίλειο, που έχουν ιστορική συνεργασία με τις ΗΠΑ για τον περιορισμό των πυρηνικών φιλοδοξιών του Ιράν. Οι λεγόμενες δυνάμεις E3, μαζί με την ΕΕ, προγραμμάτισαν έκτακτες συνομιλίες με τον Ιρανό ΥΠΕΞ Αμπάς Αραγτσί στη Γενεύη. Αυτές οι συνομιλίες απέκτησαν ιδιαίτερη βαρύτητα.

Υπήρχαν ενδείξεις πως και οι Αμερικανοί έδιναν σημασία στη συνάντηση της Γενεύης, εκφράζοντας απογοήτευση για τη σκληρή στάση του Ιράν. Οι διαβουλεύσεις κατέρρευσαν χωρίς πρόοδο, αλλά οι E3 τόνισαν ότι επιθυμούν τη συνέχιση των διαπραγματεύσεων.

Ωστόσο, μέσα σε λίγες ώρες ξεκίνησε η αμερικανική αεροπορική επιδρομή.

Aμηχανία και αντιδράσεις στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες

Στις ημέρες που ακολούθησαν την επίθεση των βομβαρδιστικών B-2 σε τρεις ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις, Ευρωπαίοι υπουργοί παραδέχθηκαν ότι βρίσκονταν στο σκοτάδι σχετικά με το σχέδιο.

Ο Γερμανός ΥΠΕΞ Γιόχαν Βάντεφουλ, μιλώντας στην τηλεόραση ZDF το βράδυ της Κυριακής, ανέφερε πως ο Αμερικανός ομόλογός του Μάρκο Ρούμπιο είχε διαβεβαιώσει «χωρίς περιστροφές» ότι οι ΗΠΑ δεν θα εμπλακούν στον πόλεμο. Πρόσθεσε ότι ενημερώθηκε για τον βομβαρδισμό «όπως και ο Βρετανός συνάδελφός μου Ντέιβιντ Λάμι, εκ των υστέρων και όχι πριν».

Στο Λονδίνο, Βρετανοί αξιωματούχοι επέμειναν πως είχαν λάβει «ειδοποίηση» για τη στρατιωτική ενέργεια. Ωστόσο, η εξέλιξη αποτέλεσε ταπείνωση για τον πρωθυπουργό Kιρ Στάρμερ, που προηγουμένως ζητούσε αποκλιμάκωση και προέβλεπε δημόσια ότι οι ΗΠΑ δεν θα επιτεθούν κατά του Ιράν.

Ο Στάρμερ είχε επενδύσει πολλά στη «ειδική σχέση» με τον Τραμπ, φιλοδοξώντας να λειτουργήσει ως γέφυρα μεταξύ Ουάσιγκτον και Ευρώπης. Όμως όταν το όχημα είναι ένα βομβαρδιστικό B-2, καμία γέφυρα δεν είναι αρκετή.

Ακόμη και η πρωθυπουργός της Ιταλίας Tζόρτζια Μελόνι, αγαπημένη του MAGA κινήματος, αιφνιδιάστηκε πλήρως από την αμερικανική επίθεση.

Eυρωπαίοι ως πιόνια; Το χρονικό της παραπλάνησης

Eίναι ντροπιαστικό που οι εκκλήσεις Ευρωπαίων και Βρετανών για αποκλιμάκωση αγνοήθηκαν κι ακόμη χειρότερο ότι οι σύμμαχοι των ΗΠΑ αποκλείστηκαν από τις στρατιωτικές αποφάσεις. Το πιο εξοργιστικό όμως είναι η υπόνοια πως ο Τραμπ αξιοποίησε ενεργά τις διπλωματικές πρωτοβουλίες των «φίλων» του στην Ευρώπη για να παρασύρει το Ιράν σε εφησυχασμό σχετικά με το χρονοδιάγραμμα πιθανής επίθεσης.

Sύμφωνα με εκτενές ρεπορτάζ των The New York Times, η δήλωση Τραμπ περί αναμονής δύο εβδομάδων πριν αποφασίσει αν θα πλήξει το Ιράν — λόγω μιας «ουσιαστικής» πιθανότητας για διπλωματία — ήταν πάντα ένας προμελετημένος αντιπερισπασμός. Περίπου στις5 μ.μ. στις 20 Ιουνίου, λίγες ώρες μετά τις συνομιλίες E3 στη Γενεύη, ο Τραμπ έδωσε εντολή απογείωσης στα βομβαρδιστικά B-2.

«Στην πορεία προς τα χτυπήματα, οι E3 είχαν ουσιαστικά παραγκωνιστεί από τις συνομιλίες για τα πυρηνικά», σημείωσε η Βακίλ από το Chatham House. Οι διαβουλεύσεις κυριαρχούνταν πλέον από άμεσες επαφές ΗΠΑ-Ιράν, με την Ευρώπη ανίκανη να προσφέρει ουσιαστικά κίνητρα ή εγγυήσεις.»

Η συνάντηση της Γενεύης «ανέδειξε περαιτέρω αυτή την αδυναμία — οι ευρωπαϊκές εκκλήσεις για αυτοσυγκράτηση επισκιάστηκαν από την αποφασιστική στρατιωτική δράση των ΗΠΑ χωρίς καμία διαβούλευση.»

Kρίσιμη στάση ΕΕ απέναντι στο Ισραήλ και ανθρωπιστική κρίση στη Γάζα

Aξιωματούχος της γερμανικής κυβέρνησης προσπάθησε να υποβαθμίσει τη σημασία του αποκλεισμού: «Κάθε σύγκρουση έχει μια στρατιωτική κι μια διπλωματική πλευρά», είπε. «Γνωρίζουμε πως ακόμη κι οι ίδιοι οι Αμερικανοί συνεχίζουν να λαμβάνουν μέτρα ώστε να διατηρούν ανοικτή μια διπλωματική έξοδο. Γι’ αυτό πιστεύω ότι οι συμφωνίες που επετεύχθησαν μεταξύ ΗΠΑ, E3 κι άλλων δεν ήταν άνευ αξίας τότε και ούτε θα γίνουν».

Eρωτηθείς για την προθεσμία δύο εβδομάδων που έθεσε ο Τραμπ, ο ίδιος σχολίασε: «Έχει κάτι το βιβλικό αυτό. Δύο εβδομάδες μπορεί να σημαίνουν πολλά πράγματα — έχουμε μάθει πως σε άλλες περιπτώσεις μπορεί να είναι πολύ μεγάλο διάστημα· τώρα ανακαλύψαμε πως μπορεί να είναι πολύ μικρό».

Tην Τρίτη, ο πρόεδρος της Γαλλίας Eμανουέλ Μακρόν, προσπάθησε να υποστηρίξει πως η Ευρώπη βρίσκεται σε πλεονεκτική θέση: «Γνωρίζω καλά πως όταν πέφτουν βόμβες κι εμείς δεν συμμετέχουμε στα χτυπήματα μπορεί να αισθανόμαστε περιθωριοποιημένοι», είπε. «Το ακούω συχνά αυτό ως σχόλιο· όμως όταν μένουμε συνεπείς στη στάση μας μακροπρόθεσμα κερδίζουμε στρατηγικά».

Aπέναντι στη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, η ΕΕ, το Ηνωμένο Βασίλειο και χώρες όπως ο Καναδάς προσπάθησαν να ασκήσουν πίεση ειδικά προς το Ισραήλ — χωρίς αποτέλεσμα μέχρι στιγμής.

Iδιαίτερα προβληματικές είναι πλέον οι σχέσεις της Ευρώπης με τη δεξιά κυβέρνηση του πρωθυπουργού Bενιαμίν Νετανιάχου.

Tο πολύμηνο μπλόκο του Ισραήλ στη Γάζα, που έχει προκαλέσει ανθρωπιστική κρίση με χιλιάδες Παλαιστίνιους στα πρόθυρα λιμού λόγω έλλειψης ανθρωπιστικής βοήθειας, έχει προκαλέσει σοκ στους ηγέτες της ΕΕ και κλιμακούμενη κριτική προς το Τελ Αβίβ. Έρευνα της επικεφαλής ευρωπαίας διπλωμάτισσας Kaja Kallas, αυτό τον μήνα διαπίστωσε παραβίαση των ρητρών ανθρωπίνων δικαιωμάτων στη συμφωνία σύνδεσης ΕΕ-Ισραήλ.

Tώρα η ΕΕ εξετάζει πώς και αν θα τιμωρήσει το Ισραήλ γι’ αυτές τις παραβιάσεις· η ισραηλινή κυβέρνηση καταφέρεται έντονα κατά της Ευρώπης κάνοντας λόγο για «εξοργιστική και άσεμνη» επιλογή επανεξέτασης των σχέσεων εν μέσω πολέμου.

Eίναι σαφές πως το Ισραήλ έχει ουσιαστικά πάψει να λαμβάνει υπόψη τις ευρωπαϊκές θέσεις· όποια αξιοπιστία είχε χτίσει η Kallas έχει πλέον καταρρεύσει κι οι ευρωπαϊκές διαμαρτυρίες αναμένεται να αγνοούνται συστηματικά.

Aμφισβητούμενος ρόλος ΕΕ – Ποιος πραγματικά ακούει;

Tην ώρα που η ΕΕ αποτελεί τον μεγαλύτερο χρηματοδότη ανθρωπιστικής βοήθειας στη Γάζα κι η σύγκρουση απασχολεί έντονα τα ευρωπαϊκά πολιτικά πράγματα, αυτή η θέση είναι ιδιαίτερα δυσχερής για τις Βρυξέλλες.

Kι όμως ο Νετανιάχου δείχνει να ακούει πραγματικά μόνο τον Τραμπ — κι αυτό όχι πάντα.

«Σε πολλά θέματα της Μέσης Ανατολής φαίνεται καθαρά πως π.χ. οι ΗΠΑ έχουν καθοριστικό ρόλο στις εξελίξεις», δήλωσε στην POLITICO η υπουργός ευρωπαϊκών υποθέσεων της Σουηδίας, Τζέσικα Ρόζενκραντζ. «Ωστόσο από πλευράς ΕΕ μπορούμε επίσης να είμαστε ξεκάθαροι στις θέσεις μας.» Σε ερώτηση αν κάποιος στην περιοχή πράγματι ακούει την Ευρώπη απάντησε: «Πιστεύω ότι όταν 27 χώρες συμφωνούν κι εκφράζουν κοινή φωνή έχει σημασία· αλλά πρέπει να είμαστε ρεαλιστές — υπάρχουν πολλοί άλλοι παίκτες στην περιοχή με σημαντικό ρόλο.»

Βέβαια, η Ουκρανία δεν βρίσκεται ακόμη σε αυτό το σημείο. Αλλά οι δυνάμεις της είναι εξαντλημένες. Η περσινή της αντεπίθεση απέτυχε να εκδιώξει τους Ρώσους από το έδαφος που είχαν καταλάβει και τώρα η Μόσχα ετοιμάζει μια καλοκαιρινή επίθεση.

Πώς θα μοιάζει λοιπόν αυτή η πίεση και ποιοι θα είναι οι πιθανοί στρατηγικοί στόχοι της;

«Η μορφή της ρωσικής επίθεσης που πρόκειται να έρθει είναι αρκετά σαφής», είπε ο Μπάρονς.

In Chernivtsi, I visited our soldiers who are recovering from their injuries.

It is always an honor to meet our defenders, speak with them, and present them with awards. I thank them for their service and for protecting our country.

I am also proud of our medics. I am grateful… pic.twitter.com/r1guo9D9jW

— Volodymyr Zelenskyy / Володимир Зеленський (@ZelenskyyUa) April 12, 2024

«Βλέπουμε τη Ρωσία να χτυπάει, υπερτερώντας σημαντικά σε πυροβολικό, πυρομαχικά και ανθρώπινο δυναμικό που ενισχύονται από τη χρήση νέων όπλων» σημείωσε.

Σε αυτά περιλαμβάνεται η βόμβα ολίσθησης FAB, μια κατευθυνόμενη βόμβα 1,5 τόνου, η οποία αποτελείται από ισχυρά εκρηκτικά και σπέρνει τον όλεθρο στις ουκρανικές άμυνες.

«Κάποια στιγμή αυτό το καλοκαίρι περιμένουμε να δούμε μια μεγάλη ρωσική επίθεση. Και αν συμβεί αυτό, υπάρχει ο κίνδυνος οι ρωσικές δυνάμεις να διαπεράσουν την άμυνα της Ουκρανίας και στη συνέχεια να εκμεταλλευτούν περιοχές όπου οι ουκρανικές ένοπλες δυνάμεις δεν μπορούν να τις σταματήσουν» είπε ο στρατηγός.

Πού θα γίνει όμως η επίθεση;

Πέρυσι, οι Ρώσοι γνώριζαν ακριβώς πού ήταν πιθανό να επιτεθεί η Ουκρανία – από την κατεύθυνση της Ζαπορίζια νότια προς την Αζοφική Θάλασσα. Σχεδίασαν αναλόγως και εμπόδισαν επιτυχώς την προέλαση της Ουκρανίας.

Russia-Ukraine war live: Russian strike in north-eastern Kharkiv region kills three people https://t.co/axVt9Ao9zb

— Guardian news (@guardiannews) April 11, 2024

Τώρα, η Ρωσία μαζεύει τα στρατεύματά της και κρατά τα σχέδιά της μυστικά.

«Μία από τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι Ουκρανοί», δήλωσε στο BBC ο Δρ. Τζακ Γουότλινγκ, ανώτερος ερευνητής σε θέματα χερσαίου πολέμου στη δεξαμενή σκέψης Royal United Services Institute (Rusi), «είναι ότι οι Ρώσοι μπορούν να επιλέξουν πού θα δεσμεύσουν τις δυνάμεις τους. Πρόκειται για μια πολύ μεγάλη γραμμή μετώπου και οι Ουκρανοί πρέπει να είναι σε θέση να την υπερασπιστούν ολόκληρη».

Κάτι που, φυσικά, δεν μπορούν να κάνουν.

«Ο ουκρανικός στρατός θα χάσει έδαφος. Το ερώτημα είναι, πόσο και ποια πληθυσμιακά κέντρα θα επηρεαστούν» δήλωσε ο ερευνητής.

Χάρκοβο

Είναι πολύ πιθανό το Γενικό Επιτελείο των ενόπλων δυνάμεων της Ρωσίας να μην έχει αποφασίσει ακόμη πού ακριβώς θα επιτεθεί.

«Το Χάρκοβο είναι σίγουρα ευάλωτο» δήλωσε ο Γουότλινγκ.

Ως η δεύτερη πόλη της Ουκρανίας, που βρίσκεται επικίνδυνα κοντά στα ρωσικά σύνορα, το Χάρκοβο είναι ένας δελεαστικός στόχος για τη Μόσχα. Επί του παρόντος, η πόλη πλήττεται καθημερινά από ρωσικούς πυραύλους, με αποτέλεσμα η Ουκρανία να μην μπορεί να αναπτύξει επαρκή αεράμυνα για να αποκρούσει το θανατηφόρο μείγμα μη επανδρωμένων αεροσκαφών, πυραύλων κρουζ και βαλλιστικών πυραύλων.

We are building our defense, strengthening every direction. The top priority is the frontline. However, maximum attention is paid to all districts and regions that need to be strengthened. I am grateful to everyone who builds, produces and provides the strength of Ukraine! pic.twitter.com/QxKvAmxCEp

— Volodymyr Zelenskyy / Володимир Зеленський (@ZelenskyyUa) April 12, 2024

«Νομίζω ότι η επίθεση φέτος θα έχει ως πρώτο στόχο την απεμπλοκή από το Ντονμπάς», προσθέτει ο στρατηγός Μπάρονς, «και το βλέμμα τους θα είναι στραμμένο στο Χάρκοβο, το οποίο απέχει περίπου 29 χιλιόμετρα από τα ρωσικά σύνορα».

Θα μπορούσε η Ουκρανία να εξακολουθεί να λειτουργεί ως βιώσιμη οντότητα εάν έπεφτε το Χάρκοβο; Ναι, λένε οι αναλυτές, αλλά θα ήταν ένα τεράστιο πλήγμα τόσο για το ηθικό της όσο και για την οικονομία της.

Ντονμπάς

Η περιοχή της ανατολικής Ουκρανίας, γνωστή συλλογικά ως Ντονμπάς, βρίσκεται σε πόλεμο από το 2014, όταν οι υποστηριζόμενες από τη Μόσχα ρωσόφονες περιοχές αυτοανακηρύχθηκαν ως ανεξάρτητες «λαϊκές δημοκρατίες». Το 2022, η Ρωσία προσάρτησε παράνομα τις δύο περιοχές ή επαρχίες του Ντονμπάς, το Ντονέτσκ και το Λουχάνσκ. Εκεί διεξάγονται οι περισσότερες μάχες στην ξηρά τους τελευταίους 18 μήνες.

Η Ουκρανία έχει, αμφιλεγόμενα, δαπανήσει τεράστιες προσπάθειες, τόσο σε ανθρώπινο δυναμικό όσο και σε πόρους, προσπαθώντας να κρατήσει πρώτα την πόλη Μπαχμούτ και στη συνέχεια την Αβντίεβκα. Ωστόσο, έχασε και τις δύο, καθώς και μερικά από τα καλύτερα στρατεύματά της, στην προσπάθεια αυτή. Το Κίεβο αντέτεινε ότι αυτό προκάλεσε δυσανάλογα υψηλές απώλειες στους Ρώσους. Αν και αυτό είναι αλήθεια, η Μόσχα έχει πολλά περισσότερα στρατεύματα να στείλει στη μάχη σε αντίθεση με την Ουκρανία.

Ukraine war briefing: Russian attack on Zaporizhzhia kills four as Kyiv’s forces target airbase in Russia https://t.co/lGORpvkecb

— The Guardian (@guardian) April 6, 2024

Ο διοικητής των αμερικανικών δυνάμεων στην Ευρώπη, στρατηγός Κρίστοφερ Καβόλι, έχει προειδοποιήσει ότι αν οι ΗΠΑ δεν στείλουν σημαντικά περισσότερα όπλα και πυρομαχικά στην Ουκρανία, τότε οι δυνάμεις της θα υπερτερούν στο πεδίο της μάχης κατά δέκα προς ένα. Η τακτική, η ηγεσία και ο εξοπλισμός του ρωσικού στρατού μπορεί να είναι κατώτεροι από αυτούς της Ουκρανίας, αλλά υπερτερεί αριθμητικά. Οι ειδικοί εκτιμούν πως θα συνεχίσει να σπρώχνει τις δυνάμεις της Ουκρανίας προς τα δυτικά, καταλαμβάνοντας το ένα χωριό μετά το άλλο.

Ζαπορίζια

Η πόλη της νότιας Ουκρανίας με περισσότερους από 700.000 κατοίκους (σε καιρό ειρήνης) βρίσκεται επικίνδυνα κοντά στις ρωσικές γραμμές του μετώπου. Είναι επίσης η πρωτεύουσα μιας ομώνυμης περιφέρειας που προσάρτησε παράνομα η Ρωσία, αλλά παρόλα αυτά η πόλη εξακολουθεί να ζει ελεύθερη.

Ωστόσο, η τρομερή άμυνα που έχτισε η Ρωσία νότια της Ζαπορίζια πέρυσι, αναμένοντας την ουκρανική επίθεση, θα δυσκόλευαν τώρα μια ρωσική προέλαση από εκεί. Η λεγόμενη γραμμή Surovikin, η οποία αποτελείται από τριπλά στρώματα άμυνας, είναι διανθισμένη με το μεγαλύτερο, πιο πυκνοκατοικημένο ναρκοπέδιο στον κόσμο. Η Ρωσία θα μπορούσε να το αποσυναρμολογήσει εν μέρει, αλλά οι προετοιμασίες της θα μπορούσαν πιθανώς να εντοπιστούν.

Ο στρατηγικός στόχος της Ρωσίας φέτος μπορεί να μην είναι καν εδαφικός. Μπορεί απλώς να θέλει να συντρίψει το αγωνιστικό πνεύμα της Ουκρανίας και να πείσει τους δυτικούς υποστηρικτές της ότι αυτός ο πόλεμος είναι χαμένη υπόθεση.

Ο Δρ. Τζακ Γουότλινγκ πιστεύει ότι ο ρωσικός στόχος είναι «να προσπαθήσει να δημιουργήσει μια αίσθηση απελπισίας».

«Αυτή η [ρωσική] επίθεση δεν θα τερματίσει αποφασιστικά τη σύγκρουση, ανεξάρτητα από το πώς θα εξελιχθεί για οποιαδήποτε πλευρά», δήλωσε.

Ο στρατηγός Μπάρονς είναι επίσης επιφυλακτικός ότι, παρά τη δεινή κατάσταση στην οποία βρίσκεται τώρα η Ουκρανία, η Ρωσία θα επιχειρήσει μια αποφασιστική προέλαση.

«Νομίζω ότι το πιο πιθανό αποτέλεσμα είναι ότι η Ρωσία θα έχει σημειώσει νίκες, αλλά δεν θα έχει καταφέρει να διασπάσει την ουκρανική άμυνα. Δεν θα έχει δυνάμεις που θα είναι αρκετά μεγάλες ή καλές ώστε να φτάσουν μέχρι τον ποταμό [Ντνίπρο]… αλλά ο πόλεμος θα έχει γυρίσει υπέρ της Ρωσίας».

Ένα πράγμα είναι βέβαιο. Ο πρόεδρος της Ρωσίας Βλαντίμιρ Πούτιν δεν έχει καμία πρόθεση να εγκαταλείψει τον πόλεμο με την Ουκρανία. Είναι σαν παίκτης πόκερ που ποντάρει όλες τις μάρκες του σε μια νίκη. Υπολογίζει ότι η Δύση δεν θα προμηθεύσει την Ουκρανία με τα επαρκή μέσα για να αμυνθεί. Και παρά τις συνόδους κορυφής του ΝΑΤΟ, τις διασκέψεις και τις συγκλονιστικές ομιλίες, υπάρχει πιθανότητα να έχει δίκιο.