ΙΘΑΚΗ-Παρασκήνιο: Η αποκάλυψη Τσίπρα για τον τίτλο του βιβλίου- Ο απολογισμός και η πολιτική δήλωση

Οι μηχανές δουλεύουν «στο φουλ» για την κυκλοφορία της «Ιθάκης», του νέου βιβλίου του Αλέξη Τσίπρα, με το ενδιαφέρον να είναι ήδη έντονο.  Ο  πρώην πρωθυπουργός δείχνει να αξιοποιεί τη συγκυρία για να επανέλθει δυναμικά στο δημόσιο προσκήνιο.  Το επιτελείο του κινείται σε ρυθμούς προεκδοτικής κινητοποίησης, καθώς ο ίδιος πυκνώνει τις δημόσιες παρεμβάσεις του με αφορμή την έκδοση, προετοιμάζοντας σταδιακά το έδαφος για μια νέα φάση παρουσίας και διαλόγου με την κοινωνία.

Ράνια Τραγόμαλλου

Πρώτος σταθμός αυτής της διαδρομής ήταν η συμμετοχή του στο podcast Bookvoice των Αιμίλιου Χειλάκη και Σπήλιου Λαμπρόπουλου, όπου μίλησε για το βιβλίο, τους λόγους που τον ώθησαν να το γράψει, τις εμπειρίες που τον ενέπνευσαν και όσα τον δυσκόλεψαν.

Τι σημαίνει η «Ιθάκη»

Εξηγώντας την επιλογή του τίτλου, σημείωσε: «Τον επέλεξα βέβαια εδώ και ένα εξάμηνο, έχοντας δομήσει το βιβλίο και έχοντας συνειδητοποιήσει τελικά πως υπάρχει ένα αλληγορικό πεδίο όλων όσων ζήσαμε σαν περιπέτεια συλλογική και η περιπέτεια που έχει ο κάθε άνθρωπος παλεύοντας, διεκδικώντας, ελπίζοντας, κάνοντας όνειρα και κατακτώντας κάποια από αυτά».

Η «Ιθάκη» του Αλέξη Τσίπρα, όπως ο ίδιος περιγράφει, δεν είναι μια απλή πολιτική μαρτυρία. Είναι, όπως τονίζει, «ένα ταξίδι αέναο»  που αφορά τον καθένα μας. «Γιατί όλοι μας βιώνουμε τις δικές μας Οδύσσειες και έχουμε τις δικές μας “Ιθάκες”. Αλλά έχει να κάνει και με την πολιτική. Έχει να κάνει με την Αριστερά, έχει να κάνει με την κοινωνία, έχει να κάνει με τους κοινωνικούς αγώνες, την εξέλιξη του κόσμου. Δεν σταματάει, αυτό δεν σταματάει ποτέ. Και η “Ιθάκη” είναι περίπου σαν τον σοσιαλισμό που λέγαμε παλιά, ότι όσο πηγαίνεις προς τα εκεί, τόσο θα απομακρύνεται. Σαν τον ορίζοντα που όσο πηγαίνεις τόσο απομακρύνεται. Υπό αυτή την έννοια έχει και μια φιλοσοφική αξία ο τίτλος που επέλεξα».

Πίσω από τον τίτλο

Πίσω από τη λογοτεχνική μεταφορά κρύβεται μια πολιτική πρόθεση: η διατύπωση ενός νέου αφηγήματος μετά την αποχώρηση από την ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ. Στον πρόλογο του βιβλίου, που θα βρίσκεται στις προθήκες των βιβλιοπωλείων τη Δευτέρα 24 Νοεμβρίου, ο Αλέξης  Τσίπρας τονίζει την ανάγκη να μην εγκαταλείπεται «αμαχητί» η αλήθεια, το χθες και – κυρίως – το αύριο, στέλνοντας μήνυμα πως η δική του διαδρομή δεν έχει ολοκληρωθεί. 

Από  την οπτική, ότι η «Ιθάκη»  δεν είναι ο προορισμός αλλά το ταξίδι, το βιβλίο λειτουργεί ταυτόχρονα ως απολογισμός και ως πολιτική δήλωση. Είναι μια απόπειρα προσωπικής ανασύνθεσης. Χωρίς ή με  τη μορφή μανιφέστου, επιχειρεί να διαμορφώσει ξανά το πλαίσιο μέσα στο οποίο μπορεί να κινηθεί ο Αλέξης Τσίπρας: ένα πλαίσιο διαλόγου με τους «πολλούς»,  μακριά από τη φθορά της κομματικής αντιπαράθεσης.

Το βιβλίο που «μιλάει»

Δεν είναι τυχαίο ότι το βιβλίο αποκτά και ηχητική μορφή.  Θα διαβάζεται αλλά και θα ακούγεται, καθώς ολοκληρώθηκε η παραγωγή του audiobook, με τον Αιμίλιο Χειλάκη να δανείζει τη φωνή του στα κείμενα και τον ίδιο τον Αλέξη Τσίπρα να αφηγείται τον πρόλογο και τον επίλογο. Η επιλογή αυτή ενισχύει τον επικοινωνιακό χαρακτήρα του εγχειρήματος, μετατρέποντας την κυκλοφορία σε ένα πολυεπίπεδο γεγονός επανεμφάνισης.

Η επίσημη παρουσίαση, προγραμματισμένη για την Τετάρτη 3 Δεκεμβρίου στο Θέατρο Παλλάς, αναμένεται να λειτουργήσει ως αφετηρία ενός νέου κύκλου δημόσιων εμφανίσεων, σε μια συγκυρία όπου η πολιτική σκηνή αναζητά νέα σημεία αναφοράς.

Ταξίδι και προορισμός

Η «Ιθάκη» του Αλέξη Τσίπρα επιχειρεί να λειτουργήσει  ως γέφυρα ανάμεσα στο προσωπικό βίωμα και τη συλλογική εμπειρία μιας κοινωνίας που αναζητά νέα πυξίδα μετά από χρόνια κρίσεων. Στο επίκεντρο βρίσκεται η ιδέα της ευθύνης απέναντι στο παρελθόν και της διεκδίκησης του μέλλοντος. Ο ίδιος ο συγγραφέας χαρακτηρίζει το έργο του «πράξη ευθύνης και ελπίδας», θέλοντας να αναδείξει την πολιτική και ανθρώπινη διάσταση ενός ταξιδιού που —όπως όλα δείχνουν— δεν έχει ακόμα ολοκληρωθεί.